قالعان قارجى اۋداندىق بيۋدجەت ەسەبىنەن ءبولىندى جانە ينۆەستيتسيالىق باعدارلامالارعا سايكەس كاسىپورىنداردىڭ ءوز قاراجاتى جۇمسالدى. ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا – 701, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا – 558, الەۋمەتتىك نىسانداردا – 569 نىسان جوندەۋدەن وتكىزىلىپ, دايىندالدى. وزگە سالالاردا دا بۇرناعى جىلدارى قوردالانىپ قالعان ءبىراز ماسەلە شەشىلدى. ۇزىندىعى 75,1 شاقىرىمنان استام جىلۋ جەلىسى كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلدى. قازىر وبلىس اۋداندارىندا العاشقى توقسانعا جەتكىلىكتى وتىن قورى بار.
كوكشەتاۋ – ەلىمىزدەگى جىلۋ ەلەكتر ورتالىعى جوق, كۇنى قازاندىققا قاراعان جالعىز قالا. وبلىس ورتالىعىن جىلۋمەن قامتاماسىز ەتىپ وتىرعان «كوكشەتاۋ جىلۋ» كاسىپورنىنىڭ جىلۋ بەرۋ ماۋسىمىنا دايىندىعى بۇرىنعى جىلدارمەن سالىستىرعاندا بيىل ءبىرشاما جاقسى دەۋگە بولادى. بۇگىنگى تاڭدا «رك-1» كاسىپورنىنىڭ قازاندىقتارى جىلۋ بەرۋگە تولىق دايىن. ال №9, №10 قازاندىقتار ءالى جوندەلىپ جاتىر. مامانداردىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, قازان ايىنىڭ العاشقى كۇندەرى جوندەۋ جۇمىسى تولىق اياقتالۋعا ءتيىس. ماۋسىمنىڭ باسىندا №4 قازاندىقتا گاز بەن مازۋت جاعىلادى. كۇن سۋىتا №8, 10 قازاندىقتار ىسكە قوسىلماق. العاشقى كۇندەرگە قاجەتتى مازۋت بار. كەيىنگىسى ارنايى كەستە بويىنشا پاۆلودارداعى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنان تاسىمالدانباق. بۇعان دەيىن «كوكشەتاۋ جىلۋ» كاسىپورنى وتىندى اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنان تاسىعان. تىم الىستا بولعان سوڭ بۇل ءتيىمسىز, ونىڭ ۇستىنە اياز كۇشىنە مىنگەن كەزدە مازۋت جولشىباي قاتىپ قالۋى دا ابدەن مۇمكىن.
جاڭا ماۋسىمعا 330 مىڭ توننا كومىر قاجەت. وبلىس ورتالىعىنىڭ ىرگەسىندەگى ستانتسيوننىي كەنتى مەن كراسنويار اۋىلىنداعى بۋ قازاندىقتارىنا دا كومىر جەتكىزىلۋدە. وسىعان دەيىن ەكىباستۇزدان بار بولعانى ءبىر اپتاعا جەتەتىن 7,5 مىڭ توننا كومىر تاسىمالداندى. قىركۇيەكتىڭ 25-ىنە دەيىن 36 مىڭ توننا كومىر قورى جينالۋعا ءتيىس.
– دەبيتورلىق قارىز كوبەيىپ كەتتى. بۇگىندە ونىڭ جالپى كولەمى 141 ملن تەڭگەنى قۇراپ وتىر. بۇل قارىزدىڭ 90 ميلليونى بۇرناعى جىلدارى قوردالانىپ قالعان بەرەشەك, – دەيدى قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى ساعىندىق شاباروۆ.
كاسىپورىننىڭ ەلەكتر قۋاتى ءۇشىن قارىزى 900 ملن تەڭگەگە جەتكەن. ونىڭ 200 ملن-ىنان قۇتىلىپتى.
ءالى دە جىلۋ قۇبىرلارىن تولىق تارتىپ ۇلگەرمەگەن اۋلالار بار. مامانداردىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, بۇل جۇمىس وزگە كوپقاباتتى تۇرعىن ۇيلەردى جىلۋمەن قامتۋعا كەدەرگى بولمايدى. جىلۋ بەرۋ ماۋسىمىنا دەيىن تولىق اياقتاپ ۇلگەرمەك. قاپىسىز قامداناتىن تۇس از ەمەس. قازاندىقتىڭ ەلەكتر سۇزگىشتەرى ەندى اۋىستىرىلۋدا. كراسنويار اۋىلىنداعى مودۋلدىك بۋ قازاندىعىنا قوسىمشا ءۇشىنشى قازاندىق ورناتۋ قاجەتتىگى بەلگىلى بولىپ وتىر. ەلدى مەكەندەگى جەكەمەنشىك ۇيلەر مەن الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق نىسانداردى جىلۋمەن تولىق قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن 1,2 ملرد تەڭگە قارجى قاجەت. وسى ءبىر وتكىر ماسەلە ەكى جىلدان بەرى ۇزبەي كوتەرىلىپ كەلەدى. اۋىل تۇرعىندارىنىڭ دا وكپە-نازىن تۋدىرۋدا. قازىر اۋىلداعى بۋ قازاندىعى تولىق قۋاتىمەن جۇمىس ىستەسە دە, بارلىق تۇرعىن ءۇيدى قامتي الماي وتىر.
وبلىس ورتالىعىنداعى تۇرعىن ۇيلەردىڭ شامامەن ۇشتەن ءبىرى – جەكەمەنشىك ۇيلەر. بۇل ۇيلەردە تۇراتىندار وتكەن جىلدارى كومىر تاپشىلىعىن قاتتى سەزىنگەن. بيىل كوپشىلىك سۇرانىسىنا يە شۇباركول كومىرى وبلىس ورتالىعىنىڭ سەگىز جەرىندە ساتىلىپ جاتىر.
اقمولا وبلىسى