يتاليا ەجەلگى ءداستۇردى ساقتادى
سەنبى, 30 ماۋسىم 2012 7:15
ماۋسىمنىڭ 28-ءى كۇنى وتكەن ەكىنشى جارتىلاي فينالدىق ماتچتا گەرمانيا ءوزىنىڭ قولايسىز قارسىلاسى – يتاليادان اتتاپ وتە المادى. كەرىسىنشە, ءبىرىنشى تايمدا-اق ماركو بالوتەلليدىڭ ەكى دوبىمەن العا شىققان «سكۋادرا ادزۋررا» تۋرنيردەگى ەڭ مىقتى سانالعان قارسىلاستارىن جولدان تايدىرىپ جىبەردى. بۇل 2008 جىلعى فينالدىق جۇپتىڭ (يسپانيا-گەرمانيا) قايتالانبايتىنىن دا ايعاقتاپ بەردى.
سەنبى, 30 ماۋسىم 2012 7:15
ماۋسىمنىڭ 28-ءى كۇنى وتكەن ەكىنشى جارتىلاي فينالدىق ماتچتا گەرمانيا ءوزىنىڭ قولايسىز قارسىلاسى – يتاليادان اتتاپ وتە المادى. كەرىسىنشە, ءبىرىنشى تايمدا-اق ماركو بالوتەلليدىڭ ەكى دوبىمەن العا شىققان «سكۋادرا ادزۋررا» تۋرنيردەگى ەڭ مىقتى سانالعان قارسىلاستارىن جولدان تايدىرىپ جىبەردى. بۇل 2008 جىلعى فينالدىق جۇپتىڭ (يسپانيا-گەرمانيا) قايتالانبايتىنىن دا ايعاقتاپ بەردى.
ماتچقا دەيىن. ەكى قۇراما ويىندارىنان تۇزىلگەن ستاتيستيكالىق مالىمەتتەر انىق يتاليانداردىڭ پايداسىنا شەشىلىپ تۇرعانىمەن, نەمىستەردىڭ قازىرگى قارقىنىنا كوز تويدىرعان ماماندار ولاردىڭ وسى جولى ەسە جىبەرە قويمايتىنىنا يمانداي سەنىپ ەدى. بۇعان «بۋندەستيمنىڭ» بۇگىنگى ساپىندا ءبىر-بىرىمەن شەبەرلىكتەرى تەڭ ويىنشىلاردىڭ كوپتىگى دە وڭ اسەر ەتكەن. ال بۇل تۇجىرىممەن كەلىسپەيتىن ەكىنشى تاراپ يتاليانداردىڭ ەڭ الدىمەن جاتتىقتىرۋشىنىڭ «يلەۋىندەگى» كوماندا ەكەنىن العا تارتتى. دەمەك, ول باپكەر قالاي قايراپ سالسا, سولاي قاراي شابادى. تۋرنير باستالعاننان قۇرامدى جاساقتاۋدا قاتتى قينالىسقا تۇسكەن چەزەرا پراندەللي شيرەك فينالعا دەيىن ونى جاقسى قالىپتاستىرىپ تا ۇلگەردى. بۇل تۇرعىدا ول مەنىڭ ەسىمە 1982 جىلى يسپانيادا وتكەن الەم چەمپيوناتىندا ءوز قىراندارىن بىرتىندەپ بابىنا كەلتىرىپ, اقىرىندا چەمپيوندىققا دەيىن جەتكىزگەن ەنتسو باەرزوتتى تۇسىرەدى.
دەرەك. بۇل ەكى قارسىلاس اراسىندا قۇرلىق چەمپيوناتىندا العان جۇلدەلەرى بويىنشا گەرمانيا كوش ىلگەرى تۇر. المان ەلىنىڭ ارىستاندارى الدىڭعى «گفر» اتانعان كەزىندە 2 مارتە (1972, 1980), كەيىنگى «گەرمانيا» قالپىنا قايتا كوشكەن كەزەڭىنەن بەرى 1 رەت (1996) ەۋروپا چەمپيونى اتانعان. بۇدان بولەك, تاعى 3 دۇركىن (1976, 1992, 2008) – كۇمىس, 1 جولى (1988) قولا مەدالداردى جەڭىپ العان. بۇعان قاراعاندا, يتاليانىڭ قورجىنى ولقىلاۋ كورىنەدى. ول وسى جۇلدەلەردىڭ اربىرىنە 1 رەتتەن عانا قول جەتكىزگەن. اتاپ ايتقاندا, 1968 جىلى چەمپيون اتانسا, 2000 جىلى فينالعا شىققان, ال 1988 جىلى نەمىستەرمەن ءتۋرنيردىڭ ءۇشىنشى ساتىسىندا قاتار تۇرعان. وسىعان قاراماستان, ەكى قارسىلاس اراسىنداعى شايقاستاردا ۇنەمى اپپەننين تۇبەگى تۇلەكتەرىنىڭ دەسى باسىم بولىپ وتىرعان. وسى كەزگە دەيىن ولار جاسىل الاڭ ۇستىندە 30 رەت جولىعىسسا, سونىڭ تەڭ جارتىسىنا جۋىعىندا, ياكي 14-ىندە يتالياندار جەڭىس تويىن تويلاعان. مۇنىڭ ارعى جاعى دا 9 رەت يتجىعىس ءتۇسىپ, 7 كەزدەسۋدە عانا جەڭىلگەندەرىن مويىنداعان.
ويىن. يواحيم ليوۆ تاعى دا ستارتتىق قۇرامىمەن جۇرتتى تاڭ قالدىردى. ايتالىق, ماريو گومەس پەن لۋكاس پودولسكيدىڭ قايتادان الاڭعا الدىڭعى لەكتە شىعۋى بۇرىننان بار نۇسقا بولعانىمەن, توني كرووستىڭ ءبىرىنشى مينۋتتان سول قاتاردان كورىنۋى ەشكىم كۇتپەگەن ءجايت ەدى. ال ماركو رويس تا, توماس ميۋللەر دە ماتچتى زاپاستاعىلار ورىندىعىندا قارسى الدى. چەزارە پراندەللي شيرەك فينالدىق كەزدەسۋدەگى قۇرامعا ءبىر عانا وزگەرىس ەنگىزدى. ول جۇرت كۇتكەندەي, نەگىزگى ساپقا دجوردجو كەللينيدى ورالتىپ, يگناتسيو اباتەنى رەزەرۆكە جىبەردى. وسىعان وراي كەلليني سول قاناتتاعى قورعانىسقا باردى دا, اندرەا بالدزارەتتي وڭ قاپتالعا قاراي ىعىستى.
كەزدەسۋ بىردەن جوعارى قارقىن الدى. وزدەرىنىڭ ءتاستۇيىن قورعانىسقا كوشىپ كەتپەي, قارسى قاقپانى قاراۋىلعا الاتىندارىن يتالياندار بىردەن بايقاتتى. نەمىستەر قاتاڭ پرەسسينگكە جۇگىنەتىندەرىن دە وسىلاي ادەپكىدەن ءبىلدىرىپ قويدى. ولار وسى ارقىلى «سكۋادرا ادزۋررا» ويىنشىلارىن بىرنەشە رەت بولماشى جەرلەردە قاتەلەسۋگە ءماجبۇر ەتتى. دەبيۋتتە «بۋندەستيم» ەكى-ءۇش جىلدام شابۋىل جاساپ, ەكى رەت بۇرىشتان دوپ بەرۋ سەبىنە قول جەتكىزدى. سولاردىڭ ءبىرى ماتس حۋممەلستىڭ باسىنان ۇشىپ, سىزىقتان وتكەلى بارا جاتقانىندا اندرەا پيرلو سىرتقا شىعارىپ ۇلگەردى. وسىدان باستاپ گەرمانيا قۇراماسىنىڭ باسىمدىعى ايقىندالا بەردى. يواحيم ءليوۆتىڭ شاكىرتتەرى دوپقا كوبىرەك ەگەلىك ەتتى. بىراق بۇل تۇستا يتالياندار قاقپاسى الدىندا شىرعالاڭ ساتتەر بولا قويمادى. ال «سكۋادرا ادزۋررانىڭ» قارسى شابۋىلدارى ءبىرشاما بىرجاقتىلاۋ بولدى. بۇل جورىقتار دوپتى العان بويدا الدىنداعى ماريو بالوتەلليگە قاراي اسىرىپ تۇرعان اندرەا پيرلو ارقىلى ورىستەدى. اقىرىندا يتالياندار وسىنداي شابۋىلدارىنىڭ ءبىرىن گولعا اينالدىرا ءبىلدى. كەزدەسۋدىڭ 18 مينۋتىندا ولار كەزەكتى شابۋىلدى ۇيىمداستىردى. الدىمەن انتونيو كاسسانو قاپتالدا ماتس حۋممەلس پەن جەروم بواتەنگتى كەرەمەت الداپ ءوتىپ, دوپتى قاقپا الاڭىنا قاراي اۋەلەتە جونەلتتى. ونى قاسىنداعى حولگەر بادشۋبەردەن بۇرىن قابىلداپ ۇلگەرگەن بالوتەللي باسىمەن قاقپاعا ۇرىپ, مانۋەل نويبەردىڭ جانىنان ىشكەرى سۇڭگىتتى.
بۇل, البەتتە, نەمىستەر ءۇشىن كۇتپەگەن ءجايت بولدى. ەسەپتى تەز ارادا تەڭەستىرۋدى كوزدەگەن ولار بىردەن قارسى قاقپاعا قاراي جوسىلا شاپتى. الايدا, اسىعىستىق پەن ءتىلەكتىڭ ارناعا سىيماي اعىلا جونەلگەنىنەن بولار, «بۋندەستيم» ويىنشىلارى وسى كەزدە ءبىر-بىرلەرىنە دوپ بەرۋدە كوپ قاتەلەستى. سونىڭ سالدارىنان ولار جارتى جولدا ءوشىپ قالىپ جاتتى. قايتا ارا-تۇرا يتالياندار دىڭ قارسى شابۋىلدارى قاۋىپتى بولا ءتۇستى. سونداي جورىقتاردىڭ بىرىندە ولار ەسەپتى ءوسىرىپ كەتتى. ارىپتەستەرى كاسسانونى سوققى جاسايتىن جەرگە ادەمى شىعاردى. بىراق فورۆاردتىڭ ءسال كىدىرىپ بارىپ ۇرعان سوققىسى قورعاۋشىدان قايتتى. سول-اق ەكەن, نەمىستەر تايلى-تاياعى قالماي العا قاراي اندىزداي ۇمتىلدى. جانە كوپ كەشىكپەي وسىنىڭ سازايىن دا تارتتى. كەزەكتى بۇرىشتاما كەزىندە يتالياندار ايىپ الاڭىنا تۇگەل تارتتى. بىراق ايىپ دوبى دۇرىس ورىندالمادى. قاپتالدان اۋەلەپ كەلگەن دوپ ريككاردو مونتوليۆونىڭ الدىنا توپ ەتتى. ول مۇنى فيليپپ لامنىڭ ارعى جاعىندا تۇرعان بالوتەلليگە اسىردى. وسىدان كەيىن ماريو دوپتى قاقپاقىلداپ قۇيىنداي ۇشسىن. سول پاتىمەن نەمىستەردىڭ ايىپ الاڭىنا كىرەر-كىرمەستە دوپتى وڭ اياعىنىڭ ساعاعىمەن شىرەنە تەپتى. ساقپاننىڭ وعىنداي سارتىلداپ ۇشقان الاشابىر دوپ قاقپاشىنىڭ سول جاعىنان جوعارى زاۋلاپ بارىپ, شىلتەرى توردى بۇلك ەتكىزىپ قۇلادى – 0:2.
جاعدايدىڭ بۇلاي ورىستەيتىنىن زارەدەي دە قاپەرىنە قوندىرماعان گەرمانيا جىگىتتەرىنە بۇل قاتتى سوققى بولىپ ءتيدى. وسىدان سوڭ دا باياعى ەكپىنمەن العا ۇمتىلعان ولاردىڭ سەرىپپەدەي سەرپىلگەن جۇيەلەرى بوساڭسي باستادى. الماننىڭ ءاپايتوس جىگىتتەرى اڭعالاقتادى دا قالدى. ولار ءالى دە دوپقا ەگەلىك ەتىپ جۇرگەندەرىمەن, بۇرىنعى بەلسەندىلىكتەرى جوق ەدى. ۇزىلىستەن سوڭ قۇرامىنا ەكى وزگەرىس ەنگىزىپ شىققان نەمىستەر كومانداسى كەتىپ بارا جاتقان ەسەنى قايتارۋدى ارمانداپ-اق باققان. وسى سىڭايدا الاڭعا گومەس پەن پودولسكيدىڭ ورىندارىنا شىققان ماركو رويس پەن ميروسلاۆ كلوزە بەلسەنە ىسكە كىرىستى. تايمنىڭ دەبيۋتى نەمىستەردىڭ دامىلسىز شابۋىلى استىندا ءوتتى. ءوز كەزەگىندە قارسى شابۋىلعا شىعىپ تۇرعان يتاليانداردىڭ ۇشقىر قيمىلدارى ودان دا بەتەر قاۋىپ ءتوندىرە ءتۇستى. وسى كەزدەردە ەكى جاقتىڭ گول سوعاتىن مۇمكىندىكتەرى بوسقا كەتتى. كەزدەسۋدىڭ سوڭعى جاعى وسىلاي الما-كەزەك شابۋىل ءۇستىندە مارەگە جەتتى. سونىڭ اقىرعى شاعىندا يتالياندار ءوز ايىپ الاڭىندا قولمەن ويناپ, پەنالتي ۇرىلۋىنا سەبەپشى بولدى. ونى مەسۋت وزيل جاقسى پايدالاندى – 1:2. نەمىستەردىڭ بۇدان ارتىققا شاماسى دا كەلمەدى, ۋاقىتى دا جەتپەدى.
ماتچتان سوڭ. البەتتە, كەزدەسۋدىڭ ۇزدىگى بولىپ ماريو بالوتەللي تانىلدى. ءباسپاسوز ماسليحاتىنداعى ءسوزىن چەزارە پراندەللي وسى ويىنشىنى ماقتاۋدان باستادى. «ءبىز نەمىستەردىڭ ەكى قاپتالدا كەرەمەت وينايتىنىن جاقسى بىلدىك. سوندىقتان الاڭنىڭ ورتاسىنا ەگەلىك ەتۋگە تىرىستىق. مەن تالاپتارىمدى مۇلتىكسىز ورىنداعان ويىنشىلارىمدى ماقتان تۇتامىن», – دەدى ول. يواحيم لەۆ: «قالاي دەگەندە دە, ءبىز ءتۋرنيردى وتە جاقسى وتكىزدىك, – دەدى ءوز كەزەگىندە. – ءبىرىنشى گولدان كەيىن ءبىز ۇيىمداسا ويناۋدى جوعالتىپ الدىق. ءسويتىپ جۇرگەندە, ەكىنشى گولدى دا جىبەرىپ الدىق. ال ەكىنشى تايمدا قولدان كەلگەننىڭ ءبارىن جاسادىق, بىراق دوپ قاقپاعا كىرمەي قويدى».
سونىمەن, 1 شىلدە كۇنى كيەۆتە وتەتىن فينالدىق ويىندا يسپانيا جانە يتاليا قۇرامالارى كەزدەسەتىن بولدى. بۇل ەكەۋىنىڭ دە س توبىنان شىققانىن دا ايتا كەتەيىك. اينالىپ كەلگەندە, بارىنەن وسى توپ مىقتى بولىپ شىقتى.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان».
