نۇرسۇلتان نازارباەۆ بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى وكىلدەرى الدىندا سويلەگەن سوزىندە گەرمانيا پرەزيدەنتىنىڭ ساپارى ەكى ەل اراسىنداعى ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناستىڭ ورناعانىنا 25 جىل تولىپ وتىرعان كەزگە تۇسپا-تۇس كەلۋىنىڭ سيمۆولدىق ءمانى بار ەكەنىن ايتتى.
– ءبىز بۇگىندە كەڭ اۋقىمدى ساياسي ءارى ەكونوميكالىق قارىم-قاتىناستار بويىنشا ستراتەگيالىق سەرىكتەستىك دەڭگەيىنە شىقتىق. مەن گەرمانيا پرەزيدەنتىمەن قازاقستاننىڭ دامۋ ۇدەرىستەرى, وڭىردەگى رەسپۋبليكا الدىندا تۇرعان سىرتقى ساياسي مىندەتتەر جونىندە وي ءبولىستىم. گەرمانيا – ءبىزدىڭ سەنىمدى دوسىمىز ءارى نەگىزگى ەكونوميكالىق ارىپتەسىمىز. قازاقستاندا نەمىس كاپيتالىنىڭ قاتىسۋىمەن 900-دەن استام كاسىپورىن تابىستى جۇمىس ىستەۋدە, ال تىكەلەي ينۆەستيتسيا كولەمى 4 ميلليارد دوللاردان اسىپ وتىر, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
قازاقستان پرەزيدەنتى ءوزارا قارىم-قاتىناستى تەرەڭدەتۋ جونىندەگى تۇراقتى جۇمىستار وڭ قارقىنمەن دامىپ كەلە جاتقانىن اتاپ ءوتتى.
– قازاقستانداعى يندۋستريالاندىرۋ ۇدەرىستەرىنە وزىق تەحنولوگيالاردى قولدانا وتىرىپ, گەرمانيا بيزنەسىن تارتۋ مۇمكىندىگى تالقىلاندى. شيكىزات, ونەركاسىپ, تەحنولوگيا سالالارىنداعى سەرىكتەستىك تۋرالى كەلىسىمدى ءتيىمدى ىسكە اسىرۋ ماسەلەسىنە باسا نازار اۋدارىلىپ وتىر. جۇرگىزىلىپ جاتقان جەكەشەلەندىرۋ, كاسىبي-تەحنيكالىق مامانداردى دايارلاۋ جۇمىستارى اياسىندا ءوزارا ءىس-قيمىلدى كۇشەيتۋ قاجەت, – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
سونىمەن قاتار, قازاقستان پرەزيدەنتى اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى, كولىك-ترانزيت سالاسىنداعى ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستى جانداندىرۋ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە توقتالدى.
– قازاقستاننىڭ گەوگرافيالىق تۇرعىدان وڭتايلى ورنالاسۋىن ەسكەرىپ, ءبىز جۇكتەردى قىتايدان ورتالىق ازيا ارقىلى گەرمانياعا قۇرلىقپەن جەتكىزۋ يدەياسىن ودان ءارى ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن كۇش جۇمىلدىرۋعا نيەتتىمىز. قازاقستاندا ءتورتىنشى ونەركاسىپتىك رەۆوليۋتسيا ەلەمەنتتەرىن ەنگىزۋ جونىندەگى بىرلەسكەن جوبالار ايتارلىقتاي قىزىعۋشىلىق تۋدىرىپ وتىر. ۇكىمەتارالىق كوميسسيا مەن ىسكەرلىك كەڭەستىڭ تابىستى جۇمىسىنىڭ ماڭىزى زور. بۇگىنگى كەزدەسۋدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جالپى سوماسى 1 ميلليارد دوللار بولاتىن 20-دان استام قۇجاتقا قول قويىلدى, – دەپ تۇيىندەدى مەملەكەت باسشىسى.
بۇدان بولەك, نۇرسۇلتان نازارباەۆ عىلىم مەن ءبىلىم بەرۋ جانە مادەني-گۋمانيتارلىق سالالاردا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارعا نازار اۋداردى.
– قازاقستاندا تۇراتىن مىڭداعان نەمىس قاۋىمىنىڭ گەرمانياعا كوشىپ كەتكەن نەمىستەرمەن دوستىق, تۋىستىق بايلانىستا بولۋى ماڭىزدى. حالىقارالىق ساياساتتىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى بويىنشا ەلدەرىمىزدىڭ ۇستانىمدارى ۇقساس ەكەنىن اتاپ وتكىم كەلەدى. گەرمانيانىڭ جانە شتاينمايەر مىرزانىڭ جەكە قولداۋىنىڭ ارقاسىندا ەۋروپالىق وداقتىڭ ورتالىق ازيا جونىندەگى 2007-2013 جىلدارعا ارنالعان العاشقى ستراتەگياسى قابىلدانىپ, ءبىزدىڭ وڭىرگە قاتىستى سۋ باستاماسى ىسكە قوسىلعان بولاتىن. قازاقستاننىڭ ەۋروپالىق وداقپەن كەڭەيتىلگەن سەرىكتەستىگى تۋرالى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاعاندارىڭىز ءۇشىن سىزگە جانە ءسىزدىڭ ەلىڭىزگە ريزاشىلىعىمىزدى بىلدىرەمىز, – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
قازاقستان پرەزيدەنتى گەرمانيانىڭ الەمدىك ساياساتتاعى ءرولىن جوعارى باعالاپ, گامبۋرگتە وتكەن G-20 ءسامميتىن اتاپ ءوتتى.
مەملەكەت باسشىسى باق وكىلدەرىنە ۋكراينانىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىندا جانە تاياۋ شىعىستا ورىن الىپ وتىرعان قاقتىعىسقا قاتىستى گەرمانيا پرەزيدەنتىمەن پىكىر الماسقانىن دا ايتتى.
گەرمانيا فەدەراتيۆتىك رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى تاياۋ جانە ورتا شىعىس پەن ۋكراينانىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىنداعى ماسەلەلەرگە قاتىستى اشىق اڭگىمە بولعانىنا توقتالدى.
– ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناستار ورناعان 25 جىلدىڭ ىشىندە ەلدەرىمىز اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق ەكونوميكالىق ماسەلەلەرمەن عانا شەكتەلىپ قالماي, ءتۇرلى سيپاتقا يە بولدى. ەڭ الدىمەن, بۇل – قازاقستاندا بەلسەندى تۇردە قىزمەت ەتىپ كەلە جاتقان ءتۇرلى ءبىلىم بەرۋ ينستيتۋتتارى مەن قورلار. بۇل بىرلەسە دامۋىمىزدىڭ وڭ ءۇردىسى, – دەدى ف.-ۆ.شتاينمايەر.
گەرمانيا پرەزيدەنتى قازاقستاننىڭ وڭىردەگى سىرتقى ساياسي ءرولىن جوعارى باعالادى.
– قازاقستان – وڭىردەگى تۇراقتىلىق تىرەگى, وزىنە سەنىمدى مەملەكەت. ايماقتاعى بەيبىتشىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ جانە ەلىڭىزدىڭ تابىستى دامۋىنا سەرپىن بەرۋ ءۇشىن ءسىز, پرەزيدەنت مىرزا, يادرولىق قارۋدان باس تارتتىڭىز. تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلدىق كەزەڭىندە ءسىز داۋ-داماي مەن قاقتىعىستاردى ديپلوماتيالىق ادىستەرمەن ادىلەتتى تۇردە شەشۋدىڭ جارقىن مىسالىن كورسەتىپ, بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىندە جاۋاپتى ارىپتەس رەتىندە دە ءوز ميسسيالارىڭىزدى اتقارىپ كەلەسىزدەر. قازاقستان سيريا قاقتىعىسىن رەتتەۋ ءۇشىن مۇددەلى تاراپتاردىڭ باسقوسۋىنا جاعداي جاسادى, – دەدى ف.-ۆ.شتاينمايەر.
گەرمانيا پرەزيدەنتى قىتايدىڭ جاڭا جىبەك جولىن دامىتۋ باستاماسىن دا اتاپ ءوتتى.
– تاريحي تۇرعىدا ينفراقۇرىلىمدىق جوبا عانا ەمەس, حالىقتار اراسىندا مادەني كوپىر ءرولىن اتقارعان بۇل باستاما قازىرگى ۋاقىتتا ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىق تۇرعىسىنان عانا قاراستىرىلماي, شىعىس پەن باتىستىڭ ءىس جۇزىندە ءتىل تابىسۋىنا سەپتىگىن تيگىزەدى دەپ ۇمىتتەنەمىز. قازاقستان قىتاي مەن باتىستىڭ اراسىندا ورنالاسقاندىقتان, ونىڭ بۇل ۇدەرىستەگى ءرولى زور بولاتىنىنا سەنىمدىمىن, – دەدى ف.-ۆ.شتاينمايەر.