رۋحانيات • 29 تامىز, 2019

ۇلىقبەك ەسداۋلەت: تۇڭعىش فورۋم تىڭ تاقىرىپتارعا جول اشادى

683 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

تاۋەلسىزدىك العاننان بەرگى ۋا­قىتتا اڭساعان ازاتتىعىمىزدى ءوزى­مىز كوبىرەك قىزىقتاپ, ءوز قازا­نى­مىزدا ءوزىمىز كوبىرەك قايناپ قال­دىق. ەكونوميكا مەن ساياساتقا كوبى­رەك كوڭىل ءبولىندى. ادەبيەتكە نازار اۋدارۋ جاعى كەنجەلەپ قالعانىن دا جاسىرمايمىز. دەگەنمەن, ەلبا­سى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «بولا­شاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنان كەيىن ادەبي دە, مادەني دە ومىرىمىزدە ۇلكەن سەر­پى­لىس پايدا بولدى.

 ۇلىقبەك ەسداۋلەت: تۇڭعىش فورۋم تىڭ تاقىرىپتارعا جول اشادى

بىلتىردان بەرى قاراي قازاق­ستان جازۋشىلار وداعىنىڭ تىكەلەي باستامالارىمەن قازاق ادەبيەتىن حالىقارالىق كەڭىستىككە شىعارۋ بو­يىنشا جوسپارلى جۇمىستار جۇزەگە اسىپ كەلەدى.

بىلتىردىڭ وزىندە نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ جيىرما جىلدىعىنا ارنال­عان حالىقارالىق پوە­زيا فەستيۆالى, ەۋرازيا جازۋشىلارى­نىڭ فورۋمى, سونداي-اق بيىل تا­­ريح­تان بەلگىلى ۇلى جىبەك جو­لى بويىنداعى استانالار قالام­گەرلەرىنىڭ فورۋمى ءوتتى. وعان 25 ەلدەن اقىن-جازۋشى قاتىستى. مۇ­نىڭ ءبارىن ءبىز نەگە ايتىپ وتىر­­مىز, اتالعان اۋقىمدى شارا­لار­دىڭ بارلىعى الدا كەلە جات­قان تۇڭ­عىش حالىقارالىق ازيا قا­لام­­گەرلەرىنىڭ ءى فورۋمىنا دا­يىن­­دىق ەسەبىندە بولدى دەسەك قاتەلەسپەيمىز.

ەل تاريحىنا ۇڭىلسەك, وسىدان تۋرا 46 جىل بۇرىن سوناۋ كەڭەس وكىمەتى تۇسىندا ازيا-افريكا جازۋشىلارىنىڭ 5-ءشى كونفەرەنتسيا­سى الماتى قالاسىندا وتكەن بولاتىن. بۇل فورۋمنىڭ ول فورۋمنان باستى ەرەكشەلىگى دە سول, وتكەن كەزەڭدە ول كونفەرەنتسياعا تەك قانا سوتسياليستىك-دەموكراتيالىق رەسپۋبليكالاردىڭ قالامگەرلەرى شاقىرىلعان بولاتىن.

بۇل جولعى جيىندا ونداي سايا­سي شەكتەۋلەر مۇلدەم بولمايدى. ءبىز ازيانىڭ 44 مەملەكەتىنىڭ بارلىعىنا شاقىرتۋ جىبەردىك. سولاردىڭ ىشىنەن 38 مەملەكەتتەن 80-گە جۋىق قالامگەر ەلىمىزگە كەلىپ, فورۋمعا قاتىسۋعا ىقىلاس تانىتتى. ارينە شاقىرتۋىمىزعا ءۇن قاتپاعان ەلدەر دە بار, ولاردى اتاپ ايتۋعا دا بولادى. ايتالىق شىعىس تيمور, باحرەين, بۋتان, كامبودجا, مالديۆ سياقتى ەلدەردىڭ قالامگەرلەرىمەن وكى­نىش­كە قاراي, بايلانىس ورناتا ال­مادىق.

جالپى, كەلەتىن قوناقتاردىڭ تىزىمىنە نوبەل سىيلىعىنىڭ لاۋ­­رەات­تارىن دا قوسقان بولاتىن­بىز. ولاردىڭ كەيبىرەۋلەرى ءىرى كولەمدە قالاماقى سۇرادى. ونداي قاراجات تولەۋگە ءبىزدىڭ جاعداي كوتەرمەيتىنىن جاسىرماۋىمىز كەرەك. الايدا نوبەل سىيلىعىنا نومينانت بەلگىلى 3 اقىن-جازۋشى اتالعان فورۋمعا قاتىسادى. ولار­دىڭ ىشىندە وڭتۇستىككورەيالىق جازۋشى كو ىندى ەرەكشە اتاپ كەتۋگە بولادى. سونىمەن قاتار نوبەل نومينانتى, قاتار جازۋشىسى موزا ءال-مالكي دە فورۋمعا قۇرمەتتى قوناق رەتىندە شاقىرىلدى.

جالپى, وسىناۋ يگى ءىستىڭ شى­­مىل­دىعىن ءتۇرىپ, شارانى اشىپ بەرۋگە مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى توقاەۆ قاتىسادى دەپ كۇتىلۋدە. دايىندىق جۇمىسىنا مەملەكەتتىك حاتشى مارات ءتاجين باستاعان, پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى بەردىبەك ساپارباەۆ, سونداي-اق مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى, اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى, ىشكى ىستەر مينيسترلىگى, سونداي-اق نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ اكىمدىگى جۇ­دىرىقشا جۇمىلىپ, شاراعا ءمان بەرىپ, قولۇشتارىن سوزىپ وتىر. فورۋم بارىسىندا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءبىر توپ شەتەل­دىك قالامگەردى قابىلداۋى جوس­پارلانىپ وتىر.

جالپى, جيىندا قوزعالاتىن ماسەلەلەر نەگىزىنەن «قازىرگى ازيا وركەنيەتىندەگى ادەبي پانو­راما» تاقىرىبى اينالاسىندا ءور­بيدى. پىكىر  الماسۋ ماجىلىسىندە ازيا ادەبيەتى جانە جاھاندىق ماسەلەلەر, ازيا جازۋشىسىنىڭ بۇگىنگى قوعامداعى ورنى, ازيا رو­مان­دارىنداعى قازىرگى زاماناۋي تاقىرىپتار, الەمدىك ادە­بيەتتەگى ازيا ادامىنىڭ بەينەسى, ازيا اقىن­دارى پوەزياسىنداعى جاڭا اعىمدار جانە ادەمدىك ادەبيەتكە اسەرى سياقتى, ادەبيەتتەگى جالعىز­دىق تاقىرىپتارى, جوعالىپ بارا جات­قان جانرلار مەن بايانداۋ تاسىل­دەرى, قارۋ مەن قالام, دامۋ مەن سەنىم, جوعالعان تىلدەر مەن ۇلتتىق ادەبيەتتەر, تەروريزممەن كۇرەستەگى ادەبيەت ءرولى سياقتى كوپتەگەن تا­قى­رىپ قاۋزالادى.

بۇل تاقىرىپتاردىڭ ءبىرازىن ءبىز ۇسىنىپ, كەيبىرەۋىن شەتەلدىك بايانداماشىلاردىڭ وزدەرى ءوتىندى. ولار­دىڭ  ماتەريالدارىن فورۋم وتكەننەن كەيىن وقىرمان قاۋىم نازا­رىنا گازەت-جۋرنالدار ارقىلى ۇسىناتىنىمىزدى ايتا كەتكەن ءجون.

جالپى, فورۋم قارساڭىندا نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ ىرگەسىنەن اقىندار اللەياسى اشىلىپ, فورۋمعا قاتىساتىن قالامگەرلەردىڭ ەكى توم­دىق انتولوگياسىن جارىققا شى­عارۋ جوسپارلانۋدا.

 

ۇلىقبەك ەسداۋلەت,

اقىن, قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارماسىنىڭ توراعاسى

سوڭعى جاڭالىقتار