تۇركيا وسى كۇندى جىل سايىن ەرەكشە ەسكە الىپ, ءبىر مينۋتتىق ۇنسىزدىك جاريالايدى. بيىل دا «انىت قابير» باسىندا اتالعان داتا اتالىپ ءوتىپ, وعان تۇركيانىڭ قازىرگى پرەزيدەنتى رەجەپ تايپ ەردوعان قاتىستى. سونداي-اق مينيسترلەر, وپپوزيتسيالىق پارتيالاردىڭ كوشباسشىلارى مەن سوت ينستانتسيالارىنىڭ باسشىلارى ەسكە الۋ راسىمىنە ارنايى كەلدى. ىستانبۇلداعى تاكسيم الاڭىندا مىڭداعان ادام جينالدى. جينالعان حالىق تۇركيانىڭ ءانۇرانى – «يستيكلال مارشىن» ورىنداپ, رەسپۋبليكانىڭ نەگىزىن قالاۋشى تۇلعانىڭ ەسكەرتكىشىنە گۇل شوقتارىن قويدى.
قازاق ەلى دە باۋىرلاس مەملەكەتتىڭ بەلگىلى تۇلعاسىنا قۇرمەت كورسەتۋدەن كەندە قالعان ەمەس. وسىعان وراي تۇركيانىڭ قازاقستانداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى نەۆزات ۋيانىك مىرزا باستاعان ءبىر توپ ازامات استاناداعى اتاتۇرىك ەسكەرتكىشىنە گۇل شوقتارىن قويىپ, تۇعىرلى تۇلعاعا تاعزىم ەتتى. سونداي-اق مۇستافا كەمالدىڭ ءومىرى تۋرالى فيلم كورسەتىلدى.
جالپى, ەكى ەل اراسىنداعى باۋىرلاستىڭ تامىرى تەرەڭ ەكەنى بارشاعا ايان. سونداي-اق اتاتۇرىكتىڭ تۇگەل تۇركىلەردىڭ تاعدىرىنا الاڭداعان اپتال ازاماتى ەكەنى بەلگىلى. ونى مىنا وقيعادان بايقاۋعا بولادى.
مۇستافا كەمال اتاتۇرىك 1927 جىلى پارلامەنت مىنبەرىندە تۇرىپ: «كەڭەس وداعىندا ءبىزدىڭ اعايىندارىمىز, قانداس باۋىرلارىمىز بار. ءبىز سولارمەن بايلانىستى ۇزبەۋىمىز كەرەك. ءبىز سوعان دايىن بولۋىمىز كەرەك. ءتىل دەگەن ءبىر كوپىر, تاريح ءبىر كوپىر, مادەنيەت دەگەن كوپىر, وسى كوپىرلەردى قۇلاتپاۋىمىز كەرەك. سول باۋىرلارىمىزبەن ءبىز وتە جاقىن قارىم-قاتىناستا بولۋىمىز كەرەك» دەگەن ەكەن.
تۇركىلەردىڭ اتاسى اتانعان قايراتكەر بۇل ءسوزىن ىسپەن دە دالەلدەي ءبىلدى. كەڭەس ۇكىمەتى قۇرىلىپ, گولوششەكيننىڭ قاندى تىرناعى بۇرە بەرگەندە ءبىرتالاي قازاق باس ساۋعالاپ, قىتاي استى. التاي, باركول, ساۋان, گاسكول ايماقتارىنان ۇدەرە كوشكەن ولار الدىمەن گانسۋ, شىنقايعا ءوتىپ ودان گيمالايا مەن تاقلاماقان شولىنەن اسىپ, ءۇندىستان مەن پاكىستان ارقىلى تۇركياعا تابان تىرەگەنى تاريحتان بەلگىلى. اتاتۇرىكتىڭ سول ءسوزىن قاپەردە ۇستاعان تۇركيانىڭ باسشىلارىنىڭ ەلىنە كوشىپ كەلگەن باۋىرلاس حالىققا قونىس بەرىپ, كومەكتەسكەنىن انادولىداعى اعايىن ەستەن شىعارعان ەمەس.
بۇدان بولەك, شارتاراپتىڭ باسقا بولىكتەرىندە دە تۇركىلەردىڭ اتاسىن ەسكە الۋ ءراسىمى ەرەكشە اتالىپ ءوتتى. ماسەلەن, بەيجىڭدەگى تۇركيا ەلشىلىگىندە ارنايى شارا ۇيىمداستىرىلىپ, وعان كوپتەگەن تۇرىك ازاماتى قاتىستى. سونىمەن قاتار باكۋدەگى تۇركيا ەلشىلىگىندە دە اتاتۇرىكتى ەسكە الدى. انادولىنىڭ ازەربايجانداعى ەلشىسى ەركان وزورال مىرزا باستاعان ەلشىلىك قىزمەتكەرلەرى جوعارى مەكتەپ وقۋشىلارىمەن كەزدەستى.
مۇستافا كەمالدىڭ تۋعان جەرى – سالونيكيدە (قازىرگى گرەكيا) دە قايراتكەرگە قۇرمەت كورسەتىلدى. ايتا كەتەرلىگى, ءراسىم اتاتۇرىك تۋعان ۇيدە ۇيىمداستىرىلدى. شاھارداعى تۇركيانىڭ كونسۋلى ورحان يالماننىڭ ايتۋىنشا, مۇنىڭ ماڭىزى ەرەكشە.
ء«بىز مۇستافا كەمال اتاتۇرىكتى تۇركيانىڭ, الەمنىڭ ءار تۇكپىرىندە ەسكە الامىز. الايدا ول تۋعان ۇيدە قۇرمەتپەن ەسكە الۋدىڭ ماڭىزى زور», دەدى ول جيىن بارىسىندا.
سونداي-اق ەسكە الۋ ءراسىمى ماسكەۋدە, بىشكەكتە, بريۋسسەلدە, انتۆەرپەندە, سوفيادا, پلوۆيۆدا, ناتو-نىڭ عيماراتىندا, ساراەۆودا, بەلگرادتا, تيرانادا اتالىپ ءوتىپ, قايراتكەردىڭ ەسكەرتكىشىنە گۇل شوقتارى قويىلدى.
تۇركيا رەسپۋبليكاسىنىڭ نەگىزىن قالاپ, ونىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى اتانعان مۇستافا كەمال اتاتۇرىك 1881 جىلى وسمان يمپەرياسىنىڭ سالونيكي قالاسىندا دۇنيەگە كەلگەن. ول تۇركيا رەسپۋبليكاسىنىڭ 15 جىلدىعىنا وراي ەل ارالاپ جۇرگەندە 1938 جىلى 10 قاراشا كۇنى ىستانبۇلدا قايتىس بولدى. قايراتكەردىڭ دەنەسى انكاراعا جەتكىزىلىپ, سونداعى ەتنوگرافيا مۇراجايىنا جەرلەنەدى. ال 15 جىلدان كەيىن, ياعني 1953 جىلى قازىرگى كەسەنەسىنە كوشىرىلدى. بۇل كەسەنە تۇرىكشە «انىت قابير» («ەسكەرتكىش قابىر») دەپ اتالادى.
