مۇمكىن بۇل وي-پىكىرلەردى تۇبەگەيلى جوققا شىعارۋدىڭ دا ءجونى بولا قويماس. دەگەنمەن حالقىمىزدىڭ و باستاعى ءان مەن كۇي مۇرالارى قاتارىندا تابيعاتىنان ەسترادالىق اۋەندەرگە سۇرانىپ تۇرعان دۇنيەلەر دە جەتكىلىكتى ەكەنىن ايتقان ءجون.
مۇنىڭ ءوزى ەسترادالىق جانردىڭ ەڭ باستى شيكىزاتى. وسى ارقىلى اتالمىش جانردىڭ مۇمكىندىگىن بايىتا ءتۇسىپ, ونىڭ زاماناۋي كلاسسيكالىق ۇلگىلەرىن پايدالانۋعا بولادى. قازىر بۇل باعىت وڭ جولعا ءتۇسىپ كەلەدى. وسى ورايدا بەلگىلى ءبىر جەتىستىكتەر مەن ناتيجەلەر دە بار. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, بۇگىنگى قازاق ەستراداسى ءوسۋ جانە ورلەۋ ۇستىندە. بۇعان تولىق نەگىز بار دەيدى بەلگىلى ونەر شەبەرى, ءانشى-كومپوزيتور, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى دونەدىل قاجىموۆ.
ايتسە دە, تاعى ءبىر ونەردىڭ ءوز وكىلى, ءانشى-كومپوزيتور, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى گۇلنار داۋكەنوۆانىڭ پىكىرىنشە, بۇگىنگى قازاق ەستراداسىنىڭ توڭىرەگىندە شەشىلمەي كەلە جاتقان تۇيىندەر دە جەتكىلىكتى. سونىڭ باستى سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى ەسترادا اندەرىنە لايىقتالعان, ونىڭ بۇگىنگى تالاپتارى مەن ولشەمدەرىنە جاۋاپ بەرە الاتىن رەپەرتۋارلىق دۇنيەلەردىڭ جۇتاڭدىعى. ءشوپ تە ولەڭ, شوڭگە دە ولەڭ دەگەن ءۇستىرت كوزقاراس ەسترادا تابيعاتىنا سايكەسپەيدى.
قازىرگى كەزدە بۇدان ءتيىستى قورىتىندى شىعارىلدى دەپ ايتۋعا دا اۋىز بارا بەرمەيدى. بۇل ەسترادالىق اندەردىڭ ءبىتىم-بولمىسىنا مۇلدەم كەرەعار. ونىڭ جاراتىلىسىن جارقىراتىپ جەتكىزۋدىڭ ورنىنا تۇقىرتىپ, تۇنشىقتىراتىن, ورەسىن كەمىتەتىن جايت. ەندەشە دارىنسىز, قۋىس كەۋدە كومپوزيتورسىماقتاردىڭ ءبىر قايناۋى ىشىندە دۇمبىلەز دۇنيەلەردىڭ رەپەرتۋارلىق كەڭەستەن ءوتىپ كەتۋ كورىنىستەرىنە توسقاۋىل قويعان ءجون. الداعى ۋاقىتتا ورەسى بيىك, اۋەزدى اندەردى ساراپتاي بىلسەك, قازاق ەستراداسىنىڭ كوركەمدىك دەڭگەيى مەن مازمۇنى تەرەڭدەي تۇسەر ەدى دەپ تۇجىرىمدادى ءوز ويىن بەلگىلى ساحنا شەبەرى.
بۇگىنگى قازاق ەستراداسىنىڭ جاي-كۇيى تۋرالى اڭگىمە قوزعاعان كەزدە ونىڭ جانرلىق ەرەكشەلىگى وتانشىلدىق جانە پاتريوتتىق باعىتتاعى اندەر تابيعاتىمەن تىعىز ۇشتاسا الاتىنىن ايتۋ پارىز. مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ بەلگىلەپ بەرگەن «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىندا تۋعان جەرگە دەگەن ماحابباتى تۇتاستاي ەلگە دەگەن بيىك تە اسقاق وتانشىلدىق سەزىمگە ۇلاستىرا ءبىلۋ قاجەتتىلىگى ايتىلدى.
ارينە مۇنداي ساتتە تاڭداۋ مۇمكىندىگىنىڭ بارىنشا كەڭ بولعانى, رەپەرتۋارعا ەنگىزەتىن شىعارمالار ەلىمىزدىڭ الدىندا تۇرعان اسقاق مۇراتتار مەن مۇددەلەردى پاش ەتە بىلگەنى ءجون. سونىمەن بىرگە جاس مەملەكەتىمىزدىڭ بۇعان دەيىن جەتكەن جەتىستىكتەرى مەن بيىكتەرى دە ۇمىت قالماعانى ابزال. وكىنىشكە قاراي, تاۋەلسىزدىككە قول جەتكىزگەننەن كەيىنگى ۋاقىتتىڭ ىشىندە ەلىمىزدەگى ەسترادالىق اندەردى ورىنداۋشىلاردىڭ اراسىندا بايقاۋ, فەستيۆالدەر از وتكىزىلگەن. وسى كەرەعار جايت جاس دارىنداردىڭ اراسىنداعى باسەكەلەستىكتىڭ تومەندەۋىنە ءارى شىنايى شىعارماشىلىق بايلانىستاردىڭ السىرەۋىنە اكەلىپ سوقتىرعانداي اسەر قالدىرادى. مۇنداي جاعدايدا جۇيرىكتىڭ دەلەبەسى قىزا قويمايتىنى دا, قوزا قويمايتىنى دا بەسەنەدەن بەلگىلى.
وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن باتىس قازاقستان وبلىسىنداعى كازتالوۆ اۋدانىنىڭ ورتالىعىندا وتكىزىلگەن «قىزعالداق-كوكتەم» اتتى ءى حالىقارالىق ءان بايقاۋى تولىقتىرا الادى دەي الامىز. بۇل رەتتە بايقاۋ كۇندەرىندە اتالعان اۋداننىڭ اكىمى ابات شىنىبەكوۆتىڭ ۇلتتىق ونەرىمىزدىڭ جاناشىرى, ۇيىمداستىرۋ قارىم-قابىلەتى مەن پاراسات-پايىمى بيىك باسشى ەكەندىگى جونىندە كوپتەگەن وڭ پىكىرلەر ەستىدىك. شالعاي اۋدانداعى بايقاۋ وبلىستىق اۋقىمدا نەمەسە ەلوردامىز استانا مەن مەگاپوليس قالا الماتىدا مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى جانە ۇكىمەت دەڭگەيىندە وتكىزىلىپ جۇرگەن رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق بايقاۋلاردىڭ بىردە-بىرىنەن ارتىق بولماسا, ولقى تۇسپەگەنى اتالمىش بايقاۋدىڭ باستى جەتىستىگى مەن باستى ولجاسى بولماق. بۇل ورايدا بىرىنشىدەن ەسترادالىق اندەردى ورىنداۋشىلار ءوز رەسپۋبليكامىزدىڭ باتىسى مەن شىعىسىنان, سولتۇستىگى مەن وڭتۇستىگىنەن جانە ورتالىعىنان ارنايى كەلىپ قاتىسقانىن ايتقىمىز كەلەدى. سونداي-اق حالىقارالىق بايقاۋدا رەسەيدىڭ سامارا, ساراتوۆ, ورىنبور جانە ۆولگوگراد پەن استراحان وبلىستارىندا تۇراتىن 17-32 جاس ارالىعىنداعى جاس ورىنداۋشىلار ونەر كورسەتتى.
ءۇش كۇنگە سوزىلعان ەسترادالىق اندەردى ورىنداۋشىلاردىڭ حالىقارالىق ءان بايقاۋى كەزىندە قازاق, ورىس, اعىلشىن, فرانتسۋز جانە ۋكراين تىلدەرىندە اسەرلى اۋەندەر اۋەلەپ, سىرلى سازدار قالىقتادى.
– ءبىز بايقاۋعا رەسەيدىڭ سامارا وبلىسىنان كەلدىك. اشىعىن ايتقاندا قازاقستاننىڭ ەڭ شالعاي تۇكپىردەگى اۋدانىندا جوعارى ساحنالىق مادەنيەت, شىنايى ورىنداۋ شەبەرلىگى, ورىندالاتىن شىعارمالاردىڭ اسەرلى ارانجيروۆكاسى مەن تالعام بيىكتىگى ءبىزدى تاڭ قالدىردى. بۇل جونىنەن رەسەيلىكتەر ۇيرەنەتىندەي ءبىراز ءۇردىس بار ەكەن, – دەدى گازەت تىلشىسىنە بايقاۋدىڭ «كورەرمەن كوزايىمى» اتالىمىنا يە بولعان «سامارا» تريوسىنىڭ انشىلەرى يگور تسۋكين مەن اعايىندى سەرگەي جانە اندرەي پوليكارتوۆتار.
سونداي-اق حالىقارالىق بايقاۋدىڭ قازىلار القاسىنىڭ قۇرامى ەلىمىزگە تانىمال ونەر شەبەرلەرى اراسىنان بەلگىلەنگەنى دە ونىڭ مارتەبەسىن بيىكتەتە تۇسكەنى انىق. ولاردىڭ قاتارىندا قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرلەرى دونەدىل قاجىموۆ, گۇلنار داۋكەنوۆا, قازاقتىڭ قۇرمانعازى اتىنداعى مەملەكەتتىك ۇلت-اسپاپتار وركەسترىنىڭ ديرەكتورى نۇرعيسا داۋەشەۆ, «استانا وپەرا» مەملەكەتتىك وپەرا جانە بالەت تەاترىنىڭ جەتەكشى ءسوليسى دينا حامزينا سىندى ونەر تارلاندارى بار.
بايقاۋعا رەسپۋبليكا وبلىستارى مەن تمد اۋقىمىنان كەلگەن 39 ورىنداۋشىنىڭ قاي-قايسىسى دا جۇلدەسىز, سىي-سياپاتسىز قالعان جوق. باس جۇلدەگە ەسترادانىڭ باتىسقازاقستاندىق جاس پەرىسى ايىمبەك سارتوكوۆ يە بولىپ, وعان 500 000 تەڭگە كولەمىندەگى قارجىلاي ماراپات تابىس ەتىلدى.
«قىزعالداق-كوكتەم» ەسترادا انشىلەرىنىڭ حالىقارالىق بايقاۋىن وتكىزۋدەگى باستى ماقساتتىڭ ءبىرى تاياۋ جانە الىس شەتەل جاستارى اراسىندا حالقىمىزدىڭ بۇگىنگى مۋزىكا مادەنيەتىنىڭ دەڭگەيى مەن تانىمالدىعىن دارىپتەي ءبىلۋ دەسەك, ونىڭ ويداعىداي ورىندالعانى انىق. ەكىنشىدەن حالىقارالىق بايقاۋ مەملەكەتارالىق سيپاتتاعى مادەني بايلانىستاردىڭ نىعايا تۇسۋىنە دە ىقپال جاساي العانى انىق. سونداي-اق مەرەيى ۇستەم باسقوسۋ ەلىمىزدە ەسترادالىق اندەردى ورىنداۋعا بەيىمى بار جاس تالانتتاردىڭ تۇساۋىن كەسۋىمەن دە ەرەكشەلەنە الادى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, اۋقىمدى ءان مەرەكەسى ەسترادالىق-ۆوكالدىق جانردىڭ ودان ءارى دامۋىنا, ءارى ونىڭ جاڭا تىنىسى اشىلۋىنا نەگىز قالادى دەپ وي تۇيۋگە تولىق نەگىز بار. وسىنداي كوزقاراس تۇرعىسىنان قاراستىرعاندا ەسترادالىق اندەر رەپەرتۋارىنىڭ كوركەمدىك دەڭگەيىن تەرەڭدەتۋ ىسىندە دە قوردالانىپ قالعان ماسەلەلەردىڭ ءتىنى تارقاتىلا تۇسەرى حاق. مۇنداي سيپاتتاعى اندەردى وعان قاتىسۋشىلاردىڭ دەنى شەبەر ورىنداعانى جونىندەگى قازىلار القاسى مەن كورەرمەندەر پىكىرىنىڭ ءبىر ارناعا توعىسۋى دا ەسترادالىق اندەردى ورىنداۋشىلاردىڭ بولاشاعىنان ۇلكەن ءۇمىت كۇتتىرەدى.
رەسپۋبليكامىزدا وتكىزىلگەن ەسترادا اندەرىن ورىنداۋشىلاردىڭ ءى حالىقارالىق بايقاۋى نەگە «قىزعالداق-كوكتەم» دەپ اتالعان. مۇنىڭ باستى سەبەبى – قازاق دالاسىندا قىزعالداقتار ءبۇر جارعان مامىر ايىنىڭ باسىندا وتكىزىلۋىندە.
تەمىر قۇسايىن,
قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
باتىس قازاقستان وبلىسى
سۋرەتتە: «قىزعالداق-كوكتەم» حالىقارالىق ءان بايقاۋىنان كورىنىس
سۋرەتتى تۇسىرگەن رافحات حالەلوۆ
