يندۋستريا – يگىلىكتىڭ كوزى
پرەزيدەنتتىڭ اۋەلگى ات باسىن تىرەگەن جەرى نەمىس تەحنولوگياسى بويىنشا شارلى ىلمەكتى ارماتۋرا شىعاراتىن, بۇكىل ورتالىق ازيادا تەڭدەسى جوق كاسىپورىن «بيومەر ارماتۋرا» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى بولدى. كاسىپورىن شىعارعان ءونىم ءتۇرى مۇناي-گاز سەكتورى مەن تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق سالاسىندا زور سۇرانىسقا يە.
بۇگىنگى كۇندە زاۋىتتا 50 ادام ەڭبەك ەتەدى. ولاردىڭ كوبى گەرمانيادا وقىپ كەلگەن. ەلىمىزدەگى ماڭىزدى جوبالار قۇرىلىسىندا كاسىپورىن ونىمدەرى كەڭىنەن قولدانىلىپ ءجۇر. مىسالى, قاراعاندى وبلىسى مەن استانامىزدى كوگىلدىر وتىنمەن قامتاماسىز ەتەتىن «سارىارقا» ماگيسترالدى گاز قۇبىرىنا وسى زاۋىتتىڭ شۇمەكتەرى ورناتىلعان.
– «سارىارقا» گاز قۇبىرى قۇرىلىسىنا قاتىسقاننان بەرى ءبىزدىڭ جۇمىس كۇشىمىز 75% جەتتى. ءبىزدىڭ نەگىزگى باعىتىمىز جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋ. ءۇش جىلدان بەرى ءوز ونىمدەرىمىزدى رەسەيگە ەكسپورتتاپ كەلەمىز. ولاردىڭ تىزىلىمىنە ەنگەنبىز, – دەيدى «بيومەر ارماتۋرا» جشس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى اسقار مۇقانوۆ.
مەملەكەت باسشىسى بۇدان كەيىن قازاقستانداعى ەسكى كولىك قۇرالدارىن وڭدەيتىن تۇڭعىش زاۋىتتا بولدى. «Recycling Company» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنە قاراستى بۇل كاسىپورىندا جىلىنا 50 مىڭ اۆتوموبيلگە دەيىن قايتا وڭدەۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن بالقىتۋ تسەحى جۇمىس ىستەيدى. تسەحتىڭ جۇمىسى مەن شرەدەرلىك قۇرىلعى پرەزيدەنتتىڭ ەرەكشە قىزىعۋشىلىعىن تۋعىزدى. ماشينالاردى جيناپ, وڭدەۋدىڭ كەشەندى ءادىسى ەلىمىزدىڭ اۆتوموبيل پاركىن جاڭارتۋعا, ەكولوگيالىق احۋالدى جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
بۇگىنگى كۇنگە دەيىن كاسىپورىنعا 171 مىڭ جارامسىز كولىك جەتكىزىلگەن. ولاردى ساتىپ الۋعا 11 ملرد تەڭگەگە جۋىق قارجى جۇمسالىپتى.
– كۇنى كەشەگە دەيىن جارامسىز اۆتوكولىكتەرگە قوقىس رەتىندە قاراپ كەلدىك. بىراق, كەيىن ولاردى وڭدەۋ ارقىلى جاڭا ءونىم الۋعا بولاتىنىن تۇسىندىك. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, جارامسىز دەگەن مەتالداردىڭ ءوزىن كادەگە اسىرىپ جاتىرمىز. كولىكتى وڭدەمەس بۇرىن, ءبىز الدىمەن ولاردى قاۋىپتى زاتتاردان تازارتىپ الامىز. جالپى, ەلىمىز بويىنشا ازىرگە 17 كولىك قابىلداۋ بەكەتى بار. ولار نۇر-سۇلتان جانە الماتى قالالارىندا ورنالاسقان, – دەيدى «Recycling Company» جشس-ءنىڭ ديرەكتورى ءازىمجان وسپان,
ء«الفارۋح» كوتەرمە-ءبولۋ ورتالىعىندا مەملەكەت باسشىسى كروسس-دوك, كليماتتىق قويما مەن كوتەرمە-بولشەك ورتالىعىن ارالاپ كوردى. پرەزيدەنت اتالعان نىساننىڭ ترانزيتتىك-لوگيستيكالىق مۇمكىندىكتەرىن كەڭەيتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن جانە قاراعاندىنىڭ تاجىريبەسىن باسقا وڭىرلەرگە ەنگىزۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
سونداي-اق, مۇندا قاراعاندىداعى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىستارىنىڭ جۇرگىزىلۋ بارىسىنا ارنالعان تانىستىرىلىم ءراسىمى ءوتتى. مەملەكەت باسشىسىنا الداعى ۋاقىتتا وبلىس ورتالىعىنىڭ اجارىن اشا تۇسەتىن جاڭا ساۋلەت جوبالارى كورسەتىلدى. وبلىس اكىمى ەرلان قوشانوۆ قاراعاندىنىڭ جاڭا ورتالىعىندا بوي كوتەرەتىن تۇرعىن ۇيلەر, الەۋمەتتىك نىساندار مەن سپورت كەشەندەرى تۋرالى باياندادى.
مەملەكەت باسشىسى قاراعاندى وبلىسىنا جاساعان جۇمىس ساپارىنىڭ اياسىندا پريشاحتينسك ەلدى مەكەنىندەگى جاڭادان سالىنعان بالالار ەمحاناسىنا باردى. جاڭا مەديتسينالىق مەكەمە ءبىر اۋىسىمدا 300 ادامدى قابىلدايدى. قاسىم-جومارت توقاەۆ ەمدەۋ كابينەتتەرىن, زاماناۋي مەديتسينالىق قۇرال-جابدىقتاردى قاراپ كورىپ, دارىگەرلەرمەن اڭگىمەلەستى. سونداي-اق, پرەزيدەنتكە وبلىستىڭ مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋدى ء(مامس) ەنگىزۋگە دايىندىعى جونىندە ايتىلدى.
يننوۆاتسيا ءومىردى وزگەرتەدى
سول كۇنى تۇستەن كەيىن مەملەكەت باسشىسى قاراعاندى وبلىستىق اكىمدىگىنىڭ عيماراتىندا ەلىمىزدىڭ يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋى جونىندە كەڭەس وتكىزدى. جيىندى اشقان قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستانعا جاھاندىق, اسىرەسە وڭىرلىك نارىقتا تابىستى باسەكەگە قابىلەتتى, قۋاتتى ءارى تەحنولوگيالىق تۇرعىدان پروگرەسسيۆتى ونەركاسىپ قاجەت ەكەنىنە باسا نازار اۋداردى.
پرەزيدەنت مەملەكەتتىك ورگاندار مەن بيزنەس وكىلدەرى كەزدەسۋىنىڭ ماقساتى ەكونوميكاداعى قۇرىلىمدىق وزگەرىستەردى تابىستى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن شەشۋگە ءتيىستى ماسەلەلەردى تالقىلاۋ ەكەنىن ايتتى.
– ءبىز الەمدىك كونيۋنكتۋرانىڭ ناشارلاعان جاعدايىندا باسەكەنىڭ ارتقانىن, ساۋدا قاقتىعىستارىنىڭ شيەلەنىسكەنىن, جالپى جاھاندىق قاراما-قايشىلىقتاردى باقىلاپ وتىرمىز. ءبىز كورىپ وتىرعانداي, الەم ءبىر ورنىندا تۇرمايدى. سوندىقتان, ءبىز ۋاقىتتان قالىپ قويماۋىمىز قاجەت, – دەپ اتاپ ءوتتى مەملەكەت باسشىسى.
جيىن بارىسىندا يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءمينيسترى رومان سكليار, «سامۇرىق-قازىنا» ۇاق» اق باسقارماسىنىڭ توراعاسى احمەتجان ەسىموۆ, «ەۆرازيان فۋدس» اق باسقارماسىنىڭ توراعاسى ولەگ ۆينوكۋروۆ, قاراعاندى وبلىسى كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ وڭىرلىك كەڭەسى جانىنداعى جەڭىل ونەركاسىپ كوميتەتىنىڭ توراعاسى اندرەي شمارين, «Azala cotton» جشس باس ديرەكتورى باۋىرجان جامالوۆ, «زەردە» جشس باس ديرەكتورى مۇحتار بيتەمىروۆ, «الماتى ۆەنتيليات زاۋىتى» جشس باس ديرەكتورى مارات باققۇلوۆ, «قازەنەرگوكابەل» اق باس ديرەكتورى ۆلاديمير بوبروۆ ءسوز سويلەدى.
سونداي-اق, بۇل باسقوسۋعا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى جەڭىس قاسىمبەك, ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءمينيسترى باقىت سۇلتانوۆ تا قاتىستى.
جيىن بارىسىندا پرەزيدەنت بايانداما جاساعان يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءمينيسترى رومان سكلياردان قايتا وڭدەۋ سەكتورىندا جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ ۇدەرىسىنىڭ جاي-جاپسارى تۋرالى سۇرادى.
– ستاتيستيكالىق دەرەكتەر بويىنشا, ءبىزدىڭ كاسىپورىندار ءبىر تريلليوننان اسا تەڭگەنىڭ يننوۆاتسيالىق بولىپ تابىلاتىن ءونىمىن شىعارعان. بىراق ءبىز الدا زور مۇمكىنشىلىكتەر بار ەكەنىن بىلگەندىكتەن, مۇنداي جاعدايعا قاناعاتتانا قويمايمىز. بىزدە تەحنولوگيالىق قايتا قارۋلانۋدى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن كاسىپورىندارعا ءتۇرلى گرانتتار تۇرىندە بەرىلەتىن مەملەكەتتىك قولداۋ رەتىندەگى بىرقاتار شارالار بار. ونى كاسىپكەرلەر جاقسى بىلەدى. ءبىز يندۋستريالاندىرۋدىڭ ەكى بەسجىلدىعىندا تەحنولوگيالىق تۇرعىدا دامىعان كاسىپورىنداردى ىسكە قوستىق. بىلتىردان بەرى ىسكە قوسىلىپ جاتقان كاسىپورىنداردىڭ بارلىعىندا 4.0 يندۋسترياسىنىڭ بارلىق جيىنتىعى بار, – دەپ جاۋاپ بەردى رومان سكليار.
مينيستر تەحنولوگيالىق قايتا جاراقتانۋدىڭ زور الەۋەتى بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «بۇل تەحنولوگيالارعا يەلىك ەتەتىن جاڭا كاسىپورىندار قۇرىلىسى عانا ەمەس, ول دەگەنىڭىز قايتا جاراقتاندىرۋ دەگەن ءسوز. ول دەگەنىڭىز, ءتۇرلى گرانتتار, ارزانداتىلعان نەسيەلەر», دەپ ءسوزىن تولىقتىردى مينيستر.
وسى جەردە مەملەكەت باسشىسى «يننوۆاتسيا» مەن «تەحنولوگيا» تۇسىنىكتەرىنىڭ ارا-جىگىن ايىرا ءبىلۋدىڭ قاجەتتىلىگىن ەسكە سالدى.
«يننوۆاتسيا» ءسوزىن ايتقاندا وتە ابايلاۋ كەرەك. يننوۆاتسيا – ءومىردى تۇبەگەيلى وزگەرتۋگە الىپ كەلەتىن ەرتەڭگى كۇننىڭ جاڭا تەحنولوگياسى. مۇنى ەلباسى دا Nur Otan پارتياسى ساياسي كەڭەسىنىڭ جاقىندا وتكەن وتىرىسىندا ايتقان بولاتىن», دەدى مەملەكەت باسشىسى.
ەكسپورتسىز ىرىس ەسەلەنبەيدى
سونىمەن قاتار, پرەزيدەنت ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءمينيسترى باقىت سۇلتانوۆتان جەرگىلىكتى ەكسپورتەرلەردى قولداۋ ماسەلەسى تۋرالى سۇرادى.
– ءبىز جاڭا ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىن قۇردىق. بۇل تۋراسىندا ءار الۋان پىكىرلەر بولدى. مەن وسى مينيسترلىك قۇرىلسىن دەگەندەردى قولدادىم. قازىر بۇكىل الەمدە, ونىڭ ىشىندە ءبىزدىڭ نەگىزگى ارىپتەستەرىمىز بولىپ سانالاتىن ەلدەردە پروتەكتسيونيزم بوي كورسەتە باستاعان. تاۋار وندىرۋشىلەر ۇكىمەتكە, ۆيرتۋالدى قابىلداۋ ارقىلى ماعان «تاۋارىمىزدى ەكسپورتتاۋعا كومەكتەسىڭىزشى», دەپ ءوتىنىش ءبىلدىرىپ جاتادى. ەكسپورتسىز, نارىقسىز يندۋستريالاندىرۋ دەگەن تۇككە دە تۇرمايدى. ماسەلەن, ينۆەستيتسيا مەن مەملەكەتتىك قولداۋ بولسا, زاۋىت سالۋدىڭ ەش قيىندىعى جوق. ال قازىر بارلىق حالىقارالىق قاتىناس نارىققا قولجەتىمدىلىكتىڭ ماڭايىنا توپتاسقان. مىنە, ءبىز بار كۇشىمىزدى وسىعان سالۋىمىز كەرەك. وسىعان بايلانىستى مەنىڭ مىناداي سۇراعىم بار. ءبىزدىڭ نەگىزگى ارىپتەستەرىمىز ەكسپورتتى, ءتىپتى وزدەرىنىڭ تاۋارلارىنا ارنالعان ساۋدا نۇكتەلەرىن دە سۋبسيديالايدى. وسىعان بايلانىستى ءبىز نە ىستەۋىمىز كەرەك؟ – دەپ سۇرادى مەملەكەت باسشىسى.
مينيستر الدىمەن نەگىزگى ۇيىمداستىرۋشىلىق ماسەلەلەردىڭ ءساتتى شەشىم تاۋىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى.
– قازىرگى تاڭدا ءبىز ماڭىزدى, باسىم باعىتتاعى وتكىزۋ نارىعىندا ءوزىمىزدىڭ مۇددەلەرىمىزدى ىلگەرىلەتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا العا بەلسەندى تۇردە جىلجىپ كەلەمىز. بۇل نارىقتار – ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق, ورتالىق ازيا مەن قىتاي. ەۋرازيالىق ۇكىمەتارالىق كەڭەستىڭ سوڭعى وتىرىسىندا ءبىز ەۋرازيالىق بىرلەسۋ اياسىنداعى بارلىق وتىرىستار كەدەرگىلەردى ازايتۋدى تالقىلاۋمەن باستالسىن دەگەن كەلىسىمگە كەلدىك. كۇنى كەشە تاتارستاندا وتكەن پرەمەر-مينيسترلەر مامين مەن مەدۆەدەۆ كەزدەسۋىندە ءبىز استىرتىن كەدەرگىلەردىڭ بارلىعىن, ولاردان ارىلۋ كەرەكتىگىن ايتىپ, ماسەلە كوتەردىك, – دەپ جاۋاپ بەردى باقىت سۇلتانوۆ.
«جالپى, ءبىز بەس جىل ىشىندەگى شيكىزات ەمەس ەكسپورت ءوسىمىن 2022 جىلى ءبىر جارىم ەسەگە, ال 2025 جىلعا قاراي ەكى ەسەگە جەتكىزۋىمىز كەرەك», دەپ ناقتى مىندەت قويدى مەملەكەت باسشىسى.
جيىن بارىسىندا مەملەكەت باسشىسى اتقارىلعان جۇمىستاردىڭ قورىتىندىسىن شىعارىپ, ناقتى تسيفرلاردى كەلتىردى. ەكونوميكا قۇرىلىمىندا تۇبەگەيلى وزگەرىستەردىڭ بايقالماي تۇرعانىنا توقتالدى. 10 جىلدان استام ۋاقىت بويى جالپى ىشكى ونىمدەگى وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ ۇلەسى 11 پايىزدىڭ اينالاسىندا. 2015-2018 جىلدار ارالىعىندا ەڭبەك ونىمدىلىگىنىڭ ءوسىمى جوسپارلانعان 12 پايىزدىڭ ورنىنا 4 پايىزعا عانا جەتكەنىن مىسال رەتىندە كەلتىردى.
– يندۋستريالدىق باعدارلاما – شىندىعىنا كەلگەندە مەملەكەتتىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ بەرىك ىرگەتاسى. سوندىقتان ۇكىمەتتىڭ نازارى بۇعان اۋعان. ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن سوڭعى جىلدارى بۇل باعىتتا اۋقىمدى جۇمىستار اتقارىلدى. يندۋستريالاندىرۋ ۇدەرىسىنىڭ ارقاسىندا ينۆەستيتسيا كولەمى 8 ترلن تەڭگەدەن اساتىن 1250 جاڭا وندىرىستىك كاسىپورىن اشىلىپ, 120 مىڭ جۇمىس ورىنى قۇرىلدى. بەس جۇزدەن استام جاڭا ءونىم تۇرلەرىنىڭ شىعارىلىمى جولعا قويىلدى. بىلاي قاراساڭىز, تولايىم تابىس سياقتى. دەگەنمەن, اشىپ ايتار بولساق, ەكونوميكا جۇيەسىندە ايتارلىقتاي ىلگەرىلەۋشىلىك بايقالمايدى. سوڭعى 10 جىلدان استام ۋاقىت ىشىندە قايتا وڭدەۋ ءوندىرىسىنىڭ ىشكى جالپى ونىمدەگى ۇلەسى 11%-ءتىڭ ماڭايىندا قارا كورسەتەدى. ءبىز ەلدىڭ يندۋستريالاندىرۋدىڭ وزىق تەحنولوگيالاردى قولدانۋعا تابان تىرەيتىنىن انىق سەزىنۋىمىز كەرەك. بۇل تۇراقتى ەكونوميكاعا باستار جول, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
جيىن بارىسىندا مەملەكەت باسشىسى ۇكىمەت پەن اكىمدىكتەر الدىنا قويىلعان بىرقاتار مىندەتتەردى جىپكە ءتىزدى.
دايىن ءونىم ەكسپورتىن بەلسەندى دامىتۋ – ءبىرىنشى باعىت ەكەنى ايتىلدى. پرەزيدەنت سوڭعى ءۇش جىل ىشىندە ەكسپورتتىڭ جالپى قۇرىلىمىندا وڭدەۋ سەكتورىنىڭ ۇلەسى 34 پايىزدان 8 پايىزعا, ياعني 2016-2018 جىلدارى 26 پايىزعا دەيىن تومەندەگەنىن سىنعا الدى. قازاقستان وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ 180-گە جۋىق تاۋار تۇرلەرىن ەكسپورتتايدى. بۇل كورسەتكىش بىزگە كورشى ەلدەردە الدەقايدا جوعارى ەكەن. ماسەلەن, رەسەيدە – 358, بەلارۋستە – 690, قىتايدا – 1400, ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى ەلدەرى بويىنشا ورتاشا كورسەتكىش – 1950.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, پەرسپەكتيۆتى ەكسپورت نارىقتارىنا تالداۋ جاساۋ, وسى نارىقتارعا شىعۋ ءۇشىن كەدەندىك سالىقتاردى, تاريفتىك جانە باسقا دا تالاپتاردى زەرتتەۋ, ءتيىمدى كولىك-لوگيستيكالىق شەشىمدەردى انىقتاۋ قاجەت. وسىعان بايلانىستى ول وتاندىق وندىرۋشىلەردىڭ سىرتقى نارىققا شىعۋىنا سەرپىن بەرەتىن بىرقاتار ناقتى شارالاردى ۇسىندى.
سونىمەن قاتار, قاسىم-جومارت توقاەۆ ساپالى ماركەتينگ سىندى ماڭىزدى سالاعا نازار اۋدارۋ كەرەكتىگىن ايتتى. پرەزيدەنت جالپىمەملەكەتتىك برەند, ال ونىڭ بازاسىندا ينۆەستيتسيالىق, تۋريستىك جانە سالالىق برەندتەر قالىپتاستىرۋ جونىندەگى تاپسىرمانىڭ ءالى ورىندالماعانىنا قىنجىلىس ءبىلدىردى. مۇنداي احۋالدىڭ وتاندىق ءونىم ءۇشىن شاتىرلى برەندتەردى قالىپتاستىرۋدا دا بايقالاتىنىن ايتتى پرەزيدەنت.
مەملەكەت باسشىسى ۇكىمەتكە برەند قالىپتاستىرۋ جونىندەگى جۇمىستاردى اياقتاۋعا ەكى اي ۋاقىت بەردى.
ءال-اۋقاتتى ارتتىرۋ – باستى ماقسات
ەكىنشى باعىت – «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسىن» دامىتۋ ەكەندىگىن اتاپ وتكەن پرەزيدەنت ەلىمىزدە ماقتان تۇتاتىن كوپتەگەن تاۋار وندىرىستەرى بار ەكەندىگىن دە جوققا شىعارمادى. دەگەنمەن, بۇل سالاداعى كەمشىلىكتەرگە دە توقتالدى. ماسەلەن, وتاندىق وندىرۋشىلەردى قولداۋعا بولىنگەن ماقساتتى 600 ميلليارد تەڭگە بيۋروكراتيالىق پروبلەمالارعا بايلانىستى ءتيىستى ادرەساتىنا جەتپەگەن.
«ماعان باياندالعانداي, 16 تامىزداعى جاعداي بويىنشا جالپى قۇنى 62,3 ميلليارد تەڭگەنى قۇرايتىن 148 جوبا عانا ماقۇلدانعان», دەدى مەملەكەت باسشىسى.
قازاقستان پرەزيدەنتى مەملەكەت رەتتەيتىن ساتىپ الۋلاردىڭ جاعدايىن سىنعا الىپ, جىل سايىن مۇنىڭ كولەمى 10 تريلليون تەڭگەدەن اساتىنىن تىلگە تيەك ەتتى. «بۇل رەتتە, قازاقستاننىڭ ۇلەسى 34 پايىزدى قۇراپ وتىر. بۇل دۇرىس ەمەس. ءبىز ونىڭ ۇلەسىن الدەقايدا ارتتىرا الامىز», دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى سويلەگەن سوزىندە ينۆەستيتسيا سالاسىنداعى احۋالعا جان-جاقتى تالداۋ جاسادى. اتاپ ايتقاندا, ەركىن ەكونوميكالىق جانە يندۋستريالىق ايماقتار «ينۆەستيتسيا تارتۋ ورىندارىنا» تولىقتاي اينالا الماعانى اتاپ ءوتىلدى.
سونىمەن قاتار, پرەزيدەنت جوعارى قايتا جاساۋ ءوندىرىسىنىڭ, يندۋستريا 4.0 ەلەمەنتتەرى مەن يننوۆاتسيانى دامىتۋدىڭ, يندۋستريالاندىرۋعا قولداۋ كورسەتۋ قۇرالدارىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدىڭ پەرسپەكتيۆالارىنا توقتالدى.
«جاڭا ەكونوميكانى قۇرۋ بازالىق سالالاردى يننوۆاتسيالىق جانە عىلىمي-تەحنيكالىق تۇرعىدان ىلگەرىلەتۋگە, سونداي-اق «بولاشاق ەكونوميكاسىنىڭ» سالالارىن دامىتۋعا نەگىزدەلۋگە ءتيىس», دەپ اتاپ ءوتتى مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ەسكەرتپەلەرى مەن جيىنعا قاتىسۋشىلاردىڭ ۇسىنىستارى يندۋستريالاندىرۋدىڭ ءۇشىنشى بەسجىلدىعىنىڭ جوباسىن جەتىلدىرۋ بارىسىندا ەسكەرىلەتىن بولادى.
پرەزيدەنت ۇكىمەتكە يننوۆاتسيالىق عىلىمي-تەحنيكالىق دامۋدىڭ بىرىڭعاي ستراتەگياسىن ازىرلەۋدى تاپسىرىپ, عىلىمسىز العا جىلجۋدىڭ مۇمكىن ەمەستىگىنە نازار اۋداردى. جاڭا تەحنولوگيالاردى يگەرۋدە كورشى مەملەكەتتەردىڭ, اسىرەسە «كيبەر دەرجاۆا» بولۋدى الدىنا ماقسات ەتىپ قويعان قىتايدىڭ تاجىريبەسىن پايدالانۋ كەرەكتىگىن اتاپ ءوتتى.
– ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىزدىڭ باستى ماقساتى – تۇراقتى ەكونوميكالىق ءوسۋ مەن ازاماتتارىمىزدىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ. ەلىمىزدىڭ يندۋستريالدىق جانە يننوۆاتسيالىق الەۋەتىن كەڭ اۋقىمدا دامىتۋ ءتۇيىندى فاكتور بولىپ سانالادى. مەنىڭ ءپرينتسيپتى تۇردەگى ۇستانىمىم سىزدەرگە بەلگىلى جانە بۇگىنگى جيىن ونىڭ دالەلى بولا الادى. ءبىز ءوزىمىزدىڭ وندىرۋشىلەردى بارىنشا قولدايتىن بولامىز, – دەپ قورىتتى ءسوزىن قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
قاراعاندى وبلىسى