مەملەكەتتىك ءتىل – ەل بىرلىگىنىڭ كەپىلى

قازىر ەلىمىزدە جۇرگىزىلىپ وتىرعان سا­لي­قالى ءتىل ساياساتىنىڭ ناتيجەسىندە ءتوزىمدى, تولەرانتتىق تىلدىك ورتا قالىپ­تاس­قانى – ايقىن اقيقات قانا ەمەس, ما­ڭىزدى ساياسي-الەۋمەتتىك قۇندىلىق­تار­دىڭ ءبىرى دە. سالا پروبلەمالارىن جۇيەلى تۇردە شەشۋ ءۇشىن ەلباسى تىلدەردى قول­دانۋ مەن دامىتۋدىڭ جاڭا مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن ازىرلەۋگە تاپسىرما بەردى. ون جىل مەرزىمگە ارنالاتىن بۇل باعدارلامانى جاساۋ كەزىندە مەملەكەت­تىك ءتىلدىڭ ءورىسىن بۇدان دا كەڭەيتىپ, ونىڭ كونس­تيتۋتسيا­لىق مارتەبەسىن بۇدان دا كوتەرە تۇسۋگە ءمۇم­كىندىك بەرەتىن بىرنەشە باسىم باعىتتار ەرەكشە نازاردا ۇستالۋى كەرەك. ءبىرىنشى باعىت – مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەردە, ياعني بالاباقشالارداعى بۇلدىرشىندەرگە ارنالعان وسى زامانعى كەشەندى ادىستەمەلىك جۇيە جاساۋ جانە سوعان وراي قاجەتتى وقۋ قۇرالدارىن شىعارۋ. وسى باعىتتاعى جۇمىستار ەلباسىنىڭ جولداۋىندا بە­رىل­گەن تاپسىرماعا سايكەس ارنايى ازىرلەنىپ جاتقان “با­لاپان” باعدارلاماسىمەن ۇشتاستىرىلىپ ىسكە اسىرىلادى. ەكىنشى باعىت – ورىس جانە وزگە ۇلت تىلدەرىندەگى مەك­تەپتەردە قازاق ءتىلىن وقىتۋدىڭ جۇكتەمەسىن ارتتىرىپ, قازاق ءتىلى ءپانىن بىرىڭعاي ۇلتتىق تەست تاپسىرۋداعى مىندەتتى پاندەردىڭ قاتارىنا قوسۋ. وسى سالاداعى كادرلار بىلىكتىلىگى مەن وقۋلىق ساپاسىن ارتتىرۋ. بۇل باعىت ەل ازاماتتارىنىڭ قازاق ءتىلىنىڭ مەملەكەتتىك ءتىل رەتىندەگى فۋنكتسياسىنا وراي تۋىندايتىن قاجەتتىلىكتەرىنە جانە ولاردىڭ مەملەكەتتىك ءتىلدى ومىرلىك قاجەتتىلىكتەردىڭ ءبىرى رەتىندە بىلۋگە دەگەن ۇمتىلىسىنا نەگىزدەلگەنى ءجون. ءۇشىنشى باعىت – جوعارى وقۋ ورىندارىندا قازاق ءتىلىن ءپان رەتىندە وقىتۋدىڭ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ. وسى ماقساتتا ءتيىستى سالالار بويىنشا جانە ماماندىقتارعا قاراي بەيىمدەلگەن ءتيىمدى وقۋ باعدارلامالارى,  وقۋلىق­تار مەن وقۋ قۇرالدارى, باسقا دا كومەكشى قۇرالدارعا دەگەن قاجەتتىلىكتەر تولىق وتەلۋى ءتيىس. ەڭ باستىسى, ەر­تەڭگى مامانداردىڭ ءتىل ۇيرەنۋى بوس سحولوستيكاعا اينال­ماي, جوعارعى وقۋ ورنىن بىتىرگەن ءاربىر جاستىڭ مەم­لە­كەت­تىك ءتىلدى ەركىن ءبىلىپ شىعۋىنا تولىق مۇمكىندىك تۋعىزۋ. ءتورتىنشى باعىت – قازاق ءتىلىنىڭ مەملەكەتتىك قىزمەت جۇيەسىندەگى ءورىسىن كەڭەيتۋ. قازىر وسىدان ون, ءتىپتى بەس جىل بۇرىنعىمەن سالىستىرعاندا, الدەقايدا زور وزگەرىستەرگە قول جەتكىزىلگەنى – ءومىر شىندىعى. بەسىنشى باعىت – جوعارىداعى ءتورتىنشى باعىتپەن ەنشىلەس دەسە دە بولادى. ياعني, مەملەكەتتىك قىزمەت­شى­لەردىڭ ءتىل ءبىلۋى جونىندەگى جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋ جانە سوعان قاجەتتى زاڭنا­مالىق نەگىزدەردى جەتىلدىرۋ. التىنشى باعىت – رەسپۋبليكا ازاماتتارىنىڭ ءوز بەتىنشە ءتىل ۇيرەنۋىنە قو­لايلى جاعداي تۋعىزۋ. جەتىنشى باعىت – مەم­لەكەت­تىك ءتىلدى وسى زامانعى اقپاراتتاندىرۋ جۇيەسىنىڭ تىلىنە اينالدىرۋ. ول ءۇشىن ينتەرنەت جەلىسىندەگى قازاق ءتىلدى سايتتاردىڭ كوبىرەك اشى­لۋىن بارىنشا قول­داۋى­­مىز قاجەت. بايلانىس جانە اقپارات مينيسترلىگى, باسقا دا مۇددەلى مەملە­كەت­تىك ورگانداردىڭ كۇش قوسا قىزمەت ەتۋى وتە ماڭىزدى. سەگىزىنشى باعىت – اعىلشىن ءتىلىن تەرەڭدەتىپ وقىتۋدىڭ ادىستەمەسىن جەتىلدىرۋ. ەلباسىنىڭ “جاڭا قازاقستاندىق ۇرپاقتاردىڭ ءۇش ءتىلدى مەڭگەرگەنىن قالار ەدىم” دەگەن يدەياسىنىڭ ومىرشەڭدىك قۋاتىن ۇدايى نازاردا ۇستاي وتىرىپ, بۇل باعىتتا دا ماڭىزدى ىستەر اتقارىلاتىن بولادى. توعىزىنشى باعىت – رەسپۋبلي­كامىزداعى وزگە ۇلت وكىلدەرىنىڭ انا تىلدەرىن وقىپ-ۇيرەنۋگە قولايلى جاعداي تۋعىزۋ. ونىنشى باعىت – بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنداعى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ ىقپالىن كۇشەيتۋ. ون ءبىرىنشى باعىت – قازاق ءتىلىنىڭ تەرميندىك بازاسىن تۇراقتاندىرۋ, بىرىزدەندىرۋ جانە جەتىلدىرۋ, ونوماستيكالىق جۇمىستاردى جۇرگىزۋ جۇيەسىن دامىتۋ. ەلباسىمىز ن.ءا.نازارباەۆتىڭ تىكەلەي تاپسىرماسىمەن جاسالىپ جاتقان جاڭا ءتىل باعدارلاماسىن ازىرلەۋ يىقتاعى ءىرى شارالاردىڭ ءبىرى. جوعارىداعى ون ءبىر باعىت سوندا قامتىلاتىن بولادى. مينيسترلىك بۇل باعىتتا اشىق, جاريالىلىقپەن جۇمىس اتقارۋدا. اتالعان جۇمىس توبىنىڭ قۇرامىنا بەلگىلى قوعام قايراتكەرلەرى, پارلامەنت دەپۋتاتتارى, ءتىلشى-عالىمدار, ساياساتتانۋشىلار, لينگۆيستەر, پەداگوگيكا ماماندارى, قوعامدىق ۇيىمدار مەن ءباسپاسوز, باسقا دا بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ وكىلدەرى تارتىلدى. كونفەرەنتسيادا ورتاعا سالىنعان ويلار مەن ناقتى ۇسىنىستاردىڭ ءبارى دە ماڭىزدى قۇجاتتى ازىرلەۋدە ەرەكشە نازاردا ۇستالاتىن بولادى. مۇحتار قۇل-مۇحاممەد, مادەنيەت ءمينيسترى.