«وسى دا وقيعا بولىپ پا؟! قازىر كىم كىتاپ شىعارماي جاتىر؟» دەرسىز. بىراق جانعالي اقىننىڭ ءجونى بولەك ەدى. ءبىزدىڭ قازاقتا تاس جارارلىق تالانتى بولسا دا, تانىلماي كەتكەن تۇلعالار وتە كوپ قوي. سولاردىڭ ءبىرى – جانىبەكتىك اقىن جانعالي مىرزاليەۆ ەدى. وقۋشى كەزىنەن جاس تىلشىلەر قۇرامىندا اۋداندىق گازەتتە جۇمىس ىستەپ كوزگە تۇسكەن اقىن قازمۋ-ءدىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىندە وقىعان. جانعالي مىرزاليەۆتىڭ ولەڭدەرى, ماقالالارى كەزىندە رەسپۋبليكالىق «قازاق ادەبيەتى», وبلىستىق «ورال ءوڭىرى» جانە اۋداندىق گازەت بەتتەرىندە ءجيى جاريالاناتىن. تالايلى تاعدىرى تالقىعا ءتۇسىپ, وكىنىشتى ءومىرى 44 جاسىندا ۇزىلگەن اقىننىڭ سوڭىندا جوقتاۋشى دا بولماي, مۇلدەم ۇمىتىلىپ كەتكەندەي ەدى.
بىراق جانىبەكتىك جاناشىر جىگىتتەر بىرنەشە جىلدان بەرى ارحيۆ كەزىپ, گازەت تىگىندىسىن اقتارىپ, اقىننىڭ مۇراسىن جيناستىردى. بۇل ءىستىڭ باسىندا بەلگىلى مادەنيەت قايراتكەرى داۋلەتكەرەي قۇسايىنوۆ, جۋرناليستەر نۇرلىبەك راحمانوۆ, نۇرتاي تەكەباەۆتار ءجۇردى. اقىرى وسى ءىستىڭ نۇكتەسىن جانىبەك اۋداندىق «شۇعىلا» گازەتىنىڭ رەداكتورى احمەديار باتىرحانوۆ قويىپتى. ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ماقالاسىنان باستاۋ الاتىن «تۋعان جەر» باعدارلاماسى اياسىندا جەرلەستەرىن جۇمىلدىرىپ, اقىننىڭ تۋعان جەرى اقوبا اۋىلىندا «جىردىڭ شامىن مازداتىپ...» اتتى وبلىستىق عىلىمي-شىعارماشىلىق كونفەرەنتسيا ۇيىمداستىرعان.ءسويتىپ, تىرىسىندە ماراپات كورمەي, ودان كەيىن وتكەن شيرەك عاسىردا ەسىمى ەل جادىنان شىعا جازداعان جانعالي مىرزاليەۆتىڭ 70 جىلدىعىن ايتارلىقتاي وتكىزدى.
وسى شاراعا 500 شاقىرىم جول ءجۇرىپ, ورال قالاسىنان قازاقستان جازۋشىلار جانە جۋرناليستەر وداعىنىڭ مۇشەسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت قايراتكەرى, اقىن ايتقالي نارىكوۆ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءبىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ قۇرمەتتى قىزمەتكەرى, م.وتەمىسوۆ اتىنداعى بقمۋ-ءدىڭ فيلولوگيا فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى زەينوللا مۇتيەۆ, رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسىنىڭ جەڭىمپازى مۇرادىم ميرلانوۆ, باتىس قازاقستان وبلىستىق «ورال ءوڭىرى» گازەتىنىڭ ءتىلشىسى, اقىن نۇرتاي تەكەباەۆتار ارنايى بارىپ, شاعىن اۋىلداعى شىرايلى كەشتىڭ مارتەبەسىن بيىكتەتە ءتۇستى.
«بەينەتىنەن تىرلىكتىڭ كەلگەن كۇنى قالجىراپ,
اۋماعان دەپ وزىمنەن ءسۇيدى اتا-اناڭ الدىنا اپ.
سۋرەتشى سياقتى ورتەنەدى وزەگى,
وسكەننەن سوڭ الپەتىڭ وزگەرەرىن سەزەدى.
ادام ۇقساپ ادامعا,
تەرەك تارتىپ تەرەككە,
ءومىر دەگەن ومىردەن اينىماۋى كەرەك پە؟
ۇقساستىق تا, شىنىمەن, قول جەتپەيتىن بەلەس پە؟
تىرلىك زاڭى باسقاعا ۇقساماۋدا ەمەس پە؟» - دەپ جىرلاعان جانعالي اقىننىڭ وزگەگە ۇقساماس وزىندىك ولەڭدەرى دە كوپ بولاتىن. اقىن كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەرىنە ارنالعان كەشتە زامانداستارى مەن اۋىلداستارى نەبىر اسەرلى اڭگىمەگە كۋا بولدى.
«جاستىق ءوتتى جالىن جۇزدەن ءار تايىپ,
كۇننەن كۇنگە كەلەمىز عوي قارتايىپ.
ءبىز قورىقساق, جاۋدان ەمەس, باۋىرىم,
ويسىزدىقتان قورقايىق!
بۇل ءومىردىڭ ءار ساعاتىن, ءار ءساتىن
شاقتاي كەلگەن قارسى الايىق اڭساتىپ.
كەيدە ءبىزدى ماداقتاسا نەسى ايىپ,
بەدەل ساتىپ جۇرمەگەنگە,
ار ساتىپ...
سوزدەن گورى سارا شىققان ىسىمەن
جانداردى مەن جاقىنىراق تۇسىنەم.
باقىت قۇسىن كەرەگى جوق ارمانداپ,
الاقاننىڭ كەلەدى ول كۇسىمەن!» دەپ جىرلاعان اقىننىڭ ءار جەردە شاشىلعان جىرلارىن جيناقتاپ, جەكە كىتاپ ەتىپ باستىرعان احمەديار باتىرحانوۆقا جەرلەستەرى العىس ايتتى. شىنىندا بۇل از ەڭبەك ەمەس. احمەديار قۋان ۇلى وسى جولدا الماتىعا دەيىن ساپار شەگىپ, اۋداندىق, وبلىستىق باسىلىمداردىڭ سارعايعان تىگىندىلەرىن قوپاردى. اقىننىڭ ءار ولەڭىن تىرنەكتەپ جينادى.
- جەتپىسىنشى جىلدارى قازاق پوەزياسىنا جەكە لەك بولىپ كەلگەن تەمىرحان مەدەتبەكوۆ, كەڭشىلىك مىرزابەكوۆ, جاراسقان ابدىراشەۆ, كۇلاش احمەتوۆا سىندى زامانداستارىمىزدىڭ قاتارىندا جانعالي مىرزاليەۆ تە بولدى. ول قازمۋ-دە وقىعان جىلدارى قازاق پوەزياسىن اسپانداتقان اقىن قىز-جىگىتتەرمەن بىرگە ءوستى. جارىسا جىر جازدى. جاتاقحانانى كۇڭىرەنتىپ ولەڭ وقىدى. ادام بالاسىنىڭ تاعدىرى ءار ءتۇرلى عوي. جانعالي سول كەرەمەت تالانتتى توپتان ءبولىنىپ, تۋعان جەرگە ورالۋعا ءماجبۇر بولدى. ەگەر جانعالي ۇلكەن ورتادان اجىراماسا, قازاقتىڭ اسا كورنەكتى اقىنى بولىپ قالىپتاسار ەدى. وعان جىرلارى كۋا, - دەيدى اقىن ايتقالي نارىكوۆ.
مادەني ورتالىقتاردان شالعاي جاتقان شاعىن اۋىلدا وتكەن شىعارماشىلىق كەش اقوبالىقتاردىڭ ەسىندە كوپكە دەيىن ساقتالارى انىق. وسى كەشكە قاتىسقان جانىبەك اۋدانى اكىمىنىڭ ورىنباسارى جاقسىلىق ابدولوۆ تا اقىن ارۋاعىن اسپانداتقان قۇرمەتتى قوناقتارعا ەل اتىنان العىسىن ايتىپ, اقىن ايتقالي نارىكوۆ پەن عالىم زەينوللا مۇتيتەگىنىڭ يىعىنا شاپان جاپتى.
كونفەرەنتسيا سوڭىنان مەيماندار اقوبا اۋىلى كوركەمونەرپازدارى قويعان كونتسەرتتى تاماشالادى.
قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
باتىس قازاقستان
