فەستيۆال توي تويلاۋ ەمەس, جەتىستىكتەرىمىزدى سارالاي وتىرىپ, ءالى دە جەتىلە تۇسۋگە جانە جاڭا بەلەستەردى باعىندىرۋعا قول جەتكىزۋ بولۋى ءتيىس. سوندىقتان بۇل فەستيۆالدى رەسەيدىڭ چەحوۆ اتىنداعى, فرانتسيانىڭ اۆينون, انگليانىڭ ەدينبۋرگ, اۋستريانىڭ زالتسبۋرگ سەكىلدى الەمنىڭ ءىرى حالىقارالىق تەاتر فورۋمى دەڭگەيىنە جاقىنداتۋدىڭ باسى دەپ باعامداعانىمىز ابزال. مۇنى تاۋەلسىز قازاق ەلىنىڭ وڭ ءيميدجىن الەمدىك قاۋىمداستىققا تانىتۋ ماقساتىنداعى ساياسي ءمانى زور مەملەكەتتىك ماڭىزدى شارا دەپ تۇسىنگەنىمىز ءجون.
فەستيۆالدىڭ ەۋروپالىق كورسەتىلىمى الەمگە تانىمال يتاليالىق «Piccolo تەاtro di Milano» تەاترىنىڭ «ارلەكين – ەكى مىرزاعا ءبىر قىزمەتشى» سپەكتاكلىمەن باستالدى. 70 جىلدان اسا ساحنادان تۇسپەي كەلە جاتقان تۋىندىنى حح عاسىر تەاترىنىڭ ءىرى تۇلعاسى, رەجيسسەر دجوردجو سترەلەر ساحنالاعان. مۇنى «استانا» فەستيۆالى ساحناسىنداعى شەتەلدىك تەاترلار شەرۋىنىڭ جاقسى باستاماسى دەپ بىلدىك. ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس بىتىسىمەن ىلە-شالا قولعا الىنعان سپەكتاكل نەسىمەن قۇندى دەگەن ماسەلەگە كەلسەك, بۇل – الەم تەاترىنىڭ دامۋ تاريحىنا ۇلكەن ءىز قالدىرعان يتاليالىق del arte تەاتر جانرى ۇلگىسىن جاڭالاپ, قالپىنا كەلتىرگەن ايتۋلى قويىلىم. ورىنداۋشىلاردىڭ ساحناداعى اكتەرلىك امال-ادىستەرى ءار الۋان.
زاماناۋي تەاتر ونەرىندە پولياك رەجيسسۋراسى, پولياك تەاترى ىزدەنىستەرىنىڭ الار ورنى بولەك. بەلگىلى «TR Warszawa» ۇجىمى ءوزىنىڭ 2015 جىلى ساحنالانعان «ازاپ شەككەندەر» سپەكتاكلىنەن ەلگە تانىمال ەكى بىردەي اۆتوردى تارتقانىن كورەمىز. نەمىستىڭ جاس تا بولسا تانىمال دراماتۋرگى ءارى رەجيسسەرى ماريۋس فون مەيەنبۋرگ پەسالارىنىڭ زاماناۋي ەۋروپا جانە ورىس ساحناسىندا قويىلۋى پروگرەسسيالىق ءوسۋ ۇستىندەگى ءۇردىس بولىپ تابىلادى. بەرليندىك «شاۋبيۋنە» تەاترىنىڭ كوركەمدىك جەتەكشىسى توماس وستەرمايەرمەن تۇراقتى تاندەمدە جۇمىس ىستەۋى, كلاسسيك دراماتۋرگتەردى زامانعا ساي لايىقتاپ قويۋى, ءوز پەسالارىن جازۋى جانە ساحنالاۋى ۇيرەنشىكتى قۇبىلىسقا اينالدى. ونىڭ «ازاپ شەككەندەر» پەساسىن قويعان تالانتتى رەجيسسەر گجەگوج ياجينانىڭ بۇگىنگى زاماناۋي ەۋروپا رەجيسسۋراسىنداعى ورنىن ەسكەرسەك, كورەرمەن بۇل جولى دا ۇزدىك تۋىندىمەن تانىستى دەۋگە تولىق نەگىز بار. سپەكتاكل باتىس پەن شىعىستا قانى سورعالاعان وزەكتى ماسەلەنىڭ بىرىنە, جاس ۇرپاقتىڭ ءدىن جولىنا كەلۋىنىڭ, جاي كەلمەي ءدىندى ۇستانۋشى, ناسيحاتتاۋشى جولىنا ءتۇسۋىنىڭ سەبەپ-سالدارىنا ۇڭىلدىرەدى.
ليتۆالىق «Meno Fortas» تەاترى ف.كافكانىڭ «اشتىق شەبەرى» اڭگىمەسى نەگىزىندە بەلگىلى تەاتر رەجيسسەرى ە.نياكروشيۋس ساحنالاعان سپەكتاكلدى ۇسىندى. سۋرەتكەر مەن قوعام اراسىن سيپاتتاعان اڭگىمە نەگىزىندە رەجيسسەر فيلوسوفيالىق تەرەڭ ءمانى بار, مەتافورالىق ويعا جەتەلەيتىن, ەكسپرەسسيۆتى زاماناۋي سپەكتاكل جاساعان. ادامنىڭ بويىنداعى «السىزدىكتى» كورسەتەتىن دەتالدار سپەكتاكلدە مولىنان تابىلادى. باستى كەيىپكەردىڭ اشتىق جاريالاۋدان العان سىلدىرماق ماراپاتتارىن كورسەتەتىن تۇس نازار اۋدارۋعا تۇرارلىق. تەاتر وسى سپەكتاكلى ءۇشىن ءتۇرلى فەستيۆالداردا العان ماراپات قاعازدارى مەن ەستەلىك ستاتۋەتكالارىن, كۋبوكتارىن سپەكتاكلدىڭ رەكۆيزيتى رەتىندە قولدانادى. مۇندايدا «ف.كافكا ءتارىزدى شاعىن اڭگىمەلەرىمەن تانىلعان قازاقتا دا جازۋشى از ەمەس, شىركىن سولار قاشان ساحنالانار ەكەن» دەگەن ءۇمىت ەرىكسىز تۇتانادى. قالاي دەسەك تە ەۋروپالىق دەڭگەيدەگى رەجيسسەرلىك جۇمىستاردىڭ ءتول رەجيسسۋرا ءۇشىن الداعى ۋاقىتتا ساباق بولار تۇستارى كوپ.
گەرمانيانىڭ تاۋەلسىز حالىقارالىق «11» تەاترى فرانتسۋز ەكزيستەنتسياليزم باعىتىنىڭ فيلوسوفى, جازۋشى-دراماتۋرگ جان پول سارتردىڭ «جابىق قوعام» («شىعارعا جول جوق») قويىلىمىن كورسەتتى. قوعامنىڭ ءار- ءتۇرلى ساتىسىنا جاتاتىن ءبىرى باي ەستەل, ەكىنشىسى پوشتا قىزمەتكەرى يننەس, ءۇشىنشىسى گارسەن ءجۋرناليسى جۇمباق قىزمەتكەر ءبىر بولمەگە توعىتادى. سالدەن سوڭ ءۇش ادامنىڭ اراسىندا ءوزارا كيكىلجىڭ, كۇشتىنىڭ السىزگە الىمجەتتىلىگى, وزگەنى وزىنە باعىنىشتى ەتۋ سەكىلدى ارەكەتتەر باستالادى. اۆتور وسىنداي تار ورتادا, تۇرمە كامەراسىندا, جابىق قوعامدا كۇش كورسەتۋ پوزيتسياسىنان بولاتىن الىمجەتتىلىك پەن وزگەگە تاۋەلدىلىكتىڭ تابيعاتىنا نازار اۋدارتادى. تاقىرىپ قىزىقتى, كوتەرگەن ماسەلە تەرەڭ دە ءماندى. تەاتردىڭ جاس اكتەرلەر قۇرامىنىڭ ورىنداعان سپەكتاكلى كورەرمەنگە ەكىۇشتى وي قالدىردى. نەگىزىنەن سپەكتاكلدەگى اكتەرلەردىڭ ساحنالىق ارەكەتى, ميزانستسەنالار, دەكوراتسيا, جارىق قۇرالدارى وتە قاراپايىم. الايدا وسى قاراپايىمدىققا ويىنىمەن جان بىتىرۋگە ءتيىس جاس اكتەرلەردىڭ كوزىندە وت, جۇرەگىندە جالىن سەزىلمەۋى, شىعارمانىڭ ءمانى مەن مازمۇنىن تولىق اشىپ بەرە الماي قالعانى وكىنىشتى.
اعىلشىننىڭ «1927» تەاترى بەلگىلى جاس تەاترلاردىڭ ءبىرى سانالادى. 2005 جىلى جازۋشى, اكتريسا جانە رەجيسسەر سيۋزەند اندرەيد پەن ارىپتەسى انيماتور, يلليۋستراتور جانە كينورەجيسسەر پول بەرريتت تاراپىنان قۇرىلىپ, ولارعا اكتريسا جانە كوستيۋم سۋرەتشىسى ەسمە ەپپلتون جانە اكتريسا, كومپوزيتور ءارى مۋزىكانت ليليان حەنلي قوسىلادى. شىعارماشىلىق تۇلعالاردان قۇرىلعان تەاتر سپەكتاكلدەرى سان ءتۇرلى جانردىڭ باسىن بىرىكتىرۋىمەن جان باۋرايدى. مۋلتيپليكاتسيا مەن تەاتردىڭ قوسىندىسىندا جۇمىس ىستەيتىن بۇل ۇجىمنىڭ ونەرى الەمدىك تەاترلار فەستيۆالدارىندا ۇلكەن سۇرانىسقا يە. بالشىقتان جاسالعان الىپ ادام – گولەمگە جان ءبىتىرۋ ارقىلى ادامنىڭ تەحنولوگيا مەن ەكونوميكا تۇتقىنىنا اينالعانىن كورسەتەدى, تەحنولوگيانىڭ وزىق جەتىستىكتەرى ادام تۇرمىسىن ەداۋىر جەڭىلدەتكەنمەن, گولەمدەر (تەحنولوگيالىق جەتىستىكتەر) بيلەگەن «زاماناقىردى» ساتيرالىق تىلمەن ۇتىمدى تۇيرەيدى.
ش.رۋستاۆەلي اتىنداعى گرۋزيا مەملەكەتتىك اكادەميالىق تەاترى استاناعا ات باسىن بۇرماس بۇرىن الماتىدا ونەر كورسەتتى. بەلگىلى رەجيسسەر ر.ستۋرۋا دراماتۋرگ ب.برەحتتىڭ 1930 جىلى جازعان «ەرەجەدەن تىس جانە ەرەجە» – «يسكليۋچەنيە ي پراۆيلا» پەساسىن «زاڭداستىرىلعان زاڭسىزدىق» دەگەن اتپەن ۇسىندى. گرۋزين تەاتر سىنشىلارىنىڭ 2016 جىلعى باعالاۋى بويىنشا جىلدىڭ 5 ۇزدىك قويىلىمىنىڭ قاتارىنا ەنگەن بۇل سپەكتاكلدىڭ استانا فەستيۆالىنىڭ باعدارلاماسىنا قوسىلۋى ءسوزسىز جەتىستىك. ب.برەحت كوتەرگەن ماسەلە بۇگىنگى كۇننىڭ تىنىسىمەن ەتەنە ۇندەسۋىمەن قۇندى. بۇدان عاسىرعا جۋىق ۋاقىت بۇرىنعى قوعام جاعدايىن ءسوز ەتەتىن تۋىندى ءسال سابىر ساقتاپ, ءوز ىسىمىزگە باجايلاپ قاراۋ كەرەكتىگىن ەسكە سالادى. قويىلىم پىسىقاي بيزنەسمەن لانگمان (اكتەر ز.پاپۋاشۆيلي) ارەكەتىمەن پايدا بار جەرگە ەلدەن بۇرىن جۇگىرەتىن, بايلىق ءۇشىن ءبارىن تاپتاپ وتۋدەن تايىنبايتىن اشقاراق كاپيتال يەسىن ەسكە سالادى. ونىڭ جالداعان جۇمىسشىلارىنا جاسايتىن قىسىمى, قاتىگەزدىگى, سوتتاعى قۇقىق قىزمەتكەرلەرىنىڭ شەشىمىن ءوز پايداسىنا زاڭداستىرۋى زاماننىڭ ازعانىن, زاڭ جۇيەسىنىڭ ابدەن توزعانىن كورسەتەدى. ۇستەم تاپ ەزگىسىنەن بوساماعان قاراپايىم حالىقتىڭ تارتقان ازابىنا تراگەديالىق فارس جانرىندا نازار اۋدارتادى. رەجيسسەر پەسادا جوق اراب شەيحى مەن بۋددا قۇدايى سەكىلدى كەيىپكەرلەردى سپەكتاكلگە كىرىستىرە وتىرىپ, شىندىققا مۇلدە جاناسپايتىن, ادىلدىكتى بەلدەن باسقان قاراما-قايشى سوت شەشىمىن شىعارتادى.
جاپونيا استاناسى توكيودان كەلگەن «Nakamura Gekijo» تەاتر ترۋپپاسىنىڭ ونەرىن اسىعا كۇتتىك. كۇنشىعىس ەلىندەگى 400 جىلدان اسا تاريحى بار ءداستۇرلى «كابۋكي» تەاترىنىڭ سارىارقا توسىنە تۇڭعىش رەت كەلۋى شىنىندا دا تاريحي قۇبىلىس ەدى. تەاتردىڭ ءداستۇرلى ويىنىنان بولەك, جالپى شەتەلدىك كورەرمەنگە ۇعىنىقتى قولتاڭبامەن جاسالعان ارنايى قويىلىم وقيعاسى جاپونيا تاريحىنداعى اڭىزدان باستاۋ الادى. ايداھارعا قۇرباندىققا بەرىلگەن قىزدى قۇتقارۋعا شىققان جاس باتىردىڭ ەرلىگى, كۇنشىعىس ەلىنىڭ بارلىق تاريحى جازىلعان وراما قاعازعا قول جەتكىزۋدەگى كۇرەسى باياندالادى. اسىل مۇرانى يەلەنۋ جولىنداعى كۇرەس جاپوننىڭ ءداستۇرلى تەاتر كەيىپكەرلەرىن حان ءتاڭىرى تاۋىنان ەسكەن سامال جەلمەن بىرگە قازاق ەلىنىڭ باس قالاسى – استاناعا الىپ كەلەدى.
ال قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنان بەيجىڭ حالىقتىق كوركەم تەاترى جەن مين ساحنالاعان دراماتۋرگ تس.ءتسزينچجيدىڭ «شابدالى گ ۇلىن ۇناتامىن» اتتى دراماسىن اكەلىپتى. باس-اياعى ءۇش-اق اكتەردىڭ قاتىسۋىمەن وينالاتىن دراما «قويىلىم ىشىندەگى قويىلىم» ۇلگىسىندە ورىندالادى. رەجيسسەر شاعىن ساحنا كەڭىستىگىندە وزىندىك پلاستيكاسى مەن سويلەۋ مانەرى بار اكتەرلەردىڭ ويىنىن ۇيلەستىرە بىلگەن. تان ديناستياسى تۇسىنداعى ءداستۇرلى قىتاي ادەبيەتى حيكاياتىنان الىنعان وقيعا جەلىسى ماحاببات پەن شىنايى ءومىر ورنەگىمەن استاسا ءوربيدى. قىتاي مادەنيەتىندە ماحاببات سيمۆولى بولعان شابدالى گ ۇلىنىڭ كورەرمەنگە ايتپاق ويى مول. ءوز ەلىندە تانىمالدىققا يە بۇل قويىلىم حالىقارالىق تەاتر فەستيۆالدارىنا قاتىسىپ, ون جىلدا 275 مارتە كورسەتىلىپتى. ءبىر عاجابى, ورىنداۋشى اكتەرلەر ءوز كەيىپكەرلەرىنىڭ ءىس-ارەكەتىنە باعا بەرىپ, قاجەت جەرىندە پىكىر-ۇسىنىستارىن اشىق ءبىلدىرىپ وتىرادى. بۇل بۇگىنگى قوعامداعى ماحاببات, مورال, ەكىجۇزدىلىك سەكىلدى ەتيكالىق ماسەلەلەردى كوتەرگەن قىزىقتى سپەكتاكلدىڭ ءبىرى بولدى.
لەنسوۆەت اتىنداعى سانكت-پەتەربۋرگ اكادەميالىق تەاترىنىڭ بەلگىلى رەجيسسەرى يۋ.بۋتۋسوۆ ساحنالاعان ا.چەحوۆتىڭ «ۆانيا اعاي» دراماسىن كورەرمەن سۇيىسپەنشىلىكپەن قابىلدادى. سپەكتاكل 2017 جىلى رەسەيدىڭ «التىن ماسكا» كونكۋرسىنىڭ التى اتالىمى بويىنشا ۇزدىكتەر تىزىمىنە ىلىگىپ, «ۇزدىك رەجيسسۋرا» جۇلدەسىن يەلەنگەن. الەكساندر نوۆيكوۆ ۆانيا اعايى ءۇشىن «ۇزدىك ەر ادام», سەرگەي ميگيتسكو – پروفەسسور سەرەبرياكوۆ, ال ولگا مۋراۆيتسكايا سونيا ءرولى, ەكىنشى قاتارداعى قوسالقى بەينەنى سومداعانى ءۇشىن جەڭىمپاز اتانعان بولاتىن. ءار كەيىپكەردىڭ وزىندىك ايتار ويى بار. اكتەرلەردىڭ ءومىر ءسۇرۋ داعدىسىن رەجيسسەر ادەيى شارتتى تۇردە كورسەتە وتىرىپ, ولاردىڭ جانايقايىن, جالعىزدىق زاردابىنان جاپا شەككەن كەيپىن بەرۋگە تىرىسقان. ءبارى وقىعان, ينتەلليگەنت ورتانىڭ ادامدارى بولا تۇرىپ, ومىردە كوپ سۇرىنگەن, قاتەلىككە ۇرىنعان, جانتالاسا اداسقاندار جايى سۋرەتتەلەدى. كەيىپكەرلەر تراگەدياسىن, جالعىزدىق شەرىن كورەرمەن بىرگە سەزىنىپ, بىرگە ەگىلەدى. كلاسسيكالىق تۋىندىنىڭ ۇزاق جىلدار قولدانىستا بولۋىنىڭ باستى ەرەكشەلىگى – زامان تالابىنا ساي وزگەرە الاتىندىعىندا, وزگەشە ۇلگىدە قويۋعا بولاتىندىعىندا.
بۇعان دەيىن استانادا بىرنەشە رەت بولعان ماسكەۋ گۋبەرنيالىق تەاترى زاماناۋي دراماتۋرگ ياروسلاۆا ءپۋلينوۆيچتىڭ پەساسى بويىنشا رەجيسسەر ا.گورۋشكينا ساحنالاعان «شەكسىز ءساۋىر» درامالىق يمپروۆيزاتسياسىن الىپ كەلدى. ساحنالىق تۋىندى كوپ وتباسىنىڭ شوعىرلانا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان سۇرەڭسىز ورتاسىن سۋرەتتەيدى. جاسى 90-نان اسقان, قاتەرلى ىسىكپەن اۋىراتىن ۆەنيامين قاريا ولەر الدىندا بالا كۇنىنەن باستاپ, بارلىق ءومىر بەلەستەرىن ءدال الاقانعا سالعانداي ەتىپ ەسىنە تۇسىرەدى. بۇل – اۋمالى-توكپەلى حح عاسىردىڭ ەلەۋلى كەزەڭدەرىنىڭ كۋاگەرى بولعان ادامنىڭ تۇتاستاي عۇمىرى. اكتەر ا.امەليننىڭ ساحنادا ءومىر ءسۇرۋ داعدىسى ەرەكشە. قالت-قۇلت ەتكەن كارىلىك پەن بالالىقتىڭ باقىتتى شاعىنا قاتار ەنە الاتىن اكتەر ويىنى ارقىلى رەجيسسەر سوعىس اكەلگەن ءومىردىڭ قيىنشىلىقتارى مەن بەيبىت ءومىردىڭ قىزىعىن, البىرتتىق پەن اقىل تولعانداعى سابىرلىلىقتى, سۇيىكتى ويىنشىقتارىنان ايىرىلعان بالانىڭ رەنىشىن, تۇتاس ءبىر ۇرپاقتىڭ تولقىمالى ساتتەرىن كوز الدىڭىزعا اكەلەدى. سپەكتاكل اسەرلى ءارى كەيىپكەرلەر تاعدىرىن اكتەرلەردىڭ شەبەر ويىنى ارقىلى ورنەكتەپ كورسەتە الدى.
قىرعىز اعايىنداردىڭ ەكى سپەكتاكلىن تاماشالادىق. ت.ابدۋمومۋنوۆ اتىنداعى قىرعىز اكادەميالىق دراما تەاترى تاريحشى-عالىم ەرلان سىدىقوۆ پەن شاميل جاپاروۆتىڭ «اجالمەن كۇرەس» دراماسىن الىپ كەلىپتى. قويىلىم ەتنوگراف-عالىم شوقان ءۋاليحانوۆتىڭ ءومىرىنىڭ سوڭعى ءساتىن بەينەلەيدى. قىرعىز-قازاق ءۇشىن قاستەرلى تۇلعانىڭ 170 جىلدىق مەرەيتويى تۇسىندا ساحناعا شىعۋى, وعان ەكىجاقتى شىعارماشىلىق بايلانىسپەن كەلۋى كوڭىل قۋانتارلىق جايت. سپەكتاكل ءبىر سارىندى شىققان. تەك شىڭعىس پەن شوقاننىڭ باقۇلداسقان ءساتى ەرەكشە اسەر قالدىرادى.
جازۋشى-دراماتۋرگ س.دوسانوۆتىڭ «جانۇران» پەساسى نەگىزىندە قويىلعان سپەكتاكل جەلتوقسان كوتەرىلىسىنىڭ ساباق الارلىق تۇستارىنا نازار اۋدارتادى. مۇندا حالىق قاھارمانى قايرات رىسقۇلبەكوۆتىڭ تاعدىرى, ونىڭ فاتيمامەن اراسىنداعى سەزىمى, ەلىم, جەرىم, وتانىم دەگەن ۇلاننىڭ ەركىندىك اڭساعان كۇرەسى, اتا-بابالارىمىز عاسىرلار بويى ارمانداعان ەگەمەندىككە تالپىنىسى سۋرەتتەلەدى. قازاق جاستارىنىڭ بويىنداعى ەرىك-جىگەر, توزىمدىلىك پەن نامىس وتى جىرلانعان قويىلىمنىڭ جەلىسى جالپى كوپشىلىك ساحنالارداعى پلاستيكالىق ساحنالارمەن ۇشتاسىپ اسەرلى شىققان. ازاتتىققا ۇمتىلعان جاستاردىڭ جىگەرى مەن بۇلقىنىسىن دەنە پلاستيكاسى تىلىمەن بەرىلۋى قۇپتارلىق. سوت پروتسەسى كەزىندە قايراتتى بەس بۇرىشتى قىزىل جۇلدىزعا كەرىپ قويىپ جاۋاپ الۋى جالپى سپەكتاكلدىڭ وي-يدەياسىن اشاتىن تەمىرقازىق دەۋ كەرەك. الايدا قوناەۆتىڭ ورنىنان تۇسكەنى تۋرالى رەسمي قاۋلى وقىلعاننان باستاپ اتويلاپ, ۇرانداتقان جاستاردىڭ ءبارىنىڭ جاپپاي الاڭعا جۇگىرۋى, توڭكەرىسشىل توپقا اينالۋى ەسكى كەڭەستىك «ۋرا-ءپاتريوتيزمدى» ەسكە سالاتىن بىرجاقتى شەشىم بولعان.
وزبەك ۇلتتىق اكادەميالىق دراما تەاترىندا رەجيسسەر مارات ازيموۆ ساحنالاعان ي.سۇلتاننىڭ «ار-وجدان» دراماسى وتكەن عاسىردىڭ 60-شى جىلدارى جازىلعان ەكەن. پروفەسسور كاميلوۆتىڭ: «ۇيىمە بايلىق كەلىپ, ار باس تارتسا, بايلىقتى ورتەيمىن» دەگەن ءسوزى سپەكتاكلدىڭ نەگىزگى وزەگىن اڭداتادى. جاھاندانۋ تۇسىندا, تالاي عاسىرلار بويى حالىقتىڭ دارالىعىن, سالت-ءداستۇرىن, بىرلىگى مەن بىرەگەيلىگىن جوعالتۋ قاۋپى وتكىر تۇرعاندا جەكە وتباسىداعى رۋحاني حال-احۋالدى جالپى قوعامداعى بولىپ جاتقان وزگەرىستەردەن بولە-جارىپ قاراۋعا ءسىرا بولماس. سوندىقتان اتادان بالاعا بەرىلەتىن تاربيە, ۇيات پەن ار-ۇجدان ماسەلەسىن كوتەرگەن وزبەك تەاترىنىڭ سپەكتاكلىن بۇگىنگى قوعامنىڭ ءوزىن-ءوزى قورعاۋعا, وزىندىك دارالىعىن ساقتاپ قالۋعا جاساعان قادامى دەسە دە بولادى. بۇل سپەكتاكل فەستيۆالدىق فورماتتان گورى كاسسالىق قويىلىمعا كەلەدى.
فەستيۆالدى كاسىبي تۇرعىدان الداعى ۋاقىتتا جەتىلدىرە ءتۇسۋ ءۇشىن «استانا» فەستيۆالىنىڭ باعدارلامالىق ديرەكتسياسى بەكىپ, فەستيۆال ميسسياسى مەن ۇستانىمدارىن, فورماتىن ايقىنداۋ قاجەت, الەمدىك تەاتردىڭ وزىق جەتىستىكتەرىن ناسيحاتتايتىن تاقىرىپتىق باعدارلامالار ءتۇزۋدى قولعا الۋ كەرەك. سونداي-اق فەستيۆال اياسىندا قازاق جانە وزگە دياسپورالار تەاترلارىن, وزىق رەجيسسۋرا جەتىستىگىمەن ناسيحاتتايتىن «قازاقستاندىق شوۋكەيس» باعدارلاماسى ۇيىمداستىرىلىپ, بەلسەندى جۇمىس ىستەۋى ءتيىس, وتاندىق تەاترلاردىڭ شوۋكەيس باعدارلاماسىنا ارنايى شەتەلدىك قوناقتار, تەاتر سىنشىلارى, تەاتر فەستيۆالدارىنىڭ باعدارلامالىق ديرەكتورلارى, پروديۋسەرلەر, ت.ب. شاقىرىلسا قۇبا-قۇپ. قازاق تەاترى مەن قايراتكەرلەرىن تولعاندىرعان ماسەلەلەر توڭىرەگىندە تاقىرىپتىق كونفەرەنتسيالار, عىلىمي سيمپوزيۋم مەن «دوڭگەلەك ۇستەلدەر» تۇراقتى وتكىزىلىپ تۇرسا, قانەكي.
امانكەلدى مۇقان,
م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتى تەاتر جانە كينو ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى
