قىلمىستىق كودەكستەگى سىبايلاس جەمقورلىققا قاتىستى باپتار قاتاڭداتىلعان. وعان قوسا قك نورمالارى سىبايلاس جەمقورلىققا جول اشپاۋى ءۇشىن بارىنشا تۇسىنىكتى جانە ايقىن كورسەتىلگەن.
جۋىردا سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىندە وتكەن بريفينگتە زاڭ نورمالارىن تۇسىندىرۋمەن قاتار, سوڭعى ءۇش جىلداعى پارانىڭ ورتاشا كولەمى مەن قىلمىسكەرلەرگە سالىنعان ايىپپۇلدىڭ ورتاشا شاماسى تۋرالى مالىمەتتەر بەرىلدى.
ارنايى بريفينگ بارىسىندا سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىنىڭ اعا تەرگەۋشىسى دانيار بەگايداروۆ: – 2016 جىلدان بەرى سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارى بويىنشا ۇسىنىلعان ورتاشا پارا سوماسى 61 مىڭ تەڭگەدەن 193 مىڭ تەڭگەگە دەيىن ءوستى. بۇل ورتاشا سوما كولەمىنىڭ ءوسۋى تۇرمىستىق كوررۋپتسيانىڭ ازايعانىنىڭ بەلگىسى دەپ ەسەپتەيمىز, – دەدى.
اگەنتتىك وكىلىنىڭ ايتۋىنشا, ەۋروپانىڭ دامىعان ەلدەرىندە سىبايلاس جەمقورلىق تەك جوعارى بيلىك جانە بيزنەس ساتىلارىندا عانا كەزدەسەدى. ال تۇرمىستىق كوررۋپتسيا ترانسپارەنتتىك, مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ ەسەپتىلىگى, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى مادەنيەت, مەملەكەتتىك قىزمەتتى تولىعىمەن تسيفرلاندىرۋ, كومپيۋتەرلىك ساۋاتتىلىق جانە ينتەرنەتكە قولجەتىمدىلىك ارقىلى تۇبەگەيلى جويىلعان.
– سىبايلاس جەمقورلىققا بايلانىستى قىلمىسى ءۇشىن 1740 ادام سوتتى بولىپ, ولارعا 14,3 ملرد تەڭگەدەن اسا ايىپپۇل تولەۋ جازاسى بەلگىلەندى. ءۇش جىلدا ايىپپۇلدىڭ ورتاشا كولەمى 8,5 ملن تەڭگەنى قۇرادى. كوررۋپتسيالىق سيپاتتاعى قىلمىس ءۇشىن تاعايىندالعان ايىپپۇل كولەمى 5 ملن (2016 جىلى) تەڭگەدەن 14 ملن (2018 جىل) تەڭگەگە دەيىن ءوستى, – دەدى اعا تەرگەۋشى.
وسى ەسەلەنگەن ايىپپۇل جازاسىن تاعايىنداۋ جۇيەسى ەنگىزىلگەلى بەرى ەڭ كوپ مولشەردەگى ايىپپۇل كولەمى 1,1 ملرد تەڭگەنى قۇراعان. بۇل سومانى 2016 جىلى پاراقورلىعى ءۇشىن سوتتالعان تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ جونىندەگى اگەنتتىكتىڭ بۇرىنعى باسشىسى تولەگەن.
اگەنتتىك وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا, جازانىڭ ءتۇرى مەن كولەمى قىلمىستىق كودەكس باپتارى نەگىزىندە پارانىڭ كولەمىنە, پاراقورلىقتىڭ سيپاتىنا (قىسىم كورسەتۋ, قايتالانۋ, قىزمەت بابىن پايدالانۋ) بايلانىستى بەلگىلەنەدى.
ول ەسەلەنگەن ايىپپۇل بارلىق اۋىر قىلمىس بويىنشا قولدانىلاتىنىن اتاپ ءوتتى. ماسەلەن, 100 مىڭ اقش دوللارى كولەمىندە پارا العان لاۋازىمدى تۇلعاعا تاعايىندالاتىن جازا بويىنشا ايىپپۇل العان پارانىڭ جەتپىس جانە سەكسەن ەسەلەنگەن كولەمىندە بەلگىلەنەدى. دالىرەك ايتقاندا, سول 100 مىڭ دوللار كولەمىندە پارا العان ادامدى سوت ايىپپۇل تۇرىندەگى جازاعا كەسسە, ول قىلمىسكەر 7-8 ملن دوللار كولەمىندە ايىپپۇل تولەۋى ءتيىس.
ەسەلەنگەن ايىپپۇل تولەۋ جازاسى جەكە تۇلعالار مەن كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنە قاتار قولدانىلادى.
وسى ورايدا اگەنتتىك وكىلدەرى اسا ءىرى كولەمدەگى پارانىڭ ءوزى كىنالى ادامدى باس بوستاندىعىنان ايىرۋعا نەگىز بولمايتىنىن ايتادى. سوت ادەتتە كىنالى ادامعا بەرىلگەن مىنەزدەمە مەن قوعامعا قاۋىپتىلىگىن, قارجىلىق مۇمكىندىگىن, قىلمىستى اۋىرلاتاتىن نەمەسە جەڭىلدەتەتىن جاعدايلاردى, سونىمەن قاتار تاعايىندالعان جازانىڭ سوتتالۋشىنىڭ تۇزەلۋىنە ىقپال ەتۋىن جانە ونىڭ ارتىنداعى وتباسى مەن باسقا دا ادامداردىڭ ءحالىنىڭ مۇشكىلدەنىپ كەتپەۋىن نەگىزگە الادى.
اگەنتتىكتە وتكەن بريفينگ بارىسىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىمەن بيىلعى جىلدىڭ 13 ماۋسىمىندا قازاقستان پرەزيدەنتىنە تىكەلەي باعىنىپ, ەسەپ بەرەتىن قۇقىق قورعاۋ ورگانى رەتىندە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگى قۇرىلعانى جانە قازىرگە دەيىن جاڭا ورگاندى قالىپتاستىرۋ جۇمىستارى تولىعىمەن اياقتالعانى تۋرالى دا ايتىلدى. سونداي-اق جۋرناليستەر الدىندا جاڭادان قۇرىلعان دەپارتامەنتتەردىڭ باسشىلارى تانىستىرىلدى.