سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى – ەلىمىزدىڭ رەسەيمەن شەكتەسكەن سۋىق تۇستىگىندە ورنالاسقان توپىراعى قۇنارلى, اق قايىڭى سىڭسىعان, استىقتى ايماق. سوڭعى جىلدارى ءوڭىر ەكونوميكاسى ايتارلىقتاي دامۋ كورسەتكىشتەرىنە يە. اتاپ ايتقاندا, ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ قاڭتار-شىلدە ايلارىندا وبلىستىڭ كاسىپورىندارى 122427,8 ملن تەڭگەنىڭ ءونىمىن ءوندىرىپتى. بۇل وتكەن 2016 جىلعى مەزگىلدىك كورسەتكىشتەن 5,2 پايىز جوعارى. سونىڭ ىشىندە تاماق ونىمدەرى ءوندىرىسى 50672,3 ملن تەڭگەنىڭ, وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ 27,3 پايىزىن قۇراپ وتىرعان ماشينا جاساۋ سالاسى 22861,6 ملن تەڭگەنىڭ, رەزەڭكە-پلاستماسسا ءوندىرىسى 2571,7 ملن تەڭگەنىڭ ءونىمىن شىعارىپ كوش باستاپ تۇر.
ايماقتى ەلەكترمەن جابدىقتاۋ, گاز, سۋ بەرۋ كولەمى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 5,8 پايىزعا ارتسا, سۋمەن جابدىقتاۋ 7,3 پايىزعا جوعارىلاپ, نەگىزگى كاپيتالعا تارتىلعان ينۆەستيتسيالار كولەمى 78 041,7 ملن تەڭگەگە جەتكەن ەكەن. وسىنىڭ 41,5 پايىزى ورمان جانە بالىق شارۋاشىلىعىنا, 18,8 پا-يىزى ونەركاسىپ سالاسىنا, 14,3 پا-يىزى قوسالقى قىزمەت كورسەتۋگە, 10,1 پايىزى جىلجىمايتىن م ۇلىك وپەراتسيالارىنا باعىتتالعان.
وسىنىڭ ارقاسىندا وڭىردە شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك كولەمى ۇلعايعان. ءدال قازىر بۇل سالا بويىنشا جۇمىس ىستەپ جاتقان سۋبەكتىلەر سانى 28 397 بىرلىكتى قۇراپ وتىر. ۇستىمىزدەگى جىلى كاسىپكەرلەردى قولداۋ كارتاسى اياسىندا جاڭادان سەگىز جوبا قولعا الىنىپ, جاڭادان 151 جۇمىس ورنى اشىلادى دەپ كۇتىلۋدە.
قولدا بار مالىمەتكە جۇگىنسەك, بيىلعى جىلدىڭ العاشقى جەتى ايىندا وبلىستىڭ سىرتقى ساۋدا اينالىمى (ىشكى ساۋدانى ەسەپكە الماعاندا) 95,9 ملن اقش دوللارىن قۇراعان. ونىڭ ىشىندە ەكسپورت – 54,1 ملن اقش دوللارىنا, يمپورت – 41,8 ملن اقش دوللارىنا جەتكەن. ءسويتىپ, سىرتقى ساۋدا اينالىمىنىڭ سالدوسى 12,3 ملن اقش دوللارىنا ءوسىپ وتىر. ەكسپورت بويىنشا نەگىزگى ارىپتەستەر – اۋعانستان, وزبەكستان, قىتاي, تاجىكستان, لاتۆيا رەسپۋبليكالارى. ال يمپورتتىق ءونىمنىڭ 38,8 پايىزى قىتاي ەلىنىڭ ۇلەسىنە تيەسىلى بولسا, قالعاندارى – گەرمانيا (8,2%), اقش (5,4%), ۋكراينا (5,4%), پولشا (5,3%), كانادا (4,2%) ەلدەرىنە ءتان.
ءوڭىردىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىنا كەلەر بولساق, بيىلعى قاڭتار-شىلدە ايلارى ارالىعىندا جالپى ءونىمنىڭ ءوندىرىس كولەمى 81217,4 ملن تەڭگەنى قۇراپتى. ءسويتىپ, ناقتى يندەكسى كولەمى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 101,9 پايىزعا ارتقان. بۇگىنگى تاڭدا مايلى داقىلدار القابى 712 مىڭ گەكتارعا دەيىن ۇلعايتىلىپ, بۇل رەسپۋبليكا بويىنشا بارلىق مايلى داقىلدار كولەمىنىڭ 30 پايىزىنا تەڭ كەلىپ وتىر. بۇرشاق داقىلدارىنىڭ دا ەگىس القابى كەڭەيتىلىپ, جاسىمىق جىلداعىدان 2,5 ەسە مول سەبىلگەن.
وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى التىنبەك ابدوللاەۆتىڭ مالىمەتىنە قاراعاندا, وبلىس كولەمىندە جۇرگىزىلىپ وتىرعان «سىباعا», «قۇلان», «التىن اسىق», «ىرىس» باعدارلامالارىنىڭ قولداۋىمەن شارۋالار 2509 باس ءىرى قارا, 1691 جىلقى, 4087 قوي ساتىپ السا, 2011 جىلدان باستاپ الىس جانە جاقىن شەت مەملەكەتتەردەن 11 مىڭنان استام اسىل تۇقىمدى سيىرلار – انگۋس, گەرەفورد, سيممەنتال جانە ليمۋزين اكەلىنگەن. ناتيجەسىندە, اسىل تۇقىمدى مال باسىن كوبەيتەتىن 40-قا جۋىق رەپرودۋكتور قۇرىلىپ, ءوڭىردىڭ ءسۇت وندىرۋشىلەرى جىل سايىن شامامەن 500 مىڭ توننا ءسۇت دايىنداۋدا. ءتىپتى, «زەنچەنكو ي ك» كوممانديتتىك سەرىكتەستىگى مەن «تايىنشا-استىق» جشس سياقتى ءىرى شارۋاشىلىقتار ءار سيىردان جىلىنا 8 مىڭ ليترگە دەيىن ءسۇت ساۋاتىن وزىق تەحنولوگيانى پايدالانۋدا.
وبلىستىڭ الەۋمەتتىك قورعاۋ سالاسىندا دا وزگەرىستەر بار. وسى جىلدىڭ 1 تامىزىنا دەيىن جاڭادان 9182 تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلىپ, 16882 جۇمىسسىز ادامعا جاردەم كورسەتىلىپ, 2845 ادام قوعامدىق جۇمىستارعا تارتىلىپ ۇلگەرگەن. سونىمەن قاتار, 1295 ازاماتقا 32,1 ملن تەڭگە كولەمىندە اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك بەلگىلەنگەن.
ءبىلىم سالاسىن دامىتۋعا 2017 جىلى بيۋدجەتتەن 47,4 ملرد تەڭگە بولىنسە, ونىڭ 1946,8 ملن تەڭگەسى ءبىلىم نىساندارىنىڭ كۇردەلى شىعىستارىنا جۇمسالۋدا. بۇنىڭ سىرتىندا وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى بويىنشا بولىنگەن قارجى 12 ملرد 729,5 ملن تەڭگەنى قۇراپ وتىر. ونىڭ 618,8 ملن تەڭگەسى سالاعا قاتىستى نىساندارعا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزۋگە ءتيىس بولسا, ەسەپتى كەزەڭ جوسپارىنا سايكەس قارجىنىڭ 316,6 ملن تەڭگەسى يگەرىلىپتى.
ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ قاڭتار-شىلدە ايلارى ارالىعىندا وبلىس اۋماعىندا جالپى اۋماعى 58 966 شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي الابى پايدالانۋعا بەرىلسە, بۇل وتكەن جىلعى سايكەس كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 132,1 پايىزدى قۇراپ وتىر.
28 تامىز كۇنى «قازمەديا» ورتالىعىندا جۋرناليستەرمەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزگەن وبلىس باسشىسى قۇمار اقساقالوۆ ايماقتىڭ جوعارىداعى جەتىستىكتەرىنە توقتالا وتىرىپ, پەتروپاۆل قالاسىندا «جاس وركەن» اتتى شاعىن اۋدان سالىنىپ جاتقانىنا, سونداي-اق, الداعى كۇندەرى 300 ورىندىق كونتسەرت زالى, ءتورت قاباتتان تۇراتىن وقۋشىلار سارايى, امبەباپ تەننيس ورتالىعى قاتارلى زاماناۋي عيماراتتار بوي كوتەرىپ جاتقانىن جەتكىزدى.
* * *
مادەني كۇندەردىڭ باستى ماڭىزدىلىعى – ەلوردا تۇرعىندارى مەن قالا قوناقتارىنا ايماقتىڭ مادەنيەتى مەن ونەرىن تاماشالاتۋ. بۇل رەتتە سولتۇستىكقازاقستاندىقتار تاراپىنان جۇرتشىلىققا ۇيالماي كورسەتۋگە تۇراتىن دۇنيەلەر بار ەكەن. باسقاسىن ايتپاعاندا, ايىرتاۋ اۋدانى نيكولسكوە اۋىلىنان وڭتۇستىك-شىعىسقا قاراي 1,5 شاقىرىم جەردەن تابىلىپ, «بوتاي مادەنيەتى» دەگەن اتپەن عىلىمي اينالىمعا ەنگەن ەنەوليت داۋىرىنە ءتان تايپالار قونىسى, سونداي-اق, حVII عاسىردا قازاق دالاسىنا رەسەي ىقپالىنىڭ كۇشەيۋىنە قاتىستى جۇرگىزىلگەن وتارلاۋ ساياساتتىڭ ءبىر جۇرناعى «ابىلايدىڭ اق ءۇيى» قاتارلى تاريحي ورىندار ءوڭىردىڭ تولقۇجاتى ىسپەتتەس.
قازىرگى تاڭدا وبلىس اۋماعىندا: 603 مادەنيەت نىساندارى مەن مۇراعات مەكەمەلەرى جۇمىس ىستەپ تۇرسا, ولاردىڭ ىشىندە – 255 كلۋب, 320 كىتاپحانا, 12 مۇراجاي, 15 مۇراعات, 3 تەاتر, فيلارمونيا جانە كينوبەينەقوردى ساقتاپ-پايدالانۋ ورتالىعى, سونىمەن قاتار, 32 ۆەدومستۆولىق مادەني كاسىپورىن قىزمەت ەتۋدە. جىل باسىنان بەرى جوعارىداعى مەكەمەلەردە 13 000 مادەني شارا وتكىزىلگەن. بيىلعى جىلى جول كارتاسى باعدارلاماسىنا سايكەس جاڭادان 36 مادەني نىساندى اشۋ جوسپارلانىپ وتىر.
جوعارىدا اتاپ وتكەنىمىزدەي, وبلىستاعى 12 مۋزەيدىڭ 3-ەۋى پەتروپاۆل قالاسىندا بولسا, قالعان 9-ى اۋداندىق مۋزەيلەر ەسەبىندە. اعىمداعى جىلى بۇل مەكەمەلەردە 1006 ەكسكۋرسيا جانە 123 كورمە ۇيىمداستىرىلىپ, وعان 85 961 ادام قاتىسقان.
وسى ورايدا, ەلوردانىڭ وڭتۇستىك-باتىس شەتىندە ورنالاسقان «ەتنواۋىل» كەشەندى اۋىل-قالاشىعىندا سولتۇستىكقازاقستاندىقتار وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۇراجاي قورىندا ساقتالعان تاريحي جادىگەرلەردى اكەلىپ كورمە ۇيىمداستىردى. مۇندا 90-عا جۋىق قۇندى ەكسپونات قويىلىپتى. اتاپ ايتار بولساق, ءسىبىردىڭ تايىنشاداي سۇر قاسقىرىنىڭ تەرىسىنەن جاسالعان ىشىك, بيىكتىگى جارتى قۇلاش ساپتاما ەتىك, جارعاعى مەن بالاعى كەستەلەنگەن تەرى شالبار, ءحVى عاسىردىڭ مۇراسى – ايبالتا, ءحVىى عاسىردىڭ جادىگەرى – جيەگىنە التىندى اراب جازۋىمەن قۇران اياتتارى بادىزدەلگەن دۋلىعانى كورىپ كوزايىم بولدىق. وسىنداعى دۋلىعانىڭ ءبىر شەتىندە «مۇحاممەد پايعامبار ءاردايىم سەنىمەن احمەت جاقىپ ۇلى» دەگەن جازۋ جازىلىپتى. بۇل جادىگەرلەردى «كىم تاپسىردى, قايدان تابىلدى», ول تۋرالى ءبىر اۋىز ءسوز جوق. سونىمەن قاتار, كورمە سورەسىنەن 100 جىل بۇرىن ءبۇتىن قاراعايدى تۇتاستاي شاۋىپ جاساپ, ءارى سىرتىنا بەلدەمشە ويمىش ورنەكتەر سالعان ەسكى دومبىرا مەن كونتەرىلى كونە قوبىزدى كوردىك. جەرگىلىكتى سۋرەتشىلەر بۋرگاەۆ پەن ابدرافيكوۆتىڭ كارتينالارى, اقجارلىق شەبەر جاندوس ماديعاجىنىڭ قولىنان شىققان جەتىگەن, ادىرنا, شاڭقوبىز سياقتى ۇلتتىق اسپاپتار دا كورمە سانىنە ءمان قوسىپ تۇردى.
جالپى, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى اۋماعىنان 599 تاريحي جانە مادەني ەسكەرتكىشتەر تىركەلسە, ونىڭ 8-ءى رەسپۋبليكالىق ماڭىزعا, 591-ءى جەرگىلىكتى (437-ءسى ارحەولوگيا, 162-ءسى ساۋلەت ەسكەرتكىشتەرى) مارتەبەگە يە. ايماقتا ەلباسىنىڭ رۋحاني جاڭعىرۋعا ارنالعان ماقالاسى نەگىزىندە «قاسيەتتى قازاقستان» جوباسى بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇگىنگى تاڭدا وبلىس اۋماعىندا ورىن تەپكەن 12 نىسان «قاسيەتتىلىك» تىزىمىنە ىلىنسە, «بوتاي قونىسى», «ابىلاي حان رەزيدەنتسياسى», «قاراساي مەن اعىنتاي باتىرلار» مەموريالدىق كەشەن نىساندارى رەسپۋبليكالىق دارەجەلى دارگەيگە الىنعان.
* * *
اتالمىش ايماقتىڭ باسقا وڭىرلەرگە قاراعاندا, تاعى ءبىر ەرەكشەلىگى, مۇندا وتكەن تاريحىمىزعا قاتىستى مۇراعاتتىق قۇجاتتامالار كوپ ساقتالعان. بۇعان سەبەپ, وبلىس ورتالىعى پەتروپاۆل قالاسىنىڭ ىرگەسى 1752 جىلى ەسىل بويىنا اسكەري بەكىنىس رەتىندە قالانىپ, وڭىردە رەسەيلىك كەڭسە ءتارتىبى ەرتەرەك قالىپتاسقاندىقتان بولار, مۇندا تاريحي دەرەكتەمەلەردىڭ جيناق قورى ساقتالعان بىردەن-ءبىر ءوڭىر.
مادەني كۇندەر اياسىندا وبلىستىق مادەنيەت, ارحيۆتەر جانە قۇجاتتاما باسقارماسى مەملەكەتتىك ارحيۆ مەكەمەسىنىڭ مۇرىندىق بولۋىمەن ەلوردادا ورنالاسقان ۇلتتىق ارحيۆ عيماراتىندا «قازاقستاننىڭ جاڭا تاريحي بەلەسى» اتتى قۇجاتتامالىق كورمە ۇيىمداستىرىلدى.
كورمە تاقىرىپتىق تۇرعىدان: «پرەزيدەنت سولتۇستىك قازاقستاندا», «تاۋەلسىزدىك تۋىن كوتەرگەن ابىلاي», «پەتروپاۆل قالاسىنىڭ تاريحي ساۋلەت ەسكەرتكىشتەرى», «سولتۇستىكقازاقستاندىق تۇلعالار گالەرەياسى», «وبلىستىڭ كيەلى جەرلەرى», «لاتىن عارپىمەن جازىلعان مۇراعات قۇجاتتارى» اتتى مازمۇندىق بولىمدەرگە ءبولىنىپ, كورەرمەندەر ءۇشىن بارلىعى 200-دەن استام مۇراعاتتىق قۇجات جيىنتىعى سورەگە قويىلدى.
وسىنداعى «كيەلى جەرلەر» بولىمىنە – وبلىستىق مەشىت جانە اۋليە پەتر مەن پاۆەل شىركەۋى, اۋدانداردا ورنالاسقان ماعجان جۇماباەۆ, ءسابيت مۇقانوۆ, عابيت مۇسىرەپوۆ, يۆان شۋحوۆ مۋزەيلەرى, بايقارا ەسكەرتكىشى, قۇلسارى باتىر مەن قوجابەرگەن جىراۋ مازارلارى, ءۋاليحانوۆتار قونىسى قاتارلى نىساندار ەنسە, «سولتۇستىكقازاقستاندىق تۇلعالار گالەرەياسىن» – اتاقتى ورداباسى قوجابەرگەن جىراۋ, شال اقىن, شوقان ءۋاليحانوۆ, ۇكىلى ىبىراي, ماعجان جۇماباەۆ, ءسابيت مۇقانوۆ, عابيت مۇسىرەپوۆ, ەۆنەي بوكەتوۆ, كاكىمبەك سالىقوۆ, سافۋان شايمەردەنوۆ, گەرولد بەلگەر, بايكەن ءاشىموۆ, ماقتاي ساعديەۆ, ەرمەك سەركەباەۆ جانە عارىشكەرلەر ۆلاديمير شاتالوۆ پەن الەكساندر ۆيكتورەنكو تولىقتىرىپ تۇر.
ودان كەيىن «لاتىن عارپىمەن جازىلعان مۇراعات قۇجاتتارى» بولىمىندە 1800-1900 جىلدارى ارالىعىندا اراب, ورىس تىلدەرىندە جازىلعان تاريحي مەتريكالىق قۇجاتتار ورنالاسىپتى. سولاردىڭ اراسىندا كوزگە جىلى ۇشىراعان دۇنيە – «ماعجاننىڭ قولجازباسى». مۇراعات قىزمەتكەرى مەرەكە بايمۇقانوۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, اقىن 1922-1923 جىلدارى اقمولا گۋبەرنياسىنىڭ كەيبىر ۋەزدەرىن جايلاعان اشتىققا بايلانىستى قۇرىلعان توتەنشە كوميسسيا توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بولعان. ول كىسى جۇمىس بابىمەن اشارشىلىق جايلاعان اۋدانداردى ارالاپ كەلىپ, كورگەن-بىلگەنىن كوميسسياعا ءوز قولىمەن جازىپ وتكىزگەن. بۇل سول قولجازبا ەكەن.
قاتارداعى كورەرمەن رەتىندە ءبىزدى ايرىقشا قىزىقتىرعان دۇنيە – «تاۋەلسىزدىك تۋىن كوتەرگەن ابىلاي» بولىمىنە قويىلعان قۇجاتتار. وبلىستىق مۇراعات ديرەكتورى ساۋلە مالىكوۆا بەرگەن مالىمەتكە جۇگىنسەك, مۇراعات قىزمەتكەرلەرى 2004 جانە 2008 جىلدارى قالاداعى «ابىلايدىڭ اق ۇيىنە» قاتىستى قۇجاتتىق دالەل ىزدەپ كورشى ەلدىڭ ارحيۆىنە بارىپ, ونداعى رەسەي مەملەكەتتىك كونە قۇجاتتار مۇراعاتى مەن رەسەي يمپەرياسىنىڭ سىرتقى ساياسات مۇراعاتى قورىنان كوپتەگەن دەرەك تاپقان. اتاپ ايتقاندا, پەتروپاۆل بەكىنىسىنە ابىلاي حان رەزيدەنتسياسىن سالۋ تۋرالى 1765 جىلى يمپەراتور قول قويعان شەشىمنەن باستاپ, گەنەرال-مايور حابۋلوۆتىڭ ابىلاي حاننىڭ ءولىمى تۋرالى حاتى, «ابىلاي رەزيدەنتسياسىنىڭ جوسپارى» تۋرالى گەنەرال ي.شپرينگەردىڭ راپورتى, پاتشا ءىى ەكاتەرينانىڭ ابىلايدى ورتا ءجۇزدىڭ حانى ەتىپ بەكىتكەن پاتەنتى ءتارىزدى ت.ب. كوپتەگەن تاريحي قۇجاتتاردى كورىپ, ءبىر مارقايىپ قالدىق.
* * *
سولتۇستىكقازاقستاندىقتار مادەني كۇندەر اياسىنا سىيعىزىپ «ەتنواۋىل» ۇلتتىق كەشەنىندە ارنايى جابدىقتالعان كيىز ۇيلەردە قولونەر شەبەرلەرىنىڭ كورمە-جارمەڭكەسىن وتكىزدى. اتالمىش شارانى ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ءبىرى جىبەك جۇزەنوۆانىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, اق قايىڭدى ەلدىڭ شەبەرلەرى قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا قازاق حالقىنىڭ باي تاريحى مەن مادەنيەتىن, ونەرى مەن سالت-ءداستۇرىن تانىستىرادى. بۇل ىسكە 11 قولونەر شەبەرى تارتىلىپ وتىر ەكەن. بۇلار تەك وبلىستىق دەڭگەيدەگى شەبەرلەر ەمەس, رەسپۋبليكالىق, حالىقارالىق كورمەلەرگە قاتىسىپ تاجىريبە جيناعان ادامدار.
بۇلاردىڭ اراسىندا ون ساۋساعىنان ونەر تامعان ولگا ەرماكتىڭ اسىل تاستاردان جاساعان سۋتۋاج اشەكەيلەرى, شەبەر ءاليا بەلدەنوۆا ءوز قولىمەن جاساپ اكەلگەن 50-دەن استام ۇلتتىق ستيلدەگى ينتەرەر قۋىرشاقتارى, ەلەنا جانە بوريس كوزلوۆتاردىڭ اق قايىڭنىڭ قابىعىنان قاپتاپ جاساعان كادەسىي بۇيىمدارى, تىگىنشى قاعيرا داۋەنوۆانىڭ تۋىندىلارى – توركورپە, داستارقان, قىز جاساۋىنا ارنالعان توقىما كويلەكتەر, سۆەتلانا حولوپوۆانىڭ فەلتينگ تەحنيكاسىن قولدانىپ كيىزدەن جاساعان پەيزاج, ناتيۋرمورت كومپوزيتسياسى, ايداربەك جانە بولاتبەك قالدىروۆتاردىڭ اعاشتان جاساعان ابستراكتى تۋىندىلارى مەن قانات ايدارحانوۆتىڭ كوركەم كادەسىيلارى, تەمىردەن ءتۇيىن تۇيگەن دميتري ناپادوۆتىڭ مەتالدان دانەكەرلەگەن ساندىك پاننولارى مەن راۋشان گۇلدەرى ادەمىلىگىمەن كوز تارتسا, قىش قۇيۋدىڭ مامانى ۆاديم ۆولفتىڭ شەبەرلىك ساباعىنا كۋا بولۋشىلاردىڭ قاراسى دا مول بولدى.
* * *
وبلىس كۇندەرى بارىسىندا وتكىزىلگەن كەلەسى ءبىر ماڭىزدى وقيعا – ءوڭىردىڭ ونەرىن ناسيحاتتاۋ ءىسى. وسى ورايدا, وبلىستىق قۋىرشاق تەاترى «بەلايا دوچ ستەپەي», ن.پوگودين اتىنداعى وبلىستىق ورىس دراما تەاترى «نوچ پەرەد روجدەستۆوم», س.مۇقانوۆ اتىنداعى وبلىستىق قازاق سازدى-دراما تەاترىنىڭ ارتىستەرى «رەۆيزور» سپەكتاكلدەرىن ەلوردا تورىندە پاش ەتتى.
ونىڭ سىرتىندا «القيسسا» فولكلورلىق-ەتنوگرافيالىق توبى, «تۋعان جەر» حالىق بي ءانسامبلى, «بالقاديشا» ۆوكالدىق توبى, «اينار», «سامعاۋ», «الەم», «كۋرس» ەسترادالىق ۇجىمى, سەگىز سەرى اتىنداعى قازاق حالىق اسپاپتارى وركەسترى قاتارلى ونەر وشاقتارى «ەتنواۋىل» اۋماعىندا ورنالاسقان دالا تەاترىندا استانالىقتار مەن قالا مەيماندارىنا ءوز ونەرلەرىن ۇسىندى.
مادەني كۇندەردىڭ ءتۇيىنى رەتىندە – 27 تامىز كۇنى سولتۇستىكقازاقستاندىقتار ەكسپو-2017 كورمە كەشەنىنىڭ امفيتەاترىندا «قىزىلجار ەلى» اتتى گالا-كونتسەرتىن كوپشىلىككە تاماشالاتتى. وعان وبلىس, رەسپۋبليكاعا تانىمال ونەر قايراتكەرلەرى ءھام وبلىس تۋمالارى – «استانا وپەرا» تەاترىنىڭ ءارتىسى گۇلسارا جازيتوۆا, استانا قالاسى مەملەكەتتىك اكادەميالىق فيلارمونياسىنىڭ ءانشىسى ەرمەك ءبىرىمجانوۆ, تانىمال سوليستەر ء بىرجان ەسجانوۆ, مۇحيت احمەتوۆ, نادەجدا كوسىگينا, ليۋبوۆ فاسحۋددينوۆا, «شابىت» حالىقارالىق كونكۋرسىنىڭ ديپلومانتى, وپەرا ءانشىسى رامزات بالاكيشيەۆ, پرەزيدەنت وركەسترىنىڭ انشىلەرى ايزات قارابەكوۆا, ديانا تايمىشەۆا, دينارا تاۋىشەۆا اتسالىستى.
سونداي-اق, وبلىس سپورتشىلارى «قازانات» اتشابارىندا ۇلتتىق سپورت تۇرلەرى – اۋدارىسپاق, تەڭگە ءىلۋ, قىز قۋ, تازى جارىستىرۋ, اسىق اتۋ, توعىزقۇمالاقتان كورسەتىلىمدەر ۇيىمداستىرىپ, قازاق كۇرەسىنەن «قىزىلجار باتىرى» اتتى اشىق تۋرنير وتكىزدى.
بەكەن قايرات ۇلى,
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن ورىنباي بالمۇرات,
«ەگەمەن قازاقستان»