سول ءۇش رەت ايتقان ءسوزدىڭ استارىندا, ءبىرىنشىسى – قۇرساعىنداعى نارەستەسىن توعىز اي, توعىز كۇن تىرسەگى دىرىلدەپ كوتەرەتىنىن, ەكىنشىسى – اششى تولعاققا تىستەنىپ تۇرىپ ءتوزىپ, جانىنىڭ ءبىر بولشەگىن ومىرگە اكەلەتىنىن, ءۇشىنشىسى – اق, ادال ءسۇتىن بەرىپ, باسىنان قۇس ۇشىرماي, قۇس قاناتىنىڭ كولەڭكەسىنەن دە سۋىق ءتيىپ قالادى دەپ ماپەلەپ باعىپ, قاتارعا قوسقانى جاتسا كەرەك. قازاق – اناسىن ارداقتاپ, قىزىن جاقسى دا قيماس قوناعىنا بالاعان جۇرت. «انا مەن اكەنىڭ جولى − دارا» دەگەن حالىق ءسوزى بار.
الدا تاراتىپ ايتقان تاعىلىمدى ونەگەنى, ياعني قازاقتىڭ قىزى قانداي بولۋى كەرەك, انانىڭ ۇرپاق الدىنداعى ۇلگىسى دەگەن قاعيدانى مۇلتىكسىز اتقارىپ كەلە جاتقان زەردەلى زامانداسىمىز – كەشەگى «سوتسياليستىك قازاقستان», بۇگىنگى «ەگەمەن قازاقستان» باسىلىمىنىڭ قىزمەتكەرى نۇرشاگۇل اشىمبايقىزى.
قىرىق جىلعا تاياۋ, ناقتىلاي تۇسسەك 22 جاسىندا كيەلى شاڭىراقتىڭ تابالدىرىعىن اتتاپ, قازاق جۋرناليستيكاسىنىڭ باستى ۇستاحاناسىندا نەبىر نار تۇلعالاردىڭ ءتالىم-تاربيەسىن ۇيرەنگەن, الدىن قيىپ وتپەي, العىسىن العان نۇرشاگۇل ءبىر اڭگىمەسىندە ءوزىنىڭ وتكەن جولى جايلى كەڭىنەن تولعانعانى بار ەدى.
– باس باسىلىمدا قىزمەت ەتكەن ارداقتى اعالاردىڭ ءجونى دە, جولى دا بولەك ەدى. شەتىنەن ايبىندى, ايبارلى, تىلدەسە كەلگەندە مەيىرىمدەرى مول, شاپاعاتى ەرەن, قامقور, قايىرىمدى بولاتىن. كەۋدە كەرمەيتىن, مەن-مەن دەمەيتىن, كىشىمەن كىشى, ۇلكەنمەن ۇلكەنشە سويلەسەتىن. ول كەزدە باس باسىلىمعا جۇمىسقا تۇرۋ دەگەن ءبىر مارتەبە بولاتىن. قازاق جۋرناليستەرىنىڭ قارىمدى وكىلى, بەلگىلى جازۋشى, رومانيست, مىنەزدى دە ىسكەر, سوزىندە بەرەكە, جۇمىسىندا تياناق بار بالعابەك قىدىربەك ۇلى قىزمەتكە قابىلداپ تۇرىپ: «سوتسياليستىك قازاقستاندا» جۇمىستىڭ ۇلكەن-كىشىسى جوق, ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە عانا بار. ىسىڭە مۇقيات, مىعىم بول. ساۋاتتى شىققان گازەت – اينا. اينانىڭ بەتىنە داق تۇسسە, ديدارىڭ كوز تارتپايدى. سول سەكىلدى گازەتتەن قاتە كەتۋ, ونىڭ بادىرايىپ تۇرۋى ۇياتقا قالدىرادى, وقىرمان الدىندا بەدەلىڭدى كەتىرەدى. ءبىز ەل الدىندا, جۇرت كوزىندە تۇرعان باسىلىمبىز», دەدى. بالعابەك اعا ايتقانداي, جاۋاپكەرشىلىگى زور, وزىندىك قىر-سىرى بار, كوز بەن كوڭىلىڭنەن ءار كۇنى ونداعان ادامنىڭ قۋانىشى مەن رەنىشى ءوتىپ جاتادى. بىرىنە «بارەكەلدى» دەسەڭ, ەكىنشىسىنە ەت جۇرەگىڭ شىمىرلاپ, كەيبىر پەندەلەردىڭ اتتەگەن-ايلارىنا ناليتىن تۇسىڭ دا بولادى. ءيا, العاشىندا «قايدا كەلدىم؟» دەپ تولقىدىم. جاقسى اعالار, اياۋلى اپالار جاتىرقاماي, بالاپانداي باۋلىدى. قاناتىمدى قاتايتتى. ءسويتىپ, كەشكى رەداكتسياداعى جۇمىس «سۇيىكتى» ماماندىعىما اينالدى. سودان بەرى وسى جۇمىستان قول ۇزبەي كەلەمىن. باس باسىلىمدا ءوستىم, ءوندىم, بۇدان ارتىق مەن ءۇشىن بايلىق تا, باقىت تا جوق, – دەيدى كىسىلىگىن جوعالتپاي, كىشىلىگىن ساقتاعان نۇرشاگۇل اشىمبايقىزى.
ول جامبىل وڭىرىندە ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرى ءاشىمباي مەن اناسى تۇرسىنكۇلدىڭ وتباسىندا دۇنيەگە كەلگەن تۇڭعىشتارى ەكەن. قازاق تۇڭعىشى قىز بولسا, ونى بايلىقتىڭ كەنىنە, باقىتتىڭ باسىنا بالاعان. ءبىزدىڭ كەيىپكەرىمىزدىڭ دە اتا-اناسى سول ءداستۇردى ەستەرىندە ۇستاپتى. سودان دا بولۋ كەرەك, ونىڭ ارتىنان بولات, بولاتبەك, تۇرىسبەك, نۇرجامال, جانار سىندى ۇلبىرەگەن ۇلدارى مەن قىزعالداقتاي قوس ءسىڭلىسى ءومىر ەسىگىن اشىپتى.
مەكتەپتى بىتىرگەننەن كەيىن س.كيروۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىنە ءتۇسىپ, ونى جاقسى بىتىرگەن نۇرشاگۇل اناسىنىڭ ءوتىنىشىن جەرگە تاستاي الماي, جامبىل وبلىسى, مەركى اۋداندىق گازەتىندە تىلشىلىك قىزمەت اتقارادى. جاس قالامگەر اۋدان ومىرىندەگى ەلەۋلى وقيعالار مەن كەيبىر شەشىمىن تاپپاعان ولقىلىقتاردى جاسىنداي جارقىلداپ جازىپ, جۇرت كوزىنە تۇسەدى. ءبىر جولى اۋداندىق پارتيا ۇيىمىندا القالى جيىن ءوتىپ, ولقىلىققا جول بەرگەن كەڭشار ديرەكتورىنىڭ اتى اتالىپ, قاتاڭ ەسكەرتۋ جاسالادى. نۇرشاگۇل مۇنى قاعىپ الىپ, زەرتتەپ, زەردەلەي كەلىپ, اقيقاتىندا ءمىننىڭ بار ەكەنىن انىقتاپ شىعادى. ول گازەتتە جاريالانعاننان كەيىن ۇجىمشار ديرەكتورى قىزمەتىنەن الىنادى. جاس قىزدىڭ وجەتتىگىنە ريزا بولعان گازەت رەداكتورى دەريدوۆيچ العىس جاريالاپ, وزگەلەرگە ۇلگى ەتىپ كورسەتەدى. ءسويتىپ جۇرگەندە, ءوزى وقىعان مەكتەپتىڭ ديرەكتورى مۇعالىمدىك قىزمەتكە شاقىرادى. ونى دا ابىرويمەن اتقارادى. بىراق الماتىعا بارسام, سونداعى بەدەلدى باسىلىمدارعا جۇمىسقا تۇرسام دەگەن ارمان-تىلەگى ونى العا سۇيرەي بەرەدى. اقىرى الدا ءوزى ايتقانداي باس باسىلىمعا جۇمىسقا تۇرادى.
قىزمەت ىستەۋ بار دا, اينالاسىنداعى ادامدارمەن سىيلاس, سىرلاس بولۋ دا − ءبىر عانيبەت. بۇل تۇرعىدان كەلگەندە نۇرشاگۇل اشىمبايقىزىنىڭ زامانداستارىمەن ادەمى قارىم-قاتىناسى ونىڭ بويىنداعى ىزەت-يناباتتى دايەكتەيدى. مىسالى, كۋرستاس قۇربىسى بايان بولاتحانوۆانىڭ ول تۋرالى جازباسىنداعى ادەمى ساتتەر ونىڭ بيازىلىعىن كورسەتەدى. ء«ومىردىڭ ەلەڭ-الاڭ بەلەسىندە بىرگە جۇرگەن جان قۇربىم نۇرشاگۇل! نۇرشا – گ ۇلىم!», دەپ ستۋدەنتتىك داۋىردەگى جوعارى كۋرستا وقيتىن الما, ايىمحان, وزگە دە اپالارى جايدارى مىنەز, قامقور قارەكەتتەرىن تاراتا ايتادى.
ەلوردا ارقا توسىندەگى اقمولاعا كوشكەندە باس باسىلىم ۇجىمىنىڭ بەلدى وكىلدەرىنىڭ ءبىرى رەتىندە كەلگەن نۇرشاگۇلدىڭ استانانىڭ وركەن جايۋى كوز الدىندا ءوتىپ كەلەدى. كەزىندەگى بەت قارىعان اياز, قار ۇرلەگەن بۇرقاسىن – ءبارى دە قازىر ۇمىت بولىپ بارادى. جاتاعان ۇيلەردىڭ ورنىنا ەڭسەلى عيماراتتار بوي كوتەرىپ, حالىقتىڭ ديدارى اشىلدى. ەسىل وزەنىنىڭ ەكى جاعىنداعى اققۋ تۇستەس ەڭسەسى بيىك ۇيلەر قازىر ەل ماقتانىشىنا اينالدى.
قازاق ءباسپاسوزىنىڭ قارا شاڭىراعىنداعى ەتكەن ەڭبەك, توككەن تەرى اقتالدى دەۋگە بولادى. ونىڭ ەڭ باستىسى ۇجىمعا سىيلى, الدىڭعى تولقىن اعالارىنا – قارىنداس, اپالارىنا – ءسىڭلى, كەيىنگى ءىزباسارلارىنا ۇلگى بولۋى, ونىڭ بويىنداعى قازاق قىزىنا ءتان اسىل قاسيەتتەردىڭ مولدىعىنان دەپ بىلەمىز. قۇرمەتكە بولەنىپ, ابىرويىنىڭ اسۋىنا تاعى ءبىر مىسال ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن «ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن» مەدالىن وڭىرىنە تاعۋى بولسا كەرەك. جايدارى ءبىر ساتىندە, التى بەلەسكە كوتەرىلىپ, مارتەبەسى بيىكتەگەن ارىپتەس: «بۇل كيەلى شاڭىراققا مەنىڭ الدىمدا دا قانشاما ۇلكەندەر «پيونەر» بولىپ كەلىپ, زەينەتكەر بولىپ جاتتى. مۇنىڭ ءوزى باسىلىمداعى جاراسىمدى ءداستۇردىڭ, سىيلاستىقتاعى تىنىس-تىرشىلىكتىڭ ادەمى دايەگى دەپ بىلەمىن. سول جالعاسىن تابا بەرسە ەكەن», دەيدى.
نۇرشاگۇل اشىمبايقىزى قىزمەتتەگى بەدەلىمەن بىرگە وتباسىندا دا جىگەرىمەن شىڭدالىپ, اسقارعا بالاعان اسقار ۇلىنىڭ سۇيىكتى اناسى بولىپ وتىر. كوز قۋانىشى, ۇكىلەگەن ءۇمىتى اسقار ورتا مەكتەپتى ۇزدىك ءبىتىرىپ, فيزيكا پانىنەن حالىقارالىق وليمپيادادا جۇلدەگەر اتانىپ, سونىڭ ناتيجەسىندە الماتىداعى حالىقارالىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار ۋنيۆەرسيتەتىن دە جاقسى ءبىتىرىپ, استاناعا قايتا ورالىپ, «قازكونتەنتتە» جۇمىس ىستەپ ءجۇر. ول اناسىنىڭ قولعاناتى عانا ەمەس, زامانعا ساي ءبىلىم العان جاقسى مامان. مىنە, «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ نۇرشاگ ۇلى وتكەن جول, قول جەتكەن تابىسى وسىنداي.
سۇلەيمەن مامەت,
«ەگەمەن قازاقستان»
