ماجىلىستە سونداي-اق ەلىمىزدىڭ باستى قارجىلىق قۇجاتى – ۇشجىلدىق بيۋدجەت دەپۋتاتتار تاراپىنان ماقۇلداندى. بۇل ماڭىزدى قۇجاتتار تالقىلانعان وتىرىسقا پرەمەر-مينيستر باقىتجان ساعىنتاەۆ باستاعان ۇكىمەت مۇشەلەرى, ۇلتتىق بانك توراعاسى, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋ جونىندەگى ەسەپ كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى جانە وزگە دە قۇزىرلى ورىنداردىڭ باسشىلارى تۇگەل قاتىستى. دەپۋتاتتار, سونداي-اق «كينەماتوگرافيا تۋرالى» زاڭ جوباسىن دا ەكىنشى وقىلىمدا ماقۇلدادى.
ۇلتتىق قوردان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە بەرىلەتىن كەپىلدەندىرىلگەن ترانسفەرت مولشەرى 2019 جىلى – 2 450 ملرد تەڭگە, 2020 جىلى – 2 300 ملرد تەڭگە, ال 2021 جىلى 2 000 ملرد تەڭگە سوماسىندا بەلگىلەنگەن. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قورىنان 2019-2021 جىلدارعا ارنالعان كەپىلدەندىرىلگەن ترانسفەرت تۋرالى» زاڭ جوباسىنداعى بۇل وزگەرىستەر جونىندە دەپۋتاتتارعا ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى تيمۋر سۇلەيمەنوۆ بايانداپ بەردى.
– 2019-2021 جىلدارعا بەلگىلەنگەن ۇلتتىق قوردان كەپىلدەندىرىلگەن ترانسفەرتتىڭ كولەمى ۇلتتىق قورداعى قاراجاتتىڭ ءتيىستى قارجى جىلىنىڭ سوڭىنا ءىجو-ءنىڭ بولجامدى مانىنەن 30 پايىز مولشەرىندە تومەندەمەيتىن قالدىق بويىنشا شارتتىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتەدى, – دەدى مينيستر.
اتالعان ۇسىنىستى قوسىمشا بايانداماشى, دەپۋتات امانجان جامالوۆ ءماجىلىس كوميتەتتەرىنىڭ وڭ باعالاعاندىعىن اتاپ ءوتتى.
ال «2019-2021 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى» زاڭ جوباسى بويىنشا ەكى مينيستر مەن ۇلتتىق بانك توراعاسى بايانداما جاسادى. قۇجات مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قازاقستان حالقىنا جولداۋى نەگىزىندە جانە بيۋدجەت كودەكسىنە سايكەس ەلىمىزدىڭ 2019-2021 جىلدارعا ارنالعان الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامىنا ساي ازىرلەنگەن.
الدىمەن مىنبەگە شىققان ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى تيمۋر سۇلەيمەنوۆ ەلىمىزدىڭ 2019-2023 جىلدارعا ارنالعان الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامىنا توقتالىپ ءوتتى.
– بولجام 2017 جىلعى ىشكى جالپى ءونىمنىڭ ەسەپتىك ستاتيستيكالىق دەرەكتەرى مەن ەكونوميكا سالالارىنىڭ وسى جىلدىڭ 7 ايىنىڭ قورىتىندىلارى جانە الەمدىك تاۋار نارىعى جاعدايى نەگىزىندە جاسالدى. 2019 جىلى مۇناي باعاسى الەمدىك قارجى ۇيىمدارىنىڭ كونسەنسۋس-بولجامى ءبىر باررەلگە 66,7 اقش دوللارىن قۇرايدى. وسىنى ەسكەرە وتىرىپ, بازالىق ستسەناريدە مۇنايدىڭ باعاسى 60 اقش دوللارى ەسەبىمەن الىندى, – دەدى ت.سۇلەيمەنوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا ىشكى جالپى ءونىمنىڭ ناقتى ءوسۋى بۇگىنگى قارقىنمەن 2019 جىلى – 3,9 پايىزعا, ال 2023 جىلى – 4,6 پايىزعا دەيىن جەتۋى مۇمكىن.
2019-2021 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ باسىمدىقتارى 2019-2023 جىلدارعا ارنالعان الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامىنا سايكەس كەلەدى. بۇل – اگرارلىق سەكتوردى, يندۋستريالاندىرۋ مەن شاعىن جانە ورتا بيزنەستى, ەكونوميكانى تسيفرلاندىرۋ, كولىك ينفراقۇرىلىمىن جانە الەۋمەتتىك سالانى دامىتۋ.
ماسەلەن, بيۋدجەت جوباسىندا جاڭارتىلعان ءبىلىم بەرۋ مازمۇنى بويىنشا پەداگوگيكالىق شەبەرلىك بىلىكتىلىگى ءۇشىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ مۇعالىمدەرىنە قوسىمشا اقى تولەۋگە, اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردى ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋگە, جەرگىلىكتى ماڭىزى بار جولداردى دامىتۋعا, كيبەر قاۋىپ-قاتەرىنە قارسى ءىس-قيمىلعا ارنالعان شىعىستار كوزدەلگەن.
– رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت جوباسى بيۋدجەت تاپشىلىعىن 2019 جىلى ىشكى جالپى ونىمگە 1,5 پايىزدان 2021 جىلى 1,3 پايىزعا دەيىن تومەندەتۋ ەسەبىنەن بورىشتى قاۋىپسىز دەڭگەيدە ۇستاپ تۇرۋ مىندەتىن ىسكە اسىرۋدى قامتاماسىز ەتەدى. الەۋمەتتىك بلوكتىڭ شىعىستارى 2025 جىلعا دەيىنگى دامۋ ستراتەگياسىنىڭ جاڭا ادام كاپيتالىن قۇرۋدىڭ جۇيەلى رەفورماسىنا تولىعىمەن بايلانىستى جانە ۇشجىلدىق كەزەڭدە 15,7 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى. پرەزيدەنتتىڭ جولداۋىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن الەۋمەتتىك بلوكتىڭ شىعىستارى 107,0 ملرد تەڭگەگە ۇلعايتىلدى, ول 2019 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرىن 42 500 تەڭگەگە دەيىن كوتەرۋمەن, ءۇش جىلدا مەكتەپتەردى سالۋ ءۇشىن 50 ملرد تەڭگەگە ۇلعايتۋمەن, سونداي-اق مەكتەپ پسيحولوگتەرىنىڭ جۇمىسىن كۇشەيتۋ قاجەتتىلىگىمەن بايلانىستى, – دەدى ءوز بايانداماسىندا قارجى ءمينيسترى ءا.سمايىلوۆ.
ءوز كەزەگىندە ۇلتتىق بانك توراعاسى
دانيار اقىشەۆ تا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەگى وزگەرىستەردىڭ پارامەترلەرى ۇكىمەت جانە ۇلتتىق بانكتىڭ بىرلەسىپ ازىرلەگەن جانە كەلىسىلگەن ماكروەكونوميكالىق بولجامدارىنا نەگىزدەلگەندىگىن اتاپ ءوتتى.
– ۇلتتىق بانك شەكاراسى, ءدالىزى نەمەسە باسقا دا باعدارى جوق وزگەرمەلى ايىرباس باعامى ساياساتىن جالعاستىرادى. ۆاليۋتا باعامى نەگىزىنەن ەلىمىزدەگى تولەم بالانسى جاعدايىنا بايلانىستى, ياعني شەتەل ۆاليۋتاسىنىڭ ەلىمىزگە ءتۇسىمى مەن جىلىستاۋىنىڭ تەڭگەرىمى اسەرىنەن قالىپتاساتىنىنا سەنىمدىمىز. بۇل سىرتقى كۇيزەلىستەردى ازايتۋعا جانە ەكونوميكامىزدىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىك كورسەتكىشتەرىن دەرەۋ تۇزەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى, – دەپ ويىن ساباقتادى د.اقىشەۆ.
زاڭ جوباسىن تالقىلاۋلاردان سوڭ ءوز ويىن بىلدىرگەن ءماجىلىس توراعاسى:
– ەڭ باستىسى, بۇل زاڭ جوباسىندا ەلباسىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ بيىلعى جولداۋىندا ايتىلعان بارلىق تاپسىرمالاردى قارجىلاندىرۋعا ناقتى قادام جاسالىندى. ەندىگى باستى مىندەت – وسى بولىنگەن ءاربىر تيىندى دۇرىس پايدالانۋ. بۇل – ەلىمىزدىڭ تۇراقتى دامۋىنا ىقپال ەتىپ, ءاربىر وتباسىنىڭ, ءاربىر شاڭىراقتىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋعا جاڭا سەرپىن بەرەتىن بولادى, – دەدى.
ن.نىعماتۋلين اتاپ وتكەندەي, ءماجىلىس اتالعان تاپسىرمالاردى زاڭنامالىق تۇرعىدان قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارىن ودان ءارى جالعاستىراتىن بولادى.
وسى ورايدا باستى قارجىلىق قۇجات بويىنشا ماجىلىسكە كەلگەن ۇكىمەت باسشىسى باقىتجان ساعىنتاەۆ تا بيۋدجەتتى ماقۇلداعان دەپۋتاتتارعا العىسىن بىلدىرە كەتتى.
– بيىلعى بيۋدجەتتىڭ ورنى ەرەكشە. ويتكەنى ول نەگىزىنەن وسى جىلعى قازان ايىندا ەلباسىنىڭ قازاقستان حالقىنا جولداۋىنداعى تاپسىرمالاردى ناقتى ورىنداۋعا باعىتتالعان. الداعى ۋاقىتتا ەلباسى تاپسىرمالارىنىڭ بارلىعى تولىعىمەن ورىندالادى دەپ سىزدەردى سەندىرگىم كەلەدى. بۇگىن بيۋدجەت جوباسىن تالقىلاۋ بارىسىندا دەپۋتاتتار ايتقان ەسكەرتۋلەر مەن ۇسىنىستار ۇكىمەتتە جەكە قارالىپ, ءبىزدىڭ جۇمىسىمىزدا ەسكەرىلەتىن بولادى, – دەدى ب.ساعىنتاەۆ.
جالپى وتىرىستان سوڭ جۋرناليستەرگە جوعارىدا اتالعان زاڭ جوبالارى بويىنشا تۇسىنىك بەرگەن ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى ت.سۇلەيمەنوۆ كوپشىلىكتىڭ كوكەيىندەگى كۇدىكتى ءدوپ باسىپ, وتاندىق كاسىپكەرلەرگە قاراتا پىكىر ءبىلدىردى.
– ەلدەگى بيزنەسمەندەرگە, ءىرى جانە شاعىن ساۋدا جەلىلەرىنە ۇندەۋ جاساعىم كەلەدى, ياعني ەڭبەكاقى وسكەننەن كەيىن, ولار بىردەن ءونىم باعاسىن وسىرۋمەن جارىسپاۋى كەرەك. جالپى العاندا, ەكونوميكا ءوستى, الايدا جان باسىنا شاققانداعى كىرىستەر تەجەلىپ قالدى. ەكونوميكا وسىمىنە حالىقتىڭ ناقتى تابىسى لايىقتى بولۋى ءۇشىن ءبىز بۇل كورسەتكىشتەردى سايكەستەندىرىپ جاتىرمىز. بۇل تۇرعىدا بيزنەستىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىك تانىتقانى وتە ماڭىزدى. وسى پروتسەسس اياسىندا ولار ءوز تاۋارلارىنىڭ قۇنىن نەگىزسىز وسىرمەۋى قاجەت, سونداي-اق كورسەتىلەتىن قىزمەتتەرگە, تاريفتەرگە باعانى نەگىزسىز ارتتىرماۋى كەرەك. شىن مانىندە بۇل ماسەلە ۇكىمەتتىڭ باقىلاۋىندا تۇر. كۇن سايىن الەۋمەتتىك ماڭىزى بار تاۋارلار باعاسىنىڭ وزگەرۋىنە قاتىستى ۆەدومستۆولاردىڭ, وبلىس اكىمدەرىنىڭ ەسەپتەرى تىڭدالادى, – دەدى مينيستر.
سەرىك ابدىبەك,
«ەگەمەن قازاقستان»