القالى جيىندا ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ءمينيسترى جەڭىس قاسىمبەك وتكەن جىلعى جۇمىستىڭ ناتيجەلەرىمەن ءبولىستى. بۇل رەتتە مينيستر يندۋستريالاندىرۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋدىڭ ارقاسىندا 2017 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وڭدەۋ ونەركاسىبى 5,1 پايىزعا وسكەنىن اتاپ ءوتتى.
«نەگىزىنەن ءوندىرىس كولەمىنىڭ ءوسىمى مەتاللۋرگيا, ازىق-ت ۇلىك ءوندىرىسى, مۇناي وڭدەۋ, حيميا ونەركاسىبى, فارماتسەۆتيكا, جەڭىل ونەركاسىپ, ماشينا جاساۋ, قۇرىلىس ماتەريالدارى ءوندىرىسى ەسەبىنەن ارتىپ وتىر. 2017 جىلدىڭ 9 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وڭدەۋ ونەركاسىبىندەگى ەڭبەك ونىمدىلىگى 10,3 پايىزعا ءوستى. ال 11 ايىندا وڭدەلگەن ءونىم ەكسپورتى 22,1 پايىزعا ارتىپ, 14 ملرد اقش دوللارىن قۇرادى», دەدى ج.قاسىمبەك. سونداي-اق وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ نەگىزگى كاپيتالىنا سالىنعان ينۆەستيتسيا 4,7 پايىزعا وسكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
2017 جىلى يندۋستريالاندىرۋ كارتاسى اياسىندا 1,5 ترلن تەڭگەنىڭ 120 جوباسى ىسكە قوسىلىپ, 10 مىڭ تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلعان. بيىل جالپى سوماسى 1 ترلن تەڭگە بولاتىن 150-دەن استام جوبانى ىسكە قوسىپ, 15 مىڭ جۇمىس ورنىن اشۋ جوسپارلانىپ وتىر. سونىمەن قاتار 2018 جىلعى جولداۋدا جۇكتەلگەن تاپسىرمالارعا سايكەس, يننوۆاتسيا جانە ونەركاسىپتى تسيفرلاندىرۋ بويىنشا جاڭا جاھاندىق تەحنولوگيالىق ۇردىستەردى ەسكەرە وتىرىپ, جىل اياعىنا دەيىن «تسيفرلى ءداۋىر» ونەركاسىبىنىڭ قالىپتاسۋىنا باعىتتالعان يندۋستريالاندىرۋدىڭ ءۇشىنشى بەسجىلدىعى تۇجىرىمداماسى ازىرلەنبەك.
«مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, بيىل ينۆەستيتسيا تارتۋ جۇمىسى كۇشەيتىلەتىن بولادى. جالپى, يندۋستريالاندىرۋ جىلدارىندا (8 جىل) وڭدەۋ سەكتورىنا 28 ملرد اقش دوللارىنان استام تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيا تارتىلدى. 2017 جىلدىڭ 9 ايىندا وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسياداعى ۇلەسى 24 پايىزعا دەيىن ءوستى», دەدى ج.قاسىمبەك. ءمينيستردىڭ مالىمەتىنشە, بۇگىندە قازاقستان ءىرى ەكسپورتتاۋشى ەلدەر اراسىندا 53-ءشى ورىندى يەلەنەدى. قازاقستاننىڭ وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ ءونىمى 122 ەلگە ەكسپورتتالادى.
رەسمي مالىمەتكە سۇيەنسەك, 2017 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا «نۇرلى جول» باعدارلاماسى ارقىلى 602 شاقىرىم رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار اۆتوموبيل جولدارى جاڭعىرتىلعان. 2018 جىلى رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار 528 شاقىرىم اۆتوجولدى رەكونسترۋكتسيالاۋ جوسپارلانىپ وتىر. جيىندا «نۇرلى جول» باعدارلاماسىنىڭ ناتيجەلەرى تۋرالى ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى رومان سكليار باياندادى. ونىڭ ايتۋىنشا, بيىل 23 جوبانى ىسكە اسىرۋ جالعاسادى جانە رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار 4,2 مىڭ شاقىرىم اۆتوجول رەكونسترۋكتسيالانادى. رەكونسترۋكتسيادان وتكەن 528 شاقىرىم اۆتوجول قوزعالىسىن اشۋ جوسپارلانىپ وتىر.
«رەسپۋبليكالىق اۆتوجولداردىڭ تەحنيكالىق جاعدايىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن بيىل 179 كم جول ۋچاسكەسىن كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزۋ جوسپارلانعان. ونىڭ 104 شاقىرىمى جانە 32 كوپىر (وتپە جولدار, جەرۇستى جۇرگىنشى جولدارى جانە قۇبىرلار) پايدالانۋعا بەرىلمەك. بۇعان قوسا, ورتاشا جوندەۋ 1,544 شاقىرىم جولدى قامتيتىن بولادى, ونىڭ ىشىندە 644 شاقىرىم جول سالقىن رەسايكلينگتەۋ تەحنولوگياسىن قولدانۋ ارقىلى جوندەلەدى», دەپ اتاپ ءوتتى ر.سكليار.
بيىل جول سالاسىنداعى ءبىرىنشى كونتسەسسيالىق جوبا – الماتىنىڭ ۇلكەن اينالما اۆتوموبيل جولىنىڭ قۇرىلىسى باستالادى. قازىرگى ۋاقىتتا «السيم الاركو-ماكيول-سك-كورەيا ەكسپرەسس ۆەي» كونسورتسيۋمىمەن كەلىسىمشارتقا قول قويىلدى. قۇرىلىس جۇمىستارىن ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا باستاۋ جوسپارلانىپ وتىر. جىلدىڭ ەكىنشى توقسانىندا استانا – تەمىرتاۋ (132 شاقىرىم), الماتى – قاپشاعاي (42 كم) جانە الماتى – قورعاس (295 كم) ۋچاسكەلەرىندە جالپى ۇزاقتىعى 469 كم بولاتىن اۆتوجول ۋچاسكەلەرىندە اقى الۋ جۇيەسىن سىناقتان وتكىزۋ كوزدەلۋدە.
«بۇدان بولەك, 5,5 مىڭ كم, سونىڭ ىشىندە «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» حالىقارالىق ءدالىزى بويىنشا مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىگى تەتىگى ارقىلى ينۆەستور ەسەبىنەن جوسپارلانىپ وتىرعان اقى الۋ جۇيەسىن ورناتۋ ءۇشىن جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتاما ازىرلەنۋدە», دەدى ءبىرىنشى ۆيتسە مينيستر. سونداي-اق ول ەلباسىنىڭ جولداۋىن جۇزەگە اسىرۋ اياسىندا جەرگىلىكتى جەلىدەگى جولداردى جوندەۋ مەن قايتا قۇرۋدى قارجىلاندىرۋدى ۇلعايتۋ جونىندە مينيسترلىك ءوڭىر اكىمدىكتەرىمەن بىرلەسە وتىرىپ كەشەندى شارالار ازىرلەگەنىن, وسى ماقساتتا بيىل رەسپۋبليكالىق جانە جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردەن پاريتەتتىك نەگىزدە قوسىمشا 60 ملرد تەڭگە ءبولۋ جوسپارلانىپ وتىرعانىن, بۇل شارالارعا 4 مىڭ شاقىرىمنان استام جول جوندەلەتىنىن جەتكىزدى. وسىلايشا 2025 جىلعا قاراي جەرگىلىكتى جەلىنىڭ 85 پايىزى جاقسى جانە قاناعاتتانارلىق جاعدايعا جەتپەك.
القالى جيىندا «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋدا دا مينيسترلىك اۋقىمدى جۇمىس اتقارىپ جاتقانى ايتىلدى. ماسەلەن, 2017 جىلعى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى جالپى اۋدانىنىڭ فيزيكالىق كولەم يندەكسى 106,2%-دى قۇراعان. «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋ اياسىندا 11,2 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلگەن. 100,8 مىڭنان استام وتباسى باسپانالى بولعان. جيىندا بۇل تاقىرىپتاعى اڭگىمەنى ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ۆيتسە-ءمينيسترى قايىربەك وسكەنباەۆ جالعاستىردى. ونىڭ ايتۋىنشا, قۇرىلىس ماتەريالدارى ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 2016 جىلمەن سالىستىرعاندا 3,7 پايىزعا ءوسىپ, 440 ملرد تەڭگەدەن استام سومانى قۇراعان.
جيىندا سونداي-اق «قتج» ۇك» اق باسشىسى قانات الپىسباەۆ تەمىر جول تاسىمالىنىڭ تىنىس-تىرشىلىگىن باياندادى. وتىرىسقا ورتالىق مەملەكەتتىك ورگان باسشىلارى, پارلامەنت دەپۋتاتتارى, پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ, پرەمەر-مينيستر كەڭسەسىنىڭ, «بايتەرەك» ۇبح وكىلدەرى, مينيسترلىكتىڭ قوعامدىق كەڭەس مۇشەلەرى, وبلىستاردىڭ جانە استانا مەن الماتى قالالارى اكىمدەرىنىڭ يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق ماسەلەلەر جونىندەگى ورىنباسارلارى, مينيسترلىككە باعىنىستى اۋماقتىق بولىمشەلەر مەن ۇيىمداردىڭ باسشىلارى قاتىستى.
دينارا بىتىك,
«ەگەمەن قازاقستان»
