ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا, قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە 18,4 ملن شاماسىندا ادام بار, ولاردىڭ ىشىندە قالا تۇرعىندارى – 10,7 ملن ادام, اۋىل تۇرعىندارى – 7,7 ملن ادام. اۋىل حالقىنىڭ سانى 42%-دى قۇرايدى.
ە.الپىسوۆتىڭ ايتۋىنشا, جاڭا وڭىرلىك ساياساتقا سايكەس وڭىرلەردى دامىتۋدىڭ جاڭا مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ازىرلەندى, بۇل باسقارىلاتىن كەنتكە اينالۋ ارقىلى حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋعا جانە وڭىرلەردىڭ ەكونوميكالىق باسەكەگە قابىلەتتىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان.
«كەنتكە اينالۋ ماسەلەلەرىمەن قاتار, مەملەكەتتىك باعدارلامادا جاڭا شارالار قاراستىرىلعان. بۇل – «اۋىل – ەل بەسىگى», ءىرى قالالاردىڭ توڭىرەكتەرىن دامىتۋ جوبالارىن ىسكە اسىرۋ جانە وڭىرلىك ستاندارتتار جۇيەسىن ەنگىزۋ», دەدى ە. الپىسوۆ.
الداعى ءۇش جىلدا «اۋىل – ەل بەسىگى» جوباسىنىڭ ءىس-شارالارىنا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 90 ملرد تەڭگە, ونىڭ ىشىندە 2019 جىلى 30 ملرد تەڭگە ءبولىندى. سونىمەن بىرگە جوبانى جۇزەگە اسىرۋعا جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن شامامەن 4,7 ملرد تەڭگە ءبولىندى.
«بيىل 700 مىڭعا جۋىق ادام تۇراتىن 53 اۋىلدى ەلدى مەكەن تاڭدالدى. 2019 جىلى جۇمىستار ۇلكەن اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردە – حالقى كوپ اۋدان ورتالىقتارىندا جۇرگىزىلەدى, وندا جيناقتالىپ قالعان وتكىر ينفراقۇرىلىمدىق پروبلەمالاردى تەز ارادا شەشۋ قاجەت», دەدى ول.
جوبانى ىسكە اسىرۋ قورىتىندىسى بويىنشا 2019 جىلى 4673 جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلادى, 73 مەكتەپ پەن بالاباقشا, 14 ەمحانا, 47 مادەنيەت ءۇيى مەن سپورت نىساندارى جوندەلەدى, 13 دەنە شىنىقتىرۋ-ساۋىقتىرۋ كەشەنى, 13 اباتتاندىرۋ نىسانىنىڭ قۇرىلىسى باستالادى. سونداي-اق 516 كم جول, 35 كم سۋمەن جابدىقتاۋ جەلىسى, 229 كم ەلەكترمەن جابدىقتاۋ (جارىقتاندىرۋ), 136 كم گازبەن جابدىقتاۋ, 20 كم جانە 6 جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋ نىساندارى جوندەلىپ, سالىنادى.
«كەلەسى جىلدان باستاپ كلاستەرلىك ءتاسىلدى ەنگىزۋدى كوزدەيمىز, وندا اۋىلدىق ەلدى مەكەندەر جەكەلەگەن توپتار – كلاستەرلەر قۇرۋ (تىرەك اۋىلدان 10-15 شاقىرىمدىق راديۋستا) ارقىلى قاراستىرىلاتىن بولادى», دەدى ە.الپىسوۆ.
ماسەلەن, شورتاندى اۋىلى جاقىن ورنالاسقان اۋىلدار ءۇشىن تىرەك اۋىل بولىپ سانالادى. اتالعان اۋىلداردىڭ حالقى ءۇشىن بارلىق الەۋمەتتىك يگىلىكتەر مەن قىزمەتتەر تىرەك اۋىلدا ۇسىنىلادى. كولىك بايلانىسى ورنايدى.
«2025 جىلعا دەيىن 6,6 ملن اۋىل تۇرعىنىن جاقسارتىلعان ينفراقۇرىلىممەن جانە الەۋمەتتىك يگىلىكتەرمەن قامتۋ جوسپارلانعان», دەدى ۆيتسە-مينيستر.
الدىن الا دەرەكتەر بويىنشا, 3477 اۋىلدىق ەلدى مەكەندى بىرىكتىرەتىن 1150 اۋىلدىق كلاستەر, ونىڭ ىشىندە 1150 تىرەك اۋىل, 2327 سپۋتنيكتىك جانە شەكارا ماڭى اۋىلدارى بار.
ءباسپاسوز كونفەرەنتسياسىندا «ديپلوممەن – اۋىلعا!» جوباسىن ىسكە اسىرۋ قورىتىندىلارى مەن تەتىكتەرى تۋرالى ايتىلدى. «ديپلوممەن – اۋىلعا!» جوباسىنىڭ نەگىزگى ماقساتى – اۋىلدىق ەلدى مەكەندەرگە جۇمىس ىستەۋگە جانە تۇرۋعا كەلگەن دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ, الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ, مادەنيەت, سپورت جانە اگروونەركاسىپتىك كەشەن سالاسىنداعى ديپلومى بار مامانداردى ىنتالاندىرۋ. جوبا اياسىندا 100 اەك نەمەسە 252500 تەڭگە مولشەرىندە كوتەرمە جاردەماقى تولەۋ تۇرىندەگى الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارى قاراستىرىلعان. الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارىنىڭ قاتارىندا تۇرعىن ءۇي الۋعا 1500 اەك نەمەسە 3 787 500 تەڭگەدەن اسپايتىن مولشەردە بيۋدجەتتىك نەسيە قاراستىرىلعان.
«ديپلوممەن – اۋىلعا!» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋ كەزەڭىندە 60 مىڭنان استام مامانعا 7,4 ملرد تەڭگە كولەمىندە كوتەرمە جاردەماقى بەرىلدى, ال 27,5 مىڭنان استام مامانعا تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا 70,6 ملرد تەڭگە بيۋدجەتتىك نەسيە بەرىلدى. 2019 جىلى 1,3 ملرد تەڭگەگە 7176 مامان كوتەرمە جاردەماقى الادى. 3908 مامانعا 14,8 ملرد تەڭگە كولەمىندە تۇرعىن ءۇي الۋعا نەسيە بەرىلەدى.
ە.الپىسوۆ «ديپلوممەن – اۋىلعا!» جوباسىن ىسكە اسىرۋدىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا سوڭعى 10 جىل ىشىندە زاڭنامالىق جانە نورماتيۆتىك اكتىلەرگە بەلگىلى ءبىر وزگەرىستەر ەنگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن 2011 جىلى تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا بيۋدجەتتىك نەسيە مولشەرى 630 اەك-تەن 1500 اەك-كە دەيىن ۇلعايتىلدى. 2012 جىلدان باستاپ الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارى ۆەتەريناريا ماماندارىنا, ال 2014 جىلدان باستاپ اگروونەركاسىپتىك كەشەن ماماندارىنا ۇسىنىلدى. بۇگىندە اۋىلدىق جەرلەردە جۇمىس ىستەۋگە جانە تۇرۋعا كەلگەن مامانداردى ىنتالاندىرۋ جانە ۇستاپ قالۋ بويىنشا جوبانىڭ نەگىزگى ماقساتى تولىقتاي ورىندالىپ جاتىر.
ءوز كەزەگىندە, «اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورى» اق باسقارۋشى ديرەكتورى دۋمان وسپانوۆ «اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورى» 2010 جىلدان باستاپ اتالعان جوبانىڭ باستى وپەراتورى ەكەنىن ايتتى. قور سودان بەرى اۋىلدا 28 753 ماماندى باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا 75 ملرد تەڭگە بەردى. بۇگىنگە دەيىن بۇل ماماندار باسپانامەن قامتاماسىز ەتىلگەن.
د.وسپانوۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل نەسيەنى بەرۋ تۋرالى تۇپكىلىكتى شەشىمدى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان قابىلدايدى. اتاپ ايتقاندا, اكىمدىكتەر ماماننىڭ تالاپتارعا سايكەستىگىن قاراستىرادى جانە ولاردان قاجەتتى قۇجاتتاردى قابىلدايدى, كەيىن ولاردى اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنا تاپسىرادى. قوردىڭ نەگىزگى قىزمەتى – نەسيەنىڭ ۋاقىتىلى وتەلۋىن باقىلاۋ جانە مونيتورينگ جاساۋ.
