الاتاۋ باۋرايىندا ورنالاسقان ارۋ قالانىڭ ارا-تۇرا مىنەز تانىتىپ تۇراتىن سۇراپىل داۋىلى تالاي تال-تەرەكتى قوپارىپ, ءتىپتى ادام ءولىمى تىركەلگەن توسىن جاعدايلارعا اكەلىپ سوقتىرعان كەزدەر از بولعان جوق. سوندىقتان ميلليوندار توعىسقان مەگاپوليستە بۇل ماسەلەگە ايرىقشا كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. جاسىل ەكونوميكا باسقارماسىنىڭ ماماندارى قالاداعى ءار اعاشتى جەكە تەكسەرۋدى ءجىتى قولعا الدى. ارناۋلى توپ جاسىل جەلەكتەردىڭ جەرسىنۋى جانە اپاتتى اعاشتاردى كەسۋ جۇمىستارىمەن اينالىسادى. ەكى جىلدا ءبىر جۇرگىزىلەتىن زەرتتەۋ ناتيجەسىنە سايكەس اپاتتى دەپ تانىلعان اعاشتاردىڭ باسىم بولىگى تۇركسىب, مەدەۋ جانە المالى سەكىلدى قالانىڭ قارت اۋداندارىنا تيەسىلى ەكەنى انىقتالعان. بۇگىنگى تاڭدا 15 مىڭ اعاشقا سانيتارلىق كەسۋ جۇمىسىن جۇرگىزۋ قاجەت دەپ تىركەلگەن المالى اۋدانىندا بۇل جۇمىستار قىزا تۇسكەن. ماماندار ودان بولەك 250 اعاش تامىرىمەن الىپ تاستالاتىنىن ايتادى.
«اۋلالارداعى اعاشتاردى رەتكە كەلتىرۋ ءۇشىن الدىمەن تۇرعىندار ءوتىنىش جازىپ, پيك ءوز كۇشىمەن كەسۋ كەرەك. ەگەر تالدى تامىرىمەن الىپ تاستاۋ قاجەت بولسا, ول ءۇشىن جاسىل ەكونوميكا باسقارماسىنا ءوتىنىش جازىپ, ارناۋلى رۇقسات قاعازىن الۋ شارت. نەمەسە بەلگىلەنگەن اۋماقتا اپاتتى جاعدايدا تۇرعان قانشا اعاش بارىن كورسەتىپ, كومپانيانى جالداپ, ءوز كۇشىمەن كەسۋىنە دە بولادى. سونىمەن قاتار مەكتەپتەر مەن جەكە تۇلعالار وزدەرى كەسەدى. بۇل رەتتە سانيتارلىق جانە قاۋىپسىزدىك تالاپتارىن ساقتاۋ مىندەتتى. ءبىرىنشى كەزەكتە جول بەلگىلەرىن جاۋىپ نەمەسە ەلەكتر جەلىلەرىنە ءتيىپ تۇرعان تالداردىڭ بۇتاقتارى كەسىلەدى», دەيدى الماتى قالاسى المالى اۋدانى كورىكتەندىرۋ ءبولىمىنىڭ باس مامانى دۋمان قاپتاعاەۆ.
جىل باسىندا «الماتى اعاشتارى» اتتى ءموبيلدى قوسىمشا ىسكە قوسىلدى. ەلىمىزدە بۇرىن-سوڭدى بولماعان بۇل جوبانىڭ باستى ەرەكشەلىگى – باعدارلامادا اعاشتاردىڭ تۇرىنەن باستاپ, ۇزىندىعى, جاسى, دەنساۋلىق جاعدايى, ءتىپتى, وتىرعىزىلعان جىلىنا دەيىنگى اقپاراتتىڭ ءبارى بار. قوسىمشانى قولدانۋ ءتارتىبى دە وڭاي. وزىڭىزگە كەرەك اعاشتى ناقتى مەكەن-جاي ارقىلى تابا الاسىز. ەڭ باستىسى, ءموبيلدى قوسىمشاعا تىركەلگەن كەز كەلگەن تۇرعىن «كەرى بايلانىس» دەگەن ارنايى بولىمگە كىرىپ, زاڭسىز كەسىلگەن اعاش تۋرالى حات جازىپ جىبەرۋىنە بولادى.
تابيعات جاناشىرلارى بۇل جۇمىستاردى ءجىتى نازاردا ۇستاماسا اعاشتاردى زاڭسىز كەسۋ فاكتىلەرى كۇرت كوبەيەتىنىن ايتىپ دابىل قاعۋدا. مۇنداي زاڭسىزدىققا كوبىنەسە ءىرى بيزنەس وكىلدەرى باراتىن كورىنەدى. الماتىدا رۇقساتسىز كەسىلگەن ءبىر اعاش ءۇشىن ايىپپۇل كولەمى 38 مىڭ تەڭگەدەن باستاپ شامامەن 380 مىڭ تەڭگەگە دەيىن جەتەدى. بۇدان بولەك تابيعاتقا زيان كەلتىرگەن ءار ازامات ء«بىر تال كەسسەڭ, ون تال ەك» دەگەن قاعيدانى قاپەرىنەن شىعارماي, ءاربىر كەسىلگەن تالدىڭ ورنىنا 5 كوشەت وتىرعىزۋعا مىندەتتى.
ارمان وكتيابر,
«Egemen Qazaqstan»
الماتى
