− كەيىنگى كەزدە اقپارات قۇرالدارىندا وڭدەۋشى كاسىپورىنداردا استىقتىڭ تاپشىلىعى سەزىلىپ جاتقانى, سونىڭ سالدارىنان نان باعاسىنىڭ قىمباتتاعانى تۋرالى اقپارات تارادى. ايتا كەتەرلىگى, وتكەن جىلدىڭ سوڭىندا, بيىلعى جىلدىڭ باسىندا استىق باعاسىنىڭ وسكەندىگىن كورىپ وتىرمىز. اتالعان مەرزىمدە استىقتىڭ تونناسى 75 مىڭ تەڭگەگە دەيىن جەتتى. باعانىڭ كۇرت قۇبىلۋى ورتالىق ازيا, يران جانە الەمدىك نارىقتا استىق باعاسىنىڭ جوعارىلاۋىمەن تىعىز بايلانىستى بولىپ وتىر. بۇل ءبىر جاعىنان ءتيىمدى دەۋگە بولادى. ويتكەنى ءبىزدىڭ استىق وڭدەۋشىلەرىمىز وزدەرىنىڭ ءونىمىن جوعارى باعامەن ساتىپ, قارىزدارىنان قۇتىلىپ, كوكتەمگى جۇمىس ناۋقانىنا قاراجات جيناپ الادى. بۇل ماسەلەنىڭ ەكىنشى ءبىر جاعىمسىز تۇسى, نان باعاسىنىڭ قىمباتتاۋىنا كەلىپ تىرەلەدى. بىراق كەيىنگى ەكى اپتانىڭ ىشىندە استىق باعاسى ءتۇستى, – دەدى مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازىر بيدايدىڭ 1 تونناسى – 65 مىڭنان 67 مىڭ تەڭگە شاماسىندا. باعا ايىرماشىلىعى استىقتىڭ ساپاسىنا بايلانىستى.
− قازىر رەسپۋبليكادا رەسمي ستاتيستيكاعا جانە اكىمدىكتەردىڭ جەدەل دەرەكتەرىنە سايكەس 10,5 ملن تونناعا جۋىق استىق بار. ونىڭ ىشىندە ليتسەنزياسى بار استىق قابىلداۋ كاسىپورىندارىندا – 3,7 ملن
توننا, ۇن تارتۋ كاسىپورىندارىندا – 462 مىڭ توننا, اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارىن وندىرۋشىلەردە – 6,3 ملن توننا استىق بار. ەسەپتىك مالىمەتتەر بويىنشا, قولدا بار استىق كولەمى ەكسپورتتىڭ جوسپارلى كورسەتكىشتەرىن قامتاماسىز ەتۋگە جانە ەلدىڭ ىشكى سۇرانىسىن قامتۋعا جەتكىلىكتى. قازىر 8,3 ملن توننا بيداي بار. ونىڭ 690 مىڭ تونناسى – ازىق-ت ۇلىك قاجەتتىلىكتەرىنە, 1,6 ملن تونناسى – تۇقىمدىق ماقساتقا, 730 مىڭ تونناسى – جەمدىك استىققا, 128 مىڭ تونناسى ونەركاسىپتىك وڭدەۋگە جۇمسالاتىن بولادى, – دەدى مينيستر. ونىڭ ايتۋىنشا, جىل سوڭىنا دەيىن ەكسپورتقا 2,2 ملن توننا استىق جونەلتۋ جوسپارلانىپ وتىر, وسىعان دەيىن 6,7 ملن توننا استىق تيەلىپ قويىلعان. ناتيجەسىندە, كەلەسى جىلعا اۋىساتىن قالدىق رەتىندە 2,9 ملن توننا قالادى. دەمەك, ەلىمىزدەگى وڭدەۋشى كاسىپورىنداردا استىق جەتىسپەي جاتىر دەگەن اڭگىمە قيسىنسىز كورىنەدى.
– رەسپۋبليكادا استىق تولىق جەتكىلىكتى. ەسكەرەتىنى, استىقتىڭ باعاسى دا قاتتى قىمباتتاپ جاتقان جوق. سول سەبەپتى ناننىڭ باعاسى شارىقتامايدى. بىزدە ەكى ءتۇرلى نان بار! – جوعارعى سۇرىپتى ۇننان جاسالاتىن نان جانە ءبىرىنشى سورت ۇننان جاسالاتىن نان. جوعارعى سۇرىپ ۇننان جاسالعان ناننىڭ باعاسى 130-140 تەڭگە, ال ءبىرىنشى سۇرىپ ۇننان پىسكەن نان – 75-78 تەڭگە. ءبىزدىڭ نەگىزگى ءوزىمىزدىڭ قولدانىپ جاتقان نانىمىز – ءبىرىنشى سۇرىپتاعى نان, – دەدى س.وماروۆ.
ايتا كەتەرلىگى, 2015 جىلى ەكونوميكانى جاڭعىرتۋ ماسەلەلەرى جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميسسيا شەشىمى بويىنشا مەملەكەت نان باعاسىن رەتتەپ وتىرۋدان باس تارتقان بولاتىن. مينيسترلىك كەلتىرگەن مالىمەتكە سۇيەنسەك, 2016 جىلعى باعامەن سالىستىرعاندا, 2019 جىلى الەۋمەتتىك نان باعاسى 6 تەڭگەگە وسكەن. س.وماروۆتىڭ پايىمداۋىنشا, استىق باعاسىنىڭ جىل سايىن وسۋىنە ءتۇرلى فاكتورلار اسەر ەتەدى. الايدا, استىق باعاسىنىڭ ناننىڭ وزىندىك قۇنىنداعى ۇلەسى 50%-دى قۇرايدى, قالعانى – جانار-جاعارماي, جالاقى, ەلەكتر ەنەرگياسى, اكىمشىلىك جانە باسقا دا شىعىندار ەسەبىنەن قوسىلادى.
وسى جيىندا ايتىلعانداي, وڭىرلەردەگى اكىمدىكتەر تۇرعىندارعا ارنالعان الەۋمەتتىك ماڭىزى بار تاۋارلاردىڭ قىمباتتاۋىنا جول بەرمەۋ بويىنشا شارالار قابىلداۋدا. وڭىرلىك تۇراقتاندىرۋ قورلارىن قالىپتاستىرۋ تەتىگى بەلسەندى قولدانىلىپ كەلەدى, ولارعا كەيىننەن تۇرعىندار قامتاماسىز ەتىلەتىن بىرقاتار تاۋار تۇرلەرى ساتىپ الىنۋدا. قازىر تۇراقتاندىرۋ قورلارىن قالىپتاستىرۋعا ارنالعان 3,1 ملرد تەڭگە كولەمىندە قارجى بار, بۇل قاراجاتتى اكىمدىكتەر نان باعاسىن تۇراقتاندىرۋعا دا باعىتتاي الادى.
ەركەجان ايتقازى,
«Egemen Qazaqstan»