رۋحانيات • 03 اقپان, 2020

انەكەڭنىڭ ايىبى نە؟

746 رەت
كورسەتىلدى
16 مين
وقۋ ءۇشىن

الەمنىڭ الپىس شاقتى ەلىندە بولىپ, قازاقستانىن, قازاعىن ناسيحاتتاعان جانە ول ەلدەردە قازاق تاريحىنا بايلانىستى دەرەك ەستي قالسا, ونى تاپتىشتەپ ءبىلىپ, جازىپ الىپ, ەلىنە, حالقىنا اسىعا جەتكىزىپ جۇرەتىن قالامگەر ءانۋار تۇرلىبەك ۇلى ءالىمجانوۆتىڭ تۋعانىنا بيىلعى مامىر ايىندا 90 جىل تولادى.

انەكەڭنىڭ ايىبى نە؟

تالدىقورعان وبلىسى ۇيگەنتاس اۋدا­نىنداعى قارلىعاش اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن ءانۋار 1949 جىلى لەپسى پەداگوگيكا ۋچيليششەسىن, 1954 جىلى قازاق مەم­لەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىن ءتامامدادى. جۋرنالشى قىز­مەتىن وبلىستىق «الماتينسكايا پراۆدا» گازەتىنەن باستاپ, 1955 جىلدىڭ ناۋ­رىز ايىنان «ليتەراتۋرنايا گازەتانىڭ» قازاق­ستان مەن ورتالىق ازياداعى مەن­شىكتى ءتىلشىسى, كەيىنىرەك «لەنينسكايا سمە­نا»­ گازەتى رەداكتورىنىڭ ورىنباسارى, «پراۆ­دا» گازەتىنىڭ ورتالىق ازيا مەن قا­زاق­ستان­داعى مەنشىكتى ءتىلشىسى, «قازاق­فيلم» كينوستۋدياسىنىڭ باس رەداكتورى, «قازاق ادەبيەتى» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى, قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارماسىنىڭ 1-حاتشىسى (1971-1979 جىلدارى. بۇل مەرزىمدە كسرو جازۋشىلار وداعى باسقارماسىنىڭ دا حاتشىسى بولدى), ودان سوڭ اۆتور قۇقىن قورعاۋ جونىندەگى بۇكىلوداقتىق اسسوتسياتسيانىڭ قازاق ءبولىمىنىڭ باسشىسى, تاريحي جانە مادەني كونە ەسكەرت­كىشتەردى قورعاۋ جونىندەگى قازاق قوعامى ورتالىق كەڭەسى پرەزيديۋمىنىڭ, قازاق­ستاننىڭ كوممەرتسيالىق «تاڭ» تەلە-راديو اسسوتسياتسياسىنىڭ توراعاسى بولدى. قا­زاقستان مادەنيەت قورىنىڭ توراعاسى قىزمەتىن اتقاردى. رەسپۋبليكا جوعارعى كەڭەسى دەپۋتاتتىعىنا ءتورت مارتە سايلاندى. جوعارعى كەڭەس پرەزيديۋمىنا بىرنەشە رەت مۇشە بولدى. كسرو جوعارعى كەڭەسىنە دەپۋتاتتىققا سايلاندى. كوكپ-نىڭ XXIV جانە XXV قۇرىلتايلارىنىڭ دەلەگاتى بولدى.

ءا.ءالىمجانوۆ كسرو-نىڭ ازيا جانە افريكا ەلدەرى جازۋشىلارىمەن بايلانىس كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى, افريكا حالىقتارىمەن دوستىقتىڭ كسرو اسسوتسياتسياسى باسقارماسىنىڭ, افريكا حالىقتارىمەن دوستىقتىڭ قازاق اسسوتسياتسياسى پرەزيديۋمىنىڭ, ازيا جانە افريكا جازۋشىلارى اسسوتسيا-تسياسى مەن ەۋروپا مادەنيەتى قا­ۋىم­­داستىعىنىڭ مۇشەسى, «قازاقستان-جا­­پونيا» حالىقارالىق قوعامىنىڭ پرە­زيدەنتى بولدى. ازيا جانە افريكا جازۋ­شىلارىنىڭ 1973 جىلى الماتىدا وتكەن V كونفەرەنتسياسىن ۇيىمداستىردى. ءال-ء­فارابيدىڭ تۋعانىنا 1100 جىل تولۋىن­ اتاپ ءوتۋدىڭ ۇيىتقىسى بولدى. 1991 جىل­دىڭ باسىندا قازاقستان سوتسياليستىك پار­تيا­سىنىڭ توراعالىعىنا سايلاندى.

1991 جىلعى قازان ايىنىڭ 29-ىنان جەلتوقساننىڭ 26-سىنا دەيىن كسرو جو­عار­عى كەڭەسىنىڭ رەسپۋبليكالار كەڭە­سىن باس­قارىپ, 26 جەلتوقساندا كسرو-نىڭ ىدى­­راۋى تۋرالى دەكلاراتسيا­عا قول قوي­دى.

انەكەڭ قازاقستان لەنين كومسومولى, قازاق كسر مەملەكەتتىك, حالىقارالىق دجاۆاحارلال نەرۋ اتىنداعى, اگۋستينو نەتو اتىنداعى سىيلىقتاردىڭ, كونگو رەس­پۋبليكاسى, «لوتوس» جۋرنالى سىي­لىق­تا­رىنىڭ, «قۇرمەت بەلگىسى», «حالىق­تار دوس­تىعى» وردەندەرىنىڭ يەگە­رى, قازاق­ستان­نىڭ حالىق جازۋشىسى اتاندى.

حيكاياتتارى: «سۋمەن جانە جەرمەن ەلۋ مىڭ ميل» (1962 ج.), «كۇنگە بەت العان كەرۋەن» (مۇنىڭ جۋرنالداعى نۇسقاسىن وقىپ ريزا بولعان مۇحتار اۋەزوۆ ءانۋاردى شاقىرىپ الىپ, تالابىن قۋاتتاپ, حيكايا­تىنا العىسوز جازىپ, «كىتاپ» باسپاسىنا جولدايدى. 1960 جىلى. كىتاپ 1963 جى­لى شىقتى); «كوگىلدىر تاۋلار» (1964),  «الاۋلى نايزا» (1965), «وتىرار سىيى» (1966), «تانىم» (1993).

 روماندارى: «ماحامبەتتىڭ جەبەسى» (1969), «جاۋشى» (1969), «رۋداكي تاعى» (1974), «ۇستازدىڭ ورالۋى» (1979), «ادام جولى» (1984).

«جاۋشى» رومانى بويىنشا كينوفيلم ءتۇسىرىلدى.

...انەكەڭ شەتەلدەرگە بارعانىندا ءبىر عانا قازاقستاننىڭ ەمەس, ورتالىق ازيانىڭ دا مادەنيەت-ادەبيەت ەلشىسى, جارشىسى بولعانى انىق. بۇل قىرىنان ەكى مىسال.

  1. قىمباتتى ءانۋار! مەن سەنىڭ تۇرىكمەن ادەبيەتى تۋرالى كەرەمەت جىلى سوزدەرىڭ مەن ءۇندىستاندا بول­عان كۇندەرىڭدە ءبىزدىڭ كلاسسيگىمىز ماقتۇم­قۇليدىڭ شىعارماشىلىعى تۋرالى پىكىرىڭ­دى وقىدىم. ءبىز ساعان وتە ريزامىز!

ءۇندىستاندا بولعان كەزىڭىزدە تۇرىك­مەنياعا, تۇرىكمەن ادەبيەتىنە جانە ماق­تۇمقۇليگە قاتىستى كوپتەگەن ماتەريال كورگەنىڭىزدى ايتتى.

سىزدەن قاتتى ءوتىنىپ سۇرايتىنىم, قايدا (قاي قالادا) جانە نە كورگەنىڭىزدى, نە تاپقانىڭدى ءتۇرتىپ قويعان بولساڭىز, ماعان دا بىلدىرتسەڭىز. ەگەر قيىندىق تۋدىراتىن بولسا, سىزگە ارنايى ادام جىبەرەر ەدىم. ويتكەنى بۇل ماتەريالدار ءبىز ءۇشىن وتە قۇندى, ونىڭ ۇستىنە ءوزىم دە قاراشانىڭ ورتاسىندا ۇندىستانعا بارماقپىن. قۇشاقتادىم!

بەردى كەرباباەۆ

اشحاباد. 14.ح.1970 ج. 

 

  1. كسرو جوعارعى كەڭەسىنىڭ رەسپۋب­ليكالار كەڭەسىنىڭ توراعاسى, جولداس ءا.ت.الىمجانوۆقا!

    قۇرمەتتى ءانۋار تۇرلىبەك ۇلى!

ءبىزدىڭ ۇلى جەرلەسىمىز, الەم ادەبيە­تىنىڭ كوريفەيى نيزامي گياندجەۆيدىڭ تۋعانىنا 850 جىل تولۋىنا ارنالعان ءىس-شارا ماسكەۋدە ۇيىمداستىرۋشىلىق جانە رۋحاني-ەستەتيكالىق دەڭگەيدە وتكەنىن ريزاشىلىقپەن اتاپ وتەمىن. اقىن ەسكەرتكىشىنىڭ ەل استاناسىندا اشىلۋى دا, اكادەميالىق ۇلكەن تەاتر­داعى سالتانات تا ازەربايجان حالقىنىڭ جادىندا وشپەس ءىز قالدىردى.  وسى زور تابىسقا ءسىزدىڭ قوسقان جەكە ۇلەسىڭىزدى ءبىز جاقسى تۇسىنەمىز جانە جوعارى باعالايمىز! بارىنە راحمەت!

اياز مۋتاليبوۆ, 
ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى

باكۋ. 30 قازان, 1991 جىل.
(حات ءماتىنى اۋدارىلىپ بەرىلدى – رەداكتسيا)

ءانۋاردىڭ مۇراعاتىنداعى ماقالا, اۋدار­ما جانە حاتتارمەن تانىسۋ بارىسىندا ومىردە وتە قاراپايىم بولعان قالام­داس اعانىڭ ادامي قادىر-قاسيەتىن, قالام­گ­ەر­لىك كۇش-قۋاتىن تاني ءتۇستىم. اسەرىمدى قىس­قاشا ايتسام:

بىرىنشىدەن, انەكەڭنىڭ حالىقارالىق دەڭگەيدە تانىمال بولعانىن شەتەلدەر زيالىلارىنان كەلگەن جىلى لەبىزدى ون­داعان حاتتى وقىپ ءسۇيىندىم (راس, كەرە­عارلىقسىز ءومىر بولعان با, وزىمىزدەن, رە­سەيدەن الدەبىرەۋلەر انەكەڭە: «سەن ۇلت­شىلسىڭ! 1986 جىلعى جەلتوقسان وقي­عاسى ءۇشىن باسشىلاردى كىنالادىڭ, جان كەرەك بولسا, باسقا جاققا كەت!» دەپ جاۋىعا, قور­قىتا حات جىبەرىپتى);

ەكىنشىدەن, قورقىت اتا مەن ءال-فارابي, اباي, شاكارىم, قۇرمانعازى, ماحامبەت, جامبىل, شوقان, مۇستافا شوقاي, احمەت بايتۇرسىنوۆ, جۇسىپبەك ايماۋىتوۆ, مىر­جاقىپ دۋلاتوۆ, ماعجان جۇماباەۆ اعالارىمىزدى جانە بەرگى قۇرداس, ءىنى اقىن-جازۋشىلارىمىزدىڭ ءبىرازىن ءورىس­تىلدى وقىرماندارعا كەڭ تانىستىرا تانىمدى ماقالالار جازعان;

ۇشىنشىدەن, ساكەن سەيفۋلليننىڭ ەكى اڭگىمەسىن, ءبىر حيكاياتىن جانە بەيىمبەت ءمايليننىڭ «شۇعاسىنان» ورىس تىلىنە ءۇزىندى اۋدارعان;

تورتىنشىدەن, انەكەڭ 1989 جىلعى شىلدەدە سەمەي قالاسىندا وتكىزىلگەن حا­لىقارالىق كونفەرەنتسيادا جانە 1990 جىلى ۇلىبريتانيانىڭ قاۋىمدار پالاتاسىندا ادەتىنشە جالىنداپ سويلەپ, سەمەي پوليگونىن جابۋدى جانە دۇنيە جۇزىندە اتوم-يادرولىق قارۋ جاساۋدى, سىناۋدى توقتاتۋدى تالاپ ەتكەن. ءانۋار – سوتسياليستىك ەلدەردىڭ الەمىنەن لون­دوننىڭ تورىندە سويلەگەن جالعىز قايراتكەر;

بەسىنشىدەن, قازاقستانىنا, قازاعىنا كۇيە جاققاندارعا دەرەۋ قارسى تۇ­رىپ,­ «ليتەراتۋرنايا گازەتا» مەن «كوم­سومولسكايا پراۆدا» گازەتى بەتىندە جاۋاپ بەرگەن. «مولودايا گۆارديا» جۋرنالىندا ن.كۋزمين دەگەننىڭ «سوعىستان سوعىسقا دەيىن. تۇنگى اڭگىمە» جازباسى جاريالانىپ, وندا ءسابيت مۇقانوۆ پەن عابيت مۇسىرەپوۆتەن باستاپ بىرنەشە اقىن-جازۋشىمىزعا كۇيە جاعىلعاندا, نامىسقا قامشى باسىپ, وعان ءباسپاسوز بەتىندە ءبىرىنشى بولىپ تويتارىس بەرگەن;

التىنشىدان, قازاق ادەبيەتىنىڭ جاس تالانتتارىن, ارقالى اقىندارىن كسرو-داعى جانە شەتەلدەردەگى قالامداستارىنا تانىتۋعا كۇش سالعان (ماسەلەن, مۇقاعالي ماقاتاەۆتىڭ 55 ولەڭى مەن 3 داستانىن ورىس تىلىنە اۋدارتىپ, ءوزى العىسوز جازىپ, «زوۆ دۋشي» دەپ اتاپ شىعارتقان);

جەتىنشىدەن, ءوزىمىز اتىن اتاۋدان جاس­قانىپ جۇرگەن جىلدارى «زار-زا­مان» جىراۋلارىنىڭ جانە بەرىرەكتەگى «ۇلت­شىل, كەرىتارتپا» اقىندارىمىزدىڭ ءبىراز ولەڭدەرىن ورىسشالاتىپ (قۇراس­تىرۋدى مۇحتار ماعاۋينگە تاپسىرىپ), لەنينگراد باسپاسىنان «پوەتى كازاحستانا» دەگەن اتپەن جيناق ەتىپ شىعارۋدىڭ جولىن تاپقان;

سەگىزىنشىدەن, 1967 جىلى بولار, شەت- ەلدەرگە كەزەكتى ءبىر ساپارىندا قاراشي قالاسىنا اتباسىن تىرەگەن ءانۋاردى پاكىستاننىڭ كورنەكتى سۋرەتشىسى سالىح ايىن ورتالىق بانك عيماراتىنداعى سۋرەتتەر گالەرەياسىنا الىپ بارىپتى. ىشكى قابىرعاعا مايلى بوياۋمەن سالىنعان كونە سۋرەتتەر اراسىندا قازاقى رەڭدى ءبىر كىسىنىڭ دومبىرا ۇستاپ تۇرعان سۋرەتىن كورە قالعان انەكەڭنىڭ: «بۇل كىم؟» دەگەنىنە سالىح: «بۇل – ءابۋ ناسىر مۇحاممەد ءال-فارابي. ءابۋ سينادان باستاپ بارلىق عۇلا­مالارىمىزدىڭ ەكىنشى ۇستازى. ءبىزدىڭ وسىندا ورنالاسقان كىتاپحانامىزدا اريستوتەلدىڭ, ەۆكليدتىڭ, پتولومەيدىڭ ەڭبەكتەرىنە جازعان تۇسىنىكتەرى, ءوزىنىڭ كوپتەگەن جازباسى بار», دەپ جاۋاپ قايى­رىپتى. ءانۋاردىڭ سول ساتتە قانداي سەزىمگە بولەنگەنىن ويلاپ بايقاڭىزشى!.. ول سول سۋرەتتى ايىنعا كوشىرتىپ الىپ, ەل­گە ورالىسىمەن قىلقالام شەبەرىمىز بەك ىبىراەۆقا تولىقتىرا ايتىپ وتىرىپ سالدىرىپ, بابامىزدىڭ بۇگىندە بىزگە قىمبات بەينەسىن العاش رەت جاساتتى! فارابيتانۋدى نەگىزدەگەن عالىم اقجان ماشانوۆ اعامىزبەن قاناتتاسىپ, ءال-فارابي ەڭبەكتەرىنىڭ ناسيحاتتالۋىنا كوپ كۇش جۇمسادى. «ۇستازدىڭ ورالۋى» اتتى رومان جازدى. بۇل تاريحي رومانى – ارقاشانعىسىنشا مۇقيات زەرتتەۋىنىڭ ناتيجەسى دەسەم, وعان دايىندىق كەزەڭىن­دەگى مىنا تۇجىرىمى دالەل:

«كاك و گەنيالنوم ۋچەنوم درەۆنوستي گوۆوريت و نەم ۆ ستاتياح ي لەكتسياح كرۋپنەيشي ليتەراتور ي يستوريك الجيرا باشير حادج الي. ترۋدى مۋحاممەدا ال-فارابي ي كنيگي و نەم دو سيح پور وستايۋتسيا وبەكتوم پريستالنوگو ۆنيمانيا ۋچەنىح كايرا ي ستامبۋلا, داماسكا ي باگدادا, تەگەرانا, ساماركاندا, دۋشانبە, گەراتا ي الماتى. ۆ بيبليوتەكاح لوندونا, پاريجا ي بەرلينا ۆوت ۋجە منوگو ۆەكوۆ حرانيات كاك بەستسەننوە سوكروۆيششە ەگو تراكتاتى, پەرەۆەدەننىە نا يازىكي نارودوۆ ەۆروپى...».

ايتپاقشى, ەگەر جاڭىلىسپاسام, 1958 جىلى «ديپلوممەن – سەلوعا!» دەگەن بۇكىلوداقتىق ۇندەۋ جاريالانعاندا ءانۋار «ليتەراتۋرنايا گازەتادا» اشىق قارسى ماقالا شىعارىپ: «قازاق جاستارىن قاشانعا دەيىن مال سوڭىنا سالىپ قويۋ كەرەك؟ ولار تەحنيكالىق ءبىلىم الىپ, ونەركاسىپ سالالارىندا قىزمەت ىستەۋگە, ينجەنەر بولۋعا قۇقىلى!» – دەگەن بولاتىن. وسى ورايدا ديپلومات بولاتحان تايجاننىڭ «جازبالارىنداعى» (1966 ج.) مىنا ءبىر سىرى ەسىمە ءتۇستى:

«قازاقستاننىڭ تىڭ جانە تىڭايعان جەرلەرىن يگەرۋدى باستاردا كەڭەس وكىمەتى, كومپارتياسى, كاسىپوداعى بىرىگىپ, ارنايى قاۋلى شىعارىپتى. وندا: قازاقستاننىڭ تىڭ ولكەسىن يگەرۋگە باراتىندارعا ون جىلعا وسىماقىسىز نەسيە بەرىلسىن; ەگەر كولحوز-سوۆحوزداردا ىستەپ جاتقان شارۋا­لار تىڭ ولكەسىنە باراتىن بولىپ, ال ولار ءوز كولحوز-سوۆحوزدارىنا بورىشتى بولسا, ول بورىشى ءوشىرىلسىن; ەگەر قازاقستانعا بارا جاتقاندا شارۋالار وزدەرىنىڭ سيى­رىن, شوشقاسىن, تاۋىعىن الا كەتەمىن دەسە, مەملەكەت ەسەبىنەن تەگىن جەتكىزىلىپ بەرىلسىن, ال مالىن قازاقستانعا اپارمايمىن, قالدىرىپ كەتەمىن دەسە, ارنايى انىقتاما السىن, قازاقستانعا بارعانىندا سول انىقتاما بويىنشا قازاق كسر ۇكىمەتى ولارعا سول مولشەردە سيىر, تاۋىق, شوشقا بەرەتىن بولسىن; تىڭ ولكەسىنە بارعاندار ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتە باسپانامەن, نەمەسە سوعان قاجەتتى قۇرىلىس ماتەريالدارىمەن قامتاماسىز ەتىلسىن», دەلىنگەن. قازاقستانعا باسقا رەس­پۋبليكالاردان باراتىنداردىڭ بارىنە وسىلايشا كوپتەگەن جەڭىلدىك جاساۋدى مىندەتتەگەن قاۋلىنىڭ سوڭىندا: «...بۇل شارتتار مەن جەڭىلدىكتەر قازاقستاننىڭ تۇرعىندارىنا قولدانىلماسىن», دە­لى­نىپتى.

قىسقاسى, تىڭ يگەرۋگە باراتىن سىرت­­تا­­عىلارعا «كوممۋنيزم جاسالىپ», ىشتە­گىلەرگە, ياعني قازاقتارعا كوڭىل اۋدارۋدىڭ كەرەگى جوق دەلىنگەن. سۇم­دىق ەمەس پە؟! قا­زاق­تى قورلاۋ عوي؟!. ءسوي­تىپ قىستىعىپ جۇر­گەنىمدە ءبىر كۇنى ماسكەۋدە جازۋشى ءانۋار ءالىمجانوۆتى كەزدەستىرە قا­لىپ, قاۋلىنىڭ قولىما تۇسكەن كوشىر­مەسىن كورسەتىپ: «انەكە-اۋ, ءسىز – ينتەر­ناتسيوناليسسىز, ال ەندى كورىڭىز, مىنە», دەدىم.

 انەكەڭ نامىستان جارالعان قازاق ەدى عوي! بۇكىلوداقتىق ادەبيەت ينستيتۋتى وتكىزگەن كەزدەسۋدە شيرىعىپ سويلەپ, ودان كەيىن گازەتكە ماقالا شىعارىپ, جاڭاعى قاۋلىنىڭ وكتەمدىكتىڭ ەڭ سوراقى فاكتىسى بولعانىن, ودان قازاق حالقى ماتەريالدىق تا, مورالدىق تا وراسان زيان شەگەرىن وتكىر ايتتى دا, جازدى دا.

دجاۆاحارلال نەرۋ اتىنداعى حالىق­ارالىق سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, الەمگە ايگىلى پۋبليتسيست-جازۋشى انەكەڭ سول جى­لى لەنيندىك سىيلىققا ۇسىنىلعان-دى. كوكپ ورتالىق كوميتەتىندەگى سىرلاس جولداستارىمنىڭ بىرىنەن ونداعى اپەرباقان شوۆينيستەردىڭ انۋارعا دەرەۋ قارسى تۇرىپ, ونىڭ اتى-ءجونىن تىزىمنەن سىزدىرتىپ تاستاعانىن ەستىپ: «كەسىرىم ءتيىپ كەتتى-اۋ! ايتۋعا نەگە عانا اسىقتىم ەكەن؟!» دەپ قاتتى وكىندىم. سودان بىردە انە­كەڭنىڭ ماسكەۋگە كەلگەنىن ەستىپ, ىز­­دەپ مەيمانحاناعا بارىپ جولىعىپ, وكى­­نىشىمدى ءبىلدىرىپ, كەشىرىم سۇرادىم. انە­كەڭ وتە قاراپايىم, كىشىپەيىل ادام ەدى عوي, بالاشا بەيقام ك ۇلىپ: «بوكە-اۋ,­ ءبىز سىيلىق ءۇشىن تۋعان جوقپىز عوي, شىن­دىقتى ايتۋ ءۇشىن تۋدىق قوي؟! ماعان اناۋ الباستى قاۋلىنى ايتقانىڭ جاقسى بولدى, كەشتەۋ بولسا دا, تالايدىڭ كوزىن اشتىق ەمەس پە؟!. بۇل ءبىزدىڭ جە­ڭىستەرىمىزدىڭ باسى بولدى, ونى جۋماۋ وبال بولادى», دەپ سىلق-سىلق ك ۇلىپ, داستارقان جايدى...

شىندىقتان جاڭىلماي ءومىر ءسۇرۋ باقىت ەكەن!».

سويتكەن انۋارعا ءوزىن ۇشىرعان ۇياسى وگەي بولىپ تۇر. وزگە جوعارى وقۋ ورىندارىن بىتىرگەن: اگرونوم, زووتەحنيك, دا­رى­گەر, گەولوگ, پەداگوگ, مۇنايشى, قۇرى­لىس­شى, سۋرەتشى, ت.ب. ماماندىق يەلەرىن اس­پەت­تەۋشى «ونەگەلى ءومىردىڭ» تىزگىن-شىل­بىرىن ۇستاۋشىلار بار قۇرلىقتا وشپەس ءىزى جاتقان ءانۋار ءالىمجانوۆتىڭ ارۋا­عىنا تاعزىم ەتەر ەمەس. تاپ مۇنداي «تاباندىلىقتى» كورگەن دە, كورمەگەن دە «ارماندا» دەيىن. ءيا, «قازانشىنىڭ ءوز ەركى, قايدان قۇلاق شىعارسا», ءتىپتى شىعار­ماي قويسا دا.

الايدا ولاردىڭ مىنا ءبىر حاتتى «وقي سالعاندارى» زياندى بولا قويماس (ورىس تىلىندەگى نۇسقاسى):

 دوروگوي گوسپودين اليمجانوۆ!

ەتو پيسمو ياۆلياەتسيا پوپىتكوي راسسكازات ۆام, كاك مى ۆىسوكو تسەنيم ۆاش ۆيزيت ۆ ناش كوللەدج. سلوۆا ياۆليايۋتسيا ۆاجنەيشيم سرەدستۆوم ۆىراجەنيا چۋۆستۆ مويح ستۋدەنتوۆ ي مويح ليچنىح. نەت ۆوپروسا, چتو ۆەس يح وپىت, كوتورىي وني يمەيۋت وت جيزني ۆ كوللەدجە نە پرەۆىشاەت ۆسەگو توگو, چتو وني پوس­تيگلي زا تو ۆرەميا, چتو ۆى بىلي س نامي.

ليتەراتۋرا, كۋلتۋرا ي يستوريا كازاحسكوگو نارودا, و كوتورىح ۆى گوۆوريلي تاك كراسنورەچيۆو, پوكازاليس نام چۋدەسنوي كارتينوي, ۆوسپرويزۆەدەننوي پەرەد ناشيمي گلازامي. ستۋدەنتى ۆپوسلەدستۆي گوۆوريلي و ۆاشەي سكرومنوي مانەرە دەرجاتسيا, كوتورايا زاۆوەۆالا يح سەردتسا.

مى تاكجە وچەن رادى ۆسترەچي س ۆاشيم پەرەۆودچيكوم, ميسس اۋرە, كوتورايا پرودەلالا زناچيتەلنۋيۋ رابوتۋ پو ۆىراجەنيۋ نە تولكو ۆاشيح سلوۆ, نو ي وگرومنىح چۋۆستۆ ۆمەستە س مىسليامي, كوتورىە بىلي ۆامي ۆىسكازانى.

ەششە راز, موي درۋگ, پريميتە ناشۋ يسكرەننيۋيۋ بلاگودارنوست. كازاحسكي نارود ۆسەگدا بۋدەت جيت ۆ ناشيح سەردتساح. تەپەر ەتا سترانا نە بۋدەت دليا ناس ۆسەگو ليش دالەكوي زەملەي نا كارتە. مى تەپەر منوگوە زناەم و نەي.

جەلاەم ۆام بلاگوپولۋچنوگو ۆوزۆراششەنيا دوموي ي دالنەيشەگو ۋسپەحا ۆ ۆاشەم ترۋدە!

يسكرەننە ۆاش: پروفەسسور ەدۆارد س.مەيحارد, پرەزيدەنت اسسوتسياتسي نەگريتيانسكيح پروفەسسوروۆ امەريكي.

  1. ءحى. 1970 گ.

  

عابباس قابىش ۇلى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

يۋنەسكو ماراپاتتاعان مانسۇروۆ

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 08:10

العاشقى PhD

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 08:00

ەلەكتر ستانساسى سالىنادى

ايماقتار • بۇگىن, 07:48

گاللي جاپونياعا ەكسپورتتالادى

ەكسپورت • بۇگىن, 07:45

نوبەلدى 2 رەت العان عالىم

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 07:43

ۇلىلار ءدام تاتقان تاباق

جادىگەر • بۇگىن, 07:37