مەديتسينا • 29 قىركۇيەك, 2017

قانداي تاعام تۇتىنىپ ءجۇرمىز؟

620 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

الەم بويىنشا ءال بەرمەي كەلە جاتقان اۋرۋدىڭ ەكى ءتۇرى بار. ونىڭ ءبىرىنشىسى – قاتەرلى ىسىك بولسا, ەكىنشىسى – جۇرەك-قان تامىرى اۋرۋلارى. 

قانداي تاعام تۇتىنىپ ءجۇرمىز؟

دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى وسى ەكى دەرتتىڭ دە باستى سەبەبى تاماققا بايلانىستى ەكەنىن دالەلدەدى. قاراڭىز: دەنساۋلىقتىڭ 50 پايىزى – تاماقتانۋعا, 18 پايىزى – سىرتقى ورتا فاكتورلارىنا, 20 پايىزى – ادامنىڭ گەنەتيكاسىنا, تەك 5-10 پايىزى عانا دارىگەرلەردىڭ قولىندا. دەمەك, دۇرىس تاماقتانۋ, قاۋىپسىز ازىق-ت ۇلىكتى تۇتىنۋ – ادام دەنساۋلىعىنىڭ كەپىلى. 

اۋرۋ-سىرقاۋدىڭ ورشۋىنە كۇن­دە­لىكتى تۇتىنىپ جۇرگەن تاعامنىڭ قۇرا­مى دا سەبەپ. استانا قالاسىنىڭ قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ دەپار­تا­مەنتى ەلورداداعى ونىمدەردىڭ ساپاسىن تۇراقتى تەكسەرۋدى قولعا العان. ماماندار بيىلعى 8 ايدىڭ ىشىندە ازىق-ت ۇلىك, باسقا دا ونىمدەردەن 1645 سىناما الىپ زەرتتەپتى. سونىڭ 22,8 پايىزى, ياعني 376-سى ءتيىستى تالاپتارعا سايكەس بولماي شىققان. تارقاتىپ ايتقاندا, سىناما الىنعان اسپازدىق ونىمدەردىڭ – 43 پايىزى, قۇس ەتىنىڭ – 21 پايىزى, ءسۇت ونىمدەرىنىڭ – 21 پا­ي­ىزى, كوكونىستەردىڭ – 11 پايىزى, بالىق تۇر­لەرىنىڭ – 17 پايىزى ەت ونىمدەرىنىڭ 28 پاي­­­ىزى ءتيىستى تالاپتارعا ساي كەلمەگەن. مو­نيتورينگتىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 23 اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋ­رالى ءىس قوز­­عالىپ, كەمشىلىكتى جويۋ جونىندە 52 نۇس­قا­­ما بەرىلگەن.  سون­دىق­تان ماماندار تا­عام ونىم­دەرىن ساتىپ الاردا سىرتقى سيپا­تىنا, ساق­تالۋ مەرزىمىنە, تەمپەراتۋرالىق رە­جى­مىنە قاراپ الۋعا كەڭەس بەرەدى.

استانا قالاسى قوعامدىق دەنساۋ­لىق  ساق­تاۋ دە­پارتامەنتى تامىز ايىنان بەرى «قاۋىپسىز ءونىم­دى تاڭدا» اتتى اكتسيا وتكىزىپ كەلەدى. كەشە «استانالىق» ساۋدا ورتالىعىندا وتكەن شارانىڭ بىرىنە ءبىز دە كۋا بولدىق. حالىقتى دۇرىس تا­ماق­تانۋ مادەنيەتىنە باۋلۋدى ماقسات ەتكەن اكتسيادا جۇرتشىلىق ساتىپ العان ءسۇت, ەت ونىمدەرى, جەمىس-جيدەك, كو­كو­نىس قۇرامىن تەكسەرتۋگە مۇمكىندىك الدى. ءبىز دە ەلدەن قالىسپاي, بالالارىمىز كوپ تۇ­تى­ناتىن باناندى, «بيوس» ۇيىعان ءسۇتىن, «بارني», «ورەو» پەچەنەسىن قانشالىقتى تالاپقا ساي ەكەنىن انىقتاتىپ كوردىك. ونىم­دەردى ەكس­پرەسس-تەست ارقىلى بىرنەشە مي­نۋت­تىڭ ىشىندە تەكسەرىپ بەرگەن ماماندار ولار­دىڭ قۇرامىندا نيتراتتار, ميكروبتار جوق ەكەنىن قۋانا جەتكىزدى.

استانا قالاسى قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ دەپار­تا­مە­نتىنىڭ الماتى اۋدان­دىق باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى گاۋھار شاپاتاەۆانىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە باقىلاۋ-قا­داعالاۋ قىزمەتتەرى قىس­قارتىلعانىمەن, كا­مەرالدىق با­قى­لاۋ, ونىمدەردى سۇرىپتاپ الۋ, سا­ني­تارلىق-ەپيدەميولوگيالىق اۋديت سە­كىل­دى تەكسەرۋدىڭ جاڭا تۇرلەرى ەنگىزىلىپ جات­قانىن ايتتى. بىراق قانداي جاعداي بولسىن, تۇتىنۋشىنىڭ ارىز-شاعىمى مىن­دەتتى تۇردە ەسكەرىلەدى. ەگەر كىمدە-كىم ساتىپ ال­عان ءونىمىنىڭ ساپاسىنا كۇ­دىك­تەنسە, اتالعان دە­پارتامەنتكە شا­عىم­دانۋعا بولادى, سوندا ما­مان­دار ار­نايى تەكسەرۋ جۇرگىزىپ, ازىق-تۇ­لىك قۇ­رامىن كاسىبي دەڭگەيدە انىقتاپ بە­رە­تىن بولادى.

قىمبات توقتامۇرات,
«ەگەمەن قازاقستان»

سۋرەتتى تۇسىرگەن 
ەرلان ومار,
«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار