ءىلياس ءىزى: «ەڭبەكشى قازاقتان» «ەگەمەن قازاقستانعا» دەيىن...
باسىلىمنىڭ باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرالىنىڭ قاتىسۋىمەن ءى.جانسۇگىروۆتىڭ مۋزەيىندە اقىن رۋحىنا تاعزىم جاسالىپ, ادەبي-سازدى كەش ۇيىمداستىرىلدى. وبلىستىق مادەنيەت باسقارماسىنىڭ قولداۋىمەن وتكەن كەشتە جىر قۇلاگەرىنىڭ ولەڭدەرى وقىلىپ, ءىلياستىڭ جۋرناليستيكا سالاسىنداعى ەڭبەكتەرىنە شولۋ جاسالدى.
– بۇل عاسىرلىق مەرەيتويدى ۇلت تاريحىندا ورنى بار ۇلى تۇلعالارمەن بايلانىستىرا وتىرىپ, تاعزىم, تاعىلىم سيپاتىندا وتكىزىپ كەلەمىز ءارى بۇل – اڭتاڭداققا تولى شەجىرە. ءبىز 100 جىلدىق قارساڭىندا باسىلىمنىڭ وتكەن تاريحىن تۇگەندەۋ ۇستىندە «Egemen Qazaqstannyń» قازاق باسپاسوزىندە رەپرەسسيا داۋىلىنا ۇشىراعان گازەت ەكەنىنە ناقتى كوز جەتكىزدىك, – دەدى اقىن مۋزەيىندەگى كەشتە ءسوز العان گازەت باسشىسى.
راسىندا, باس باسىلىمدى باسقارعان 18 قايراتكەردىڭ ون بەسى سول كەزەڭدە اتىلىپ, وزگەسى قۋعىن-سۇرگىنگە ۇشىراعان. سوندىقتان گازەتتىڭ 100 جىلدىق جىلناماسى قازاق تاريحىنان تىس ەمەس. ال ءىلياس جانسۇگىروۆتىڭ ەسىمى «Egemen Qazaqstan» تامىر الاتىن «ەڭبەكشى قازاق» گازەتىمەن تىعىز بايلانىستى. اقىن ماسكەۋدەگى جۋرناليستيكا ينستيتۋتىن اياقتاعاننان كەيىن «ەڭبەكشى قازاق» گازەتىندە 3 جىل قىزمەت جاساعان. باسىلىمنىڭ مەرەيتويىن جەتىسۋ جەرىندە اتاپ ءوتۋدى ءىلياس مۇرالارىمەن ساباقتاستىرۋدىڭ ءبىر سەبەبى وسىندا جاتىر.
تالدىقورعانداعى جاس اقىن-جازۋشىلار مەن زيالى قاۋىم وكىلدەرى قاتىسقان كەشتە وبلىستىق مادەنيەت باسقارماسىنىڭ باسشىسى مارلەن كولباەۆ, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى وبلىستىق حاتشىلىعىنىڭ مەڭگەرۋشىسى عابيت تۇرسىنباي, تەكەلى قالاسىنىڭ اكىمى باحتيار ونەرباەۆ, ءى.جانسۇگىروۆ اتىنداعى جەتىسۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ وقىتۋشىسى مۇراتبەك يمانعازينوۆتەر ءسوز الىپ, اقىن شىعارماشىلىعى مەن «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ 100 جىلدىق تاريحىنا قاتىستى اڭگىمە ءوربىتتى.
جاس تولقىن نازارىنداعى باس باسىلىم
كەزەكتى شارا ءى.جانسۇگىروۆ اتىنداعى جەتىسۋ ۋنيۆەرسيتەتىندە جالعاستى. مۇندا ستۋدەنتتەر قاۋىمىمەن كەزدەستى. ەركىن اڭگىمەلەسۋ قالىبىنداعى جۇزدەسۋدە جەتىسۋلىق جاستار «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ تاريحى مەن ۇلت باسپاسوزىندەگى ورنىنا, رەداكتسيا جۇمىسىنىڭ ەرەكشەلىگىنە قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, ينتەرنەت جۋرناليستيكا مەن ءداستۇرلى ءباسپاسوز, قازىرگى زامانداعى الەمدىك ترەندتەر, شەتەل جۋرناليستيكاسىنداعى ەرەكشەلىكتەر, تانىمال گازەتتەردىڭ ىشكى احۋالى جايىندا ساۋال قويدى.
– ينتەرنەت تەحنولوگياسى دامىعان زاماندا جاستاردىڭ ءداستۇرلى باسپاسوزگە قىزىعۋشىلىعى تومەندەگەنىن ايتىپ جاتامىز. الايدا, ءبىزدىڭ ستۋدەنتتەرىمىزدىڭ «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ تاريحى مەن رەداكتسيانىڭ جۇمىسىنا قىزىعۋشىلىعى زور. جۋرناليستيكا ماماندىعىن تاڭداعان جاستاردىڭ ەرتەڭ شەبەر جازاتىن كاسىبي جۋرناليسكە اينالۋى ءۇشىن بىلىممەن قاتار تاجىريبە مەكتەبى دە قاجەت. وسى ماقساتقا جەتۋ ءۇشىن بىلىمگەرلەردىڭ قازاق ءباسپاسوزىنىڭ قاراشاڭىراعى – «Egemen Qazaqstan» گازەتىنە قىزىعۋشىلىعى زاڭدى. جۇزجىلدىق تاريحى بار باسىلىممەن كەزدەسۋ وتكىزۋدى ستۋدەنتتەر وتىنگەلى ءبىراز ۋاقىت بولعان ەدى, سول مەرەيلى ءسات مەرەيتويى قارساڭىندا ورىندالدى. ءبىز الداعى كەزەڭدە باس باسىلىممەن تىعىز بايلانىستا بولامىز, – دەگەن ۋنيۆەرسيتەت رەكتورى مارات بايمىرزاەۆ عىلىمي كەڭەستىڭ شەشىمىمەن «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرالىگە ءى.جانسۇگىروۆ اتىنداعى جەتىسۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قۇرمەتتى پروفەسسورى اتاعى بەرىلگەنىن جاريالاپ, ارنايى بەلگى تاپسىردى.
كەمشىلىكتى كەيدە باق ارقىلى بىلەمىز
جالپى الماتى وبلىسىنىڭ دامۋ قادامدارىن «Egemen Qazaqstan» گازەتى ۇنەمى جازىپ, كورسەتىپ كەلەدى. ەلدىڭ يگىلىگىنە قىزمەت ەتۋ – ورتاق مىندەت.
شارا اياسىندا باسىلىمنىڭ باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرالىنى الماتى وبلىسىنىڭ اكىمى اماندىق باتالوۆ ارنايى قابىلدادى. جىلى شىرايلى كەزدەسۋدە وبلىس باسشىسى ءوڭىردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋى جونىندە قىسقاشا اڭگىمەلەدى. اكىم ايماقتاعى اۋىل شارۋاشىلىعى, سونىڭ ىشىندە قانت ءوندىرىسى, جۇگەرى ءوسىرۋ, مال بورداقىلاۋ جايىنا, الەۋمەتتىك قورعاۋ شارالارىنا, ءتۋريزمدى وركەندەتۋ ىسىنە توقتالدى. اتقارىلعان ىستەردى حالىققا جەتكىزۋدەگى «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ ورنى ەرەكشە ەكەنىن دە اتاپ ءوتتى.
– بۇگىندە ينتەرنەت-جۋرناليستيكا دامىدى, بلوگەرلەر بەلسەندى دەپ جاتامىز, بىراق ءسوزى سالماقتى, ماسەلەلەردى بايىپتى, وبەكتيۆتى بەرە الاتىن گازەتتەردىڭ ورنى قاشاندا بولەك. وسىنداي باسىلىمدار – ءاردايىم ءبىزدىڭ باستى مىنبەرىمىز. كەيدە ايماقتارداعى كەمشىلىكتەردى باق ارقىلى ءبىلىپ وتىرامىز. بۇل جاعىنان بىزگە سىن ماتەريالدار دا كومەكتەسەدى. سەبەبى ءبىزدىڭ بارلىق جەرگە بارۋعا مۇمكىندىگىمىز بولا بەرمەيدى. سوندىقتان سىزدەردىڭ ەڭبەكتەرىڭىزدى باعالايمىز. بيىل «Egemen Qazaqstan» باسىلىمىنا 100 جىل تولىپ وتىر. بۇل – ۇلكەن بەلەس. مەرەيتويلىق شارالارعا الماتى وبلىسى دا بەلسەنە اتسالىسادى. ءبىز ءوز تاراپىمىزدان قاشاندا قولداۋ كورسەتۋگە دايىنبىز, – دەدى ءوز سوزىندە اماندىق باتالوۆ.
ارداگەر جۋرناليستەرگە – لايىقتى ماراپات
ءىلياس جانسۇگىروۆتىڭ 125 جىلدىعى مەن «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ 100 جىلدىق مەرەيتويى اياسىنداعى شارا سالتانات سارايىندا گازەت ارداگەرلەرىمەن جانە جەرگىلىكتى باق وكىلدەرىمەن كەزدەسۋىنە ۇلاستى.
جيىندا ءسوز الىپ, باس باسىلىمدى 100 جىلدىق مەرەيتويىمەن قۇتتىقتاعان وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى باتىرجان بايجۇمانوۆ:
– بيىل «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ جارىق كورگەنىنە 100 جىل تولىپ وتىر. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ «وتانىمىزدىڭ باس گازەتى» دەپ جوعارى باعا بەرگەن باسىلىم عاسىرلىق مەجەگە ۇلكەن ابىرويمەن جەتتى. بۇگىنگى «Egemen Qazaqstan» – جاڭا تۇرپاتتى, جوعارى دەڭگەيدەگى باسىلىم. ەلىمىزدىڭ وركەندەۋى مەن جاڭعىرۋىنىڭ ناعىز جارشىسى. جەتىسۋ جەرىنىڭ جەتىستىگى مەن جاعىمدى جاڭالىعى 100 جىلدىق تاريحى بار گازەتتىڭ بەتىنەن كورىنىس تاۋىپ وتىر. «Egemen Qazaqstannyń» الماتى وبلىسىنداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى بولىپ قىزمەت ەتكەن گازەت ارداگەرلەرى مەن جۋرناليستەردىڭ قالامىنان تۋعان ماقالالار ءبىزدىڭ بارلىق سالاداعى تابىسىمىزدى بايتاق ەلىمىزگە پاش ەتتى. ءار جىلدارى گازەت ءتىلشىسى بولعان باتىق ءماجيت ۇلى, كۇمىسجان بايجان, نۇربول الدىباەۆ, الماس ءنۇسىپ سياقتى قالامى جۇيرىك جۋرناليستەردىڭ ەڭبەگىن جەتىسۋ وقىرماندارى جوعارى باعالايدى, – دەدى.
سالتاناتتى شارادا باسىلىم باسشىسى گازەتتە ءار جىلدارى ەڭبەك ەتكەن عايىس ەگەمبەرديەۆ, ءالي ىسقاباي, باتىق ءماجيت ۇلى, كۇمىسجان بايجان, نۇربول الدىباەۆ سياقتى ارداگەر جۋرناليستەرگە قۇرمەت كورسەتىپ, «Egemen Qazaqstan» گازەتىنە 100 جىل» مەرەيتويلىق مەدالىمەن ماراپاتتادى.
الماتى وبلىسى