ايماقتار • 08 قاراشا، 2019

«Egemen Qazaqstan»-نىڭ عاسىرلىق تويى الماتىدا اتالىپ ءوتتى

235 رەتكورسەتىلدى

ەلىمىزدىڭ 100 جىلدىق جىلناماسى، باس باسىلىم، قازاق ءباسپاسوزىنىڭ قاراشاڭىراعى «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ عاسىرلىق مەرەيتويىنا ارنالعان ءىس-شارالار توپتاماسى ۇلتتىق كىتاپحاناداعى اۋقىمدى شارامەن جالعاسىن تاپتى. باسىلىم مەرەيتويىنىڭ ۇلتتىق كىتاپحانادا وتكىزىلۋىنىڭ وزىندىك سەبەبى بار.

100 جىلدىق جىلنامانىڭ ساقتالعان ورنى دا، تاريحىنىڭ سكانەردەن وتكىزىلىپ، تسيفرلى ءارحيۆىنىڭ جاسالعان جەرى دە وسى قاسيەتتى وقۋ ورداسى. كونفەرەنتسياعا كەلگەن قوناقتار الدىمەن «100 جىل – 100 گازەت» اتتى ارنايى ۇيىمداستىرىلعان كورمەنى تاماشالادى. 1919 جىلى 17 جەلتوقسانىندا 20 جاستاعى بەرنياز كۇلەەۆتىڭ ولەڭىمەن باستالىپ جارىق كورگەن  «ۇشقىن» گازەتىنىڭ 1-نومەرىنەن باستاپ ءار جىلدارداعى «ەڭبەك تۋى»، «ەڭبەكشىل قازاق»، «ەڭبەكشى قازاق»، «سوتسيالدى قازاقستان»، «سوتسياليستىك قازاقستان»، «ەگەمەندى قازاقستان»، «ەگەمەن قازاقستان» بولىپ بىرنەشە رەت وزگەرگەن ەلدىڭ ەڭ باستى باسىلىمىنىڭ ءار جىلدارداعى تىگىندىسى جۇرت نازارىنا ۇسىنىلدى.

جيىنعا كەلگەن قوناقتارعا الدىمەن دەرەكتى فيلم كورسەتىلىپ، وندا قىزمەت ىستەگەن قازاقتىڭ ءىرى مەملەكەت قايراتكەرلەرى مەن كورنەكتى تۇلعالارىنىڭ قلى مۇراتى مەن ەڭبەگىنە قىسقا شولۋ جاسالدى. بۇدان كەيىن الماتى قالاسى  اكىمى باقىتجان ساعىنتاەۆ ءسوز الىپ، مەرەيتوي قۋانىشىنا جيىلعان قاۋىمدى ەلىمىزدىڭ ءاربىر ازاماتىنا ەتەنە تانىس، رەسپۋبليكانىڭ ماڭدايالدى ىرگەلى باسىلىمى «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ 100 جىلدىق مەرەكەسىمەن قۇتتىقتادى. «كورمەنى تاماشالاپ، ەستىگەنىمىزدەي، بۇگىن «ەگەمەننىڭ» 29 696 ءنومىرى جارىق كورىپ وتىر ەكەن. قۇتتى بولسىن! عاسىرلىق تاريحى بار بۇل گازەتتى قولىنا ۇستاعان كەز كەلگەن جان ونداعى ءاربىر اقپاراتتىڭ شىنايىلىعىنا، كوتەرگەن تاقىرىبىنىڭ ماڭىزدىلىعىنا كامىل سەنەدى. سەبەبى مەملەكەتتىك مۇددە مەن جۋرناليستىك مۇراتتى تەڭ ۇستايتىن باسىلىمنىڭ كاسىبي دەڭگەيى، ۇستانعان باعىتى ەشقاشان وزگەرگەن ەمەس. سوندىقتان دا تاريحى تەرەڭ، تارالىمى كەڭ باسىلىمعا ەلباسىمىز ن.نازارباەۆ «وتانىمىزدىڭ باس گازەتى» دەپ لايىقتى باعاسىن بەرسە، مەملەكەت باسشىسى ق.توقاەۆتىڭ كۇندەلىكتى شولۋ جاسايتىن گازەتتەرىنىڭ اراسىندا اعا باسىلىم كوش باسىندا تۇر. ءبىر كەزەڭدە سماعۇل سادۋاقاسوۆ، جۇسىپبەك ايماۋىتوۆ، تۇرار رىسقۇلوۆ، وراز جاندوسوۆ، مۇحتار اۋەزوۆ سياقتى الاش ارىستارى تىزگىنىن ۇستاعان باسىلىم كۇنى بۇگىنگە دەيىن ءوزىنىڭ باعىت-باعدارىن مەملەكەكت مۇددەسىنە، ەل يگىلىگىنە ارناپ كەلەدى. الەمدىك عالام، ساياسات پەن ەكونوميكا، ادەبيەت پەن مادەنيەت، سپورت پەن تۋريزم ايدارلارى بويىنشا تىڭ اقپارات، كەلەلى وي تاراتقان باسىلىم پاراقتارىندا جاڭاشىلدىق پەن ءداستۇرلى ساباقتاستىق ۇرپاقتار جالعاستىعىنىڭ ءىزى سايراپ جاتىر»،دەدى قالا اكىمى.

باقىتجان ءابدىر ۇلى قۇتتىقتاپ قانا قويماي، باسقا دا سىي-سياپاتىن الا كەلگەنىن ايتىپ، بىرنەشە ارداگەر ءتىلشىنى العىس حاتپەن ماراپاتتادى. اكىم ماراپاتتاعان «ەگەمەندىكتەر» اراسىندا نۇرلان ورازالين، سارباس اقتاەۆ، دارحان قىدىرالى، ايان نىسانالين، ۋاحاپ قىدىرحان، ماماديار جاقىپ بار.

جيىنعا قاتىسۋشىلاردى قۇتتىقتاعان «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرالى، بۇل تەك ءبىر گازەتتىڭ عانا مەرەيتويى ەمەس، تۇتاس قازاق ءباسپاسوزىنىڭ مەرەكەسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. ول ابايدىڭ كىندىك قانى تامعان جيدەبايدان باستاۋ العان باسىلىم مەرەيتويىنىڭ جىل بويى اتالىپ ءوتىلىپ، بۇگىن الماتىدا جالعاسىن تاۋىپ، الداعى كۇندەرى نۇر-سۇلتان قالاسىندا تۇيىندەلگەنگە دەيىن وتكىزىلەتىن ءار ءتۇرلى مازمۇنداعى ماڭىزدى شارالار لەگىنىڭ ىلكى ءسات تولاستاماعانىن ايتتى. ء«بىز بۇل كۇندى «تاعزىم كۇنى» دەپ اتادىق. «ەگەمەننىڭ» تاعدىرى دا، تاريحى دا الماتىمەن تىعىز بايلانىستتى. «Egemen Qazaqstan» 70 جىل بويى الماتىدا جارىق كوردى. ەڭبەك ەتكەن ارداگەر تىلشىلەر، گازەتتى شىعارۋعا اتسالىسقان ومىردەن وتكەن بايىرعى قىزمەتكەرلەردىڭ ۇرپاقتارى بۇگىن ارامىزدا وتىر. الماتى قالاسى اكىمدىگىنىڭ ءابىش كەكىلباەۆ پەن شەرحان مۇرتازانىڭ رۋحىنا دا ايىرىقشا قۇرمەت كورسەتىپ، لايىقتى ۇلىقتاي العانى ءۇشىن العىسىمىزدى بىلدىرەمىز»، دەدى باسقارما توراعاسى د.قۋاندىق ۇلى. سونداي-اق د.قۋاندىق ۇلى بىرنەشە «ەگەمەندىكتى» – ن.ورازالين، س.اقتاەۆ، م.جاقىپ، ءو.ايتباي ۇلى، ۋ.قىدىرحان، ا.نىسانالين، گ.سادىرقىزىن  توسبەلگىمەن ماراپاتتادى.

سالتتاناتتى جيىن ۇستىندە ۇلتتىق كىتاپحانامەن بىرگە جۇزەگە اسىرىلىپ، ءساتتى اياقتالعان اۋقىمدى جوبا –100 جىلدىق جىلنامانىڭ تسيفرلى نۇسقاسى جيناقتالعان 5 تومدىقتىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى دە اتقارىلدى. جاڭا كىتاپتىڭ لەنتاسىن الماتى اكىمى ب.ساعىنتاەۆ، بەلگىلى قالامگەرلەر ن.ورازالين، ب.نۇرجەكە ۇلى، د.قىدىرالى قيىپ، جيىناقتىڭ ءسۇيىنشى داناسىن ۇلتتىق كىتاپحانا مەن قالا اكىمدىگىنە تارتۋ ەتتى.

الماتى قالاسى اكىمدىگىنىڭ باسشىلارى، بەلگىلى قوعام قايراتكەرلەرى، عالىمدار، ءباسپاسوز وكىلدەرى مەن كىتاپحانا وقىرماندارى قاتىسقان جيىندا ءداستۇرلى ءان ونەرىنىڭ شەبەرلەرى ەرلان تولەۋتاي، سايات نۇرعازين ءان شىرقاپ، م.اۋەزوۆ اتىنداعى دراما تەاترىنىڭ ءارتىسى جانات تىنىباەۆ مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ «ەلىم-اي» ولەڭىن وقىدى. جيىنعا قاتىسقانداردىڭ بارشاسى ۇلتقا تۇتقا بولعان ۇلاعاتتى باسىلىمنىڭ 1000 جاساعان شاھارمەن بىرگە ۇزاق جاساي بەرۋىنە تىلەك قوسىپ، كوڭىل حوشىن ءبىلدىرىپ تارقاستى.

سوڭعى جاڭالىقتار

ەلوردا ورتالىعىندا اۆتوكولىك ورتەندى

قازاقستان • 15 قاراشا، 2019

ءباسپاسوز ءرولى – باستى ماسەلە

ادەبيەت • 15 قاراشا، 2019

قازاقستانعا شەتەلدىك بانكتەر كەلەدى

ەكونوميكا • 15 قاراشا، 2019

قوستاناي فيلارمونياسىنا 75 جىل تولدى

رۋحانيات • 15 قاراشا، 2019

جاڭا ۇلگىدەگى كولىكتەر

قوعام • 15 قاراشا، 2019

بالۋاندار تارازدا بەلدەسەدى

كۇرەس • 15 قاراشا، 2019

Grand Slam جارىسىندا بەلدەسەدى

سپورت • 15 قاراشا، 2019

مەكسيكالىقتىڭ قارسىلاسى اتانۋى مۇمكىن

كاسىپقوي بوكس • 15 قاراشا، 2019

ۇقساس جاڭالىقتار