ەكونوميكا • 23 قازان، 2019

جەڭىلدەتىلگەن اۆتونەسيە وتاندىق اۆتوپاركتى «جاسارتادى»

202 رەتكورسەتىلدى

قازاقستاندا جاسالعان كولىكتەردىڭ ساۋداسىن كۇشەيتۋ ءۇشىن ۇلتتىق بانك 2019-2023 جىلدارى جىل سايىن 20 ملرد تەڭگەگە دەيىن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە ۇسىنباق.

جەڭىلدەتىلگەن نەسيەنىڭ تالاپتارى بۇ­رىن­­عىشا: سىياقىنىڭ نومينالدى مولشەر­لە­مەسى جىلدىق 4%، جىلدىق ءتيىمدى سىياقى مول­شەرلەمەسى 7،5%، نەسيەلەۋ مەرزىمى – 7 جىل. كولىك قۇنى 15 ملن تەڭگەدەن اسپاۋى ءتيىس.

قازاقستان اۆتوبيزنەس قاۋىمداستىعىنىڭ مالى­­مەتىنشە، بيىل قاڭتار-قىركۇيەك ارا­لى­­عىندا قازاقستاندىقتار 499،8 ملرد تەڭگەگە 51،8 مىڭ جاڭا كولىك ساتىپ العان. سونىڭ ىشىن­دە ەڭ كوپ ساتىلعانى Hyundai جەڭىل اۆتو­­كولىگى ەكەن. بۇل كولىك قوستاناي­داعى «سارىارقااۆتوونەركاسىپ» زاۋىتى­نان شىعا­تىنى بەلگىلى. ەكىنشى ورىندا – Toyota. وتىمدىلىگى جاعىنان ەكىنشى ورىن­دا­عى بۇل كولىكتىڭ توعىز ايدا 1 204 داناسى سا­تىل­عان. جالپى، بيىل توعىز ايدا قازاق­ستان­دا 33 500 اۆتوكولىك شىعارىلعان. ال ون­دى­­رىل­­­گەن اۆتوكولىكتەردىڭ 50 پايىزىن «سارىاركااۆتوونەركاسىپ» كاسىپورنى شىعار­عان. كومپانيا ءوز ونىمدەرىن رەسەي، قىرعىز­ستان، بەلارۋس ەلدەرىنە دە ەسكپورتتايتىنى بەلگىلى.

بيىل جاڭا كولىكتەردى ساتۋ كورسەتكىشى 70 مىڭعا جەتەدى دەپ بولجانادى. وتاندىق كولىكتەردىڭ ساتىلىمىنا ۇلتتىق بانكتىڭ جەڭىلدەتىلگەن نەسيەسى قارقىن بەرەتىنى انىق. جەڭىلدەتىلگەن نەسيەنىڭ باستى وپەراتورلارى حالىق بانكى، سبەربانك جانە ۆتب بانكتەرى. اتالعان ءۇش بانك مەملەكەتتەن بولىنگەن قاراجاتتىڭ 72،5 پايىزىن يگەرمەك. قالعان 5،5 ملرد تەڭگەنى ەكىنشى دەڭگەيلى وزگە دە بانكتەر حالىققا قارىزعا بەرۋى ءتيىس.

جالپى، وتاندىق كولىكتەردى جەڭىلدەتىلگەن نەسيەمەن ساتۋ ءۇشىن مەملەكەتتەن قاراجات ءبولۋ، كەي ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، اۆتوكولىك شىعارۋشى كاسىپورىنداردىڭ بيزنەسىن جۇرگىزۋ ءۇشىن قولعا الىنىپ وتىر. دەگەنمەن، مۇنىڭ وزگە دە قىرلارىنىڭ بار ەكەنىن ەستەن شىعارماۋ كەرەك. ماسەلەن، قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدەگى قولدانىستاعى كولىك­تەردىڭ 70 پايىزىنا جۋىعى 10 جىلدان ەسكى كولىك­تەر. سوڭعى كەزدەرى جاقىن شەتەلدەن ارزان كولىك تاسۋدىڭ كوبەيىپ كەتكەنىن ەسكەرسەك، كورسەتكىش الداعى ۋاقىتتا ارتا بەرەتىنىن بولجاۋ قيىن ەمەس. وسى ورايدا، وتان­دىق كولىكتەردىڭ ساتىلىمىن كۇشەيتۋ شارا­لارى بيزنەس ءۇشىن عانا ەمەس، حالىققا دا، ەكو­لو­گيالىق احۋالعا دا وڭ اسەر ەتەتىنى انىق.

«جىل سايىن بولىنەتىن 20 ملرد تەڭگە وتاندىق اۆتوكولىكتەر ساتىلىمىن گەومەتريالىق پروگرەسپەن وسىرەدى. 2015 جىلدان بەرى شامامەن 5،9 مىڭ قازاقستاندىق 71،7 ملرد تەڭگەگە كولىك ء«مىندى». باعدارلامانىڭ 2023 جىلعا دەيىن سوزىلۋى وتاندىق كولىك ساۋداسىن ارتتىرىپ، قازاقستاندىقتاردىڭ جاڭا كولىك الۋىنا جاعداي جاساماق. ال نەسيە شارتتارى حالىققا وتە قولايلى. تۇتىنۋشىلاردىڭ اراسىندا نەسيەنى وتەي الماي وتىرعان ازاماتتار جوقتىڭ قاسى»، دەيدى قازاقستاننىڭ دامۋ بانكى باسقارۋشى ديرەكتورى داستان احمەتوۆ. 

جالپى، جەڭىلدەتىلگەن اۆتونەسيە باعدار­لاماسىنىڭ نەگىزگى ماقساتى، ساراپشىلار­دىڭ پىكىرىنشە، قىتاي مەن رەسەيدىڭ ونىمدەرىنە قارسى وتاندىق كولىكتەردىڭ باسەكەلەستىگىن ارتتىرۋ. قىمبات كولىكتەردىڭ تۇتىنۋشىلارى، ارينە، بۇل باعدارلاماعا قاتىسپايدى. ال «بيۋدجەتتىك» كولىك مىنگىسى كەلەتىندەر ادەتتە رەسەي، وزبەكستان مەن قىتايدىڭ ونىمدەرىنىڭ ءبىرىن تاڭدايدى. ال باعاسى قىمبات دەمەسەڭىز، ساپا جاعىنان وتاندىق كولىكتەر كورشى ەلدەردىڭ تاۋارلارىنان كەم تۇسپەيتىنى انىق. مەملەكەتتىڭ جەڭىلدەتىلگەن نەسيە ۇسىنۋى دا قىمبات كولىكتەردى حالىققا قولجەتىمدى ەتۋ. قازاق­ستان اۆتوبيزنەس قاۋىمداستىعى وكىلدەرىنىڭ پىكى­رىنشە، وتاندىق وندىرۋشى­لەردىڭ ماق­ساتى قازىردەن باستاپ الداعى 5-10 جىلدا ەلدەگى اۆتوكولىكتەردىڭ تەڭ جارتىسىن 3 جىل­عا دەيىن «جاسارتۋ» ەكەن. بۇل ەۋروپا ەلدەرىن­دەگى كورسەتكىشپەن پاراپار. 

ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر بەرگەن مالىمەت­كە سۇيەنسەك، قازاقستاندىقتار جەڭىلدەتىلگەن اۆتو­نەسيە بويىنشا نەگىزىنەن 4-6 ملن تەڭگە­نىڭ كولىكتەرىن ساتىپ العاندى ءجون كورەدى ەكەن. ءتىپتى كوپشىلىگى العاشقى تولەمسىز دە نەسيە راسىمدەي الادى. ال كەپىلزات رەتىندە الىنعان كولىكتىڭ ءوزى تىركەلەدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

تاپا تال تۇستەگى قاراقشىلىق

ايماقتار • بۇگىن، 17:27

عىلىم مەن بيزنەستى ۇشتاستىرعان جيىن

تەحنولوگيا • بۇگىن، 08:19

ارىماس ابىروي

رۋحانيات • بۇگىن، 08:14

«جىر مۇرا» جاستارعا جول اشتى

ايماقتار • بۇگىن، 08:04

كونەدەن كەلگەن كونەك

رۋحانيات • بۇگىن، 08:01

قاراۋىلتوبەگە تابيعي گاز جەتتى

ايماقتار • بۇگىن، 07:56

اسىل مىنەزدىڭ ۇلگىسى

100 • بۇگىن، 07:53

شىمبۇلاق شاڭعى ماۋسىمىن اشتى

قىسقى سپورت • بۇگىن، 07:36

اتباسار

رۋحانيات • بۇگىن، 07:32

ازاماتتىق ماسەلەلەرى تالقىلاندى

پرەزيدەنت • بۇگىن، 07:20

ورگانيكالىق ونىمدەر نارىعى

ەكونوميكا • بۇگىن، 07:14

ۇقساس جاڭالىقتار