ايماقتار • 09 قازان، 2019

مەرەيلى مەجە قاراساي اۋدانىنىڭ قۇرىلعانىنا 90 جىل تولدى

36 رەتكورسەتىلدى

ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «؛اۋىل شارۋاشىلىعى ەكونوميكانىڭ درايۆەرى بولۋى كەرەك»؛ دەگەن ءسوزى ەل ىشىندەگى ىسكەرلىكتىڭ ىلگەرىلەۋىنە سەرپىن بەرگەندەي. مۇنىڭ ءبىر دالەلىن وڭىردەگى اگروونەركاسىپ كەشەنىنىڭ دامۋىنان بايقاۋعا بولادى. مىسالى، الماتى وبلىسىندا ىشكى ءوندىرىسى جولعا قويىلعان، اۋىل شارۋاشىلىعى كەشەنىندەگى شيكىزاتتان باستاپ، دايىن ءونىم ەكسپورتتاۋعا دەيىن قول جەتكىزگەن اۋداندار قالىپتاستى. سونىڭ ءبىرى &ndash؛ قاراساي اۋدانى.

وندىرىس &ndash؛ ەكونوميكا وزەگى

بۇگىندە قاراساي باتىر ەسىمىن ۇلىق­؛تاپ وتىرعان اۋدان جەتىسۋ وڭىرىندەگى داۋ­؛لەتىنە ساۋلەتى جا­؛راس­؛قان ايماق قانا ەمەس، ال­؛ماتى سياقتى الىپ مەگاپو­؛ليس­؛تىڭ ارقا سۇيەۋشى نىسانىنا اينال­؛دى. بۇل جەردە كۇنىنە 3 ملن ادام­؛عا دەيىن قىزمەت كورسەتەتىن قالا ەكو­؛نو­؛ميكاسىن شيكىزاتپەن قام­؛تۋداعى قارا­؛ساي اۋدانىنىڭ ماڭىزى زور ەكەنىن ايت­؛قىمىز كەلگەن. ياعني، ىرگەدەگى اۋدان ءىرى مە­؛گا­؛پوليستىڭ تىرەك كۇشى سياقتى مىندەت ات­؛قارىپ وتىر. ەكىنشى جاعىنان، بۇل &ndash؛ ايماقتاعى بارلىق سالانىڭ دامۋىنا مۇمكىندىك بەرەتىن قوز­؛عاۋشى كۇش. جىل باسىنان بەرى قا­؛راساي اۋدانىندا 13،2 مىڭ توننا ەت، 50،4 مىڭ توننا ءسۇت، 191 ملن دانا جۇمىرتقا ءوندىرىلىپتى. دەمەك، اۋدانداعى اگرو­؛ونەركاسىپ كەشەنىنىڭ ءونىم ءوندى­؛رۋ مەن وڭدەۋ باعىتى دا توق­؛تاۋسىز جۇمىس ىستەپ تۇرعانى انىق.

بۇل ءوز كەزەگىندە قاراساي اۋدا­؛نىنىڭ ەكو­؛نوميكالىق كور­؛سەتكىشتەر جاعىنان وبلىستاعى جەتەكشى ورىنعا شىعىپ، جىل وتكەن سايىن حالىقتىڭ تۇرمىس-احۋالى ارتا تۇسۋىنە جول اشىپ وتىر. سالىستىرۋ ءۇشىن ايتالىق، 2017 جىلى ­؛اۋدان بيۋدجەتىنە 32 ملرد تەڭگە تازا پاي­؛دا تۇسكەن بولسا، بىلتىر بۇل كور­؛سەتكىش 49 ملرد تەڭگە كولەمىنە جەتكەن. بيىلعى بيۋدجەت كىرىسىنىڭ مەجەسى 55 ملرد تەڭگە شاماسىندا بولجانىپ وتىر. بۇل &ndash؛ ءوندىرىستىڭ وركەن جاي­؛عاندىعىنىڭ كورىنىسى. اسىرەسە، ونەركاسىپ ءون­؛دىرىسىنىڭ دا­؛مۋى ءوڭىردى باسقا اۋدان­؛دارمەن سالىستىرعاندا الدىڭعى قا­؛تار­؛دان كورىنۋگە جول اشتى. وتكەن جى­؛لى وندىرىستەن تۇسكەن تابىس كولەمى 195،0 ملرد تەڭگەنى قۇراپ، وبلىستاعى ونەر­؛كاسىپ سالا­؛سىنىڭ 33 پايىزىن قۇ­؛رادى. بۇل اۋدانداعى جۇيە قۇراۋشى 7 كاسىپورىن مەن 18 ءىرىلى-ۋاقتى كاسىپ­؛ورىنداردىڭ جۇمىس ناتي­؛جەسى. ال اۋىل شارۋاشىلىعى سا­؛لا­؛سىنداعى وندىرىلگەن ءونىمنىڭ قارجىلاي قۇنى 25 ملرد تەڭگە بولىپ، وبلىستا وندىرىلگەن ءونىمنىڭ 7،5 پايىزىن قۇرادى.

قاراساي اۋدانىندا شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكپەن اينالىساتىن 14 400 نىسان تىركەلگەن. 2526 شاعىن كاسىپ­؛ورىن، 9918 جەكە كاسىپكەر، 1956 اۋىل شا­؛رۋا­؛شىلىعى قۇرىلىمدارى اۋدان­؛نىڭ ەكو­؛نوميكالىق وركەن­؛دەۋىنە ءوز ۇلەسىن قوسۋدا. 67 مىڭعا جۋىق ادام ەڭبەك ەتە­؛تىن، وسى شاعىن كاسىپكەرلىك سالاسى بيۋدجەت قور­؛جىنىنا 11،5 ملرد تەڭگە قارجى قۇيىپ كەلەدى.

ال جۇيە قۇراۋشى ءىرى ونەر­؛كاسىپ ورىن­؛دارى تۋرالى ۇزاق اي­؛تۋعا بولادى. اۋدان­؛داعى ەلتاي اۋىلدىق وكرۋ­؛گى اۋما­؛عىنا قونىس تەپكەن «؛ەفەس كازاح­؛ستان»؛ سىرا زاۋىتى، «؛كوكا-كولا الماتى بوت­؛لەرز»؛، «؛ازيا گاز NG»؛، «؛ەيكوس»؛،­؛ «؛پلاست-ينجيرينگ»؛، «؛الماتى ستەكلو»؛، «؛Cristal Pure Glass»؛، «؛Q-Recycling»؛، «؛جار­؛كەنت گاز سەرۆيس»؛، «؛RG BRANDS»؛،­؛ «؛SUNAGRO»؛، «؛Unimaster Agro»؛، «؛ECOFILDS»؛، «؛ECOFILDS»؛، «؛ECOCULTUR»؛، «؛ال-ماتينسكيي پرو­؛دۋكت»؛،­؛ «؛AURORA AGRO»؛، «؛Terra Nova»؛، پوليمەرلى تەحنو­؛لوگيا­؛لىق جۇيەلەر»؛، «؛الماتى تەرى وڭدەۋ زاۋىتى»؛، «؛Kaz Eco Food»؛، «؛Holland Green Tech»؛، «؛Clever Medical»؛، «؛Kelun-Kazpharm»؛، «؛قاراساي ماشينا جا­؛ساۋ زاۋىتى»؛، «؛وۋسا اليانس»؛ سياق­؛تى جشس-لار قاراساي اۋدا­؛نى­؛نىڭ عانا ەمەس، وبلىس، قالا بەردى ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسىنا جۇ­؛مىس جاساپ وتىر.

قاراساي اۋدانىنداعى سىرتقى نا­؛رىق­؛تى يگەرگەن كاسىپورىننىڭ ءبىرى &ndash؛ «؛ال­؛ماتى ونىمدەرى»؛ اتتى كونديتەرلىك فابريكا. بۇگىندە تۇتىنۋ نارىعىندا «؛A Product»؛ برەندىمەن تانىمال بولعان كاسىپورىننىڭ ءونىمى جوعارى سۇرانىسقا يە. كورشىلەس رەسەي، قىتاي مەن الىس شەتەلدەرگە دە ءتاتتى-دامدى كونديتەرلىك ءونىم تۇر­؛لەرىن جونەلتىپ وتىرعان كاسىپ­؛ورىننىڭ وندىرىستىك قۋاتى جىلىنا 13 مىڭ توننا دايىن ءونىم شىعارۋعا ەسەپ­؛تەلگەن. ونىمدەرى ورتالىق ازيا ەل­؛دەرىنە، رەسەيدىڭ 13 قالاسىنا جانە گەر­؛مانيا مەن بەلارۋسكە ەسپورتتالادى. استىن سىزىپ ايتايىق: كاسىپورىن 500 ادامدى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. جانە جۇمىسشىلار مەن قىزمەتكەرلەردىڭ بارلىعى دەرلىك قاراساي اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى. سۇرانىسقا يە مامانداردى كاسىپ­؛ورىن قارجىسىنا وقىتىپ، قايتا دايارلاپ الادى. ادام كا­؛پيتالى­؛نا دەگەن قۇرمەتتىڭ ءبىر ءتۇرى بۇل دا. ءقازىر فابريكا كە­؛ڭەيىپ، جاڭعىرتۋ باعدار­؛لاماسى نەگى­؛زىندە قوسىمشا سەحتاردى ىسكە قوسۋدىڭ قامىندا. بۇيىرسا، تاعى دا جۇمىس كۇشى قاجەت بولاتىنى انىق. دە­؛مەك، اۋداننىڭ ەڭبەك نارىعىندا سۇرانىس ارتادى. ءارى وسى «؛A Product»؛ كونفەت پەن پەچەنەگە قا­؛جەتتى ۇن مەن قانتتى، باس­؛قا دا شي­؛كىزاتتى وبلىس اۋماعىنان تا­؛سى­؛مالدايدى. ايتپاقشى، بۇل شەتەلگە ءونىم جونەلتەتىن قاراساي اۋدانىنداعى جال­؛عىز ءوندىرىس ورنى ەمەس. ءدال وسى «؛A Product»؛ زاۋى­؛تىنىڭ ىرگەسىندە «؛الماتى-ستەكلو»؛ جشس زاۋىتى دا جۇمىس ىستەپ تۇر. سوڭعى ۇلگىدەگى سيفرلى تەحنولوگيا­؛مەن جۇمىس ىستەيتىن زاۋىت ءتۇرلى پىشىندەگى شىنى ىدىستار مەن قۇتىلاردى قۇيىپ شىعارادى. ءوندىرىستىڭ مۇمكىندىگى جىلىنا 120 ميلليون داناعا دەيىن تاپسىرىس ورىنداۋعا جەتە­؛دى. مۇندا دا بەس جۇزگە جۋىق ادام جۇ­؛مىس ىستەيدى.

بۇل ءۇردىستىڭ جۇلگەسى ۇزىلگەن ەمەس. جاقىندا جىلىنا 1200 توننا دايىن­؛ ءونىم وڭدەيتىن، 81 جۇمىس ورنىنا ارنال­؛عان «؛قالقان &ndash؛ 7»؛ مەتالل وڭدەۋ زاۋى­؛تى مەن پروفناستيل، مەتالل جابىندى ونىمدەرىن وندىرەتىن «؛بولاشاق قازمەتالل»؛ كاسىپورنى ىسكە قو­؛سىلدى. سول سياقتى، قاسكەلەڭ قالاسىندا 900 ادامعا جۇمىس بەرىپ وتىرعان «؛حاملە»؛ فاب­؛ريكاسى، 700 جۇمىسشى ەڭبەك ەتەتىن «؛الماتى قاعازى»؛ كاسىپ­؛ورنى بۇگىندەرى ءوز ونىمدەرىن ەل­؛ى­؛مىزبەن قاتار الىس-جا­؛قىن شە­؛تەل­؛دەرگە شىعارا باستادى.­؛ دەمەك، اۋدانعا تاياۋ بولاشاقتا ينۆەس­؛­؛تور­؛­؛لاردىڭ اعىلاتىنى ءسوز­؛سىز. ال قا­؛زىر­؛دە اۋدانداعى ينۆەس­؛تيسيا تارتۋ با­؛عىتى بويىنشا نەگىزگى كاپيتالعا 57،2 ملرد تەڭگە قۇيىلىپ، وبلىس بويىنشا ينۆەس­؛تيسيالىق پورتفەل كورسەتكىشى 18،7 پايىزعا جەتتى.

رۋحاني جاڭعىرعان ولكە

...الماتىدان جوعارى تراسسا ارقىلى شىعىپ، ەلباسى نۇر­؛سۇلتان نازارباەۆتىڭ تۋعان اۋىلىن بەتكە العان بىزدەن جولاي توقتاپ تۇرعان رەسەيلىك ءنومىرلى كولىكتىڭ يەسى ءجون سۇرادى. جىگىت اعاسى ماسكەۋ وبلىسىنان ەكەن. وتباسىمەن بىرگە سايا­؛حاتتاپ، قا­؛زاق­؛ستاننىڭ شىعىسى مەن وڭ­؛تۇس­؛تىگىن ارالاپ ءوتۋدى ماقسات ەتىپ­؛تى. بىز­؛دەن وسى ماڭداعى «؛اتا­؛مەكەن»؛ مادەني كەشەنىنە اپاراتىن جولدى نۇسقاپ جىبە­؛رۋدى ءوتىندى. ءبىزدىڭ دە باعىتىمىز شا­؛مالعان اۋىلى ەدى، ىزىمىزدەن ەردى. ورىس ازاماتى ىزدەگەن ول كە­؛شەن قاراساي اۋدا­؛نىنداعى رۋحاني اعارتۋ ورتالىعى عانا ەمەس، تاريحي-مادەني ساياحات ورنىنا اي­؛نال­؛عان مەكەندەر قاتارىنا ەنىپ وتىر. ايتپاقشى، ءبىز شامالعان اۋىلىنداعى قا­؛زاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭ­؛عىش پرەزيدەنتى &ndash؛ ەلباسىنىڭ «؛اتامەكەن»؛ تاريحي-مادەني ورتا­؛لىعى جايلى بۇعان دەيىن قالام تەربەگەنبىز. بۇل جولى دا از-كەم اينالىپ سوعۋدى ماقسات ەتىپ وتىر­؛مىز. ويتكەنى قازىرگى قا­؛رىشتاپ دامىعان قاراساي اۋدانىنىڭ داڭقىن اسىرىپ، مادەني ماڭىزىن ارتتىرىپ وتىر­؛عان وسىنداي ورتالىقتار. ونىڭ ۇستىنە ورتالىقتىڭ وسى اۋىلدا سالىنۋىندا ۇلكەن ءمان بار. شامالعان &ndash؛ ەلباسىنىڭ كىندىك قانى تامعان اۋىل. الەم نازارىنداعى قازاقستاننىڭ تۇڭ­؛عىش پرەزيدەنتى ءۇشقوڭىر تاۋىنىڭ ەتە­؛گىندەگى وسى ءبىر ەتەك-جەڭى جيناقى ەلدى مەكەننەن تۇلەپ ۇشقان ەدى. اۋىلدا تۇعىرى بيىك تۇلعانىڭ تاعىلىمدى ءومىر جولىن وسكەلەڭ ۇرپاققا پاش ەتە­؛تىن تاريحي-ولكەتانۋ مۇراجايى 1998 جىل­؛دان بەرى كەلۋ­؛شىلەرگە قىزمەت ەتىپ كەلگەن. بۇگىندە «؛اتامەكەن»؛ تاريحي-ما­؛دەني ورتالىعى شامالعاندىقتار عانا ەمەس، تۇتاس ەلىمىزدىڭ ماق­؛تانىشى بولا­؛تىنداي رۋحاني كەشەنگە اينالدى. ەل­؛باسىنىڭ ءومىر جولى مەن قىزمەتىنەن تاعىلىمدى سىر شەرتەتىن كى­؛تاپ­؛تار مەن ەكسپوناتتاردى وسى «؛اتامەكەن»؛ تاريحي-مادەني ورتالىعىنان تاماشالاۋعا بو­؛­؛لادى. قۇندى جادىگەرلەردى جيناق­؛تاۋعا شامالعانداعى تاريحي ولكەتانۋ مۇرا­؛جايى، ورتا مەكتەپتىڭ ۇجىمى جۇمىل­؛سا، ەلباسىنىڭ جازبا ەڭبەكتەرى مەن تانىمدىق فوتوسۋرەتتەرى، ءار جىلداردا جا­؛رىق كورگەن كىتاپتارى ەلباسى كىتاپ­؛حاناسى مەن ۇلتتىق كىتاپ­؛حانا مۇ­؛را­؛عاتى­؛نان الىنعان. ال ورتالىقتاعى كەلۋ­؛شى­؛لەردى قىزىقتىراتىن ەكسپوناتتىڭ ءبىرى &ndash؛ ەلباسى مىنگەن ۇكىمەتتىك اۆتوكولىك ەكەن. بىزدەن جول سۇراعان شەتەلدىك سايا­؛حات­؛شىنى قىزىقتىرعان وسى جادىگەر ەكەن.

جالپى، رۋحاني جاڭعىرعان ولكەدەگى ادام اياعى ۇزىلمەيتىن تاعى ءبىر ورتالىق &ndash؛­؛ «؛با­؛تىر بابالار»؛ مەموريالدى كەشەنى. قاراساي اۋدانىندا كورنەكتى ورىنعا جالپى كولەمى 465 ميلليون تەڭگە شا­؛ما­؛سىندا قارجى قۇيىلعان ەكەن. قا­؛زاق تاريحىنىڭ قالىڭ قاتپارىنان سىر شەرتەتىن شەجىرەلىك سۋرەتتەرمەن ارلەن­؛گەن بۇل كەشەن بابالاردىڭ ەرلىك جولىنا قويىلعان ەسكەرتكىش سياقتى. كيىز ءۇي بەينەلى مەموريالدى كەشەننىڭ ءىشى-سىرتى اق ءمارمار تاسپەن قاپتالعان. كوككە ۇمتىلعان بيىك ستەللا بولاتتان قۇيىلىپ، سۇيىرلەنە بىتكەن كۇمبەزدى شاتىرعا ۇيلەسىپ تۇر. مۇنداعى ەجەلگى ساق زامانىنا ارنالعان ەكسپوزيسيانىڭ ءوزى ءبىر الەم. ۇزىندىعى 15، ەنى 3 مەتر بولاتىن تۇمار حانشايىمنىڭ زامانىن بەينەلەيتىن، سول كەزەڭدەگى ۇرىس دالاسىنا جەتەلەيتىن پانورامانىڭ ءجونى جانە بولەك. التىن ادام داۋىرىنەن جەتكەن جادىگەرلەر، تۇ­؛تاس دالا وركەنيەتىنىڭ بولشەگىندەي كو­؛رى­؛نەتىن قولونەر مەن ۇستا قولىنان شىققان بۇيىمدار دا ەجەلگى دۇنيەگە شاقى­؛راتىنداي. ال نىسان قابىرعاسىندا مەملەكەت شەجىرەسى جىلدار لەگىمەن ءورى­؛لىپ، قازاق حاندىعىنىڭ قۇرىلۋى مەن بۇگىن­؛گى تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ اراسىنداعى عا­؛سىر­؛لارعا سوزىلعان سوقتىقپالى-سوق­؛پاقسىز تاريحتىڭ ءار ءساتى كوركەم سۋرەتتەرمەن بەزەندىرىلىپتى. مەموريالدى كە­؛شەندى ارالاۋعا الماتى ماڭىنداعى اۋدان­؛داردىڭ مەكتەپ وقۋشىلارى ىنتا تا­؛نىتىپ، ءجيى كەلەدى ەكەن. ءتىپتى تاريح ساباعىن وسىندا كەلىپ وتكىزەتىن تاجىريبە قالىپتاسىپتى. سانانىڭ تۇلەۋى، رۋحتىڭ جاڭعىرۋى ءۇشىن بۇل دا ءبىر ىزگى قادام. وسى ۇدەدەن شىعىپ، تۋعان جەرگە تاعزىم ەتىپ وتىرعان قاراسايلىقتارعا قۇبا-قۇپ دەي­؛سىڭ.

ايتپاقشى، تۋعان جەرگە تاعزىم دە­؛گەن­؛­؛نەن شىعادى، جاقىندا اۋدانداعى شامالعان كەنتىندە جاڭادان دەنە شى­؛نىق­؛تىرۋ جانە ساۋىقتىرۋ كەشەنى اشىل­؛عانىنان جۇرت قۇلاعدار بولۋى كەرەك. بۇل &ndash؛ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى &ndash؛ ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تۋعان اۋىلىنا دەگەن پەر­؛زەنتتىك تارتۋىنىڭ ءبىر كورىنىسى. ء«؛ۇش­؛قوڭىر»؛ دەنە شىنىقتىرۋ-ساۋىقتىرۋ كەشەنىنىڭ اۋماعى 7300 شارشى مەتردى الىپ جاتىر. نىسان 6 بلوكتان تۇرادى. ۆولەيبول، باسكەتبول، گاندبول جانە مينيفۋتبولعا ارنالعان امبەباپ زالدا جارىس تاماشالاۋ ءۇشىن 300 ورىندىق جەكە تريبۋنا جانە بار. شىعىس جەكپە-جەگى، بوكس، كۇرەس سياقتى سپورت تۇرلەرىنە ارنالعان جاتتىعۋ زالىنا جاپسارلاس 160 ادامدىق كورەرمەن زالى بولەك سالىنعان. ءجۇزۋ باسسەينىنە دە سۇرانىس كوپ ەكەن. بۇل كەشەن ءبىر مەزگىلدە 300 ادامنىڭ سپورتپەن شۇعىلدانۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى.

اكىممەن از-كەم اڭگىمە

جانداربەك دالاباەۆتىڭ قاراساي اۋدانىنا باسشىلىق ەتكەنىنە ءبىر جىلدان ەندى استى. ەڭبەك جولىن اۋىلداعى مەكتەپتىڭ ءمۇعالىمى بولىپ باستاعان اكىم ءقازىر ايماقتاعى تاجىريبەلى مەملەكەتتىك قىز­؛مەت­؛شىلەردىڭ قاتارىندا. اكىم اۋدان­؛نىڭ جاعدايىن بىلاي اڭگىمەلەدى. 1929 جىلدىڭ وتىز ءبىرىنشى قاڭتارى كۇنى الاتاۋدىڭ ەتەگىندە شاشىراي قو­؛نىس­؛تانعان اۋىلداردىڭ باسى بىرىك­؛تىرىلىپ، لەنين اتىنداعى جاڭا اۋدان قۇرىلعان ەكەن. كەيىننەن تاعى ءبىر پارتيا كوسەمى كالي­؛نيننىڭ ەسىمىن يەلەنىپ، كەلە-كەلە قاسكەلەڭ اۋدانى بولىپ وزگەرگەن وڭىردە تىرشىلىك قازانىنىڭ قايناعانىنا 90 جىل ۋاقىت بولدى. ءقازىر اۋدان اۋماعىندا 1 قالا، 10 اۋىلدىق وكرۋگ بار. مۇنداعى 47 ەلدى مەكەندە 272 400 ادام تىرشىلىك كەشۋدە. اۋدانداعى 54 ورتا مەكتەپتە 57 مىڭ 388 وقۋشى ءبىلىم الۋدا. ىشكى ميگراسيا مەن دەموگرافيالىق وسىمگە بايلانىستى بالالاردىڭ سانى دا ارتىپ كەلەدى. بۇل ءوز كەزەگىندە وقۋشىلار سانىن كوبەيتىپ، ءۇش اۋىسىمدى مەكتەپتەردىڭ پايدا بولۋىنا ىقپال ەتۋدە. بۇگىندە اۋدان­؛دا 11 ءۇش اۋىسىمدى مەكتەپ جۇمىس جاسايدى. وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ ماقساتىندا بيىل كەرىمبەكوۆ جانە مامەتوۆا اتىنداعى ورتا مەكتەپكە 300 ورىندى، اباي اۋىلىنداعى ورتا مەكتەپكە 600 ورىندى جاپسارجاي سالىنىپ، پايدالانۋعا بەرىلدى. سونىمەن قاتار ەكى مەكتەپتىڭ جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتارى دايىندالىپ، مەملەكەتتىك ساراپتامادان وتۋدە. قالعان 4 مەكتەپتىڭ ماسەلەسى دە تاياۋ جىلدارى شەشىلمەك. بۇل جەردە وسىنداي الەۋمەتتىك قۇرىلىستارعا جەر دايىنداۋ كۇردەلى ماسەلە ەكەنىن ايتا كەتكەن ورىندى. سەبەبى ەلدى مەكەندەر بىر-بىرىنە وتە جاقىن ورنالاسقان، جەردىڭ بارلىعى جەكەمەنشىكتىڭ ۇلەسىنە ءوتىپ كەتكەن اۋدان­؛دا مەكتەپكە ارنالعان جەردى ايقىنداۋ قيىنعا سوعادى. 20 مىڭ تۇرعىنعا ارنالعان «؛اسىل ارمان»؛ تۇرعىن ءۇي كەشەنىن جوبالاۋ كەزىندە مەكتەپ پەن بالاباقشا جانە اۋرۋحانا نىساندارىن نازاردان تىس قالدىرۋدىڭ ناتيجەسىندە بۇگىندەرى 1،5 مىڭ بالانى تاسىمالداپ وقىتۋعا ءماجبۇر بولۋدا. الايدا بۇل جەردە مەكتەپ قۇرىلىسىنا قاجەتتى جەر دايىندالىپ، بۇگىندەرى مەر­؛دىگەرلەرى انىقتالۋدا. اۋداندا دەن­؛ساۋلىق ساقتاۋ سالاسى بويىنشا 1 اۋداندىق، 2 اۋىلدىق اۋرۋ­؛حانا، 8 مەديسينالىق بولىمشە، جۇق­؛پالى ­؛اۋرۋلار اۋرۋحاناسى جانە جەكە­؛مەنشىك دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرى حالىققا قىزمەت كورسەتىپ كەلەدى. بۇل سالانى الداعى ۋاقىتتارى دامىتۋعا اۋقىمدى شارالار جوسپارلانعان. سول سياقتى، مادەنيەت سالاسى، اۆتوكولىك جولدارى، قۇرىلىس سالاسى بويىنشا ايتا قالارلىق يگىلىكتى ىستەر بار. قاراساي اۋدانىنداعى وزەكتى ماسەلەنىڭ ءبىرى &ndash؛ ەلدى مەكەندەردى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ بولىپ كەلگەنى بەلگىلى. وسى ورايدا قاسكەلەڭ جانە كازاچكا وزەندەرىنەن سۋ الاتىن جالپى سمەتالىق قۇنى 9،4 ملرد تەڭگەلىك «؛قاسكەلەڭ سۋ توپتاماسى»؛ جوباسىنىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى اياقتالۋعا جاقىن. «؛23+1»؛ دەپ اتالاتىن بۇل ءىرى جوبا جۇزەگە اسىرىلعاننان كەيىن قاسكەلەڭ قالاسى مەن قىرعاۋىلدى، جاڭاتۇرمىس، اباي، دولان، شامالعان، جاندوسوۆ جانە 1-ماي اۋىلدىق وكرۋگتەرىنە قاراستى اۋىلداردىڭ بارىندە اۋىز سۋ ماسەلەسى تولىعىمەن شەشىمىن تابادى.

 ؛

الماتى وبلىسى

 ؛

سوڭعى جاڭالىقتار

ەڭ قىسقا اڭگىمە. ءجاۋدىر نارتاي

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 13:03

ەڭ قىسقا اڭگىمە. الىبەك بايبول

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:58

ەڭ قىسقا اڭگىمە. بولات شاراحىمباي

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:55

ەڭ قىسقا اڭگىمە. اسحات ومىرباەۆ

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:54

كۇلكى كەرۋەنى № 5

رۋحانيات • بۇگىن، 12:35

اقجايىقتا ايماقتىق فورۋم ءوتتى

ايماقتار • بۇگىن، 12:28

ەلىمىزدەگى ەڭ ءوتىمدى كولىكتەر

ەكونوميكا • بۇگىن، 12:17

توپاستىق جامان بولادى

100 • بۇگىن، 11:04

جاقسىنىڭ كوزىمەن جۇزدەسۋ

رۋحانيات • بۇگىن، 09:45

جامبىلدىڭ جومارت جاندارى

ايماقتار • بۇگىن، 09:41

مەسەناتتىڭ مىرزالىعى

ايماقتار • بۇگىن، 09:38

ساكەن جانە «ەڭبەكشى قازاق»

رۋحانيات • بۇگىن، 09:33

جازۋدىڭ ماشاقاتى

قوعام • بۇگىن، 09:31

الەمنىڭ ءابدىجامىلى

قازاقستان • بۇگىن، 09:28

كيبەرقىلمىس كۇشەيىپ بارادى

قوعام • بۇگىن، 09:25

جاڭا عارىش جۇيەسى – قازاقستاندا

قازاقستان • بۇگىن، 09:20

«ادامنىڭ كۇنى – اداممەن»

ايماقتار • بۇگىن، 09:16

التىن كۇز، ارايلى سالتانات

ايماقتار • بۇگىن، 09:15

قاۋىپسىز جولعا قاشان جەتەمىز؟

ايماقتار • بۇگىن، 09:12

بالداققا سۇيەنگەن تاعدىر

قوعام • بۇگىن، 09:10

كومىر باعاسى كوڭىلگە قونىمدى ما؟

ايماقتار • بۇگىن، 09:07

نان بولسا، ءان بولادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:49

بەلسەنە قاتىسۋ قاجەت

قازاقستان • بۇگىن، 08:45

بيزنەستىڭ دامۋىنا باستاعان فورۋم

قازاقستان • بۇگىن، 08:39

سەرىكتەستىك سەنىمدى نىعايتادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:37

قازاق مۋزىكاسىنىڭ قاراشاڭىراعى

ايماقتار • بۇگىن، 08:33

دارالاپ ۇلى دالا ۇلاعاتىن

رۋحانيات • بۇگىن، 08:23

قىزىلشا اۋرۋىنا قىراعىلىق قاجەت

مەديسينا • بۇگىن، 08:20

پرەزيدەنت ارحيۆىنە – 25 جىل

پرەزيدەنت • بۇگىن، 08:18

امەريكامەن ساۋدا-ساتتىق ۇلعايادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:13

ۇقساس جاڭالىقتار