The Event Horizon Telescope جوباسىنىڭ ماماندارى بەس قۇرلىققا ورنالاستىرىلعان 8 راديوتەلەسكوپتى ەكى جىل بۇرىن تۇتاس ءبىر قۇرىلعى ءتارىزدى جۇمىس ىستەتىپ, 2017 جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا قۇس جولى گالاكتيكاسىنداعى مەرگەن ا جانە Messier 87 گالاكتيكاسىنداعى قارا قۇردىمدى باقىلاعان. ناتيجەسىندە ادامزات تاريحىندا العاش رەت قارا قۇردىمنىڭ فوتوسى ءتۇسىرىلدى. ارينە, جۇرتشىلىققا تانىستىرىلعان فوتو ءبىزدىڭ ۇعىمىمىزداعى سۋرەت ەمەس. بۇل راديوتەلەسكوپتار ارقىلى جينالعان دەرەكتەر نەگىزىندە جاسالعان دۇنيە. ويتكەنى, جەردەن 500 كۆينتيلليون شاقىرىم نەمەسە 53 ملن جارىق جىلىنداي الىستا ورنالاسقان قارا قۇردىمنىڭ ستاندارتتى فوتوسىن ءتۇسىرۋ مۇمكىن ەمەس. سوندىقتان, The Event Horizon Telescope كومانداسى بىرنەشە تەلەسكوپتى پايدالانۋعا بەكىنگەن. جوبانىڭ اۆتورى شەپ دوۋلمان قارا قۇردىمدى باقىلاۋعا قاجەت تەلەسكوپتىڭ كولەمى تىم ۇلكەن بولۋى ءتيىس ەكەنىن ەسكەرىپ, بەس قۇرلىقتاعى 8 تەلەسكوپتى اتوم ساعاتتارى ارقىلى ءبىر مەزگىلدە جۇمىس ىستەتۋ باستاماسىن ورتاعا تاستادى. وسىلايشا Messier 87 گالاكتيكاسىنداعى قارا قۇردىمدى كورۋ ءۇشىن ديامەترى 12 مىڭ شاقىرىمدى قۇرايتىن ۆيرتۋالدى تەلەسكوپ پايدا بولدى. ياعني, 8 تەلەسكوپ ءبىر عانا نىسان ءتارىزدى جۇمىس ىستەگەن. بۇل تەلەسكوپتاردىڭ ءارقايسىسى 500 تەررابايت اقپارات جيناعاندىقتان, ونى ينتەرنەت ارقىلى وبسەرۆاتوريالارعا جىبەرۋ مۇمكىن بولمادى. سوندىقتان, دەرەكتەر 1024 حارد-ديسكگە كوشىرىلىپ, اقش-تاعى حايستاك وبسەرۆاتورياسى مەن گەرمانياداعى ماكس پلانك ينستيتۋتىنا جىبەرىلدى.
ءساۋىردىڭ 10-ى كۇنى جاريالانعان جاڭالىقتىڭ ادامزات بالاسى ءۇشىن ەڭ قۇندى تۇسى – ەينشتەيننىڭ جالپى سالىستىرمالىق تەورياسىن دالەلدەۋگە ىقپال ەتۋىندە. ءارى تارتىلىس كۇشى تەورياسىن جەتىلدىرۋگە دە جول اشادى. ويتكەنى, قارا قۇردىمدارداعى تارتىلىس كۇشى وراسان زور بولادى.
