قوعام • 19 ءساۋىر، 2019

جاقسىنىڭ جولى – جارىق كۇن

1148 رەت كورسەتىلدى

جاقسىنىڭ جولى – جارىق كۇن. جاقىنى كوپ، جاتتىعى جوق جاقسىنىڭ ءبىرى، قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى ءجۋرناليسى، سەكسەننىڭ سەڭگىرىنە شىققان بەلگىلى قالامگەر يتەن قارىمساق ۇلىنىڭ ەسىمى ەلىمىزدىڭ كوزى قاراقتى وقىرمان قاۋىمىنا ەتەنە تانىس. بۇل كىسىنىڭ سيرەك كەزدەسەتىن ەسىمىنىڭ سالماقتى سىرى بار. ازان شاقىرىپ قويعان اتى – يتەمگەن. وتىزىنشى جىلدارى اناسى التى قۇرساق كوتەرىپ، التا­ۋىن دا جەر قوينىنا بەرىپتى. جەتىنشى بولىپ دۇنيەگە كەلگەن ۇلدى كورشى-قولاڭ ىرىمداپ يت باۋىرىنان وتكىزىپ، اتىن يتەمگەن قويعان ەكەن. اتا-انانىڭ كوز جاسىن قۇرعاتقان، ءۇمىتىن جالعاعان سول شاقالاق بۇگىندە ۇلكەن اۋلەتتىڭ اقساقالىنا، قازاق جۋرناليستيكاسىنىڭ قادىرلى قارياسىنا اينالدى.

سىرتقى سى­پا سيپاتى، قىر­ماساقال ازاماتتاردان دا شيراق بولمىس، قايراتتى شاشىنا اق كىرسە دە بۋرىل تارت­پاعان ءبىتىم، ءتىپتى دە كەلگەن جاسىن تاپ باسۋعا ءمۇم­كىندىك بەرمەيدى. باس­پاسوز ارداگەرى قايراتتى تۇلعاسىمەن، سالاماتشىل سالتىمەن دە بارشاعا ۇلگى. ايتالىق، قۇداي بەرگەن قۋات – دەنساۋلىققا ءجىتى ءمان بەرەتىن يەكەڭ ۆەلوسيپەد تەبۋدىڭ شەبەرى. الىپ مەگاپوليس الماتىدا وتەتىن ۆەلوشەرۋلەردىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىلارىنىڭ ءبىرى. بۇل – وسى جاستا ەكىنىڭ ءبىرى تاۋەكەل ەتە بەر­مەيتىن داعدى.

«زاماننىڭ قاس-قاباعىن باعىپ ءوتتىڭ، ايتەۋىر ءبىرى بولماي تاعى كوپتىڭ. تاۋەلسىز قازاق ەلى ءسوزىن ايتىپ، بايراعىن تىك كو­تەردىڭ ادىلەتتىڭ» دەپ كورنەكتى اقىن ءىنىسى عالىم جايلىباي جىرعا قوسقانداي، ي.قارىمساق ۇلى وتاندىق باسپاسوزدە كەنجە قالعان قۇقىقتىق جۋرناليستيكاعا قان جۇگىرتتى. قياداعىنى قاپىسىز شالىپ، ادام قۇقىعىن قورعاۋدا قابىرعالى دۇنيەلەر تولعادى. دۇنيەگە كەلگەن سىر ءوڭىرى – اقمەشىتىنەن باستاپ، تورعاي مەن جەزقازعان وڭىرلەرىندە تالاي ءىزى سايراپ جاتىر. ايتالىق، ەڭبەك جولىن 1958 جىلى قىزىلوردا وبلىستىق «لەنين جولى» (قازىرگى «سىر بويى») گازەتىندە باستاپ، حات بولىمىندە وقىرماندارمەن تىعىز بايلانىس ورناتتى. جازۋعا قۇشتارلىق اسكەر قاتارىنا بورىشىن وتەۋگە اتتانعاندا دا ۇزىلمەدى. «كراسنىي بوەتس» اسكەري گازەتىنىڭ شتاتتان تىس ءتىلشىسى بولدى. كەيىن تۋعان ەلدەگى قىزمەتىن قايتا جالعاستىرىپ، تاعى ءبىراز جىل تورعاي وبلىستىق «تورعاي تاڭى»، جەزقازعان وبلىستىق «جەزقازعان تۋى» گازەتتەرىندە جاۋاپتى قىزمەتتەر اتقاردى. سەكسەنىنشى جىلداردىڭ ورتا شەنىندە قىزىلوردا قالالىق كەڭەسى اتقارۋ كوميتەتىنىڭ جالپى ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى بولدى. جارتى عاسىر عۇمىرىن ارناعان اعا­مىز­­­عا وڭىرلىك جۋرناليستيكانىڭ وك­پەسى جوق شىعار. ال قۇقىق سالاسىندا قالام سىلتەۋى قى­زىلوردادا «پرو­كۋ­راتۋرا تىنىسى» گازەتىن تۇراقتى شى­عارىپ تۇرۋدان باستالدى. باسپاسوزدەگى تىڭ تاقى­رىپتاردىڭ بىرىنە بالاناتىن قۇ­قىق قورعاۋ سالاسىنىڭ قىر-سىرىن مەڭگەرگەن ول توقسانىنشى جىلداردىڭ ورتاسىنان اۋا پروكۋراتۋرا ورگاندارىندا ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ قۇرىلۋى مەن نىعايۋىنا بەلسەنە اتسالىستى. قۇقىقتىق-تانىمدىق ماقساتتا «پروكۋراتۋرا حابارشىسى» گازەتىن شىعارۋدى ۇيىمداستىردى ءارى رەداكتسيالىق كەڭەستىڭ مۇشەسى بولدى.

شىنى كەرەك، كوپ جاعدايدا اعا بۋىن وكىلدەرى جاستاردىڭ شىعارماشىلىعىمەن ءجىتى تانىس بولا بەرمەيدى. ال ويى بيىك، ءوزى كىشىك يتەن اعامىز قايبىر جىلى باس باسىلىمنىڭ سول كەزدەگى قىزىلوردا وبلىسىنداعى ءتىلشىسى ەرجان بايتىلەستىڭ «پەندە مەن پەردە» جانە كەندى التاي وڭىرىندە ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن مەنىڭ «اۋلەت» اتتى جيناقتارىمىزعا اعالىق جىلى ءسوزىن ارناپ، كەيىنگى بۋىنعا دەگەن ءىلتيپاتىن كورسەتتى.

«تۇلابويى قاراپايىمدىلىقتان قۇيى­لا سالعان يەكەڭنىڭ تۋىندىلارى ءومىر­دىڭ وزىندەي ورنەكتى، ونەگەلى» دەپ بەلگىلى پۋبليتسيست قالي سارسەنباي ايت­قانداي، ءار جىلداردا جارىق كورگەن «ادام­دار. جىلدار. تاعدىرلار»، «قوڭىر قالام»، «جۇرەك جازبالارى»، «جاقسىنىڭ جارىعى» سىندى كىتاپتارىن جانە «جاسا، جارىق كۇن!» پوەزيالىق جيناعىن پاراقتاساڭىز، اۆتوردىڭ العىر ازاماتتاردىڭ ايتۋلى ىستەرىنىڭ جارشىسى، ومىردەن وتكەندەرىنىڭ جوقشىسى بولىپ جۇرگەنىن اڭعارۋ قيىن ەمەس. بۇل كىسىلىكتىڭ، ادامي قاسيەتتىڭ ارامىزدا ءالى بار ەكەنىنىڭ ايعاعى بولسا كەرەك. ماسەلەن، ول كەزىندە «سوتسياليستىك قازاقستان» گازەتىن باسقارعان ۇزاق باعاەۆ­تىڭ كۇندەلىكتەرىنە دەن قويادى. باس باسىلىمدى ورگە سۇيرەگەن بەكبولات ادە­توۆتىڭ الەمىنە بويلايدى. باسقا دا قازاق ءباسپاسوزىنىڭ  وكىلدەرىن، ەل مەن جەرگە قىزمەت ەتىپ جۇرگەن قارىمدى قايراتكەرلەردىڭ پورترەتىن بەدەرلەگەن جازبالارىنىڭ ءبارى وقىرمانعا وي سالار­لىق ولجا. «جاقسىنى ىسىنەن تانى» دەگەن وسى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

مۇناي باعاسى تومەندەدى

ەكونوميكا • بۇگىن، 13:23

دوستىق بەسىگى

ايماقتار • بۇگىن، 08:43

ەل كۋبوگى ءۇشىن تالاسادى

فۋتبول • بۇگىن، 08:40

شيرەك فينالدا ۇتىلدى

تەننيس • بۇگىن، 08:39

دايارلىقتارىن پىسىقتادى

حوككەي • بۇگىن، 08:37

ازىرگە بەسىنشى ورىندامىز

سپورت • بۇگىن، 08:30

ون جىلعا سوتتالدى

قوعام • بۇگىن، 08:25

ۇقساس جاڭالىقتار