«اق جول» دەموكراتيالىق پارتياسى ۇسىنعان پرەزيدەنتتىككە كانديدات دانيا ەسپاەۆانىڭ سايلاۋالدى ايماقتىق شتابى اتىراۋ قالاسىنداعى «راۋان نالكو» كاسىپورنىنىڭ ۇجىمىمەن كەزدەستى. بۇل «راۋان نالكو» جشس – مۇناي-گاز وندىرىسىنە ارنالعان حيميالىق رەاگەنتتەردى ءوندىرۋشى, الەمنىڭ 160 ەلىن قامتيتىن حالىقارالىق «نالكو چەمپيون» (Nalco Champion) كومپانياسىمەن بىرلەسكەن وتاندىق كاسىپورىن.
كەزدەسۋدى كاسىپورىن ديرەكتورى باۋىرجان اجىعاليەۆ اشىپ, كاسىپورىننىڭ قازىرگى الەۋەتى تۋرالى حاباردار ەتتى. بۇدان كەيىن «اق جول» دەموكراتيالىق پارتياسى وبلىستىق فيليالىنىڭ جەتەكشىسى ەرمەكقالي يۋسۋپوۆ كانديداتتىڭ باعىت-باعدارلارى جانە سايلاۋالدى ماقساتتارىمەن ءبولىستى. ول د.ەسپاەۆا باعدارلاماسىنىڭ باستى باعىتىنىڭ ءبىرى كاسىپكەرلىككە قولداۋ كورسەتۋ ەكەنىن, ونەركاسىپتى وركەندەتۋگە دەم بەرۋ ەل ەكونوميكاسىن كوتەرەتىنىن اتاپ ءوتتى.
سونداي-اق جيىندا وبلىستىق فيليالدىڭ ساياسي جەتەكشىسى ءابىلحان تولەۋىشوۆ, وبلىستىق ساياسي كەڭەستىڭ مۇشەسى سەرىك ەرۋباەۆ ءسوز سويلەپ, بارشا جينالعانداردى ۇمىتكەردى قولداۋعا شاقىردى. كاسىپورىن جۇمىسشىلارى وزدەرىن قىزىقتىرعان سۇراقتارىن قويىپ, وعان تۇششىمدى جاۋاپتارىن الدى.
ال بۇگىن كانديدات د.ەسپاەۆا رەسپۋبليكالىق شتاب مۇشەلەرىمەن بىرگە قوستاناي وبلىسىنا جول تارتادى. ولاردىڭ اراسىندا ءماجىلىس دەپۋتاتى ەرلان بارلىباەۆ تا بولادى. ناسيحاتشىلار توبى ى.التىنسارين اۋىلىنا اتباسىن بۇرىپ, سونداعى اۋىلداردى, «تەمتە» اكك سوعىمدىق ورنىن, ماشينا-تراكتور شەبەرحاناسىن, «ولجا-بەلياۆكا» جشس, سەلانتەۆ ورتا مەكتەبىن ارالاپ, سايلاۋشىلارمەن كەزدەسەدى.
* * *
«اۋىل» حالىقتىق-دەموكراتيالىق پاتريوتتىق پارتياسى اتىنان سايلاۋعا قاتىسىپ جاتقان تولەۋتاي راقىمبەكوۆ نۇر-سۇلتان قالاسىندا س.سەيفۋللين اتىنداعى قازاق اگروتەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ۇجىمىمەن كەزدەستى. كانديداتتىڭ بۇل وقۋ ورنىنا كەلۋى بەكەر ەمەس. ويتكەنى بۇل جەردە تەك اۋىل شارۋاشىلىعى ماماندارىن دايارلاپ قانا قويماي, سالاعا قاجەتتى وزىق عىلىمي جوبالار جاسالادى. اسىرەسە يممۋندى حيميا, تاعام ميكروبيولوگياسى جانە توپىراقتى تالداۋ باعىتتارىندا تەڭدەسسىز باستامالار بار. بىراق ونى وندىرىسكە ەنگىزۋ وڭاي بولماي تۇر. ت.راقىمبەكوۆ ءوز باعدارلاماسىندا وسىنداي جوبالاردى وندىرىستە كەڭىنەن قولدانۋعا ەرەكشە باسىمدىق بەرگەن. بۇعان قوسا عىلىمي جۇمىستاردى قارجىلاندىرۋدى كۇشەيتۋ كەرەك دەيدى. سەبەبى ەكسپورتتالاتىن تاۋارلار ساراپتاماسىنىڭ وزىنە ميلليونداعان قارجى شەتەلگە شاشىلادى. ال ەگەر وسى زەرتحانالار جۇمىسىن جۇيەلەسەك, قانشا قاراجاتتى وزىمىزدە قالدىرۋعا بولاتىنىن العا تارتادى ۇمىتكەر.
ت.راقىمبەكتوۆتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسى تەك اۋىل شارۋاشىلىعىمەن عانا شەكتەلمەيدى. وندا جۇمىسسىزدىقپەن كۇرەس, باسپانا ماسەلەسى جانە ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا قاتىستى دا تەتىكتەر بار. بۇل ۋنيۆەرسيتەت قابىرعاسىندا وتكەن جيىندا جان-جاقتى تالقىلاندى.
سونىمەن قاتار الماتى قالاسىندا ءو.وسپانوۆ اتىنداعى قازاق توپىراقتانۋ جانە اگروحيميا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىندا كەزدەسۋ ءوتىپ, اگرارلىق سالا عالىمدارى بايانداما جاساپ, ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى جاھاندىق ماسەلەگە اينالىپ بارا جاتقانىن اتاپ ءوتتى. دوڭگەلەك ۇستەل بارىسىندا قاتىسۋشىلارعا ۇلتتىق جانە ايماقتىق ەرەكشەلىكتەرگە قاراي قازاقستاندىق ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى ستاندارتتارىن ازىرلەۋ جونىندە ۇسىنىستار ايتىلدى. سول وتىرىسقا جينالعاندار كانديدات ت.راقىمبەكوۆتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن تالقىلاپ, سايلاۋدا قولداۋ بىلدىرەتىندەرىن جەتكىزدى.
* * *
كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىنان كانديدات امانكەلدى تاسپيحوۆتىڭ تۇركىستان وبلىسى جانە شىمكەنت قالاسى بويىنشا قوعامدىق شتابىنىڭ باسشىسى بەرىك بەكجانوۆ باستاعان توپ تۇلكىباس اۋدانىنا تابان تىرەدى. ناسيحاتشىلار توبى سوتسياليستىك ەڭبەك ەرى ءمانتاي جارىمبەتوۆتىڭ اتىمەن اتالاتىن شارۋا قوجالىعىندا اۋىل شارۋاشىلىعى ەڭبەككەرلەرىنەن جانە ءبىلىم بەرۋ, مادەنيەت, كىتاپحانا قىزمەتكەرلەرىنەن قۇرالعان 150 ادامنىڭ باسىن قوستى. اۋداننىڭ برەندى سانالاتىن الما باعىندا ب.بەكجانوۆ بۇل ساياسي ناۋقاننىڭ مەملەكەت تاريحىنداعى ماڭىزدىلىعىنا توقتالىپ, جينالعان كوپشىلىكتى سايلاۋدا بەلسەندىلىك تانىتىپ, داۋىس بەرۋ قۇقىن ءتيىمدى پايدالانۋعا شاقىردى. سايلاۋالدى شاراعا سالالىق كاسىپوداق باسشىلارى باستاربەك پىرىمبەتوۆ, بارلىباي قۋاندىقوۆ, گۇلدار ەسەباەۆا, تيمۋر ءجۇنىسوۆ تە اتسالىستى.
سونداي-اق جيىندا ءسوز العان ءبىلىم سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ەرجان ماقاشەۆ پەن گاۋھار مەڭدىباەۆا كاسىپوداق اتىنان اسا مارتەبەلى لاۋازىمعا ۇسىنىلىپ وتىرعان كانديداتقا تىلەۋلەستىك ءبىلدىرىپ, ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارى جەتكەن جەتىستىكتەرى مەن قازاقستاننىڭ جارقىن كەلەشەگى تۋرالى وي-پىكىرلەرىن ورتاعا سالدى. كەزدەسۋگە كەلگەن جۇرت كاسىپوداق ۇيىمىنىڭ بولاشاقتاعى جوسپارلارىمەن تانىسىپ, جاڭا مۇمكىندىكتەرگە قانىقتى. ەمىن-ەركىن, اشىق-جارقىن جاعدايدا وتكەن شارادا جينالعاندار شتاب مۇشەلەرىنەن كوڭىلدەرىن كۇپتى ەتكەن ساۋالدارعا جاۋاپ الىپ تارقاستى.
ال «كەلەشەك» جاستار قاناتىنىڭ مۇشەلەرى تۇركىستان قالاسىندا حالىققا ناسيحات پاراقشالارى مەن ا.تاسپيحوۆتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسى بار كىتاپشالارىن تاراتتى. كيەلى شاھارداعى ق.ا.ياساۋي كەسەنەسى, ورتالىق ساياباق, «رامىزدەر الاڭى» اللەياسى سياقتى حالىق كوپ شوعىرلانعان ورىندارعا بارىپ زيارات ەتىپ كەلگەن سوڭ جۇرتشىلىق پەن قالا تۇرعىندارىنا كانديداتتىڭ ۇستانىمدارىن تانىستىردى.
* * *
قازاقستان كوممۋنيستىك حالىق پارتياسىنان كانديدات رەتىندە تىركەلگەن جامبىل احمەتبەكوۆتىڭ سايلاۋالدى قوعامدىق شتابى نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى استانا ەلەكترتەحنيكالىق زاۋىتىنىڭ ەڭبەك ۇجىمىمەن كەزدەستى. ەلورداداعى شتابتىڭ جەتەكشىسى نۇرداۋلەت ورازحانوۆ بۇل زاۋىت ەلىمىزدەگى ەلەكترتەحنيكالىق قۇرىلعىلار وندىرەتىن الدىڭعى قاتارلى كاسىپورىن ەكەنىن, ونىڭ ونىمدەرى ءوندىرىس سالاسىندا قاشاندا سۇرانىسقا يە ەكەنىن اتاپ ءوتتى. قالالىق كوميتەت جەتەكشىسى سايلاۋالدى باعدارلامانى تانىستىرىپ, بارلىق باعىتتارىن قىسقاشا مازمۇنداپ بەردى. ول قكحپ ۇنەمى قاراپايىم ازاماتتاردىڭ مۇددەسىن قورعاۋعا باسىمدىق بەرىپ وتىراتىندىعىن اتاپ ءوتتى.
«كوممۋنيستىك حالىق پارتياسى مەملەكەتتىك دەڭگەيدە قاراپايىم حالىق مۇددەسىن قورعاۋ بويىنشا جۇمىس اتقارىپ كەلەدى. كوممۋنيستەر حالىقپەن تىعىز بايلانىستا جۇمىس ىستەپ, كوپشىلىكتىڭ شاعىمدارىن قاراستىرىپ, مەملەكەتتىك ورگاندار مەن مينيسترلىكتەرگە الەۋمەتتىك سيپاتتاعى ماسەلەلەر بويىنشا دەپۋتاتتىق ساۋالدار جولدايدى. ەلىمىزدىڭ جەر-جەرىندەگى سايلاۋشىلار ءبىزدىڭ ەكونوميكاداعى, الەۋمەتتىك-ساياسي ومىردەگى ۇستانىمىمىزدى قولدايتىنىنا سەنەمىز. سوندىقتان قازاقستان پرەزيدەنتىن سايلاۋدا ءبىزدىڭ ۇمىتكەرگە داۋىس بەرۋگە شاقىرامىز», دەدى ن.ورازحانوۆ.
قاتىسۋشىلار ازىق-ت ۇلىك پەن كوپشىلىك قولداناتىن تاۋار باعاسىنىڭ ءوسۋى, مەديتسينالىق قىزمەتتىڭ ساپاسى, باسپانا, زەينەتاقى جۇيەسى, جالپى الەمدەگى جانە ەلدەگى ەكونوميكالىق جاعداي توڭىرەگىندە سۇراقتار قويدى.
ەلورداداعى پارتيانىڭ شتابى ۇگىت-ناسيحات جۇمىسىن بەلسەندى اتقارىپ جاتىر. شتاب كەڭسەسى جۋرناليستەر جانە ساراپشىلارمەن تىعىز بايلانىستا, ۇگىت-ناسيحات ماتەريالدارى جەتكىلىكتى جانە سايلاۋالدى كومانداسىنىڭ مۇشەلەرى قاجەتتى ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە دايىن.
* * *
Nur Otan پارتياسىنان پرەزيدەنتتىككە كانديدات قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ رەسپۋبليكالىق قوعامدىق شتاب مۇشەلەرى سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنا باردى. ايماق نەگىزىنەن حالىقتى ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىك بازاسىمەن, جەڭىل جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىمەن قامتاماسىز ەتىپ وتىر. بۇل تۋرالى Nur Otan پارتياسى شتابىنىڭ جەتەكشىسى ماۋلەن اشىمباەۆ پەتروپاۆل قالاسىنداعى وقۋشىلار سارايىندا وبلىس اكتيۆىنىڭ الدىندا سويلەگەن سوزىندە ايتتى. ول پرەزيدەنتتىككە كانديداتتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىنا جان-جاقتى توقتالدى.
«ەلىمىز بويىنشا جوعارى ساپالى كولىك جولدارىن سالۋ جانە جوندەۋ, بارلىق اپاتتى جاعدايداعى مەكتەپتەردى پايدالانۋدان شىعارۋ جوسپارلانىپ وتىر. سونىمەن قاتار 650 مىڭ وتباسىنىڭ باسپانا ماسەلەسىن شەشىپ, دارىگەرلەر مەن مۇعالىمدەردىڭ ەڭبەكاقىسىن كوتەرۋ, ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن جاقسارتۋ جانە الەمنىڭ ەڭ ۇزدىك جوو-لارىندا وقۋعا مۇمكىندىك جاساۋ – مۇنىڭ بارلىعى ورلەۋگە اپاراتىن جول. بۇل ءبىزدىڭ كانديداتىمىزدىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا ەگجەي-تەگجەيلى قامتىلعان», دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
بۇعان قوسا رەسپۋبليكالىق شتاب اتباسىن تىرەگەن كەلەسى نىسان سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى «زەنچەنكو جانە ك» اۋىل شارۋاشىلىعى كاسىپورنى بولدى. شتاب مۇشەلەرى ەلىمىزدە اگروونەركاسىپتىك كەشەننىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرىپ, اۋىلدىقتاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا, اۋىلدا تۇرۋدى جىلدان-جىلعا جايلى ەتۋگە بارلىق جاعداي جاسالىپ جاتقانىنا توقتالدى. سونىمەن قاتار شتاب مۇشەلەرى پرەزيدەنتتىككە كانديدات ق.توقاەۆتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا «اۋىل – ەل بەسىگى» جوباسى بويىنشا اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىن قولداۋ مەن دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىپ وتىرعانىن جەتكىزدى.
* * *
«ۇلت تاعدىرى» ۇلتتىق-پاتريوتتىق قوزعالىسىنان پرەزيدەنتتىككە كانديدات ءامىرجان قوسانوۆتىڭ قوعامدىق شتابى ەلورداداعى ورتالىق بازاردا ۇگىت-ناسيحات جۇمىسىن جۇرگىزدى. اكتسياعا ستۋدەنتتەر, بەلسەندى جاستار قاتىسىپ, بازارداعى جۇزدەگەن تۇرعىندار مەن استانا قوناقتارىنا ءوز كانديداتتارىنىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىن ءتۇسىندىردى. قاتىسۋشىلار پاراقشالارعا باسىلعان ناۋقاندىق ماتەريالداردى تاراتىپ, سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرىپ, تۇرعىندارمەن سۋرەتكە ءتۇسىپ جاتتى. ءارى-بەرى وتكەن جۇرت كانديداتتىڭ ۇستانىمدارىنا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, وزدەرى دە حالىقتىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەلەرىن شەشۋگە قاتىستى ۇسىنىستارىن ءبىلدىردى.
ال قالاداعى اۋەزوۆ پەن ماسكەۋ كوشەلەرىنىڭ قيىلىسىنداعى اللەيادا جاستار فلەشموبى وتكىزىلدى. اق فۋتبولكا كيگەن ەرىكتىلەر «تاڭداۋ – قوسانوۆ» دەگەن اكتسيادا ۇگىت-ناسيحات ماتەريالدارىن ۇلەستىرىپ, كانديدات ۇستانىمىنىڭ باعىتتارىن ءتۇسىندىردى, تۇرعىندارمەن سۋرەتكە ءتۇستى, سايلاۋالدى ۇراندارىمەن ءان شىرقاپ, جينالعانداردى جىگەرلەندىردى. مۇنداي قولداۋشى بەلسەندى جاستار تەك ەلوردادا ەمەس, باسقا قالالاردان دا تابىلىپ جاتىر.
سونىمەن قاتار ءا.قوسانوۆتىڭ سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدارى ورال قالاسىنداعى قارتتار مەن مۇگەدەكتەرگە ارنالعان ينتەرنات ءۇيىنىڭ تۇرعىندارىمەن كەزدەسۋ وتكىزدى. جينالعان قاۋىمنىڭ بارلىق سۇراقتارى جانە تىلەكتەرى ەسكەرىلىپ, قارتتار مەن مۇگەدەكتەردىڭ ماسەلەلەرى كەڭىنەن تالقىلاندى. ولارعا كانديداتتىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىندا كوتەرىلگەن باعىتتار تۋرالى ايتىلىپ, اتالعان ماسەلەلەر بويىنشا شتاب وكىلدەرى الداعى جۇمىس بارىسىندا شەشىمدەر قابىلداۋعا ۋادە بەردى.
* * *
« ۇلى دالا قىراندارى» رەسپۋبليكالىق قوزعالىسىنان كانديدات سادىبەك تۇگەلدىڭ سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدارى اقكول قالاسىندا اسىق اتۋدان تۋرنير وتكىزدى. قالاداعى اگروتەحنيكالىق كوللەدج ستۋدەنتتەرى اراسىندا وتكەن سايىستا جاستار شاپشاڭدىق پەن ءدال اتىپ تيگىزۋدەن شەبەرلىكتەرىن كورسەتتى.
«بۇل ويىن ءتۇرى يۋنەسكو-نىڭ مادەني مۇرالار تىزىمىنە ەنگىزىلگەنىن ايتا كەتۋىمىز كەرەك. ۇلتتىق ويىندارىمىزدى تەك سايىس ءۇشىن ەمەس, ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى قادىرلەپ, اتا-بابامىزدان كەلە جاتقان سالت-ءداستۇرىمىزدى كوزدىڭ قاراشىعىنداي ساقتاپ, قاستەرلەي بىلۋگە دارىپتەۋ ءۇشىن ۇيىمداستىرۋ كەرەك. بۇل ويىننىڭ وسى كۇنگە دەيىن ۇمىتىلماي, ۇزىلمەي جالعاسىپ كەلە جاتقانى ۇرپاقتار ساباقتاستىعىن كورسەتەدى. ۇلتتىق ويىندارىمىزدى جاڭعىرتا بىلسەك, بۇل ءبىزدىڭ وتكەندى ۇمىتپاعانىمىزدىڭ بەلگىسى. ۇرپاق بويىنا اسىل قازىنالارىمىزدى ۇلتتىق تاربيە ارقىلى سىڭىرە الامىز», دەپ سانايدى پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر, جازۋشى, ۇلتتىق ات سپورتى ويىندارى فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى س.تۇگەل.
ال كانديداتتىڭ سەنىمدى وكىلى ەربولات سەزحان «ءدال كوزدەي ءبىلۋ, يكەمدىلىك پەن شاپشاڭدىقتى قاجەت ەتەتىن قازاقتىڭ ەجەلدەن كەلە جاتقان اسىق اتۋ ويىنى باسقا سپورت تۇرلەرىندەي ارنايى الاڭ مەن قوماقتى قاراجات سالۋدى قاجەت ەتپەيدى. ەڭ نەگىزگىسى – ىنتا مەن قىزىعۋشىلىق. رەسمي دەرەكتەر بويىنشا بۇل ويىندى ەلىمىزدە 80 مىڭداي ادام وينايدى ەكەن», دەدى.
مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ مارتەبەسىن بيىكتەتىپ, تۇعىرىن نىقتاۋدى ماقسات ەتكەن س.تۇگەلدىڭ سايلاۋالدى شتابى ۇيىمداستىرعان تۋرنيردە قازاق ءتىلىن جەتىك مەڭگەرگەن اقكول قالاسىنىڭ جاس تۇرعىنى رۇستەم لەدەنوۆ جەڭىمپاز بولدى.
دايىنداعان ورىنبەك وتەمۇرات,
«Egemen Qazaqstan»
