فوتو: ازامات قاسىم, «ەگەمەن قازاقستان»
قۇي سەنىڭىزدەر, قۇي سەنبەڭىزدەر, وسكەمەندە 91 جاسقا كەلسە دە سپورت زالىنان شىقپايتىن, شتانگا عانا ەمەس, گىر تاسىن دا كوتەرەتىن نيكولاي نەمچينوۆ دەگەن قاريا تۇرادى. تۇرىنە قاراساڭىز توقسانعا كەلدى دەپ ايتپايسىز, تىڭ, سەرگەك كورىنەدى. جاقىندا وبلىستاعى ەڭ جاسى ۇلكەن سپورتشىمەن جۇزدەسىپ, سپورت زالىنا بىرگە بارىپ, جاتتىعۋىن كوردىك. اقساقال اۋەلى 30 كيلولىق شتانگانى كوتەردى, سوسىن 40, وسىمەن توقتايتىن شىعار دەگەنبىز. جوق, 50 كيلونى دا ەڭسەرىپ, ءبىر مارتە كوتەردى. تاڭعالدىق. تاڭعالا تۇرىپ, سپورت زالىنا بارمايتىنىمىز ءۇشىن ىڭعايسىزدانعانىمىز دا راس.
ء«ار كۇن سايىن تاڭەرتەڭ 45 مينۋت بويى جاتتىعۋ جاسايمىن. گىر كوتەرەمىن. 10 كەلىلىك گانتەلىم بار. كوبىنە جاياۋ جۇرەمىن. مىنە, قۇدايدىڭ قولداۋىمەن قازىر 91-گە كەلىپ وتىرمىن. وسى جاسقا كەلگەندە كوزىمنىڭ ءبىر جەتكەنى, فيزيكالىق جاتتىعۋ, توقتاۋسىز قوزعالىس ادامنىڭ ورگانيزمىن نىعايتىپ, ءومىرىن ۇزارتادى ەكەن. ەڭ باستىسى, بۇلشىق ەتتەردىڭ دەمالۋىنا مۇمكىندىك بەرمەۋ كەرەك», دەيدى كوپ جاساعان قاريا.
«تىستەرىڭىزدىڭ كوپشىلىگى ساۋ ەكەن. جەڭىل قيمىلدايسىز. وسىنشا جاسقا جەتۋدىڭ سىرى نەدە؟» دەپ سۇرادىق. «مۇنىڭ ەشقانداي دا قۇپياسى جوق. كەزىندە مەنىمەن بىرگە سپورت زالىنا بارىپ ءجۇرىپ, مەيرامحاناعا دا ۋاقىت تاباتىن جىگىتتەردىڭ ءبارى بۇگىندە ارامىزدا جوق. ەڭ اۋەلى ادام وزىنە قۇرمەتپەن قاراۋى كەرەك. ءار ادامنىڭ ىشكى ءتارتىبى بولۋى قاجەت. باعالاي بىلسەك, ادام بويىنداعى قۋات دەگەنىڭىز عاجاپ دۇنيە. ءبىز ونى قالاي بولسا سولاي جۇمسايمىز دا كەيىن وپىق جەيمىز. سوندىقتان ءار ادام بويىنداعى كۇش-قۋاتىن ءوز ورنىمەن جۇمساۋدى ۇيرەنۋ كەرەك», دەيدى ن.نەمچينوۆ.
رەسەيدىڭ التاي ايماعىندا دۇنيەگە كەلگەن كەيىپكەرىمىز شتانگا كوتەرۋمەن بالتىق جاعالاۋىندا اسكەري بورىشىن وتەپ جۇرگەن كەزدەن بەرى كاسىبي تۇردە شۇعىلدانىپ, ءوز سالماعىندا بىرنەشە دۇركىن چەمپيون اتانىپتى. لاتۆيا كسر-ءىنىڭ 3 دۇركىن جەڭىمپازى بولىپ, كسرو حالىقتارى سپارتاكياداسىندا بەس جىل قاتارىنان دەس بەرمەپتى. كەڭەس زامانىندا اۋىر اتلەتيكادان ەل چەمپيوناتىندا بەس مارتە توپ جارىپتى. 1957 جىلى كسرو چەمپيوناتىندا 3-ورىن الىپ, الەمنىڭ ۇزدىك 10 اتلەتىنىڭ ساپىنا ەنىپتى. ءبىر قىزىعى, قاريا گىر كوتەرۋمەن 68 جاسىنان باستاپ شۇعىلدانىپ, سول جىلى ءبىرىنشى رازرياد يەلەنىپتى. 70 جاسىندا 24 كەلىلىك گىر تاسىن 15 رەت كوتەرىپ, 80 جاسىندا 142 كەلىنى باعىندىرىپ, رەكورد ورناتىپتى.
توقسان ءبىر جاسقا كەلگەن سپورتشى بۇعان دەيىن ءبىر توپ قاريالارمەن بىرگە قالاداعى ب.الەكساندروۆ اتىنداعى سپورت سارايىندا جاتتىعىپ ءجۇرىپتى. الايدا سپورتسۇيەر زەينەتكەرلەر سوڭعى ءۇش-ءتورت ايدان بەرى جاتتىعاتىن ورىن تاپپاي, ءار جەردى ءبىر ساعالاپ جۇرگەن جايى بار. سپورت سارايىنا كەلگەن جاڭا باسشى 23 قارياعا جاتتىعۋ زالىن قيماعان سەكىلدى. دەگەنمەن دە نيكولاي نەمچينوۆ بۇل ماسەلەنى شەشۋگە وبلىستىق سپورت ارداگەرلەرى كەڭەسىنىڭ توراعاسى مۇقان اعزاموۆ جاردەمدەسىپ جاتقانىن, وسكەمەندەگى دەنە شىنىقتىرۋ-ساۋىقتىرۋ ورتالىعىنان زال بەرىلەتىنىن ايتتى.
ايتپاقشى, وبلىس ورتالىعىنداعى ەمحانالاردىڭ بىرىندە جۇمىس ىستەيتىن, ەسىمى وبلىسقا بەلگىلى بىلىكتى دارىگەر رايا راحيموۆا سالاماتتى ءومىر سالتىن ۇستانعان اقساقالدىڭ سۋرەتىن كىرەبەرىسكە ىلگىزىپ قويىپتى دەسەدى. مۇنداي ادامداردىڭ سۋرەتىن قالاداعى ءار مەكەمەگە ءىلدىرىپ قويسا دا ارتىقتىق ەتپەيدى-اۋ.
ازامات قاسىم,
«ەگەمەن قازاقستان»
وسكەمەن