18 شىلدە, 2017

سىبايلاستىق سىرقات ەمەس, ىندەت

227 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىندا قازاقستان الەمنىڭ ەڭ دامىعان 30 ەلىنىڭ قاتارىنان تابىلۋىن باس­تى مەجە ەتىپ بەلگىلەگەنى بارشاعا ايان. سوعان سايكەس, ەلىمىزدە كوپتەگەن اۋقىمدى جۇمىس اتقارىلىپ جاتىر. ەكونوميكالىق جاعداي جاقسارىپ, حالىقتىڭ تۇرمىس دەڭگەيى ارتتى. دۇنيە ءجۇزىنىڭ نازارىن اۋدارعان نەبىر حالىقارالىق شارالار وتكىزىلۋدە. ولاردىڭ ءبارىن تىزبەلەمەسەك تە, ءبىر عانا ەكسپو-2017 حالىقارالىق كورمەسىن ايتۋدىڭ ءوزى-اق ۇلكەن ماقتانىش ەكەنى راس. الايدا, وسىنداي يگى ىستەردى اتقارۋدا ەتەكتەن تارتاتىن كەمشىلىكتەر دە كەزدەسەدى.

سىبايلاستىق سىرقات ەمەس, ىندەت

ازاماتتار تۇرمىسىنىڭ ساپاسىن وزىق مەملەكەتتەردەگى دەڭگەيگە جەتكىزۋدى كوزدەيتىن ماقساتتى جولداعى باستى كەدەرگىنىڭ ءبىرى – سىبايلاس جەمقورلىق. سوندىقتان دا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ سىبايلاس جەمقورلىقپەن ىمىراسىز كۇرەس جۇرگىزۋدى مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ نەگىزگى باسىمدىعى رەتىندە اتاپ كورسەتتى. وسى ورايدا مەملەكەت تاراپىنان جەمقورلىقتىڭ الدىن الۋعا باعىتتالعان كەشەندى شارالاردىڭ بىرتىندەپ ىسكە اسىرىلىپ جاتقانى دا بار.

ارينە, سىبايلاس جەمقورلىق الەم­نىڭ بارلىق ەلدەرىندە, ونىڭ ىشىندە دامىعان مەملەكەتتەردە دە ورىن الىپ جاتادى. دەسەك تە, بۇل ىندەت ەكونو­مي­كانىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن بارىن­شا تەجەيتىنى بەلگىلى. سونداي-اق, ەلدىڭ حالىقارالىق بەدەلىنە نۇقسان كەل­تىرەتىنى ءمالىم. بۇلاردىڭ ىشىندە ەڭ سوراقىسى, ازاماتتاردىڭ بيلىككە دەگەن سەنىمىن تومەندەتىپ, سول ارقىلى مەملەكەتكە قاۋىپ توندىرەدى.

مىنە, وسى ورايدا قاي ماسەلەدە بولسىن, ەڭ الدىمەن, قاراپايىم حالىقتىڭ مۇددەسىن ويلاۋ كەرەك. ال حالىقتىڭ جانىنا باتاتىنى كۇندەلىكتى ومىردە بەلەڭ الىپ وتىرعان, ياعني حالىق ءجيى كەزىگەتىن – جەمقورلىق. سوندىقتان, ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتە ادامدارعا كورسەتىلەتىن مەملەكەتتىك قىزمەتتەردىڭ بارلىق ءتۇرى ەش كەدەرگىسىز جۇزەگە اسۋىن قام­تا­ما­سىز ەتۋ قاجەت دەپ ويلايمىز. نەگە دەسەڭىز, قازىر بايقاساڭىز, الەمنىڭ ەڭ دا­مىعان وتىز ەلىنىڭ وزگەلەردەن باستى ايىر­ماشىلىعى كۇندەلىكتى قارىم-قاتىناستاردان تۋىندايتىن تۇرمىستىق جەمقورلىقتى جويىپ, حالىقتىڭ ءومىر سۇرۋىنە قولايلى ورتا تۋعىزعاندىعىندا ەكەن. ەلباسىنىڭ قازاقستاندى بارىنشا دامىعان ەلدەردىڭ قاتارىنا قوسۋ جونىندەگى ءسوزىنىڭ ءمان-ماڭىزى دا وسىندا جاتىر.

 ال بىلە بىلسەك, ەلدەگى جەمقورلىقتى جويۋ بارىسىندا قولدانىلاتىن شارالار از ەمەس. ەلباسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ازىرلەنگەن 2025 جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە ارنالعان سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ۇلتتىق ستراتەگيا جوباسى بار. بۇل ستراتەگيادا سىبايلاس جەمقورلىقتى تۋدىراتىن سەبەپتەر ابدەن زەرتتەلگەن. جانە مۇنداي كەسەلمەن حالىق بولىپ كۇرەسۋ قاجەتتىگى زەردەلەنگەن. سونىڭ ىشىندە ساراپشىلار پىكىرىنە سۇيەنسەك, سىبايلاس جەمقورلىقتى تەك قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ كۇشىمەن جەڭۋ دە, تەجەۋ دە مۇمكىن ەمەستىگى اشىق ايتىلادى. سوندىقتان, ول ىندەتپەن كۇرەسكە بارلىق حالىق ارالاسۋى ءتيىس.

ويتكەنى, سىبايلاس جەمقورلىققا دەگەن ءاربىر ازاماتتىڭ جەكە كوزقاراسى قالىپتاسۋى قاجەت. ەگەر وسى كەسەلمەن كۇرەستە ءاربىر ازامات وزىندىك ازاماتتىق ۇستانىمىن كورسەتە بىلسە, وندا سىبايلاس جەمقورلىقتى تەجەۋ وڭايىراق بولماق. سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ۇكىمەت قولعا الىپ جاتقان شارالارعا اركىم ءوز ۇلەسىن قوسا السا, ادامداردىڭ وزىنە ءتيىمدى. ويتكەنى, اكىمشىلىك كەدەرگىلەردى جويىپ, بيلىك ىسىنە حالىقتىڭ ءوزى باعا بەرە الاتىنداي دارەجەگە جەتۋ تەك كوپشىلىكتىڭ جۇدىرىقتاي جۇمىلۋىمەن جۇزەگە اسپاق.

جوعارىدا ايتىلعان, ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن بەكىتىلگەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2015-2025 جىلدارعا ارنالعان سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ستراتەگياسىنىڭ 5-تارماعىندا, وسى ستراتەگيانى ىسكە اسىرۋ بويىنشا سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل جونىندەگى ۋاكىلەتتى ورگان باستى ورگان بولىپ تابىلاتىندىعى ايتىلعان. ال اتالعان ستراتەگيانى ورىنداۋعا بارلىق مەملەكەتتىك ورگاندار, ۇيىمدار مەن مەكەمەلەر, كومپانيالار, ساياسي پارتيالار جانە باسقا دا قوعامدىق بىرلەستىكتەر, تۇتاستاي العاندا, ازاماتتىق قوعام قاتىساتىندىعى ءسوزسىز.

دەمەك, «سىبايلاس جەمقورلىققا قار­سى ءىس-قيمىل تۋرالى» زاڭدا قارا­س­تى­رىلعانداي, سىبايلاس جەم­قور­لىق­قا قارسى ءىس-شارالار جۇيەسىنىڭ نە­گىزى, ارينە, الدىمەن حالىقتىڭ ءومى­رىن جاقسارتۋدى كوزدەيتىن شارالار مەن مەم­لەكەتتىك قىزمەت كورسەتۋ سالا­سىن­داع­ى سىبايلاس جەمقورلىققا قار­سى ىمىراسىز ءىس-قيمىل بولىپ تابى­لادى. ەن­دەشە, ءال-اۋقاتىمىزدى, تۇر­مى­سى­مىزدى, جاي-كۇيىمىزدى جاقسارتۋ ءۇشىن قولعا الىنعان وڭ ىستەردى ەتەكتەن تارتاتىن كەمشىلىكتەرمەن كۇرەستە ەش ىمىرا بولماۋى كەرەك.

الەكساندر تاسبولات,
«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار