الدىن الۋ كەرەك
بەيسەنبى, 19 شىلدە 2012 7:24
سوندا وكىنىش بولمايدى
ايەلدەردە ءجيى كەزدەسەتىن ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى – قاۋىپتى دەرت. ەۋروپادا وسى دەرتتەن جىل سايىن 350 مىڭ جاڭا وقيعا تىركەلىپ, 130 مىڭ ايەل كوز جۇمسا, ءبىزدىڭ ەلىمىزدە دە ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى ونكولوگيالىق اۋرۋلاردىڭ ىشىندە ءبىرىنشى ورىندا تۇر. ومىراۋ وبىرىمەن تىركەلگەن 3 مىڭ ايەلدىڭ 1 مىڭنان استامى جارىق دۇنيەمەن قوشتاسقان. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, پايدا بولعانى بىردەن بىلىنبەيتىن كەسەلدىڭ كەسىرىنەن كوپتەگەن كەلىنشەك اۋرۋىن اسقىندىرىپ الادى. قازاق ونكولوگيا جانە راديولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ عالىم-ماممولوگى, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى شىنار تالاەۆاعا جولىعىپ, قاتەرلى ىسىكتىڭ الدىن الۋعا قارسى قولدانىلاتىن شارالار جونىندە ايتىپ بەرۋىن سۇراعان ەدىك.
بەيسەنبى, 19 شىلدە 2012 7:24
سوندا وكىنىش بولمايدى
ايەلدەردە ءجيى كەزدەسەتىن ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى – قاۋىپتى دەرت. ەۋروپادا وسى دەرتتەن جىل سايىن 350 مىڭ جاڭا وقيعا تىركەلىپ, 130 مىڭ ايەل كوز جۇمسا, ءبىزدىڭ ەلىمىزدە دە ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى ونكولوگيالىق اۋرۋلاردىڭ ىشىندە ءبىرىنشى ورىندا تۇر. ومىراۋ وبىرىمەن تىركەلگەن 3 مىڭ ايەلدىڭ 1 مىڭنان استامى جارىق دۇنيەمەن قوشتاسقان. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, پايدا بولعانى بىردەن بىلىنبەيتىن كەسەلدىڭ كەسىرىنەن كوپتەگەن كەلىنشەك اۋرۋىن اسقىندىرىپ الادى. قازاق ونكولوگيا جانە راديولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ عالىم-ماممولوگى, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى شىنار تالاەۆاعا جولىعىپ, قاتەرلى ىسىكتىڭ الدىن الۋعا قارسى قولدانىلاتىن شارالار جونىندە ايتىپ بەرۋىن سۇراعان ەدىك.
– شىنار جاقسىبايقىزى, قازىرگى كەزدە ونكولوگ-ماممولوگ دارىگەرلەردى قازاقستانداعى ايەلدەردىڭ ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى الاڭداتىپ وتىرعانى شىندىق. ەلىمىز اتى جامان اۋرۋدان ءبىرىنشى ورىندا كورىنەدى.
– راس ايتاسىز, قازاقستاندا ايەلدەر اراسىندا ءسۇت بەزدەرى قاتەرلى ىسىگى وزگە اۋرۋلارمەن سالىستىرعاندا ءبىرىنشى ورىندا. دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, جىل سايىن وسى قاتەرلى دەرتكە قاتىستى 1 ميلليون جاڭا دەرەك كەزدەسەدى. سوندىقتان, ءسۇت بەزىنىڭ قاتەرلى ىسىگى بۇگىنگى تاڭدا وتكىر دە وزەكتى ماسەلەنىڭ ءبىرى رەتىندە الەمدەگى ونكولوگ-ماممولوگ ءدارىگەرلەردىڭ نازارىندا تۇر. ىسىكتىڭ ءوزى قاتەرلى جانە قاتەرسىز دەپ ەكىگە بولىنەدى. ونىڭ اسقىنعان, اسقىنباعانىن اۋرۋعا فۋنكتسيا جاساپ, تسيتولوگيادان وتكىزىپ بارىپ انىقتايدى. ەگەر تسيتولوگيا قاتەرلى ىسىك دەپ تاپسا, وندا ول ادامدى دەرەۋ ەسەپكە الىپ, ءمالىمدەمە جاسايدى. ناۋقاس مەملەكەتتىك باقىلاۋعا الىنعاننان كەيىن ديسپانسەرلىك ەم ءجۇرگىزىلەدى. قازىر ەلىمىزدەگى كونتينگەنت بويىنشا ءسۇت بەزدەرى قاتەرلى ءىسىگىمەن اۋىراتىنداردى انىقتاپ, ەسەپكە الۋ شاراسى جۇرگىزىلۋدە. جىلىنا وسى دەرتپەن 3 مىڭ ايەل اۋىرادى دەسەم, ولاردىڭ تەڭ جارىمىنان استامى كوز جۇمادى. ال قازاقستاندا 22000-نان استام ايەل اتالمىش دەرتكە شالدىققان. باسقا ىسىك اۋرۋلارىنا قاراعاندا, ول جانعا باتىپ اۋىرمايدى. سوندىقتان, ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىك اۋرۋىنىڭ كەۋدەدە پايدا بولعانىن ايەلدەر ايلاپ, جىلداپ سەزبەي قالادى. ءسويتىپ, اۋرۋىن اسقىندىرىپ الادى دا, دەرتتىڭ 3-ءشى, 4-ءشى ساتىسىندا عانا ءدارىگەردىڭ كومەگىنە جۇگىنەدى.
– كونتينگەنتتىك كورسەتكىش دەگەن نە؟ ول نەنى بىلدىرەدى؟
– كونتينگەنتتىك كورسەتكىش ءدارىگەرلەردىڭ قانشالىقتى جۇمىس ىستەگەنىن ايقىندايدى. ماماندارىمىز ءسۇت بەزىنىڭ قاتەرلى ىسىگى اۋرۋى جاس تالعامايتىنىن, دەرتتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن دارىگەرگە ءجيى قارالىپ تۇرۋ قاجەتتىلىگىن ەلىمىزدىڭ تۇرعىندارىنا ەسكەرتەدى. سونىمەن قاتار, اعىمداعى جىلدىڭ 15 قازانىنان باستاپ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ حالىقتىڭ جەكەلەگەن ەرەسەك ساناتتارىن الدىن الا مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن وتكىزۋدى جەتىلدىرۋ ءۇشىن №607 بۇيرىعىنا ءسايكەس تۇرعىندار اراسىندا جۇمىستار اتقارىلۋدا. سەبەبى, وسى جاستاعىلار اراسىندا قاتەرلى دەرتپەن اۋىراتىندار ءجيى كەزدەسەدى. بۇل شارا ۋچاسكەلىك دارىگەرلەردىڭ جەتەكشىلىگىمەن ايەلدەردىڭ تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا ىسكە اسىرىلادى. الماتى قالاسىندا ءوتكەن اكتسيادا ءبىز ءبىر كۇندە 300 ايەلدى قابىلدادىق, ونىڭ ىشىندە بىرەۋىنىڭ عانا جامان دەرتكە شالدىققانى انىقتالدى.
– جاقسى شارا ەكەن. ال ەندى اۋرۋدىڭ الدىن الۋ ءۇشىن ەلىمىزدە دارىگەرلەر تاراپىنان قانداي جۇمىستار اتقارىلۋدا؟
– ونكولوگ-ماممولوگ دارىگەرلەر رەسپۋبليكا بويىنشا ايەلدەرگە اقىسىز تەكسەرىلۋ اكتسياسىن وتكىزەدى. ناتيجەسى اكتسيا بارىسىندا كورىنىپ جاتادى. اۋرۋدى ەرتە ساتىسىندا انىقتاپ, الدىن السا, وعان ەم قوناتىندىعىن حالىقتىڭ ساناسىنا جەتكىزۋگە تىرىسامىز. ايتپەسە, كەيبىر ايەلدەر اۋرۋعا شالدىققانىن ەستىسىمەن, ومىردەن ءتۇڭىلىپ, نەشە ءتۇرلى ويعا بەرىلەدى. الايدا, ومىردە ولاي بولا بەرەيدى عوي. وزگە اعزاداعى قاتەرلى ىسىكتەرگە قاراعاندا ءسۇت بەزدەرى قاتەرلى ىسىگى اۋرۋى ەرتە ساتىسىندا انىقتالسا, ودان قۇلان تازا ايىعىپ كەتۋ مۇمكىندىگى بار. ءتىپتى, كەيبىر ايەلدەر ودان كەيىن تۇرمىس قۇرىپ, بالا دا سۇيەدى. ءيا, بۇل قاتەرلى دەرت قازىرگى كەزدە ءبىزدىڭ ەلىمىزدى عانا ەمەس, دامىعان ەلدەردى دە الاڭداتىپ وتىر. ونىڭ باستى سەبەپتەرى ايەلدەردىڭ ءجيى تۇسىك جاساتۋى, ىشىمدىك ءىشۋى, تەمەكى تارتۋى, سوسىن, ارينە, ەكولوگيا. ايەل ادامدى اللا تاعالا ومىرگە ۇرپاق اكەلىپ, بالا ەمىزۋ ءۇشىن جاراتتى. سوندىقتان, سول فاكتورعا قارسى شىعۋعا بولمايدى. ايەل دەنەسىندەگى اتالمىش ورگان ءوز فۋنكتسياسىن دۇرىس اتقارماسا دا دەرتكە شالدىعادى. سونداي-اق, بۇل اۋرۋ انالاردىڭ ءسابيدى ۇزاق ۋاقىت ەمىزبەۋى, ءدۇنيەگە ءسابي اكەلۋدى شەكتەۋى, ايەلدەر اعزاسىنداعى گورمونداردىڭ وزگەرۋىنەن دە پايدا بولۋى ىقتيمال. ونىڭ ۇستىنە جاراقات الۋ, ياعني ەمىزىپ جۇرگەندە ومىراۋىنا سالقىن تيگىزىپ الۋ, سونىڭ قابىنۋى سالدارىنان ماستيتكە ۇشىراۋىنىڭ دا كەسىرى بار. قازىرگى زاماندا ماستوپاتيا دا كوبەيگەن. بۇل ەمشەك بەزىنىڭ اۋرۋى جانە اعزادا گورمونداردىڭ وزگەرۋىنەن پايدا بولادى. ونىڭ ۇستىنە سوڭعى كەزدەرى قىزدارىمىز مانساپ قۋىپ, «جاعدايىمدى جاساپ الىپ تۇرمىس قۇرام» دەگەن ويدىڭ جەتەگىمەن ءجۇرىپ قالادى. كەش تۇرمىس قۇرادى. ول دۇرىس ەمەس. ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىك اۋرۋلارىنا ۇشىراۋدىڭ بۇل بىردەن-ءبىر سەبەبى.
ەندى ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى اۋرۋلارىنىڭ الدىن الۋ تۋرالى ايتار بولسام, 40 جاستان اسقان كەز كەلگەن ايەل جىلىنا ءبىر رەت مامموگرافيادان ءوتىپ, ماممولوگ دارىگەرگە كورىنۋى كەرەك. جانە ءاربىر ايەل كۇندە اينانىڭ الدىندا قولىمەن كەۋدەسىن سيپالاي وتىرىپ, ومىراۋىندا قانداي دا ءبىر وزگەرىستەر بار-جوعىن باقىلاۋى قاجەت. ەگەر ءسۇت بەزدەرىن ساۋساقتىڭ ۇشىمەن سيپالاعاندا, قانداي دا ءبىر وزگەرىستەردى بايقاسا, قاتتى تۇيىنشەك سەزىلسە نەمەسە ءسۇت بەزدەرىنىڭ ۇشى ىشىنە كىرىڭكىرەپ تۇرسا, ۇرپىدەن سۇيىق بولىنسە, مىندەتتى تۇردە دارىگەرگە كورىنۋى ءتيىس. «ساقتانساڭ – ساقتايمىن» دەمەكشى, اسقىنىپ كەتسە, سوڭى قايعىلى جاعدايعا ۇرىندىرادى. سوندىقتان, اركىم ءوز دەنساۋلىعىنا مۇقيات كوڭىل ءبولگەنى ءجون.
– شىنارگۇل جاقسىبايقىزى, اتالمىش دەرتكە ەلىمىزدىڭ قاي ءوڭىرىنىڭ قىز-كەلىنشەكتەرى ءجيى شالدىعادى؟
– بۇل دەرتپەن, اسىرەسە, سەمەي, وسكەمەن, پاۆلودار وبلىستارىنىڭ ايەلدەرى كوپ اۋىرادى. ونىڭ سەبەبى سەمەي پوليگونىنىڭ جاقىن ورنالاسقاندىعىنان بولار دەپ ويلايمىن.
– ءسىز سۇحباتىمىزدىڭ بارىسىندا 40-تان اسقان ايەلدەردىڭ بارلىعى جىلىنا ءبىر رەت ومىراۋىن مامموگرافياعا ءتۇسىرۋى كەرەكتىگىن ەسكەرتىپ كەتتىڭىز. الايدا, بۇل دەرت جاستارى 40-تان تومەن قىز-كەلىنشەكتەردە دە كوپ كەزدەسەدى. بۇعان نە دەيسىز؟
– راس, وكىنىشكە قاراي, بۇل دەرتپەن ءجاسوسپىرىم قىزدار دا اۋىراتىن بولدى. جۋىردا عانا ون سەگىز جاستاعى قىز بالاعا وتا جاسادىق. وتا ءساتتى ءوتتى. ارينە, ءبىز وعان ومىراۋدى ساقتاپ قالۋ ءتاسىلىن قولداندىق. وسىعان قاراپ, ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى جاسارىپ كەتتى دەۋگە ابدەن بولادى. ونىڭ سەبەبى قازىرگى كەزدە جەيتىن تاعامداردا جاتسا كەرەك. گەنەتيكالىق موديفيكاتسيالانعان تاعامداردىڭ ومىرگە كەلۋى قاتەرلى دەرتتىڭ ورشۋىنە سەبەپكەر بولۋدا. مىسالى, دامىعان ەلدەر قاتارىنداعى امەريكا قۇراما شتاتتارىن الايىق, وندا ايەلدەردىڭ 91 پايىزى وسى دەرتپەن اۋىرادى. بۇل دەگەنىمىز ءجۇز ادامنىڭ 91-ءى اۋىرادى دەگەن ءسوز. گەنەتيكالىق تاعامداردىڭ وتانى سانالاتىن اقش ەلدەرىنىڭ سيقى, مىنە, وسىنداي. وسىعان قاراپ-اق, گەنەتيكالىق موديفيكاتسيالانعان تاعامنىڭ ادام ومىرىنە اكەلەر قاۋپىنىڭ قانشالىقتى «زور» ەكەنىنە كوز جۇگىرتە بەرىڭىز. ودان كەيىنگى ورىندا ابايسىزدا جاراقات الۋ تۇر.
– دەرتكە شالدىققان ايەلدەردىڭ ءبىر ومىراۋىن وتا جاساپ الىپ تاستاۋلارى تاجىريبەدە بار. بۇل كوپ جاعدايدا ايەلدەردىڭ ءجۇيكەسىنە كەرى اسەر ەتەتىنى ءسوزسىز. ەلىمىزگە ومىراۋدىڭ ورنىن تولتىراتىن جاڭالىق جەتتى مە؟
– كۇنى بۇگىنگە دەيىن اۋرۋدىڭ ەمى دەرتكە شالدىققان ءسۇت بەزىن وتا جاساۋ ارقىلى تۇتاس الىپ تاستاۋ ەدى. شەتەلدىڭ ءدارىگەر عالىمدارى اۋرۋلار اراسىندا عىلىمي دارىگەرلىك زەرتتەۋلەر ءجۇرگىزگەندە, ءبىر ەمشەگىن الىپ تاستاعان ايەلدەر مەن ىسىكتىڭ ليمفا تۇيىندەرىن عانا العان ايەلدەردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعى ءبىردەي بولعان. سودان ءسۇت بەزىن تۇتاستاي الىپ تاستاماي, ساقتاپ قالۋ كەرەك دەگەن ۇيعارىمعا كەلدى. ال ءسۇت بەزىن ساقتاپ قالۋ مۇمكىن بولماي, تۇتاستاي الىپ تاستاعان جاعدايدا قازىرگى عىلىم مەن مەديتسينانىڭ كومەگىمەن ومىراۋعا يمپلانتانت قويىلادى. جاسى 30-35 جاستاعى كەلىنشەكتەرگە ءبىر ءسۇت بەزىن الىپ تاستاۋ, ارينە, پسيحولوگيالىق سوققى ەكەنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. سوندىقتان بيىلدان باستاپ وتا جاساماس بۇرىن, ونى ساقتاپ قالۋدىڭ جولىن قاراستىرامىز. اۋرۋ اسقىنىپ كەتىپ, ءسۇت بەزىنىڭ بىرەۋىن الىپ تاستاۋعا تۋرا كەلگەن جاعدايدا, ەكىنشىنىڭ ورنىن تولتىرۋ مۇمكىندىگى ىسكە اسىرىلۋدا. اقتاۋدان, ەلىمىزدىڭ وزگە دە ءوڭىرلەرىنەن كەلگەندەرگە وسىنداي وتا جاسادىق. ناتيجەسى ويداعىداي. مىسالى, ارقا تەرىسىنەن تەرى الىپ, ونى يمپلانتانت ىشىنە سالىپ, جاماپ ەكىنشى ومىراۋىنان اينىمايتىن ومىراۋ جاسايمىز. تەك ءبىر عانا ايىرماشىلىعى – ونىڭ ۇشى بولمايدى. يمپلانتانت ادامنىڭ ەتىنە ءسايكەستەندىرىلىپ جاسالعاندىقتان, ەشقانداي اللەرگيا بەرمەيدى. سوندىقتان, ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – قاراپايىم جۇرتشىلىققا ونكولوگ-دارىگەرلەردىڭ وسىنداي وتا جاساۋعا قول جەتكىزگەندىگىن جەتكىزۋ.
– قازاق ونكولوگيا جانە راديولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ ءسىز باسقاراتىن ءسۇت بەزدەرى ىسىگى بولىمىندە ءدال قازىر قانشا ادام ەم الىپ جاتىر؟
– قازاق ونكولوگيا جانە راديولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى قازاقستانداعى باس ينستيتۋت سانالاتىندىقتان, بىزگە ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن جانىنا داۋا ىزدەگەن جاندار كەلەدى. ولارعا دارىگەر-حيرۋرگتەرىمىز بەرىك قايقۇللاەۆ, ەلميرا جاندوسوۆا, سەرىك مۇحامبەتوۆپەن قاتار, اعا مەدبيكە اينۇر ءارىپوۆا, مەدبيكەلەر انار تولەپبەرگەنوۆا, گۇلميرا سىزدىقوۆا ارقاشان قولدارىنان كەلگەن كومەكتەرىن ايامايدى. جالپى, ينستيتۋتتا 500-دەن استام ناۋقاس ەم الۋدا. ال ءبىزدىڭ ءسۇت بەزدەرى قاتەرلى ىسىگى بولىمىندە 15-20-داي ادام دەرتىنىڭ ساتىسىنا بايلانىستى ەم قابىلداۋدا. ىشتەرىندە وتا جاسالعاندارى دا بار. جاعدايلارى جامان ەمەس. ولارمەن ءجيى ءسويلەسىپ, حال-جاعدايلارىن ۇنەمى باقىلاپ تۇرامىز.
– بۇگىنگى تاڭدا مەديتسينا دامىپ, وتا جاساۋ ءتاسىلى دە ءوزگەرىپ, تەحنولوگيا دا جەتىلىپ جاتىر. ەندى وتا جاساۋدىڭ سونى جەتىستىگى جايىندا ايتساڭىز.
– دۇرىس ايتاسىز. ءبىز ءومىر ءسۇرىپ جاتقان قوعامدا كۇنىنە قانشاما وزگەرىستەر ورىن الىپ جاتادى. سونىڭ ىشىندە مەديتسينا سالاسىندا دا سوڭعى كەزدە وتا جاساۋدىڭ جاڭا تاسىلدەرى ەنگىزىلدى. سونىڭ دالەلى – امەريكادان كەلگەن «seno sonix» اپپاراتى. ونىمەن ءسۇت بەزدەرى ىسىگىنە وتا جاساۋدا ەشقانداي اپپارات تەڭدەسە المايدى دەسەم, قاتەلەسپەيمىن. بۇل سىرقات دەنەسىندەگى ىسىكتى ينەنىڭ ۇشىمەن ەشقانداي قان شىعارماي, سورىپ الادى. قازىر اتالمىش قۇرال ءبىزدىڭ ينستيتۋتتا سىناقتان ءوتىپ جاتىر. بالكىم, الداعى ۋاقىتتا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى وسىنداي اپپارات الۋعا قاراجات ءبولىپ جاتسا, وندا بۇكىل قازاقستان بويىنشا ەلىمىز اۋرۋحانالارى سونى اپپاراتقا قول جەتكىزىپ قالار. ءدال قازىرگە دەيىن بەس ناۋقاسقا وتا جاسادىق. ءبارى دە ويداعىداي ءوتتى. اسىرەسە, جاس قىز-كەلىنشەكتەر ءۇشىن اپپاراتتىڭ پايداسى ەرەكشە. سەبەبى, دەنەدە ەشقانداي تىرتىق, وپەراتسيانىڭ ورنى قالمايدى. تەك ينەنىڭ كىرگەن ۇشى نۇكتە سياقتى تۇرادى. ءسوزىم جالاڭ بولماس ءۇشىن مىسال كەلتىرە كەتەيىن. جوعارىدا ايتىپ ءوتكەنىمدەي, جاقىندا ون سەگىز جاستاعى قىزعا وتا جاسادىق. كەۋدەسىندەگى ىسىك كولەمى التى سانتيمەتردەي ەكەن. وتا قىرىق مينۋتتاي ۋاقىتقا سوزىلدى. ەگەر ىسىك كولەمى كىشى بولسا, وندا وتا بار-جوعى 10-15 مينۋتقا عانا سوزىلادى. «ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگىنىڭ كەۋدەمە شىققانىنا ءبىراز ۋاقىت بولىپتى. ناقتى قاي ۋاقىت ەكەنىن بىلمەيمىن. مەن وسىعان دەيىن ارنايى تەكسەرىستەن وتكەنىم جوق. ماماندار ءسۇت بەزىنىڭ قاتەرلى ىسىگى اۋرۋى جاس تالعامايتىنىن جانە دەرتتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن ءدارىگەرگە ءجيى قارالىپ تۇرۋدى ەسكەرتەدى. ەگەر دەرتتى دەر كەزىندە انىقتاعاندا, بۇگىنگىدەي حالگە ۇشىراماس ەدىم», – دەيدى اتىراۋدان كەلگەن انار اتتى كەلىنشەك.
قاتەرلى ىسىككە شالدىققانداردىڭ تاعى ءبىرى – سايرا دا اۋرۋى اسقىنعان كەزدە دارىگەرگە جۇگىنىپتى. ول تۇرمىس جاعدايىنىڭ تومەندىگىنەن دەر كەزىندە ەمدەلۋگە مۇمكىندىگى بولماعانىن ايتىپ: «ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگىنىڭ پايدا بولعانىنا 1 اي بولعان كەزدە دارىگەرگە كەلدىم. ماممولوگ-ماماندار تەكسەرىپ, مەندەگى دەرتتىڭ وتە قاتەرلى ەكەندىگىن انىقتاپ, دەرەۋ وتا جاساماسا, باسقا اعزالارعا ءوتىپ كەتەدى» دەدى. وتا ءساتتى اياقتالدى.
الماتى قالاسىنىڭ تۇرعىنى 59 جاستاعى ساقىپجامال: «كەۋدەمدەگى ىسىكتى وسىدان ەكى-ءۇش جىلداي بۇرىن بايقاعانمىن. جانىما باتىپ اۋىرماعان سوڭ, ءوز بەتىمشە ءارتۇرلى ەم-دوم جاساپ جۇرە بەردىم. سونىڭ كەسىرىنەن ومىراۋىمدا اللەرگيا پايدا بولدى. ول ازداي ءسۇت بەزىنىڭ ۇشىنان سۇيىق زات ءبولىندى. ءدارىگەرگە باردىم. ماعان كوپ كۇتتىرمەي وتا جاساۋ كەرەكتىگىن ايتتى. كەلىستىم. قازىر جاعدايىم جامان ەمەس. ايەلدەرگە ايتارىم, ءسۇت بەزىنىڭ قاتەرلى ىسىگىنە شالدىقپاس ءۇشىن اي سايىن ماممولوگ-ماماندارعا تەكسەرىلىپ وتىرۋى قاجەت ەكەندىگى. ەگەر قانداي دا ءبىر وزگەرىستەر بايقاپ, سەزىكتەنسە, دەرەۋ ءدارىگەرگە ءجۇگىنگەن دۇرىس», – دەيدى.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت. ەڭبەگىڭىزگە تابىس تىلەيمىز.
اڭگىمەلەسكەن ايگۇل سەيىلوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».