قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق كىتاپحاناسى, الماتى قالاسىنداعى قىتاي باس ەلشىلىگى, ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ شىعىستانۋ فاكۋلتەتى, كونۋتسي ينستيتۋتى ۇيىمداستىرعان اتالمىش كورمەدە الماتى قالاسىنداعى قر سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ الماتىداعى وكىلدىگىنىڭ جەتەكشىسى رۋسلان بولتىرىكوۆ, الماتىداعى قىتاي باس كونسۋلى چجان ۆەي ءسوز سويلەپ, قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى مادەني ىنتىماقتاستىقتىڭ اسا ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتىستى. «قازاقستان–قىتاي ىنتىماقتاستىعىنىڭ زاماناۋي كەزەڭى 1992 جىلدىڭ قاڭتارىنان, تاۋەلسىز قازاقستان قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىمەن رەسمي ديپلوماتيالىق ميسسيالىق قارىم-قاتىناستار ورناتقان كەزدەن باستالعان. ەكىجاقتى تاتۋ كورشىلىك قاتىناستاردى ورناتۋ مەن ولاردى دامىتۋ – قازاقستاننىڭ سىرتقى ساياساتتىق حالىقارالىق قىزمەتىنىڭ ەڭ ماڭىزدى بولىگى», دەپ اتاپ ءوتتى رۋسلان ەسكەندىر ۇلى.
قر ۇلتتىق كىتاپحاناسى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى اجار يۋسۋپوۆا ءوز كەزەگىندە: «فوتوكورمەنىڭ ماقساتى – قازاقستان حالقىنا قىتاي مادەنيەتى مەن ءتىلىن تانىستىرۋ, ەكى ەلدىڭ ءبىلىمى مەن مادەنيەتى, اقپارات سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋ, دامىتۋ. ءار ءۇش جىلدا ءبىر رەت قىتاي باس كونسۋلدىعىنىڭ مۇرىندىق بولۋىمەن قىتايدىڭ ەڭ ءىرى قالالارىنىڭ كورمەسى وتكىزىلىپ تۇرادى. ماسەلەن, 2013 جىلى شانحاي قالاسىنىڭ كەلبەتىنە قاتىستى كورمە ۇيىمداستىرىلدى. ءار قالانىڭ فوتوكورمەلەرى قازاقستاندىقتاردىڭ قىتايمەن تانىسۋ نيەتىنەن تۋىنداپ وتىرعان باستاما. ال پەكين قالاسىندا قر ۇلتتىق كىتاپحاناسىنىڭ ادەبي ورتالىعى اشىلعان, وندا دا قازاق ادەبيەتى مەن مادەنيەتىنە قاتىستى كورمەلەر ءجيى وتكىزىلىپ تۇرادى» – دەي كەلە,مۇنىڭ ءبارى ەكى ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى كۇشەيتۋ ءۇشىن اتقارىلىپ جاتقان شارۋالار ەكەنىن جەتكىزدى.
سونداي-اق, الماتى قالاسى اكىمشىلىگىنىڭ مادەنيەت باسقارماسى, قر كىتاپحاناسى, الماتى قالاسىنداعى قحر باس ەلشىلىگى, چۋنتسين حالىقتىق وكىمەتىنىڭ ناسيحاتتاۋ ءبولىمى, «چۋنتسين» گازەتى بىرلەستىگى, «بۇگىنگى چۋنتسين» جۋرنالى بىرلەستىگى, الماتى قالاسىنىڭ عىلىمي مەكەمەلەر وكىلدەرى مەن بەلگىلى بلوگەرلەر, باسپالار باسشىلارى قاتىسقان «چۋنتسين كەلبەتى» فوتوكورمەسى اياسىندا اقىلدى رەزەتكى, قاداعالاۋ كامەراسى, اقىلدى شام مەن تۇرمىستىق تەحنيكانى باسقارۋىنىڭ ينفراقىزىل توپتاماسىنان تۇراتىن ءۇيدى اۆتوماتتاندىرۋ جۇيەسى كورسەتىلەتىن «Xiaomi» قىتاي ينتەللەكتۋالدىق كومپانياسىنىڭ «اقىلدى ءۇي» كورسەتىلىمى بولدى. «اقىلدى ءۇي» جۇيەسى قىتايدا عانا ەمەس, بۇكىل الەمدەگى سوڭعى جىلدار ترەندىنىڭ ءبىرى سانالاتىنى ايتا كەتكەن ءجون.
«اتاپ وتەرلىگى, چۋنتسين – قىتاي ەلىندەگى حالقىنىڭ سانى 32 ملن ادامنان اساتىن, ءۇش مىڭ جىلدىق تاريحى بار, مادەني-تاريحي ەسكەرتكىشتەر مەن بەلگىلى تاريحي كورىكتى جەرلەرگە: مۇراجايلارعا, عيباداتحانا كەشەندەرىنە, جارتاستارداعى سالىنعان بەدەرلەرگە, ۇڭگىرلەرگە, ساۋلەتتىك جاۋھارلارعا باي قالا, – دەپ اتاپ وتكەن چۋنتسين دەيلي» باسپالىق توپتىڭ پرەزيدەنتى سيان تسزەين مىرزا: – ء«بىر بەلدەۋ – ءبىر جول» جوباسىنا بايلانىستى ءبىز ءوز جولىمىزدى قازاقستاننان باستادىق. 2013 جىلى چۋنتسين قالاسىندا قازاقستان ەلىنىڭ كورمەسى وتكەن ەدى. ال بۇگىنگى كورمەنىڭ باستى ماقساتى – ەكى ەل اراسىنداعى دوستىقتى, ىنتىماقتاستىقتى, ەكونوميكانى, ساۋدا-ساتتىقتى, ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى قارىم-قاتىناستى ارتتىرۋ بولىپ تابىلادى. مەن الماتىعا ءبىر ەمەس, بىرنەشە مارتە كەلدىم. ماعان الماتىنىڭ تاۋى قاتتى ۇنايدى. قىتايمەن سالىستىرعاندا اۋاسى دا الدەقايدا تازا ەكەن. بۇگىنگى كورمە ەكى ەل اراسىنداعى ماڭىزدى ىنتىماقتاستىقتىڭ جالعاسى دەپ بىلەمىن», – دەدى.
چۋنتسين قالاسىنىڭ ەرەكشەلىكتەرىن ايشىقتايتىن 40-تان استام فوتوسۋرەت قويىلعان كورمەدە سونىمەن قاتار, قر ۇلتتىق كىتاپحاناسى قورىنان اسپان استى ەلىنىڭ سيرەك قولجازبالارى مەن كىتاپتارى ۇسىنىلعان «كىتاپ حالىقتاردى بىرىكتىرەدى» اتتى كوشپەندى كىتاپ كورمەسى دە ۇيىمداستىرىلدى. قر ۇلتتىق كىتاپحاناسىندا 2016 جىلى اشىلعان قىتاي مادەنيەتى جانە ادەبيەتى ورتالىعىنداعى قىتاي تىلىندەگى 12 مىڭعا جۋىق كىتاپتىڭ قىتايدىڭ مادەنيەتى, كونە مادەنيەتى, دامۋ تاريحىنا قاتىستى بىرقاتار تاڭدامالى كىتاپتارى وسى كورمە تورىنەن ورىن الىپتى. كورمەدەن وزگە, كونفۋتسي ينستيتۋتىنىڭ وكىلدەرىمەن دايىندالعان داستۇرلىك قىتايلىق ءشاي ءراسىمى بەرىلىپ, كونە مۋزىكالىق اسپاپتار وينالدى.
ميرا بايبەك,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
