بۇل دەگەنىڭىز, جەڭىلى بار, اۋىرى بار كولىكتەر قالانى قاق جارىپ ءوتىپ, كوك تۇتىنگە تۇنشىقتىرىپ قانا قويماي, جول قوزعالىسىن دا قيىنداتىپ جىبەرەدى دەگەن ءسوز. اۋىر جۇك كولىكتەرىنىڭ قالا ىشىندەگى جولداردىڭ بىت-شىتىن شىعارىپ جىبەرەتىنى دە – ءوز الدىنا بولەك اڭگىمە.
مىنە, وسى شەتىن ماسەلەنىڭ ءتۇيىنىن شەشۋ ماقساتىندا سولتۇستىك-شىعىس اينالما جولىن سالۋ قولعا الىنعان بولاتىن. بۇل جولدىڭ جالپى ۇزىندىعى 48,4 شاقىرىمدى قۇرايدى. اينالما جول قۇرىلىسىمەن تۇرىكتىڭ «سينەميداسستروي» جشس جانە الماتىنىڭ «موستوسترويتەلنىي وترياد يم.ريازانوۆا ا.» جشس اينالىسىپ جاتىر.
قازىرگى تاڭدا وبلىس اكىمدىگى بۇل جول قۇرىلىسىنىڭ ساپاسىنا قاتتى ءمان بەرىپ وتىر. مۇنىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن جول سالىپ جاتقان مەردىگەر كومپانيالار دا جاقسى سەزىنەدى. مىسالى, «سينەميداسستروي» جشس-نىڭ وكىلى بۇل تۋراسىندا بىلاي دەپ مالىمدەمە جاسادى:
– جولدى جوسپار بويىنشا بەلگىلەنگەن مەرزىمدە تاپسىرامىز دەگەن ۇمىتتەمىز. كومپانيامىز ساپاعا جۇمىس ىستەيدى, سوندىقتان كەپىل مەرزىمىندە جول جابىنىنا قاتىستى ەشقانداي پروبلەما تۋىندامايتىنىنا سەنىمدىمىز. سەبەبى جولدىڭ ەڭ ۇستىڭگى قاباتى بەتونمەن ەمەس, 1-ساناتتى اسفالتپەن جابىلادى.
ساپا دەمەكشى, وسىندايدا تەمىرتاۋ مەن قاراعاندىنىڭ اراسىن جالعايتىن التى جولاقتى كۇرە جول قۇرىلىسىنىڭ باسىنداعى جاعداي ەسكە تۇسەدى. جالپى, اتالعان قالالار اراسىنداعى جولمەن كۇنىگە 30 مىڭنان استام اۆتوكولىك ءجۇرىپ وتەدى ەكەن. سول سەبەپتى جولدىڭ جابىنى دا بىرنەشە قابات بەتوننان سالىنىپ, مول نوپىرگە توتەپ بەرە الاتىنداي بولىپ بارىنشا بەرىك ىستەلگەن بولاتىن. وكىنىشكە قاراي جولدىڭ بەتون توسەنىشى كەپپەي جاتىپ, اسفالتتىڭ بەتىنەن ۇزىننان ۇزاق سوزىلعان جارىقشاقتار پايدا بولدى. ماماندار مۇنداي پروبلەمانىڭ قايدان عانا شىققانىن بىلە الماي, ءبىر جىل بويى سەبەبىن ىزدەپ, اۋرە-سارساڭعا ءتۇستى.
اينالىپ كەلگەندە, ارنايى قۇرىلعان كوميسسيا تەكسەرىسىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بارىنە كىنالى مەردىگەر كومپانيا بولىپ شىقتى. سويتسە, قۇرىلىستىڭ تەحنولوگياسى ءاۋ باستا دۇرىس ساقتالماعان ەكەن. اتاپ ايتقاندا, جول تابانىنداعى توپىراق دىمقىل بولعان. ءسويتىپ 9,5 ملرد تەڭگەگە سالىنعان كۇرەجولدىڭ الگى پروبلەما تۋىنداعان 5 شاقىرىمعا جۋىق جەرىن مەردىگەر فيرما «سەي سەر» جشس قايتا سالۋعا ءماجبۇر بولدى. سونىڭ كەسىرىنەن بىلتىر پايدالانۋعا بەرىلمەكشى اتالعان جولدىڭ تاپسىرىلۋ مەرزىمى كەيىنگە شەگەرىلگەن بولاتىن. مەردىگەرلەر ەندى بۇل اسا ماڭىزدى نىساننىڭ قۇرىلىسىن بيىلعى قازان ايىندا بىتىرەمىز دەگەن ۋادە بەرىپ وتىر.
ال سولتۇستىك-شىعىس اينالما جولى بيىل قاراشا ايىندا تاپسىرىلادى دەپ جوسپارلانعان. اتالعان نىسان پايدالانۋعا بەرىلگەندە كەنشىلەر استاناسىنىڭ بىرنەشە پروبلەماسى شەشىمىن تاپپاق. جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمىزدەي, قالا ىشىندە كەپتەلىس ازايىپ, شاھاردىڭ ەكولوگيالىق احۋالىنىڭ دا وڭالاتىنى ءسوزسىز. بۇدان بولەك, قاراعاندىنى باسىپ وتەتىن اۆتوكولىكتەر تاسقىنى دا ۋاقىتتى جوعالتپاي, قىسىلىپ-قىمتىرىلماي, قالا سىرتىمەن ەمىن-ەركىن وتە بەرەدى. سونىمەن قاتار اينالما جولدىڭ بويىندا شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرى ءۇشىن كاسىپتەرىن دوڭگەلەتۋگە دە مول مۇمكىندىك تۋىپ وتىر.
ءبىر سوزبەن ايتقاندا, قاراعاندى اينالما جولىنىڭ ۋاقىت تالابىمەن ۇندەسكەن ىلكىمدى جوبا بولاتىنى ءسوزسىز. تەك, تالاي كۇردەلى ماسەلەنىڭ ءتۇيىنىن شەشەتىن كۇرەجولدىڭ ساپاسى كۇمان كەلتىرمەسە بولعانى.
قاراعاندى
