ەكونوميكا • 11 ماۋسىم، 2019

كوكتەمگى ەگىس ءساتتى اياقتالدى

240 رەت كورسەتىلدى

قازىرگى تاڭدا بارلىق وڭىرلەر ەگىس ناۋقانىن اياقتادى. ناۋقان كەزىندە جانار-جاعارمايمەن، تۇقىممەن جانە تىڭايتقىشتارمەن قامتاماسىز ەتۋدە ەش ماسەلە تۋىنداعان جوق. بۇل تۋرالى ۇكىمەتتىڭ ءباسپاسوز ورتالىعىندا وتكەن بريفينگتە اۋىل شارۋاشىلىعى ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ايداربەك ساپاروۆ ايتتى.

بيىل كوكتەمگى ەگىستىك القابى 19 ملن گەكتاردى قۇرادى، ونىڭ ىشىندە ءداندى داقىلدار – 14،5 ملن گەكتار، مايلى داقىلدار – 2،7 ملن، كوكونىس پەن باقشا جانە كارتوپ – 458،3 مىڭ، جەمدىك داقىلدار – 1،2 ملن، ونەركاسىپتىك داقىلدار (قانت قىزىلشاسى، ماقتا، تەمەكى) 144 مىڭ گەكتار بولدى.

اعىمداعى ەگىن ەگۋ ناۋقانىن جۇرگىزۋ ءۇشىن شامامەن 2،5 ملن تون­نا تۇقىم ەگىلىپ، 471،4 مىڭ تون­نا تىڭايتقىشتار سالۋ جوس­پار­­لانعان. ءارتاراپتاندىرۋ شەڭ­بە­رىندە استىق داقىلدارىنىڭ (ار­پا، س ۇلى، بۇرشاق جانە نوقات، بي­داي ءۇشىن جۇگەرى)، كوكونىستەر مەن قاۋىندار، كارتوپ جانە جەم-ءشوپ دا­قىل­دارى ەگىلەتىن القاپتار كەڭەيتىلدى.

ءبىرىنشى ۆيتسە-مينيستر ءوندىرىس­تى ءارتاراپتاندىرۋ ماقساتىندا اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ «سولتۇستىك سويا» باعدارلاماسىنىڭ ازىرلەن­گەنىن حابارلادى. باعدارلاما سول­تۇس­تىك وڭىرلەردە سويا ونىمدەرىن ءون­­دىرۋدە اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋار­­لارىن وندىرۋشىلەرگە كومەك كور­سەتۋگە باعىتتالعان. سول­تۇس­تىك قازاقستان وبلىسىندا اعىم­داعى ەگىس ناۋقانى اياسىندا 14 مىڭ گەكتار ەگىلدى. جال­پى ال­عان­­دا، «سولتۇستىك سويا» باعدار­ل­ا­­­ما­­سىن ىسكە اسىرۋ 5 جىلدا 1،5 ملن گەكتارعا دەيىن سويا ءوسىرۋ الاڭ­­دارىن ۇلعايتۋعا، كىرىسىن گەك­تا­رى­نا 30 تسەنتنەرگە دەيىن ارت­تى­رۋعا، جال­پى ءونىمدى 3،2 ملن تون­ناعا دە­يىن وڭدەۋگە ارنالعان جاب­دىق­تار­دى جانە ەكسپورتتى ۇل­عاي­تۋعا ءمۇم­كىندىك بەرەدى، بۇل ءوز كە­زە­گىن­دە ءونىم­دەر ەكسپورتىن ارتتىرىپ، جۇ­مىس ورىندارىنىڭ سانىن كوبەي­تىپ، ونىمدىلىككە ىق­پالىن تيگىزەدى.

«پروبلەمالارى بار اگروحولدينگتەر بويىنشا كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارىنىڭ جۇرگىزىلۋى تۋرالى جەكەلەي ايتا كەتكەن ءجون. ءتيىستى جۇمىستار اتقارىلدى، اگروحولدينگتەردىڭ 1،6 ملن گەكتار كولەمىندەگى ەگىس القابىنا ەگىن سالۋ بويىنشا جوسپارلانعان شا­را­لار ورىندالدى، جالاقى جانە سالىق بويىنشا ماسەلەلەر شە­شىلدى. بيىل كۇزدە ۇلەسكەرلەر ءوز­دەرى­نىڭ ديۆيدەندتەرىن الادى»، دەپ ناقتىلادى اۋىل شارۋاشىلىعى ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى.

بيىل ەگىس ناۋقانىنا 147 مىڭ تراك­تور، 4 مىڭ جوعارى ءونىمدى ەگىس كەشەندەرى، 79،5 مىڭ سوقا، 249 مىڭ جەر وڭدەۋگە ارنالعان قوندىرعى پايدالانىلدى. بۇل ءوت­كەن جىلعى اۋىلشارۋاشىلىق تەح­نيكالار پاركىنەن 300 ەگىس كە­شەنى جانە 4 مىڭ تراكتورعا ار­تىق. سونىمەن قاتار ناۋرىز-ماۋ­سىم ايلارىندا ەگىن ەگۋگە 380 مىڭ توننا ديزەل وتىنى ءبولىندى (2018 جىلى – 375 مىڭ توننا). قا­زىر­گى ۋاقىتتا وبلىستاردا 334،5 مىڭ توننا (88%) وتىن پايدالانىلدى.

ايداربەك ساپاروۆ اتاپ وتكەندەي، قازاقستاندا وتاندىق ماشينا جاساۋ سالاسىنا كوڭىل بولىنۋدە. «جاقىندا پرەمەر-مينيستر ا.ءماميننىڭ ماسكەۋگە ساپارى كەزىندە رف پرەمەر-مي­نيسترى د.مەدۆەدەۆپەن بىرگە ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويىلدى. قازاقستاندا ك-744 كومبايندارىن جيناۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول جەتكىزىلدى. قوستانايدا كومبايندار، كوكشەتاۋدا كاماز-دار قۇراستىرىلاتىن بولادى. بىزدە قۇراستىرىلاتىن تەحنيكاعا 25% سۋبسيديا ۇسىنىلادى. قوسىمشا تاعى 10% جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن بەرىلۋى مۇمكىن»، دەدى ا. ساپاروۆ.

«قازاگرو» ۇبح اق باسقارۋ­شى ديرەكتورى اسىلحان دجۋ­ۆاشەۆ اۋىل شارۋاشىلىعى تەحني­كا­سى­نىڭ ليزينگىن قارجىلاندىرۋ تەتىگى تۋرالى ايتىپ بەردى. «جىل سايىن تەحنيكانى 6%-عا دەيىن جا­­ڭارتۋ قاجەت. بۇگىنگى تاڭدا تەح­­نيكا جىلىنا 1،5-2%-عا جا­ڭار­­تىلادى. وسىعان بايلانىس­تى «قازاگروقارجى» بەلسەندى جۇ­­مىس جۇرگىزىپ جاتىر»، دەدى ا.دجۋۆاشەۆ.

قازىرگى كەزدە اۋىل شارۋا­شى­لىعى مينيسترلىگىنىڭ سىياقى مولشەرلەمەسىن سۋبسيديالاۋ باعدارلاماسىن ەنگىزۋى ارقىلى سىياقى مولشەرلەمەسىن جىلىنا 4-6%-عا دەيىن ءتيىمدى تومەندەتۋ ءمۇم­كىندىگى پايدا بولدى. ءناتي­جە­سىن­دە، تاپسىرىس كولەمى وتكەن جىلعى تاپسىرىس كولەمىنەن 1،5 ەسەگە ارتتى.

«بۇگىنگى تاڭدا تەحنيكا لي­زينگىنە 50 ملرد تەڭگەدەن اس­تام قارجى ماقۇلداندى، بۇل رەت­تە جىلدىق جوسپار 65 ملرد تەڭ­گەنى قۇرايدى. قاجەتتىلىك وتە جوعارى، ءبىز وسى سۋبسيديالاۋ باع­دار­لا­ماسىن ەنگىزۋ ارقىلى قارجى­لان­دىرۋ كولەمىن بىرنەشە ەسە ارتتىرۋدى كوزدەپ وتىرمىز»، دەدى ول. 

سوڭعى جاڭالىقتار

شەرحان مۇرتازانىڭ ءۇيى

ادەبيەت • كەشە

«جاسىل» ايماقتا ەكى ءوڭىر

كوروناۆيرۋس • كەشە

بۇگىن - انالار كۇنى

قازاقستان • كەشە

الماتىدا تەگىن ءدارى-دارمەك قاتارى ارتتى

مەديتسينا • 18 قىركۇيەك، 2021

الەمدە ەپيداحۋال قانداي؟

الەم • 18 قىركۇيەك، 2021

توكيو مارافونى 2022 جىلعا شەگەرىلدى

سپورت • 18 قىركۇيەك، 2021

الماتىدا تاۋ بوكتەرى ورتەنىپ جاتىر

ايماقتار • 18 قىركۇيەك، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار