ەل يگىلىگىنە بەرىلگەن جاڭا كاسىپورىننىڭ ءبىرى - ماڭعىستاۋ اۋىلىنداعى ۇن شىعاراتىن تسەح. كومبينات تاۋلىگىنە 120 توننا جوعارعى جانە ءبىرىنشى سۇرىپتى ۇن, 30 توننا كەبەك وندىرەدى. مۇندا 50 ادام تۇراقتى جۇمىس ورنىمەن قامتىلعان. جاڭا نىساننىڭ اشىلۋى - اۋداندا شاعىن جانە بيزنەستىڭ دامۋى قارقىن العاندىعىن كورسەتەدى. سەبەبى, بۇرىن وسىنداي كەشەن وبلىس بويىنشا تەك بەينەۋ اۋدانىندا بولسا, ءوندىرىس ورنى ەندى مۇنايلى اۋدانىندا اشىلىپ وتىر. وسىلايشا, جەرگىلىكتى ونىمدەر وبلىستىڭ ىشكى سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋدا. وبلىس اكىمى ەرالى توعجانوۆ: «مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى ماقالاسىندا: «بولاشاقتا ۇلتتىڭ تابىستى بولۋى ونىڭ تابيعي بايلىعىمەن ەمەس, ادامدارىنىڭ باسەكەلىك قابىلەتىمەن ايقىندالادى» - دەپ ايتقانىنداي, جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەر تاراپىنان حالىققا قالتقىسىز قىزمەتتەر كورسەتىلۋدە. مۇنىڭ ءبارى ەلدىڭ بىرلىگى مەن ىنتىماعىنىڭ ارقاسى دەپ بىلەمىز. وزدەرىڭىز كۋا بولىپ وتىرعان ۇن-جارما كومبيناتىنىڭ 6000 توننانى قۇرايتىن استىق قويماسى مۇنايلى اۋدانىنىڭ 10 جىلدىق مەرەكەسى اياسىندا اشىلعان بولسا, نەگىزگى بولىگى ۇن – جارما وندىرىستىك كەشەنىن بۇگىن ىسكە قوستىق»,-دەدى.
سونداي-اق, اۋداندا «ىنتىماق» مال بازارى جانە مال سويۋ پۋنكتى ەل يگىلىگىنە بەرىلدى. 30 ملن. تەڭگەگە سالىنعان شارۋاشىلىق 25 ادامدى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. مۇندا 42 قورا بار. ءاربىر قورادا 10 ءىرى قارا مەن 32 ۇساق مالدى سويۋعا ارنالعان ورىن قويىلعان. شارۋا يەسى 3 جىلعا «اتامەكەن» شاعىن قارجى ۇيىمى» ارقىلى 4 پايىزبەن 11,5 ملن. تەڭگە نەسيە العانىن ايتادى.
تاۋەلسىزدىك قارساڭىندا مۇنايلى اۋدانىندا «كەرۋەن» اۋىز سۋ وڭدەۋ تسەحى ىسكە قوسىلدى. كاسىپورىن 12 ادامدى تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىپ, تاۋلىگىنە 2500 دانا بوتەلكەلەنگەن اۋىز سۋ شىعارۋعا مۇمكىندىگى بار. جالپى اۋماعى 800 شارشى مەتر بولاتىن نىسان 105 ملن. تەڭگەگە سالىنعان. كاسىپورىن يەسى 85 ملن.تگ «دامۋ» كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ قورى» اق السا, 20 ملن.تگ جەكە قاراجاتىنان جۇمساعان.
سونداي-اق, مۇنايلى اۋدانىندا ەكزوتيكالىق قۇستار وسىرۋمەن اينالىساتىن فەرما بار. شارۋاشىلىق يەسى ەت-جۇمىرتقا ونىمدەرىن شىعارىپ, سيرەك كەزدەسەتىن تۇيەقۇس, قاز, ۇيرەك, كۇركەتاۋىق, قىرعاۋىل, بودەنە, مىسىر تاۋىعى (تسەساركا) جانە تاۋىس (پاۆلين) باعادى. مۇندا جالپى سانى 4350-دەي قاناتتى بار. 6 گا اۋماقتى الاتىن نىسانعا 123 ميلليون تەڭگە قاراجات جۇمسالعان. فەرمادا 20 ادام جۇمىس ىستەيدى. ايماق باسشىسى اتالعان كاسىپورىننىڭ جۇمىس بارىسىمەن تانىسىپ, شارۋا يەسىنىڭ كاسىبىنە ساتتىلىك تىلەدى.
مۇنايلى اۋدانى – 10 جىلدىڭ ىشىندە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە دەموگرافيالىق دامۋى جەدەل قارقىن العان مەكەن. مۇندا حالىق سانى 150 مىڭعا جەتتى. سوندىقتان جىل سايىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ تاپشىلىعى تۋىنداۋدا. اۋدانداعى 42 مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمداردا 6493 ءبۇلدىرشىن تاربيەلەنۋدە. بۇل كورسەتكىش 83 پايىزدى قۇراپ وتىر. سوندىقتان ايماق باسشىسى ەرالى توعجانوۆ بالاباقشا سانىن 100 پايىزعا جەتكىزۋدى ماقسات ەتكەن. وسىعان وراي, مەرەكە قارساڭىندا 2 تاربيە وشاعى ەسىگىن ايقارا اشتى. سونىڭ ءبىرى - قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا ءبىلىم بەرۋدى جانە عىلىمدى دامىتۋدىڭ 2016-2019 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا اشىلعان 75 ورىندىق ء«مولدىر» بالاباقشاسى. جەرگىلىكتى كاسىپكەردىڭ قاراجاتىنا سالىنعان بالاباقشا 15 ادامدى تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. اۋداندا ەسىگىن ايقارا اشقان بالاباقشانىڭ ءبىرى - 63 ورىندىق «التىن بەسىك» جەكەمەنشىك بالاباقشاسى. كاسىپكەر بوبەكجاي قۇرىلىسىنا 70 ميلليون تەڭگە جۇمساپتى. مەكەمە 15 ادامدى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر.
ايماق باسشىسى بولاشاقتا جەكەمەنشىك بالاباقشالار ۇلەسى ارتا تۇسەتىندىگىن جەتكىزدى.
گۇلايىم شىنتەمىرقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
ماڭعىستاۋ وبلىسى