الەم • 10 قازان، 2019

اۋعانستانداعى تۇراقتىلىق – جاھاندىق ماسەلە

30 رەتكورسەتىلدى

كەشە ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمى (ەقىۇ) مەن سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى اۋعانستان ماسەلەسى بويىنشا نۇر-سۇلتاندا دوڭگەلەك ۇستەل وتكىزدى. جيىنعا سىرتقى ىستەر ءمينيسترى مۇحتار تىلەۋبەردى، ەقىۇ-نىڭ ۆەناداعى تۇراقتى وكىلدەرى، يتاليا، سلوۆاكيا، وزبەكستان، تاجىكستان، البانيا مەن اۋعانستاننان كەلگەن ساراپشىلار، ديپلوماتتار مەن مينيسترلىك قىزمەتكەرلەرى قاتىستى.

القالى جيىندا اۋعان­؛ستان­؛نىڭ ەكونوميكاسىن كورشىلەس ەل­؛دەرمەن، سونىمەن بىرگە ورتا­؛لىق ازيا مەملەكەتتەرىمەن ينتە­؛گراسيالاۋدىڭ ماڭىزى، اۋعانستان يسلام رەسپۋبليكاسىنداعى تۇراقتىلىق پەن بەيبىتشىلىك ما­؛سەلەسى تالقىلاندى. پىكىرتالاستا ءسوز العان سىرتقى ىستەر ءمينيسترى مۇحتار تىلەۋبەردى تاۋەلسىزدىك العالى قازاقستان تاريحى مەن مادەنيەتى ورتاق ەلدەرمەن تىعىز بايلانىس ورناتۋ ءۇشىن تىڭ باس­؛تامالاردى قولعا الىپ كەلگەنى تۋرالى ءسوز ەتتى. «؛قازىرگى تاڭدا ءبىزدىڭ كوشباسشىلار ورتاق مۇددە ءۇشىن جۇمىس ىستەپ جاتىر. ماسەلەن، 2018 جىلدىڭ تامىزىندا ورتالىق ازيا ەلدەرىنىڭ باسشىلارى تۇرىكمەنستاندا كەزدەسىپ، ارال تەڭىزىن قۇتقارۋ شارالارىن تالقىلادى. الايدا بۇگىنگى جانە ەرتەڭگى كۇن ءۇشىن دە كۇردەلى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى &ndash؛ اۋعانستانداعى تۇراقتىلىق ەكەنى بارشاعا ايان»؛، دەدى مينيستر.

سونىمەن قاتار قازاقستان اي­؛ماقتىق ىنتىماقتاستىقتىڭ جاق­؛تاۋشىسى رەتىندە قاتىسۋشى ەلدەر اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىستىككە جەتۋ ءۇشىن كۇش بىرىكتىرۋدى كوز­؛دەيتىنىن، اۋعانستاننىڭ قا­؛زاقستان ساياساتى ءۇشىن قاشاندا با­؛سىمدىققا يە بولاتىنىن ايتتى.

«؛ەكى اپتا بۇرىن قاسىم-جو­؛مارت توقاەۆ نيۋ-يوركتەگى بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ ء74-شى سەسسياسىندا ەلىمىزدىڭ اۋعان­؛ستانعا كومەك كورسەتۋدى جالعاس­؛تى­؛رۋعا دايىن ەكەنىن بىلدىرگەن بولاتىن. مەملەكەت باسشىسى مىقتى ىنتىماقتاستىق، ۇزاق مەرزىمدى ين­؛ۆەستيسيا، ايماقتىق كەلىسىم ەلدەگى تابىس پەن بەيبىت پروسەس­؛تەرگە قول جەتكىزۋدىڭ شەشۋشى فاكتورى ەكەنىن اتاپ ءوتتى»؛، دەدى م.تىلەۋبەردى.

جيىنعا قاتىسقان اۋعانستان يسلام رەسپۋبليكاسىنىڭ قاۋىپ­؛سىزدىك جانە شەكارالىق ىستەر ما­؛سە­؛لەلەرى بويىنشا ىنتىماقتاستىق دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى مو­؛حامماد حاسسان فايزي تەرروريزمگە قارسى كۇرەس ۇجىمدىق سيپاتقا يە بولۋى كەرەگىن ايتىپ ءوتتى.

«؛جىلدار بويى اۋعانستان تەرروريزمنىڭ قۇربانى بولىپ كەلەدى. ءبىزدىڭ ەل &ndash؛ مۇنىمەن كۇرەس كەزىندە باسقالارىنا قاراعاندا كوپ زارداپ شەككەن مەملەكەت. ءبىز تەرروريزمگە قارسى كۇرەس ۇجىمدىق سيپاتقا يە بولۋ كەرەك دەپ ەسەپتەيمىز. «؛تاليبان»؛ &ndash؛ اۋعانستان اۋماعىندا جۇرگەن شە­؛تەلدىك قارۋلى توپتاردىڭ سەرىك­؛تەسى. قارۋلى توپتار ءارتۇرلى ۇلتتار­؛دان تۇرادى. سوندىقتان ولار تەك اۋعانستانعا ەمەس، بۇكىل الەمگە ۇلكەن ءقاۋىپ ءتوندىرىپ تۇر. وكى­؛نىشكە قاراي، «؛تاليبان»؛ اۋعان­؛ستاننان بولەك وزىمەن سەرىكتەس توپتارعا قارۋ، ادام بەرەدى، ەسىرتكى ساتىپ پايدا تابادى. تابىستىڭ تۇراقتى ءتۇسىپ تۇرۋى ولارعا كريمينالدىق سينديكاتتارمەن بايلانىس ۇستاپ وتىرۋعا جول اشادى. ەسىرتكى&ndash؛ تاليبتەر ءۇشىن تابىس كوزى»؛، دەدى شەتەلدىك ساراپشى.

ايماقتاعى ماسەلەلەردەن بو­؛لەك، قازاقستاننىڭ اۋعانستانعا گۋمانيتارلىق كومەك كورسەتۋى دە تالقىلاندى. ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا، ەكىجاقتى كەلىسسوزدەر نا­؛تيجەسىندە ەلىمىز گۋمانيتارلىق جانە تەحنيكالىق جاردەمدى جالعاس­؛تىرماق. «؛ناقتى ايتار بول­؛ساق، ەلىمىز وسى كۇنگە دەيىن 80 ملن اقش دوللارى كولەمىن­؛دە قارجىلاي كومەك كورسەتتى. ونىڭ 3،5 ميلليونى اۋعانستان­؛نىڭ الىس-جاقىن اۋداندارىن­؛داعى مەديسينا، ءبىلىم وشاقتارى­؛نىڭ قۇرىلىسىنا، جولدار مەن كو­؛پىرلەردىڭ رەكونسترۋكسياسى­؛نا جۇمسالدى. وعان قوسا، 3 جىل بۇرىن اۋعانستان ۇلتتىق قورعا­؛نىس كۇشتەرىنە 2 ملن اقش دوللا­؛رى كولەمىندە قارجى ءبولىندى. مەملەكەتتىڭ ءبىلىمدى جاستارسىز تۇراقتىلىققا قول جەتكىزبەيتىنى انىق، سوندىقتان تۇڭعىش پرە­؛زيدەنت ن.نازارباەۆتىڭ باستاما­؛سىمەن اۋعانستاندىق جاستاردى وقىتۋ باعدارلاماسى قولعا الىندى. وسىلايشا، 1000 ستۋدەنت ەلى­؛مىزدىڭ ۇزدىك ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە ءبى­؛لىم الۋعا مۇمكىندىك الدى. اتال­؛عان شارالاردىڭ بارلىعى ەۋروپا وداعى، ەقىۇ سياقتى حالىقارالىق ۇيىمداردان قولداۋ كورىپ، جوعارى باعالاندى»؛، دەدى مۇحتار تىلەۋبەردى.

وسى ورايدا اۋعانستاننىڭ وكىلى موحامماد حاسسان فايزي قازاقستاندا ءبىلىم العان جاس­؛تار­؛دىڭ ءبىرازى وقۋىن ءتامامداپ، ەلىنە ورالعانىن مالىمدەدى. ء«؛بى­؛لىمدى جاستارىمىز بۇگىندە ءبىلىم بەرۋ، مەديسينا سالالارىن­؛دا ەڭبەك ەتىپ ءجۇر. سۋ رەسۋرستا­؛رىنا قاتىستى ماماندارىمىز دا قازاقستاندا وقىعانىن ايتقىم كەلەدى. بولاشاق &ndash؛ جاستاردىڭ قولىندا، سوندىقتان جارقىن بولاشاققا داڭعىل جول سالعان قازاقستان مەملەكەتىنە العىسىمىزدى بىلدىرەمىز»؛، دەدى م.فايزي.

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۆەنا قالاسىنداعى حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ تۇراقتى وكىلى، قا­؛زاق­؛ستاننىڭ اۋستريا مەن سلوۆە­؛نياداعى توتەنشە جانە وكىلەت­؛تى ەلشىسى قايرات سارىباي اۋعان­؛ستان­؛داعى تۇراقسىزدىق تەك قازاق­؛ستان ەمەس بارلىق ورتالىق ازيا ەلدەرىن تولعاندىرىپ وتىرعان ماسەلە ەكەنىن ايتتى. «؛بۇگىنگى شارا وسىنداي جاھاندىق ماسەلەگە نازار اۋدارۋعا جاعداي جاساپ وتىر. اۋعانستانداعى تۇراقتىلىق ءۇشىن بارلىق حالىقارالىق قا­؛ۋىمداستىقتار كۇش بىرىكتىرۋى كەرەك. بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىندەگى ءتوراعالىعىمىز دا اۋعانستان ماسەلەسىن كوتەرۋگە مۇمكىندىك بەردى. بۇعان بەيجاي قاراۋ باسقا دا «؛قارا نيەتتى»؛ توپتاردىڭ سول ەلگە شوعىرلانۋىنا الىپ كەلمەك. سوندىقتان اۋعانستاندىقتاردىڭ بەيبىت ءومىرى ءۇشىن ەڭ الدىمەن تۇراقتىلىق ورناتۋ كەرەك. بارلىعىمىز بىرىگىپ جۇمىس ىستەسەك، ماسەلە شەشىم تاباتىنىنا سەنىمدىمىن»؛، دەدى ق.سارىباي. سونىمەن قاتار ەلشى اۋعانستان جاستارىن وقىتۋ باسقا ەلدەرگە جاقسى ونەگە بولعانىن، ونىڭ بۇگىندە حالىقارالىق جوباعا اينالعانىن حابارلادى.

ودان بولەك، جيىن بارىسىندا «؛جۋسان»؛ وپەراسياسى جالعاسىن تاباتىنى ءمالىم بولدى. سىرتقى ىستەر ءمينيسترى م.تىلەۋبەردى الداعى ۋاقىتتا يراك ەلىنەن 14 بالانىڭ ەلگە ورالاتىنىن حابارلادى. مينيسترلىك وكىلدەرى بالالاردىڭ ەڭ ۇلكەنى 10 جاستا ەكەنىن، ال ولاردىڭ انالارى اباقتىدا جازاسىن وتەپ جاتقانىن مالىمدەدى. بۇگىندە ديپلوماتتار بالالاردىڭ اتا-انالارىن دا يراكتان قايتارۋ ماسەلەسىن قاراس­؛تىرىپ جاتىر.

 ؛

سوڭعى جاڭالىقتار

ەڭ قىسقا اڭگىمە. ءجاۋدىر نارتاي

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 13:03

ەڭ قىسقا اڭگىمە. الىبەك بايبول

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:58

ەڭ قىسقا اڭگىمە. بولات شاراحىمباي

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:55

ەڭ قىسقا اڭگىمە. اسحات ومىرباەۆ

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:54

كۇلكى كەرۋەنى № 5

رۋحانيات • بۇگىن، 12:35

اقجايىقتا ايماقتىق فورۋم ءوتتى

ايماقتار • بۇگىن، 12:28

ەلىمىزدەگى ەڭ ءوتىمدى كولىكتەر

ەكونوميكا • بۇگىن، 12:17

توپاستىق جامان بولادى

100 • بۇگىن، 11:04

جاقسىنىڭ كوزىمەن جۇزدەسۋ

رۋحانيات • بۇگىن، 09:45

جامبىلدىڭ جومارت جاندارى

ايماقتار • بۇگىن، 09:41

مەسەناتتىڭ مىرزالىعى

ايماقتار • بۇگىن، 09:38

ساكەن جانە «ەڭبەكشى قازاق»

رۋحانيات • بۇگىن، 09:33

جازۋدىڭ ماشاقاتى

قوعام • بۇگىن، 09:31

الەمنىڭ ءابدىجامىلى

قازاقستان • بۇگىن، 09:28

كيبەرقىلمىس كۇشەيىپ بارادى

قوعام • بۇگىن، 09:25

جاڭا عارىش جۇيەسى – قازاقستاندا

قازاقستان • بۇگىن، 09:20

«ادامنىڭ كۇنى – اداممەن»

ايماقتار • بۇگىن، 09:16

التىن كۇز، ارايلى سالتانات

ايماقتار • بۇگىن، 09:15

قاۋىپسىز جولعا قاشان جەتەمىز؟

ايماقتار • بۇگىن، 09:12

بالداققا سۇيەنگەن تاعدىر

قوعام • بۇگىن، 09:10

كومىر باعاسى كوڭىلگە قونىمدى ما؟

ايماقتار • بۇگىن، 09:07

نان بولسا، ءان بولادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:49

بەلسەنە قاتىسۋ قاجەت

قازاقستان • بۇگىن، 08:45

بيزنەستىڭ دامۋىنا باستاعان فورۋم

قازاقستان • بۇگىن، 08:39

سەرىكتەستىك سەنىمدى نىعايتادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:37

قازاق مۋزىكاسىنىڭ قاراشاڭىراعى

ايماقتار • بۇگىن، 08:33

دارالاپ ۇلى دالا ۇلاعاتىن

رۋحانيات • بۇگىن، 08:23

قىزىلشا اۋرۋىنا قىراعىلىق قاجەت

مەديسينا • بۇگىن، 08:20

پرەزيدەنت ارحيۆىنە – 25 جىل

پرەزيدەنت • بۇگىن، 08:18

امەريكامەن ساۋدا-ساتتىق ۇلعايادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:13

ۇقساس جاڭالىقتار