قازاقستاننىڭ قارۋلى كۇشتەرى مەن باسقا دا ۆەدومستۆولارىن قاجەتتى وپتيكالىق قۇرالدارمەن قامتاماسىز ەتۋ, سونداي-اق تەحنيكالىق جانە سەرۆيستىك قىزمەت كورسەتۋ ماقساتىن كوزدەيتىن كاسىپورىندا اۋەل باستان-اق تۇنگى كورۋ قۇرالدارىن – مونوكۋليار مەن بينوكۋليارلار, جىلۋلىق شولۋ اسپاپتارىن, كۇندىزگى كورۋ مەن بارلاۋ قۇرالدارىن, جەر بەتىندەگى نىسانالارعا جارىق تۇسىرەتىن لازەرلى نىسانا كورسەتكىش ءپورتاتيۆتى كەشەندەر, قاشىقتان باسقارىلاتىن تۇراقتى جاۋىنگەرلىك مودۋلدەر شىعارۋ, ەلەكتروندى پلاتتاردى قۇراستىرۋ جانە يك-لينزالار ءوندىرۋ قولعا الىندى. زاۋىت سونداي-اق بروندى تەحنيكانى ەلەكتروندى-وپتيكالىق جۇيەلەرى جاعىنان, اۋە كەمەلەرىن اۆيونيكا جاعىنان جاڭعىرتۋ ءىسىن باقىلاۋدى دا جۇزەگە اسىرادى.
وسىنداي جوبانىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن ءومىردىڭ ءوزى تالاپ ەتتى. ويتكەنى قارۋلى كۇشتەردى جاراقتانۋىنداعى تەحنيكانىڭ باسىم بولىگى نەگىزىنەن ەسكىرگەن ۇلگىلەر بولىپ كەلدى. سوندىقتان كوپ ۇزاماي-اق جەر بەتىندەگى جانە اۋەدەگى قۇرىش قالقان پلاتفورمالاردى جاڭعىرتۋ مەن جاڭارتۋ اسا كوكەيكەستى ماسەلە بولارى, ۋاقىت وتكەن سايىن تانكتەر, برونەترانسپورتەرلەر, تىكۇشاقتار جۇيەلەرىنە كۇتىم جاساۋ قيىنعا سوعارى انىق ەدى. ونىڭ ۇستىنە, زامان تالابىنا سايكەس ەسكى اتىس پلاتفورمالارىن باسقارۋ مەن شولۋدى تۇگەلدەي تسيفرلى جۇيەگە كوشىرۋ مىندەتتىلىككە اينالدى. قازىرگى كۇنى كاسىپورىن وسى ولقىلىقتاردىڭ ورنىن تولتىرۋدا.
كومپانيا 2011 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا «استانا – جاڭا قالا» اەا-نىڭ قاتىسۋشىسى رەتىندە تىركەلىپ, وسى رەتتەگى بىرقاتار سالىقتىق جانە كەدەندىك جەڭىلدىكتەر مەن ينۆەستيتسيالىق پرەفەرەنيالارعا يە بولدى.
جاڭا تۇرپاتتى زاۋىتتىڭ قۇرىلىسىنا ەكى جىلداي ۋاقىت كەتىپ, ول 2013 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا ەكى ەلدىڭ قورعانىس ۆەدومستۆولارى وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن رەسمي تۇردە اشىلدى. سودان توعىز كۇن وتكەندە كاسىپورىنعا مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ كەلىپ, بار جاعدايىن كوزبەن كورىپ, مۇقيات تانىسىپ, قازاقستاندا ءدال وسىنداي جوعارى تەحنولوگيالى ءوندىرىس قۇرىلۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ كورسەتتى.
ءبىر ايتا كەتەتىن جايت, ۋاعدالاستىق اياسىندا تۇركيالىق ارىپتەس «اسەلسان» كومپانياسى زاۋىتتىڭ قۇرىلىپ, اياعىنان تىك تۇرىپ كەتۋى ءۇشىن قاجەتتى تەحنيكالىق قۇجاتتامالاردى, قازاقستاننىڭ قورعانىس-ونەركاسىپتىك كەشەنى ونىمدەرىنىڭ قۇرامداس بولىگى بولىپ تابىلاتىن ەلەكتروندى-وپتيكالىق قۇرالدار, ەلەكتروندى پلاتتار مەن لينزالار ءوندىرىسى ءۇشىن ماتەريالدار مەن تەحنولوگيالىق جابدىقتار بەردى. سونداي-اق قازاقستاندىق قىزمەتكەر مامانداردى «اسەلسان» كومپانياسىنىڭ, ەو مەن اقش دايىنداۋشى زاۋىتتارىنىڭ وندىرىستىك قۋاتتارىندا تاعىلىمداما تاجىريبەلەردەن وتكىزدى.
ەكى مەملەكەت باسشىلارىنىڭ شەشىمىمەن اشىلعان زاۋىتتىڭ بۇگىن تاڭداعى حال-جايى كوڭىل قۋانتارلىقتاي. بۇل جاي عانا تۇنگى كورۋ قۇرالدارىن شىعاراتىن كاسىپورىن ەمەس. «KAE» بۇرىن قازاقستان اۋماعىندا بالاماسى بولىپ كورمەگەن, ەلەكتروندى-وپتيكالىق ونىمدەر وندىرەتىن دارا كومپانيا. سوندىقتان ونى يننوۆاتسيالىق كاسىپورىن رەتىندە سەنىممەن اتاۋعا بولادى. ءوزى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان ءتورت جىلدا 15-تەن استام جاڭا ءونىم شىعارۋعا قول جەتكىزىپ وتىر. بۇل جاعداي كاسىپورىن بۇگىننىڭ وزىندە ءوندىرىس تەحنولوگياسىنىڭ تولىققاندى ترانسفەرتىن جۇزەگە اسىرعانىن, مامانداردى كاسىپكە ابدەن باۋلىپ ۇيرەتكەنىن, سونداي-اق وسى نومەنكلاتۋراداعى وندىرىسكە قاجەتتى قۇرال-جابدىقتاردى ساتىپ الىپ, ورناتىپ قانا قويماي, ولاردى جوعارى دارەجەدە تولىقتاي يگەرىپ, مەڭگەرگەنىن بىلدىرەدى.
ءوندىرىس اۋماعىندا بۇگىن تاڭدا 100-گە تارتا ادام ەڭبەك ەتۋدە. ولاردىڭ 15-ءسى شەتەلدىك تەحنيكالىق جوعارى وقۋ ورىندارىندا, سونىڭ ىشىندە «بولاشاق» باعدارلاماسى بويىنشا وقىپ ءبىلىم العاندار. سونداي-اق مۇندا قازاقستان ۇكىمەتى قولعا العان دۋالدى وقىتۋ تاجىريبەسىن يگەرۋ ناتيجەسىندە رەسپۋبليكانىڭ كاسىبي كوللەدجدەرىنەن كەلىپ جۇمىس ىستەپ ءارى وقىپ جاتقان جاستار دا بار.
سونىمەن قاتار كاسىپورىندا نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 15 ستۋدەنتى, تۇركيانىڭ, قىتايدىڭ, رەسەيدىڭ تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە وقىپ جاتقان قازاقستاندىق ستۋدەنت جاستاردىڭ وندىرىستىك تاعىلىمدامادان ءوتۋى دە جولعا قويىلىپ وتىر. مۇنىڭ سىرتىندا كاسىپورىننىڭ 25-تەن استام قىزمەتكەرى تۇركيادا, ۆەنگريادا, سينگاپۋردا, مالايزيادا, رەسەيدە, گوللانديادا وندىرىسكە قاجەتتى ماماندىقتار بويىنشا ءبىلىم-بىلىكتەرىن جەتىلدىرىپ, ءتيىستى سەرتيفيكاتتار الىپ كەلدى.
ەلەكتروندى-وپتيكالىق قۇرالداردى جيناپ قۇراستىرۋ قازاق ەلى ءۇشىن جاڭا سالا بولعاندىقتان تۇركيالىق سەرىكتەس «اسەلسان» ەۋروپانىڭ, امەريكانىڭ ستاندارتتارىنا ساي جاڭا تەحنولوگيا اكەلگەنىن تىلگە تيەك ەتسەك ورىندى بولار. وسى ورايدا زاۋىتقا 50-دەن استام قىمبات تۇراتىن بىرەگەي جابدىقتار اكەلىنىپ ورناتىلدى, ولاردا جۇمىس ىستەيتىن ماماندار ۇيرەتىلدى. «KAE» كومپانياسىندا الەمدىك تاجىريبە ىقپالىمەن ءوندىرىس مادەنيەتىنە قاتتى كوڭىل بولىنۋدە.
كومپانيادا جاقسى ۇردىستەردىڭ كەڭ قانات جايۋىن قورعانىس جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى بەيبىت اتامقۇلوۆ ءوز نازارىندا ۇستاۋدا.
كومپانيا كەلەشەكتە ءوز ەلىمىزدىڭ اياسىندا عانا قالىپ قويماي, كەڭ ورىستەرگە شىعۋدى كوزدەيدى. سەبەبى كوپتەگەن شەتەلدىك كاسىپورىندار زاۋىتتىڭ كەيبىر ونىمدەرىنە قازىردىڭ وزىندە قىزىعۋشىلىق تانىتۋدا. سولاردىڭ ىشىندە 5 كاسىپورىنمەن يك-لينزالاردى ساتۋ جونىندە كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلۋدە.
ەلباسى كاسىپورىنعا العاش كەلگەن كەزدە كومپانيا باسشىلارى ەكى نارسە سۇراپتى: ء«بىرىنشىسى, بىزگە سەنىڭىز, ەكىنشىسى, سول سەنىمدى اقتاۋ ءۇشىن بىزگە مۇمكىندىك بەرىڭىز» دەگەن ەكەن. مەملەكەت باسشىسى سوندا وسى ەكى ءوتىنىشتى قابىل الىپتى. سودان بەرى وتكەن ءتورت جىل «قازاقستان اسەلسان ينجينيرينگ» كومپانياسى ۇجىمىنىڭ سول مارتەبەلى سەنىمدى اقتاپ كەلە جاتقانىن ايعاقتاپ وتىر.
سۇڭعات ءالىپباي,
«ەگەمەن قازاقستان»