وسىعان بايلانىستى ءبىزدىڭ ەلىمىزدە جاپپاي سۇرانىسقا يە بولىپ جۇرگەن يمپورتتىق تاۋارلاردىڭ باعالارىنا ساراپتار جاسالدى, – دەي كەلە, ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق تۋرالى شارتقا قول قويىلۋى جانە ۇلتتىق زاڭنامانى ۇيلەستىرۋگە بايلانىستى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ايماقتىق قاعيداتتىقتى ۇستانۋعا كوشىپ, «پاراللەلدى يمپورتقا» تىيىم سالدى. بىراق سول ۋاقىتتان بەرگى 3 جىلدا قانداي وزگەرىستەر بولدى دەگەنگە كەلەتىن بولساق, جاعدايدىڭ ءماز ەمەس ەكەنىن كورەمىز. ماسەلەن, «Toyota Motor Corporation» كومپانياسى قازاقستان اۋماعىندا ديلەرلىك ورتالىقتار جۇيەسىن اشتى. وسى ورتالىقتاردىڭ باعاسى باسەكەلەستىك ورتا بولماعاندىقتان, شارىقتاپ تۇر. «تاۋارلىق بەلگىلەردىڭ» يەلەرى باعانى ەشكىمنەن ايىلىن جيماي, كوتەرگەن ۇستىنە كوتەرۋدە. وسىلاردىڭ باعاسى كەيبىر تاۋەلسىز يمپورتەرلەردىڭ باعاسىمەن سالىستىرعاندا 2 ەسەدەن 5 ەسەگە دەيىن ارتىق ەكەنىن كوردىك.
وسىنداي جاعداي فارماتسەۆتيكا سالاسىندا دا ورىن العان. ماسەلەن, ونكولوگيالىق ناۋقاستارعا ارنالعان «فازلەدەكس» دەگەن ءدارىنىڭ باعاسى تۇركيادا ءبىزدىڭ اقشامەن 62 مىڭ تەڭگە تۇرادى. ايماقتىق قاعيدات بولعاندىقتان ونى بىزگە تۇركيادان اكەلۋگە بولمايدى. ال بىزدەگى جالعىز ديستريبيۋتەر «سك-فارماتسيا» تاۋارلىق بەلگىسى بار كومپانيالاردان ولاردى 205 مىڭ تەڭگەگە الادى, ال وزدەرىندە ساتقاندا ونىڭ باعاسى 300 مىڭ تەڭگەگە جەتەدى. بۇل ءدارىنىڭ باعاسى بەس ەسەگە جۋىق ءوستى دەگەن ءسوز. وسىنداي جاعداي باسقا دا تاۋارلارعا قاتىستى ورىن العان.
2016 جىلدىڭ 25 قازانىندا ەۋرازيالىق ۇكىمەتارالىق كەڭەستىڭ حاتتاماسى بويىنشا قاتىسۋشى ەلدەرگە كەيبىر تاۋارلار ءۇشىن ايماقتىق قاعيداتتان شىعۋعا رۇقسات بەرىلدى. ول ءۇشىن قاتىسۋشى ەل كەرەك تاۋاردىڭ وداق اۋماعىنىڭ ىشكى رىنوگىندا جوق ەكەندىگىن نەمەسە از ەكەندىگىن دالەلدەۋى كەرەك. الايدا قازاقستان ءالى كۇنگە مۇنداي امالعا بارىپ كورگەن جوق.
ەلىمىزدىڭ ۇلتتىق جانە ەكونوميكالىق مۇددەسىن اياققا باساتىن وسىنداي ءتارتىپ بىزگە كەرەك پە؟ وسى ماسەلەلەردى ايتىپ مەن ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى تيمۋر سۇلەيمەنوۆتىڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادىم. ونى ارىپتەسىم ۆلاديمير بوجكو دا قولدادى. ءبىز مينيستردەن وسى ماسەلە بويىنشا قازاقستاننىڭ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتاعى ۇستانىمىن انىقتاۋدى ءوتىنىپ, ەلىمىزدىڭ اۋماعىندا شىنايى باسەكەلەستىكتىڭ دامۋىنا جاعداي تۋعىزۋدى سۇرادىق, دەپ ماسەلە كوتەرەدى.
گۇلنار بيجانوۆا,
ءماجىلىس دەپۋتاتى
