الايدا قوعامداعى كەيبىر كەلەڭسىزدىكتەر ازاماتتاردىڭ سەنىمىنە سەلكەۋ تۇسىرەدى. ماسەلەن, قازىر جاسى جەتپىس بەسكە كەلگەن تىلەۋلەس اۋباكىروۆ 2000 جىلى اقمولا وبلىسى ارشالى اۋدانىنىڭ جىبەك جولى اۋىلىنا وسىنداعى اقساقالدار القاسى كەلىسىمىمەن جانە اۋىلدىق وكرۋگ اكىمدىگىنىڭ شاقىرۋىمەن موللا بولىپ, وتباسىمەن كوشىپ كەلەدى. وعان يەسىز قالعان مال شارۋاشىلىعى ءۇيى مەن جەرى پايدالانۋعا بەرىلەدى. ءۇيدىڭ جارتىسىن نامازحاناعا قالدىرىپ, شاعىن بولىگىنە وتباسىمەن (التى ادام) قونىستانادى.
ءارى موللا, ءارى كۇزەتشى بولىپ جۇمىس ىستەي باستايدى. كەيىن الگى ەشكىمگە كەرەكسىز بولىپ قالعان ءۇيدىڭ ءىشى-سىرتىن قالپىنا كەلتىرىپ جوندەپ الادى. سوسىن ونى زاڭداستىرماق بولادى. مال شارۋاشىلىعى ءۇيى ەشكىمگە كەرەگى جوق قيراپ قالعان يەسىز بولسا دا, «نوۆو-الەكساندروۆسكي» الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسياسىندا تىركەۋلى ەكەن. ولار ت.اۋباكىروۆكە وسى ءۇي تۇبەگەيلى بەرىلدى دەپ شەشىم شىعارىپ, قولىنا الگى قۇجاتتىڭ تۇپنۇسقاسىن ۇستاتقان. سول انىقتاما نەگىزىندە ءۇيىن زاڭداستىرماق بولىپ قاريا اكىمدىككە بارسا, ولار ء«ۇيدى جەكەشەلەندىرۋ تۋرالى قاجەتتى قۇجاتتى ءوزىمىز جاسايمىز, زاڭداستىرامىز, ءسىز الاڭسىز موللالىق قىزمەتىڭىزدى جۇرگىزە بەرىڭىز», دەيدى. الگى انىقتامانى دا وزدەرىنە الىپ قالادى. جەرگىلىكتى بيلىكتىڭ ايتقانىنا يلانعان قاريا موللا بولىپ جۇرە بەرەدى.
سودان ت.اۋباكىروۆ بيىل اكىمدىككە ءۇيدى زاڭداستىرماق بولىپ تاعى بارادى. بارسا, الگى ءوزى تۇرىپ جاتقان ءۇي «وندا كوپتەن بەرى ەشكىم تۇرماعاندىقتان جانە بىرنەشە جىلدان بەرى قاراۋسىز قالعاندىقتان» ارشالى اۋداندىق سوتىنىڭ 2013 جىلعى شەشىمىنە ساي كوممۋنالدىق مەنشىككە ءوتىپ كەتكەنىن ەستيدى. تىلەۋلەس اقساقال بۇل حاباردى ەستىگەندە جۇرەگى سىر بەرىپ, قۇلاپ قالا جازداعان. ويتكەنى ول بۇل شەشىم مۇلدە شىندىققا جاناسپايدى دەپ ەسەپتەيدى. «وسى ۇيدە سوناۋ 2000 جىلدان بەرى وتباسىمىزبەن تۇرىپ كەلەمىز» دەيدى كەمسەڭدەگەن قاريا. ونى دالەلدەيتىن قاعازدارى دا بار ەكەن. ماسەلەن, 17.26.01 جىلى جىبەك جولى اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ باس مامانى ا.ەڭسەباەۆا «انىقتاما اقمولا وبلىسى, ارشالى اۋدانى, جىبەك جولى اۋىلدىق وكرۋگى اكىمىنىڭ اپپاراتىنان 1943 جىلى تۋعان اۋباكيروۆ تلەۋلەس تلەۋبەرگەنوۆيچكە بەرىلدى. ول وسى وكرۋگكە قاراستى جىبەك جولى اۋىلىنداعى قازىبەك بي كوشەسىندەگى №3 ۇيدە تۇرادى» دەپ قولىن قويعان. سول سياقتى وسى اۋىلدىق وكرۋگتىڭ اكىمى ك.احمادياروۆ تا «اۋباكيروۆ تلەۋلەس تلەۋبەرگەنوۆيچ جىبەك جولى اۋىلىنداعى قازىبەك بي كوشەسىندەگى №3 ۇيدە 2000 جىلدان بەرى تۇرىپ كەلەدى» دەپ انىقتاما جازىپ بەرگەن. ءۇيدىڭ اي سايىنعى كوممۋنالدىق شىعىندارىن تولەپ تۇرعان تۇبىرتەكتەرى دە بار. جانە بۇلاردى اۋىلداعى كورشىلەرىنىڭ ءبارى بىلەدى.
ال اۋداندىق اكىمدىك سوتقا بۇل ۇيدە ەشكىم تۇرمايدى, قاراۋسىز قالعان, سوندىقتان 2013 جىلى ارشالى اۋداندىق ادىلەت باسقارماسىنىڭ انىقتاماسىمەن مال شارۋاشىلىعى عيماراتى يەسىز دەپ تىركەلگەن دەپ, سونى بەكىتۋگە ۇسىنىس تۇسىرگەن. وعان دالەل 2012 جىلى 4 اقپاندا ارشالى اۋداندىق «ۆپەرەد» گازەتىندە اتالعان عيماراتتىڭ يەسىنە ىزدەۋ جاريالانىپتى. سودان ءبىر جىل بويى كۇتكەن سىڭايلى. ال بۇل جايدان اقساقال مۇلدە حابارسىز كورىنەدى. ول, جوعارىدا ايتقانىمىزداي, جەرگىلىكتى بيلىككە سەنىپ جۇرگەن.
ويتكەنى مۇنىڭ تۇرىپ جاتقانىن ءبارى بىلەدى عوي. مىنە, وسىلايشا وسىنشاما جىل بۇل عيماراتتى جوندەپ, ءۇي قالپىنا كەلتىرگەن كەزدە تىلەۋلەس اقساقال وتباسىمەن دالادا قالايىن دەپ تۇر. ەندى يەسىز قالعان ءۇيدى ءوز اتىنا جەكەشەلەندىرمەك تۇگىلى, ونىڭ قولىندا كەزىندە قاراۋسىز قالعان ءۇي وزىنە پايدالانۋعا بەرىلدى دەگەن انىقتامانىڭ تۇپنۇسقاسى دا جوق. اۋىل اكىمدىگىنەن, اۋداننان سۇراسا دا تابىلار ەمەس. مۇنىڭ اق-قاراسىن انىقتاپ, شىندىقتى شىڭىراۋدان شىعارۋعا اقساقالدىڭ دارمەنى جوق. ت.اۋباكىروۆتىڭ الداندىم دەپ اندا-مۇندا شاۋىپ, جانى شىرقىراپ ءجۇرۋى تەگىن ەمەس سەكىلدى. الايدا ءىستىڭ اق-قاراسىن جوعارى تۇرعان سوت قانا جان-جاقتى انىقتاي الماق. سوندىقتان اقساقالدىڭ ءالى دە ءۇمىتى بار.
الەكساندر تاسبولات,
«ەگەمەن قازاقستان»
