ۇشقوڭىر
ول بىشكەك قالاسىنىڭ تۋماسى, ماماندىعى قۇرىلىسشى, ال, 60-جىلداردان بەرى الماتى قالاسىندا تۇرىپ كەلەدى. فوتوونەرگە دەگەن قىزىعۋشىلىعى مەن سۇيىسپەنشىلىگى ونىڭ ەكىنشى ماماندىعىنا اينالعان. العاشقى فوتواپپاراتى كەڭەستىك «زەنيت» بولسا, كەيىننەن كاسىبي كامەراعا الماستىرعان.
اۆتور 2006 جىلى العاش رەت حان ءتاڭىرى تاۋ شاتقالىنا بارعانىندا, قازاقستاننىڭ اسەم تابيعاتىنا ءتانتى بولىپ, سول كەزدەن-اق فوتوسۋرەت ونەرىندەگى العاشقى قادامدارىن باستاپ كەتكەن. تەك قازاقستان بويىنشا عانا ەمەس, سونداي-اق الىس-جاقىن شەتەل ساياحاتتارى ونىڭ تىڭ تۋىندىلارىنىڭ پايدا بولۋىنا شابىت بەردى.
فوتوسۋرەتشىنىڭ تۋىندىلارىنان جەر بەتىندەگى ەڭ ءىرى ءشول دالا – ساحارانى, ادەمى ارالداردىڭ ءبىرى – گرەنلانديانى, تاريحي يتاليا مەن «مۇزدى ەل» يسلانديانىڭ اسەرلى جەرلەرىن كورۋگە بولادى. ال ونىڭ قىتاي ەلىندە تۇسىرگەن سۋرەتتەرىنەن ۇلتتىق تسزيۋچجايگوۋ پاركىندەگى جاسىل-سارى لي وزەنىن, حۋانلۋنگتىڭ كوگىلدىر كولىن, اۆاتار ۇشپا تاۋلارىن تاماشالاي الار ەدىڭىز.
فوتوسۋرەت شەبەرى جىلدار بويى الەمنىڭ ەڭ ادەمى جەرلەرى مەن الىس شالعايلارىن ارالاعان: ۇشاقپەن كامچاتكانى; اتاقتى كورياك, اۆاچين, كوزەل جانارتاۋلارىن; تىنىق مۇحيتىنداعى قورىم جانە اۆاچين شىعاناعىن; سولوۆەتس ارالدارىن; بىرىككەن اراب امىرلىگىندە اۋە شارىنان اراۆيا شولىندەگى ءتاڭسارى سۋرەتتەرىن دە ءتۇسىرىپ العان. جاياۋ ءجۇرىپ گيمالايدى (نەپال) سونىمەن قاتار دەلتاپلاننان دحاۋلاگيري (8167 م), اناپۋرنۋ (8091 م) جانە فەۆا كولى مەن تابيعاتتىڭ باسقا دا تاماشا جەرلەرىن تاسپالاعان.
كورمەنىڭ ەرەكشە بولىگىن ەلىمىزدىڭ كورىكتى جەرلەرىنەن جينالعان «قازاقستان تابيعاتىنىڭ مارجاندارى» اتتى فوتوجۇمىستارى قۇرايدى. وندا اۆتور, تۋعان ولكەسى مەن ىلە الاتاۋىنىڭ اسەم كورىنىستەرىن, الماتى مەن الماتى وبلىسى اۋماعىن, كولساي, حان-ءتاڭىرى, شارىن كولى مەن شارىن شاتقالى, «التىنەمەل» ۇلتتىق قورىعى, «باياناۋىل» ۇلتتىق ساياباعى, جاسىباي, مارقاكول, بۋراباي, زايسان, قاراكول, قايىڭدى, ۇلكەن الماتى وزەنى, بۇقتىرما سۋ قويماسى, كاسپي تەڭىزى, كيىن كەرىش تاۋلارى, ماڭعىستاۋدىڭ اق تاۋى, شاكەلمەس, ايعايقۇم, ماڭعىشلاق, ءۇستىرت شاتقالى, ۇشقوڭىر جايلاۋى, اقتولاعاي قىرقاسى تاڭبالانعان تارتىمدى فوتوجۇمىستارىن ۇسىنادى.
فوتولارىنا قاراپ, نەتكەن عاجاپ دۇنيەلەر ەكەنىنە تاڭداي قاعاسىز, نەتكەن عاجاپ دۇنيەلەر...
شىنىندا دا, بۇل كورمەگە فوتوسۋرەتشى, ساياحاتشى تايماس نۇرتاەۆتىڭ 150-دەن اسا فوتوسۋرەتتەرى قويىلىپ, كوز جاۋىن الارداي جايناپ تۇر.
ساپارباي پارمانقۇل,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن
تايماس نۇرتاەۆ
