قازاقستان • 13 ماۋسىم, 2017

مولىقبايدىڭ قوبىزى

611 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاق ۇعىمىندا قو­بىز تەك مۋزىكالىق اسپاپ ەمەس, بەرىسى باقسىلىق, ارىسى ءاۋ­ليەلىككە ۇلاساتىن, ءتۇبى تىلسىمعا جالعاساتىن قاسيەت­كە يە. سونىڭ ءبارىن ءبىر بويىنا سىيدىرعان قاسيەتتى اسپاپتىڭ ءبىرى – مولىقبايدىڭ قو­بىزى. بۇل اتاقتى قوبىزدى اكەسى بايساق جاساتىپتى. شاپ­قان شەبەردىڭ اتىنا دەيىن بەل­گىلى – بەكتولە دەگەن تۋىسى ەكەن. ال زەرى مەن ناقىشىن جا­ساعان ەستىباي دەگەن زەرگەر دەيدى.

مولىقبايدىڭ قوبىزى

بۇل قوبىز مولىقباي ولگەن سوڭ, يەسىز قالىپ, سوعىس كەزىندە كەرەگەدە ءىلۋلى تۇرىپتى. ەل قا­مىعىپ, قارا جامىلعاندا كۇڭىرەنگەن ءۇن شىعارادى ەكەن دەيدى ءبىر اڭىز. قاراعايدان شابىلعان, تەمىرمەن ۇستالعان, جيەگى كۇمىستەلگەن. ازداعان جارىعى بار. سول جاق بۇيىرىن­دەگى بۇتاقتىڭ تۇقىلى ابدەن كەۋىپ, ءتۇسىپ قالعان. بۇل بەر­تىندە اسپاپقا رەستاۆراتسيا جاساۋشىلاردىڭ پىكىرى. ەل اۋزىن­دا بۇل جارىقتىڭ پايدا بولۋى تۋرالى دا اڭىز بار. باي­ساق بىردە الدەكىمنىڭ بوساعاسىن اتتاي بەرگەندە, بو­سانعان ايەلدىڭ جولداسى كو­مىلگەن, بىلقىلداپ جاتقان شۇڭقىرعا اياعى كىرىپ كەتىپ, جىعىلىپتى. سوندا بايساقتىڭ ءوز ءۇيىنىڭ تورىندە ءىلۋلى تۇرعان قوبىز دا وزدىگىنەن قۇلاپ تۇسكەن كورىنەدى. سول ساپار بايساقتىڭ جىلىنشىگى سىنىپ, قوبىزدىڭ الگى جاڭقاسى ۇشىپ كەتىپتى. وسى وقيعادان كەيىن ەل-جۇرت قوبىزعا كيە قوندى دەپ ەسەپتەپ, «جارىق قارا قو­بىز» اتاپ كەتىپتى. جارىق قا­را قوبىز ءوزىنىڭ كيەسىن بەر­تىندە دە كورسەتكەن كورى­نەدى. 1978 جىلى تۇگەل جانىپ كەتكەن ءۇيدىڭ ىشىنەن وسى قوبىز عانا امان قالىپتى.

ايگىلى مولىقباي اۋليەنىڭ قوبىزى تالدىقورعانداعى ءىلياس جانسۇگىروۆتىڭ ادەبي مۋ­زەي ۇيىندە تۇر. مۋزەيگە 1984 جى­لى وتكىزىلگەن. مولىق­باي­دىڭ ءوزى تۇرمەدە ولگەنشە قا­سىنان تاستاماعان ء(تىپتى تۇر­مەدە دە) قوبىز 1930 جىلدان باس­تاپ كەلىنى اداسقاننىڭ ۇيىن­دە ساقتالىپتى.

قوبىز قازىر دە تارتۋعا جاراپ تۇر. 2007 جىلى مولىق­باي قوبىزشىنىڭ 150  جىل­دىعى قارساڭىندا رەستا­ۆراتسيا­لان­عان. سوڭعى رەت 2017 جىلى مامىر ايىندا, مۋزەيلەر كۇنى قار­ساڭىندا تارتىلعان.

الماس ءنۇسىپ,
«ەگەمەن قازاقستان»

الماتى وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار