زاڭگەردىڭ «ۇلتى قازاق ازاماتتاردىڭ تەگى مەن اكەسىنىڭ اتىن جازۋعا بايلانىستى ماسەلەلەردى شەشۋ ءتارتىبى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ 1996 جىلعى 2 ساۋىردەگى № 2923 جارلىعىنا سايكەس, ۇلتى قازاق ادامدار تەگى مەن اكەسىنىڭ اتىنىڭ جازىلۋىن وزگەرتۋ تۋرالى وتىنىشحاتپەن ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگانعا جۇگىنگەن كەزدە قالاعان تەگىن, اكەسىنىڭ اتىن مەملەكەتتىك نەمەسە ورىس تىلىندە كورسەتە وتىرىپ, ەركىن نىساندا ءوتىنىش بەرە الاتىندىعى «قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتىنىڭ پاسپورتىن, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتىنىڭ جەكە كۋالىگىن, شەتەلدىكتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا تۇرۋىنا ىقتيارحاتتى, ازاماتتىعى جوق ادامنىڭ كۋالىگى مەن بوسقىن كۋالىگىن رەسىمدەۋ, بەرۋ, اۋىستىرۋ, تاپسىرۋ, الىپ قويۋ جانە جويۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2013 جىلعى 26 تامىزداعى №852 قاۋلىسىنىڭ 33-تارماعىندا ايتىلعان.
دەمەك, وسىعان سايكەس, تەكتى قازاقشالاعاندا ازاماتتىڭ تەگى مەن اكەسىنىڭ اتىنىڭ ءتۇبىر نەگىزدەرى ساقتالا وتىرىپ, قازاق تىلىنە ءتان ەمەس اففيكستەر الىنىپ تاستالادى, ونىمەن ءبىر مەزگىلدە اكەسىنىڭ اتىن جازۋ كەزىندە قازاق تىلىنە ءتان ەمەس اففيكستەردىڭ ورنىنا اكەسىنىڭ ەسىمىنە ادامنىڭ جىنىسىنا قاراي « ۇلى» نەمەسە «قىزى» دەگەن جالعاۋ جالعانادى. وتىنىشكە مىنا قۇجاتتاردىڭ ءبىرى قوسىمشا بەرىلەدى: تۋ تۋرالى كۋالىك (جەكە باستى كۋالاندىراتىن قۇجاتتاردى العاش رەت العان كەزدە) جانە اۋىستىرۋعا جاتاتىن جەكە كۋالىك, پاسپورت.
تەكتەرى مەن اكەسىنىڭ اتىنىڭ جازىلۋى قازاق حالقىنىڭ قالىپتاسقان داستۇرلەرىنە سايكەس وزگەرتىلگەن ۇلتى قازاق ادامدار ءوتىنىش بىلدىرگەن جاعدايدا, پاسپورتتار مەن جەكە كۋالىكتەردى ولاردىڭ بۇرىنعى تەكتەرى مەن اكەلەرىنىڭ اتتارىن ۇسىنىلعان تۋ تۋرالى كۋالىكتەرگە سايكەس بۇرىنعىداي جازا وتىرىپ رەسىمدەۋگە بولادى. سوندا بايقاساڭىز, تەگىڭىزدى اۋىستىرار كەزدە, سىزگە كەرەك بولاتىن قۇجاتتار, ول جەكە كۋالىگىڭىز بەن پاسپورتىڭىز عانا. ال قالعان قۇجاتتارىڭىزدى, ياعني تۋ تۋرالى كۋالىگىڭىز, ديپلوم, نەكە كۋالىگىڭىزدى, ت.ب. اۋىستىرۋدىڭ قاجەتى جوق. سەبەبى كومپيۋتەردە تەگىڭىزدى ەسكىشە تەرىپ قاراسا دا, جاڭاشا جەكە كۋالىك بويىنشا قاراسا دا ءبىر جسن (ين) شىعىپ تۇرادى. سول جسن (جەكە سايكەستەندىرۋ ءنومىرى) ارقىلى ونىڭ قاي جەردە دە ءبىر ادام ەكەنى دالەلدەنىپ تۇرادى. ال مەرزىمى اياقتالعان قۇجاتتارىڭىز بولسا (جۇرگىزۋشى كۋالىگى, ت.ب.), ولاردى سول مەرزىمى بىتكەندە اۋىستىرعان ءجون.
كامەلەت جاسىنا تولماعان بالالاردىڭ قۇجاتتارىنا كەلەتىن بولساق, ونىڭ تۋ تۋرالى كۋالىگىندە, بالانىڭ تەگى, ماسەلەن, ءسىزدىڭ ەسكىشە تەگىڭىزبەن تىركەلگەن بولسا, ونى اۋىستىرۋىڭىزعا دا ەش قيىنشىلىق جوق. زاڭ بويىنشا, «نەكە (ەرلى-زايىپتى) جانە وتباسى تۋرالى» كودەكستىڭ 64-بابىنا سايكەس اتا-انا ەكەۋى دە تەگىن وزگەرتكەن كەزدە كامەلەتكە تولماعان بالالاردىڭ دا تەگى وزگەرەدى. بالا ون التى جاسقا تولعانعا دەيىن اتا-انالارىنىڭ بىرلەسكەن ءوتىنىشى بويىنشا تىركەۋشى ورگان بالانىڭ مۇددەلەرىن نەگىزگە الا وتىرىپ, بالانىڭ اتىن, سونداي-اق وعان بەرىلگەن تەكتى اتا-اناسىنىڭ ەكىنشىسىنىڭ تەگىنە وزگەرتۋگە رۇقسات بەرەدى.
ال دايىن قۇجاتتاردىڭ بەرىلۋ مەرزىمىنە كەلسەك, جوعارىدا اتالعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2013 جىلعى 26 تامىزداعى № 852 قاۋلىسىنىڭ 5-تارماعىنا سايكەس «قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتىنىڭ پاسپورتى, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتىنىڭ جەكە كۋالىگى رەسىمدەلگەن كۇننەن باستاپ جەدەلدەتىلگەن تارتىپپەن استانا, الماتى, اقتوبە, شىمكەنت قالالارىندا – ءبىر جۇمىس كۇنىنە دەيىن, وبلىس ورتالىقتارىندا – ءۇش جۇمىس كۇنىنە دەيىن, وبلىستاردىڭ اۋداندارى مەن قالالارىندا – جەتى جۇمىس كۇنىنە دەيىن بەرىلەدى.
دايىنداعان الەكساندر تاسبولات,
«Egemen Qazaqstan»
