ەكسپو-2017 • 19 شىلدە, 2017

تاڭباعا تۇنعان تاريح

764 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

استانادا ءوتىپ جاتقان ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسى اياسىندا تاۋەلسىزدىك سارايىندا ەلىمىزدەگى ەڭ تانىمال مۋزەي-قورىقتارىنىڭ بىرەگەي كورمەسى ءوتتى.

تاڭباعا تۇنعان تاريح

اتالمىش كورمەگە وزدەرىنىڭ باي مۇرالارىن اكەلگەن ۇجىمنىڭ ءبىرى – «تاڭبالى» قورىق-مۇراجايى. بۇل مەكەمە الماتى وبلىسى, جامبىل اۋدانى, قاراباستاۋ اۋىلىننىڭ ماڭىندا ورنالاسقان. ەلدى مەكەننىڭ ءدال ىرگەسىندە 3800 گەكتار القاپتى الىپ جاتقان «تاڭبالى» شاتقالى بار. مۇندا قولا داۋىرىنەن باستاپ, ءبىزدىڭ زامانىمىزعا دەيىنگى ارالىقتى قامتيتىن 5000-نان استام پەتروگليف ورنالاسقان. بۇل مۇرالار ورتالىق ازيانىڭ جارتاس ونەرىندەگى بىرەگەي قۇندىلىق بولىپ سانالادى ءارى 2004 جىلدان باستاپ يۋنەسكو-نىڭ بۇكىل الەمدىك مۇرالار تىزىمىنە ەنگەن. 
مۋزەي قىزمەتكەرلەرى «تاڭبالى پەتروگليفتەر» اتتى جىلجىمالى كورمەگە تاس بەتىنە بادىزدەپ ويمىش­تاعان تاڭبالاردىڭ ارتۇرىنەن ەكسپو­ناتتار ازىرلەپتى. اتاپ ايتقاندا, كورمە زالىنا – تاۋەشكى, بۇعى سياقتى دالا جانۋارلارىنىڭ بەينەسى مەن توتەمدىك تابىنۋ ارەكەتىنە ءتان شەڭبەرلى كۇن­جۇيەسى سياقتى تاستاعى بەينەلەرمەن قاتار, قىش ىدىستار, ەسكى قورىمدارعا جۇرگىزىلگەن قازبا جۇمىستارى كەزىن­دە تۇسىرىلگەن ارتەفاكتىلەر مەن فوتو­دەرەكتەر, ت.ب. توپتاستىرىلعان.
كەلەسى زالداعى كورمەگە «ساق مادەنيەتى» دەگەن اتاۋ بەرىلىپتى. «ويتكەنى, مۇنداعى  جادىگەرلەر الدىڭعى تاڭبالى تاس مادەنيەتىن كونە ساق مادەنيەتىمەن جالعاستىرۋشى ەكسپوزيتسيا رەتىندە ءبىرىن-ءبىرى تولىقتىرىپ تۇر», دەيدى «ەسىك» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني قورىق-مۋزەيىنىڭ عىلىمي قىزمەتكەرى اسەل امىربەكوۆا حانىم.

مۇندا دا الماتى وبلىسى اۋما­عىنان جاڭادان تابىلعان, ءالى عىلىمي اينالىمعا ەنبەگەن جارتاس بەتىندەگى سۋرەتتەر قويىلىپتى. بارلىعى 35 بەينە-نىسان 5 توپقا ءبولىنىپ ور­نا­لاستىرىلعان. بۇل تاسبەينەلەر «جەتى­سۋ ولكەسىنە ءتان ساق مادەنيەتىنىڭ يدەولوگياسى مەن ميفولوگياسى» اتتى عىلىمي قولدانبالى جوبا ايا­سىن­دا جيناقتالىپ, زەرتتەلۋ ۇستىن­دە كورىنەدى. 


ءۇشىنشى كورمە « ۇلىتاۋ الەمى» دەگەن اتپەن اشىلىپتى. مۇن­داعى باستى يدەيالىق ماقسات – ۇلىتاۋ تابيعي-مادەني لاندشافتىسىنىڭ ەرەكشەلىگىن تانىستىرۋ ەكەن. كورمە زالىندا – ۇلىتاۋ ءوڭىرىنىڭ تىنىس-تىر­شىلىگىمەن تانىستىراتىن فوتوكول­لاجدار, تالدىساي قونىسى­نىڭ فوتو­پرەزەنتاتسياسى, «الەمدىك تاۋ» ارحەتيپى ىسپەتپەس ساق وبالارى مەن تاس مۇسىندەر فوتودەرەگى قاتارلى دۇنيە­لەر قويىلعان. بۇل تاريحي-اقپا­رات­تىق قۇجاتتار « ۇلىتاۋ» قورىق-مۇراجايىنىڭ ەكسپوزي­تسياسى قورىنان جەتكىزىلگەن. 

بەكەن قايرات ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»

سۋرەتتەردى تۇسىرگەن  ورىنباي بالمۇرات,
 «ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار