ناعىز جابىرلەنۋشى عانا جانىن اۋىرتقان جاعدايدىڭ وڭ شەشىمىنە جەتۋى ءۇشىن سوتتان سوتقا جۇگىرەدى. بىراق بۇل وڭايلىقپەن كەلە سالاتىن جەڭىس ەمەس. سونى بىلەتىن كوپتەگەن ادام داۋدان قاشىپ, سوتقا شاعىمدانباي, شاماسى كەلگەنىنشە تىنىش جۇرگەندى قالايدى.
الايدا زاڭدى بارلىق ادام بىلگەنىمەن, سونىڭ زاڭدىلىعىن كوبى ۇستانا بەرمەيدى عوي. سونىڭ سالدارىنان بىرەۋ باسپاناسىنا, بىرەۋ قىزمەتىنە, بىرەۋ كاسىبىنە, بىرەۋ جىلجىمايتىن م ۇلىككە, بىرەۋ الاتىن جاردەماقىسىنا قاتىستى ىسكە امالسىزدان ارالاسادى. قايسىبىر سالا قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءبىرى ابايسىزدا جىبەرگەن كەمشىلىك سوڭى وسىلايشا كەيدە بىتپەس داۋعا اينالادى. سودان و باستا بۇرمالانعان ءىس نەبىر سوتتان سوتقا جەتسە دە قاينار كوزىن تابا الماي اقىرى وشەدى. ال كەيدە سول سوت ءبىر شەشىم شىعارعانىمەن شىندىققا جەتە المادىم دەگەن جابىرلەنۋشىنىڭ تارتقان ازابىن تارازىعا تارتساڭىز, راسىندا, شىندىقتىڭ اۋىلى بۇلتارىستا قالعانى دا بايقالادى. سوسىن بۇل جولدا ءتۇبى ءبىر شىندىققا جەتەم دەپ بار ءومىرىن سوتتاسۋعا ارنايتىن, نە سول ءومىرىن قيىپ جىبەرۋگە دە باراتىن ادامدار تابىلادى.
بىراق وسى باعىتتا ەڭ وڭاي دا, ادىلەتتى جول سول بۇرمالانعان ءىستىڭ كوزىن تاۋىپ, اشىپ جىبەرۋ عوي. ارجاعىندا ءموپ-ءمولدىر بۇلاق سۋىنداي شىندىقتىڭ ءوزى دە قايناپ شىعىپ, بوي بەرمەي اعىپ الا جونەلەرى ءسوزسىز. ويتكەنى ناقتى اقيقات كورىنىپ تۇرعان سوڭ جابىرلەنۋشى دە, داۋلاسۋشى دا توقتامعا كەلەدى. بۇرىنعى بيلەرىمىزدىڭ قارا قىلدى قاق جارعان قاسيەتى, مەيلى كىم بولسا دا, وسى شىندىقپەن كوز جەتكىزۋدە بولعان عوي. ال بۇگىندە مۇنداي بەرەكەلى ءىس قۇقىق قورعاۋشىلار مەن سوتتاردىڭ عانا قولىنان كەلەدى دەيمىز. ماسەلەن, اتىراۋ وبلىسى, جىلىوي اۋدانىنداعى قۇلسارى قالاسىنىڭ تۇرعىنى ەپبول وتەگەنوۆ ءوزىن 1931 جىلى دۇنيەگە كەلدىم دەپ ەسەپتەيدى. بىراق بار ماسەلە, جەكە كۋالىگىندە ونى 1938 جىلى تۋعان دەپ جازىلىپتى. سودان وسى ۋاقىتقا دەيىن ەپبول تاسىم ۇلى 1931 جىلى تۋىلعانىن دالەلدەي الماي كەلەدى. نەگە؟ ويتكەنى وبلىستىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى بولعان ق. ريزۋانوۆ: «ارىزدانۋشى اكەسىنىڭ قاشان قايتقانى جونىندە ارحيۆتەن دەرەك تابا الماي ءجۇر. ەگەر زاڭ ورىندارى شىنداپ اينالىسسا, مۇنداي دەرەك تە, باسقا دا ونىڭ ءسوزىن دالەلدەر دەرەكتەر ابدەن تابىلۋى مۇمكىن. ە.وتەگەنوۆ ءسابي كەزىندە اكەسىنەن ايىرىلعان. جاس اناسى ەكىنشى رەت تۇرمىسقا شىققانىمەن, كوپ ۇزاماي ول دا دۇنيەدەن وتكەن. ءسويتىپ ە.وتەگەنوۆ وگەي اكە قولىندا جەتىم بولىپ قيىن تۇرمىس كەشكەن. وگەي اكەسى ونى ءوز شارۋاسىنا جەگۋ ءۇشىن وقۋعا دا, ارمياعا دا الماسىن دەپ كەيىن جاسىن شەگەرىپ, 1938 جىلى تۋعان دەپ جازدىرتقان. ال ونىڭ بالا كەزىنەن بىرگە وسكەن اۋىلداستارى بار. سولار ەپبول تاسىم ۇلىنىڭ قاي جىلى تۋعانىن ناقتى كورسەتىپ قولحات جازىپ, نوتاريۋسپەن كۋالاندىرىپ بەرگەن», دەيدى.
ال ەندى كوكەيدە تۇرعان سۇراق: «ەپبول تاسىم ۇلى نەگە ارىزدانادى؟», دەيسىز عوي. سەبەبى ءتيىستى سالا قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءجىتى ارالاسپاۋىنان ءالى كۇنگە انىقتالماي قالعان ناقتى تۋعان جىل ماسەلەسى, ءوزىن بۇگىندە 85-كە كەلدىم دەپ ەسەپتەيتىن ەپبول تاسىم ۇلىنىڭ تىل ارداگەرى رەتىندە تانىلۋىنا كەدەرگى كەلتىرىپ وتىرعان كورىنەدى. ءسويتىپ سوعىس جىلدارىندا تىلدا بالا بولىپ ەڭبەك ەتسە دە, بار جەڭىلدىكتەن قۇر قالىپ وتىرعان جايى بار ەكەن. ارينە بۇل ماسەلەنىڭ سوڭعى نۇكتەسىن سوت قانا قويا الاتىنى بەلگىلى. بىراق ول ءۇشىن ءبىر دەرەك كەرەك. ە.وتەگەنوۆتىڭ جوعارىدا ايتىلعان ءارحيۆتى ارالاۋعا شاماسى كەلمەسە دە, ءوزى مەديتسينالىق ساراپتامادان ءوتىپ, سونىڭ قاعازى مەن ءوزىنىڭ تۋعان جىلىن بىلەتىن كۋاگەرلەردى العا تارتادى. كۋاگەرلەر ونىڭ ءسوزىن راستاپ وتىر. بىرنەشە دارىگەر قول قويعان سوت-مەديتسينالىق ساراپتاما دا: «كوميسسيالىق سوت-مەديتسينالىق ساراپتاما بارىسىندا ازامات وتەگەنوۆ ەپبول تاسىم ۇلىنىڭ جاس شاماسى 08.05.2015 جىلى كوميۋتەرلىك توموگرافيالىق ءتۇسىرۋىمنىڭ نەگىزىندە 75-85 جاس ارالىعىنا سايكەس كەلەدى», دەپ قورىتىندى شىعارىلىپتى.
الايدا قاريا قانشا جەردەن ءوزىنىڭ ايتقانى, دالەلى دۇرىس دەپ تاپسا دا, كەزىندە جازىلىپ كەتكەن تۋعان جىل دەرەگى بوي بەرەر ەمەس. الداعى ۋاقىتتا دا بوي بەرمەيتىن سەكىلدى. ويتكەنى ونىڭ دۇرىس, بۇرىستىعىنا قاريادان باسقا ەشكىم شىن جاناشىرلىقپەن الاڭداپ وتىرعان جوق. ال قاريانىڭ مۇنىڭ راستىعىن تولىعىمەن دالەلدەپ شىعۋعا شاماسى جوق. ءسويتىپ ەپبول تاسىم ۇلىنىڭ بۇل عۇمىرى داۋ قۋالاۋمەن وتەتىن دە سەكىلدى كورىنەدى. اقيقاتقا كوز جەتكىزەرى دە نەعايبىل. قاراپ وتىرساڭىز, بۇل ومىردە جالعىز بۇل قاريانىڭ ءوتىنىشى عانا ەمەس, تالاي جاننىڭ اقيقات ءىسى بۇلتارىستا قالىپ, اشىلماي جاتادى-اۋ.
الەكساندر تاسبولات,
«ەگەمەن قازاقستان»
