كۇزگى-قىسقى مەزگىلدەردەگى سۋ جۇرەتىن ارىقتاردىڭ جاعدايىن قادالاعان سەمەي قالالىق توتەنشە جاعدايلار باسقارماسىنىڭ ماماندارى قىزىل كاردون, شىعىس كەنتى, دالني اۋماعى, زاتون اۋداندارىن تەكسەرۋدەن وتكىزدى. بۇل جەردەگى ارىقتار مەن سۋ جۇرەتىن قۇبىرلاردى كەلىسىمشارت بويىنشا «سەمەي قالاسىن ابباتتاندىرۋ جانە كوگالداندىرۋ» مەكەمەسى قولعا العان.
قازىرگى ۋاقىتتا سۋ اعاتىن قۇبىرلاردىڭ ىشكى تازالىعى, اعىن سۋدىڭ ارناسىمەن اعىپ كەتۋ ماسەلەلەرى نازاردا تۇر. كۇن سايىن سۋ جۇرەتىن ارىقتاردا تازالىق جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر. سۋ وتەتىن ىشكى قۇبىردىڭ بىتەلمەۋى, اينالاسىنداعى قوقىستاردى الىپ تاستاۋ, ماڭىنداعى الا-قۇلا ءوسىپ كەتكەن شوپتەردى تازالاۋ دا ءۇزىلىسسىز جۇرگىزىلۋدە. قالالىق توتەنشە جاعدايلار باسقارماسىنىڭ ماماندارى حابارلاعانداي, سۋ ەركىن اعىپ كەتۋ ءۇشىن قوسىمشا شارالار قولعا الىندى.
– مىسالى, قادىرمانوۆ, كاردوننايا كوشەلەرى بويىنشا 0,3-0,4 مەترگە دەيىن سۋ جۇرەتىن قۇبىرلاردى ورناتۋ كەرەك. ال قانىش ساتباەۆ كوشەسىندەگى اعىن سۋ كىرەتىن قۇبىردىڭ باسقى باۋلىق تۇسىن اۋىستىرۋ قاجەت, – دەدى توتەنشە جاعدايلار ءبولىمىنىڭ باس مامانى د.توعامباەۆا – سونداي-اق تۇرعىنداردىڭ ءوزى دە تابيعات اپاتىنىڭ الدىن الۋعا اتسالىسۋى كەرەك. ماسەلەن, ارىقتاردىڭ قاسىنا قوقىس قالدىقتارىن لاقتىرماعاندارى ءجون. سەبەبى ارىق كوزى بىتەلىپ قالسا, قار ەرىگەن كەزدە سۋ جايىلىپ كەتۋ قاۋپى بار.
راۋشان نۇعمانبەك
سەمەي