قوعام • 24 مامىر, 2019

الەۋمەتتىك جاڭعىرۋدىڭ الدىندا تۇر

843 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستاندىق قوعامنىڭ ەكونوميكالىق جىكتەلۋى دجيني كوەففي­تسيەنتىنە سايكەس – 0, 287 دەڭگەيىندە بايقالعان. سالىستىرمالى تۇردە العاندا, رەسەيدە بۇل كوەففيتسيەنت – 0, 41. ال ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى (ەىدۇ) ەلدەرىندە ورتاشا ەسەپپەن – 0, 316-نى كورسەتكەن. مۇنداي ستاتيستيكالىق دەرەكتەردى «قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك-ساياسي جاڭعىرۋىنىڭ باعدارلارى» حالىقارالىق عىلىمي كونفەرەنتسياسىنىڭ قاتىسۋشىلارى جەتكىزدى.

الەۋمەتتىك جاڭعىرۋدىڭ الدىندا تۇر
ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە وتكەن كەلەلى باسقوسۋعا ەلىمىزبەن قاتار تمد جانە الىس-جاقىن مەملەكەتتەردىڭ جەتەك­شى عالىمدارى, ەكونوميست-ساراپ­شىلار, سونداي-اق قوعامدىق ينس­­تيتۋتتار مەن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىم­­داردىڭ وكىلدەرى جينالدى. ۋني­­ۆەر­سيتەتتىڭ پرورەكتورى گۇل­نار مەر­زادينوۆا بۇگىندە قازاق­­ستان ءال-اۋقاتى تۇراقتى تەڭ ءمۇ­م­كىن­دىكتەر قوعامىن قۇرۋعا بەت ال­عا­نىن ايتتى. سپيكەر ءدال وسى يدەيا ەلدى الەۋمەتتىك جاڭعىرۋعا الىپ كەلەتىنىنە سەنىمدى.

– ۋاقىت وتكەن سايىن الەۋمەتتىك سالاعا ارنالعان قاراجات ۇلعايۋدا. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ جول­داۋىندا تۇرمىس دەڭگەيىن ءوسىرۋ, تابىس كولەمىن كوبەيتۋدەن كەيىنگى ماڭىزدى ماسەلە ەكەندىگىن اتاپ ءوتتى. بۇل تۇرعىدان العاندا مەملەكەتتىڭ الدىنا جاڭا مىندەتتەر قويىلىپ وتىر. جولداۋدا ستراتەگيالىق ناقتى ماقسات بەلگىلەنگەن. بەس جىل­دىڭ ىشىندە بارلىق قارجى كوزدەرى­نەن ءبىلىم, عىلىم جانە دەنساۋ­لىق ساقتاۋ سالاسىنا باعىتتالعان سومانى ىشكى جالپى ءونىمنىڭ 10%-نا ارت­تىرۋ جوسپارلانعان. دەمەك, 2018 جىلداعى ىشكى جالپى ءونىمدى ەسەپ­كە الساق, بۇل شامامەن 5,9 ترلن تەڭگە (17 ملرد اقش دوللارى). ۇزاق مەرزىمدى ەكونوميكالىق اسەر­دى قاراپايىم قازاقستاندىقتار دا سەزىپ, ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنىڭ ءوس­كە­نىن بايقايتىن بولادى. جاڭا ءمۇم­كىن­دىكتەر اشىلىپ, ساپالى مەديتسينا ارزانداي تۇسەدى, – دەدى ول.

«قوعامدىق اۋديت» سەرىكتەس­تىك پلات­فورماسىنىڭ, سول سەكىلدى «سەرپىن» ۇلتتىق ءبىلىم بەرۋ جانە يننو­­ۆاتسيا پالاتالارىنىڭ توراعاسى مۇرات ابەنوۆتىڭ سوزىنشە, تەحنولو­گيا­لىق ۇدەرىستەر ورلەگەن سايىن ادام­زاتتىڭ دا سۇرانىستارى كۇن ساناپ كوبەيىپ كەلەدى.

– الەم ۇلكەن جاڭعىرتۋ كەزە­ڭىنىڭ الدىندا تۇر. اقپاندا دۋ­باي شاھارىندا وتكەن ۇكىمەت وكىل­دەرى­نىڭ دۇنيەجۇزىلىك سامميتىنە قا­تىس­تىم. سوندا نەمىس ەكونوميسى, «ءتور­تىنشى ونەركاسىپتىك رەۆوليۋتسيا» كىتا­بى­نىڭ اۆتورى كلاۋس شۆاب ايتقان ءسوز ەسىمدە جاتتالىپ قالدى. «قازىر مەملەكەتتىك باسقارۋ مودەلى جاڭارۋ ۇستىندە. جىلما-جىل مەملەكەت باسشىلارىنا, بيلىك وكىلدەرىنە ەلدى باسقارۋ وڭاي بولماي كەلەدى. سەبەبى ينتەرنەت كەڭىستىگى جاھان جۇرتىن ءبىر ارنادا توعىستىردى. سوعان بايلانىستى ادامداردىڭ دا قاجەتتىلىكتەرى ارتىپ, ۇكىمەتكە قويىلعان تالاپ كۇشەيدى» دەگەن ەدى ول. جۋىردا «امانات» ازاماتتىق پلاتفورماسىن قۇردىق. مۇنداعى ماق­سات – الداعى كەزەكتەن تىس پرە­زي­دەنتتىك سايلاۋدى باقىلاۋ. ءبىز حالىق­تىڭ ەلدەگى ساياسي پروتسەس­تەر جايلى پىكىرىن سۇراستىردىق. انىق­­تالعانداي, كوبىسى تەڭ قۇقىق­تاردىڭ بولعانىن قالايدى. قازاق­ستان­دىقتار الەۋمەتتىك تەپە-تەڭدىك ساقتالسا, بيلىكپەن ديالوگ قۇرۋعا ءازىر ەكەندەرىن ءبىلدىردى, – دەدى ول.

پلەنارلىق وتىرىستا كورشىلەس مەم­لە­كەتتەر اراسىنداعى ينتەگرا­تسيا­­لىق ۇدەرىس تۋراسىندا دا ءبىراز پىكىرلەر ايتىلدى. ماسەلەن, قازاق­ستان حالقى اسسامبلەياسى توراعا­سى­نىڭ ورىنباسارى شەرزود پۋلاتوۆ 2019 جىل قازاقستاننىڭ وزبەكستانداعى جىلى اتالىپ, قوس مەملەكەتتىڭ ارا­سىن­داعى ساۋدا-ەكونوميكالىق باي­لا­نىس­تىڭ ءورىسى كەڭەيگەنىن ءتىزىپ شىقتى.

ول باۋىرلاس حالىقتاردىڭ ىن­تى­ماقتاستىعىن نىعايتۋدا قازاق­ستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ رولىنە ەرەكشە باعا بەردى.

جاقسىلىق مۇراتقالي 
سوڭعى جاڭالىقتار

بولاشاققا باعدارلانعان قۇجات

رەفورما • بۇگىن, 09:10