سوڭعى دەرەكتەر بويىنشا, ەلىمىزدىڭ كەيبىر وبلىستارىنىڭ تەرريتورياسىنىڭ 30-40 پايىزى قۇنارسىز. جەر انانى ساۋىقتىرۋعا بايلانىستى ارنايى زاڭ قابىلداۋ كەرەك دەگەن ماماندار الداعى ون شاقتى جىلدا بۇل كورسەتكىشتەردىڭ ۇلعايىپ كەتۋ قاۋپى بار ەكەندىگىن ايتادى.
ءو.وسپانوۆ اتىنداعى قازاق توپىراقتانۋ جانە اگروحيميا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىندا وسى تاقىرىپتا وتكەن كونفەرەنتسياعا وننان استام عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ عالىمدارى قاتىسىپ, سورتاڭ جەرلەردى ساۋىقتىرۋ ماسەلەسىن تالقىلادى. اۋىل شارۋاشىلىعى عىلىمىنىڭ دوكتورى ابدوللا ساپار ۇلى ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردى نەگىزگە الا وتىرىپ, جەردىڭ تۇزدانۋ سالدارىنا توقتالدى. ماماندار سورتاڭ قاباتتاردى جويۋ ءۇشىن توپىراقتىڭ قۇنارىن ساقتاۋ تۋرالى زاڭ قاجەت دەيدى. وسىنداي زاڭ ەۋروپا ەلدەرىنىڭ بارىندە بار. كەدەندىك وداققا كىرەتىن رەسەي مەن بەلارۋستە دە جەردى قورعايتىن زاڭدار قابىلدانعان. اتالعان ەلدەر اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وندىرۋدە بىزدەن وق بويى وزىپ كەلەدى.
كونفەرەنتسيادا ءسوز العان اۋىل شارۋاشىلىعى عىلىمىنىڭ دوكتورى س.اسىلسەيىت ۇلى شارۋالاردىڭ قولىنداعى تەحنيكالاردىڭ جىلدان-جىلعا توزىپ بارا جاتقانى شارۋاشىلىقتىڭ دامۋىنا كەدەرگى كەلتىرەتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇگىندە زاماناۋي تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ, سالانى تسيفرلاندىرۋ ۋاقىت تالابى. ال توزعان تەحنيكاسىنىڭ بەتىنە قاراپ وتىرعان شارۋانىڭ جاعدايى تۇراقتى ەمەس, كولىگى ىستەن شىقسا تابىسى دا ازايادى. بۇل باعىتتا ايماقتاعى اكىمدىكتەر ارنايى مونيتورينگ جۇرگىزىپ, شارۋالاردىڭ ۇجىم بولىپ ەڭبەك ەتۋىنە قولداۋ كورسەتكەنى ابزال. شارۋالارعا تەحنيكالاردى ليزينگپەن الۋ بارىسىندا دا پايىز جەڭىلدىكتەرىن جاساۋ ءبىراز جىلدان بەرى كۇن تارتىبىنەن تۇسپەي كەلەدى.
وسى ورايدا داقىلدارمەن قاتار جەمىس-جيدەك, كوكونىس الاڭدارىنداعى توپىراق قۇنارىن ساقتاۋدا بىلىكتى ماماندار تاجىريبەسى قاجەتتىگىن قوزعاعان عالىمدار ونىمدىلىكتى ارتتىرۋدى ماقسات ەتەتىن شارۋاشىلىقتار الداعى جىلداردا توپىراقتى ساۋىقتىرۋ ماسەلەسىنە سەرگەك قاراۋ تيىستىگىن ايتادى. قۇنارى مول توپىراق – سالاماتتى دەنساۋلىقتىڭ كەپىلى. سونىمەن قاتار توپىراقتىڭ قۇنارىن ارتتىرۋدا اۋىسپالى ەگىستەردىڭ ماڭىزى بار. وڭدەلگەن ەگىستىك جەرلەرگە كوپجىلدىق ءشوپ ءوسىرۋ مەن ارالىق داقىلداردى جاسىل تىڭايتقىش رەتىندە پايدالانۋ, تاعى باسقا كەشەندى باپتاۋ جۇمىستارى ورگانيكالىق قۇرامدى قالپىنا كەلتىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. جەر جامىلعىسىن سورتاڭنان ارىلتۋ ماسەلەسىن قوزعاعان ب.جەكسەنبين, ب.ءامىروۆ, باسقا دا ماماندار توپىراقتى زاڭمەن قورعاۋ كوپتەگەن تۇيتكىلدى ماسەلەنىڭ شەشىلۋىنە ىقپال ەتەدى دەپ اتاپ ءوتتى.
الماتى
