قوعام • 06 جەلتوقسان، 2019

ادالدىق ەشكىمدى الدامايدى

125 رەتكورسەتىلدى

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ جەمقورلىقتىڭ ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك پەن مەملەكەتتىڭ بولاشاعىنا نۇقسان كەلتىرەتىنىن اتاپ ءوتىپ، بۇل دەرتپەن ءبىر جەڭنەن قول، ءبىر جاعادان باس شىعارىپ، بىرلەسىپ كۇرەسۋگە شاقىردى.

ازاماتتاردا سىبايلاس جەم­قورلىققا قارسى مادەنيەت پەن بە­­رىك يممۋنيتەتتى قالىپتاس­تىر­مايىنشا، وڭ  ناتيجەگە قول جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس. ەڭ اۋەلى سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ سالدارىمەن كۇرەسۋ ەمەس، ونىڭ الدىن الۋدىڭ جولىن ءاربىر قازاقستاندىق ءوز وتباسىندا دارىپتەسە، قوعام دەرتىنە قارسى يممۋنيتەتتى دە نىقتاعان بولار ەدىك.

قازاقتا «ۇيادا نە كورسەڭ، ۇش­قان­دا سونى ىلەرسىڭ» دەمەكشى، بالا اتا-اناسىنىڭ بويىنان قانداي قاسيەتتەر كورسە، سولاردى بويىنا سىڭىرەتىن بولادى.

وتباسى ءوسىپ كەلە جاتقان ۇرپاق­تاردىڭ الەۋمەتتەنۋىن، سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەس جۇ­يەلى نەگىزگە قويىلعان قوعامنىڭ جاڭا مۇشەلەرىن دايىنداۋدى قامتاماسىز ەتەدى.

بۇل رەتتە سىبايلاس جەمقور­لىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىنە ەرەكشە كەشەندى قۇزىرەت بەرىلگەن.

اگەنتتىكتىڭ بارلىق باستاما­لارى سەنىم، ادىلدىك، پاراسات­تى­لىق قۇن­دىلىقتار پريزماسى ار­قىلى جۇزەگە اسىرىلۋدا. پارا­سات­تىلىق يدەولوگياسى سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەستى كۇ­شەي­­تۋدىڭ تۇ­جى­­­رىمدامالىق نەگىزى بو­لىپ اي­قىندالعان.

پاراساتتىلىق قوعام مۇد­دە­سىنىڭ باسىمدىعىنا باعىتتالعان قا­زىرگى زامانعى مەملەكەتتىك باس­­قارۋدىڭ بارلىق جۇيەسىنىڭ ىرگە­تاسى سانالادى.

قازىرگى تاڭدا اگەنتتىكتىڭ شىم­كەنت قالاسى بويىنشا دەپارتامەنتى بارلىق توپ اراسىندا پاراساتتىلىق مادەنيەتىن جەتىلدىرۋ ماقساتىندا ءتۇرلى فورماتتاعى ءىس-شارالار ۇيىم­­­داستىرۋدا. اسىرەسە جاستار جى­لىنا وراي جاستارعا كوپتەپ كوڭىل بولىنۋدە. «بالانى ەڭ اۋەلى مەيىر-شاپاعاتقا، ودان سوڭ اقىل-پاراساتقا، اقىرىندا ناعىز پايدالى عىلىمعا، ەڭبەككە باۋلى» دەپ ۇلى اباي ايت­قان بولاتىن.

ءبىلىم سالاسىنداعى سىبايلاس جەم­قورلىقتى جويۋ جانە ول ىسكە جاستاردى بەلسەندى جۇمىلدىرۋ ماقساتىندا جوعارى وقۋ ورىندارى مەن كوللەدجدەردە «Sanaly Urpaq»، ال مەكتەپتەردە «ادال ۇرپاق» جوبالارى جۇزەگە اسىرىلۋدا.

قازاقتىڭ حالىق جازۋشىسى ع.مۇسىرەپوۆ «ادالدىق: ءوزى الدان­سا الدانار، ءوزى ەشكىمدى الداماس» دەپ اتاپ وتكەن. وسى ورايدا قالامىزدا وقۋ­شىلار مەن ستۋدەنتتەردى وزدە­رىن تاربيەلەۋگە مۇمكىندىك بەرە­تىن، وزگەنى الداماۋعا ۇيرەتەتىن «ادال­دىق دۇكەندەرى» ىسكە قوسىلعان. ياعني، مۇندا وقىتۋشىلار مەن ستۋدەنتتەر وزدەرىنە قاجەت زاتتاردى الىپ، ونىڭ اقشاسىن كاسسالىق جاشىككە قالدىرادى. وسىلايشا ساتۋشىسى جوق دۇكەندە وزدەرىنە وزدەرى قىزمەت كورسەتەدى.

قايىرىمدىلىق – قادىرلى ءىس دەمەكشى، جاقىندا اگەنتتىك باس­تاماسىمەن شىمكەنتتە كومەككە مۇقتاج جاندارعا قولۇشىن سوزۋ جانە جاس ۇرپاقتى جاقسىلىق جا­ساۋعا ۇندەۋ ماقساتىندا «ىزگىلىك ەلشىسى» جوباسى قولعا الىندى. اتالعان جوبا اياسىندا دەپارتامەنت پەن «شىمكەنت – ادالدىق الاڭى» جوبالىق كەڭ­سەسىنىڭ وكىلدەرى جانە جاستار كو­مەككە مۇقتاج جاندارعا جان-جاقتى ۆولونتەرلىك كومەك كور­سەتەدى.

سونداي-اق قوعامدا پاراسات­تىلىق قاعيداتىن كەڭىنەن جەتكىزۋ، سىباي­لاس جەمقورلىقتىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا ءتۇرلى سالا وكىلدەرىمەن كەزدەسىپ، ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇر­گىزۋ ماقساتىندا «شىمكەنت – ادال­دىق الاڭى» جوبالىق كەڭسە­سى جانىنان «پاراساتتىلىق مەك­تەبى» جۇمىسىن باستاپ، وندا 50 لەكتور ارنايى وقۋدان ءوتتى. اتال­عان لەكتورلار قازىرگى تاڭدا قالا مەك­تەپ­تەرىندە ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇر­گىزۋدە.

مەملەكەت باسشىسى قازاق­ستان حالقىنا جولداۋىندا ازا­مات­تاردىڭ بارلىق سىندارلى ءوتى­نىش-تىلەكتەرىن جەدەل ءارى ءتيىم­دى قاراستىراتىن «حا­لىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇ­جى­­رىمداماسىن ىسكە اسى­رۋدى تاپ­سىرعان بولاتىن. وسى­عان باي­لا­نىستى دەپارتامەنت مەم­لە­كەتتىك مەكەمەلەرمەن بىرلەسىپ، «Open Space» فورماتىنا كوشىرۋ جانە باسشىلاردىڭ كابينەتتەرىن اكىمشىلىك عيماراتتاردىڭ ءبىرىن­شى قاباتتارىنا اۋىستىرۋ، مەم­لەكەتتىك ورگانداردىڭ اشىقتىعىن قامتا­ماسىز ەتۋ ماقساتىندا جۇ­مىستار جۇرگىزۋدە. قازىرگى كەزدە مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ اشىق­تىعىن قامتا­ماسىز ەتۋ جانە حا­لىققا قىزمەت كورسەتۋ سەرۆيسىن زاماناۋي تالاپتارعا ساي جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا فرونت-وفيستەر اشىلۋدا. ءتىپتى ءبىلىم بەرۋ جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارى دا ءبىراۋىزدان قولداپ، ازاماتتاردى قابىلداۋ ورىندارىن «Open Space» فورماتىنا اۋىستىرىپ، وزدەرى حا­لىققا جاقىن بولۋ ماقساتىندا كابينەتتەرىن ءبىرىنشى قاباتقا اۋىس­تىرۋدا.

جوعارىدا اتاپ وتكەنىمدەي، اگەنت­­تىكتىڭ جۇمىسىندا سىباي­لاس جەمقورلىقتىڭ الدىن الۋعا با­­سىمدىق بەرىلۋدە. ال پاراسات­تى­­لىقتى بويىنا سىڭىرگەن ادام ەش­­كىمگە قيانات جاساماي، جاقسى، ادال جولمەن ءجۇرىپ، سىبايلاس جەم­قورلىققا جول بەرمەيدى.

سىبايلاس جەمقورلىققا دەگەن توزبەۋشىلىك ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ ازاماتتىق ۇستانىمىنا، ال ادالدىق پەن ساتىلماۋشىلىق مىنەز-ق ۇلىق نورماسىنا اينالۋى ءتيىس.

 

اسحات جۇماعالي،

سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىنىڭ شىمكەنت قالاسى بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى

 

 

تۇركىستان وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ەلباسى تۇركيا حالقىنا كوڭىل ايتتى

قازاقستان • بۇگىن، 14:17

قىزىلوردا: قازالىداعى قونىس توي

ايماقتار • بۇگىن، 09:07

ۇقساس جاڭالىقتار