"قازاقستان تەمىر جولى" 20 جىلدىعىن قورىتىندىلادى

تۋرا وسىدان جيىرما جىل بۇرىن «قازاقستان تەمىر جولى» ۇلتتىق كومپانياسى قۇرىلدى. 1997 جىلى 31 قاڭتاردا قازاقستان رەسپۋبليكاسى  ۇكىمەتىنىڭ «قازاقستان رەسپۋبليكاسى تەمىر جولدارى كاسىپورىندارىن قايتا قۇرۋ تۋرالى» قاۋلىسىمەن الماتى, تىڭ, باتىس قازاقستان تەمىر جول باسقارمالارىنىڭ بىرىگۋىمەن «قازاقستان تەمىر جولى» رەسپۋبليكالىق مەملەكەتتىك كاسىپورنى قۇرىلدى, دەپ حابارلايدى «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق ءباسپاسوز قىزمەتى. كەيىنىرەك رمك باسقاشا جاق بولىپ اتالسا, سوڭىنان «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق بولىپ قايتا تىركەلدى. قازىرگى تاڭدا «قازاقستان تەمىر جولى» ۇلتتىق كومپانياسى كولىكتىك-لوگيستيكالىق وپەراتور رەتىندە تەمىرجول, تەڭىز پورتى مەن اۋەجاي ينفراقۇرىلىمى, كولىكتىك-لوگيستيكالىق ورتالىقتاردى باسقارىپ, مۋلتيمودالدىق تولىققاندى كولىكتىك-لوگيستيكالىق قىزمەتتى اتقارادى. «قتج» ۇك» اق ستراتەگيالىق دامۋ باعدارلاماسى مەملەكەت باسشىسىنىڭ تىكەلەي تاپسىرماسىمەن قازاقستاندى حالىقارالىق ترانزيتتىك حاب رەتىندە قالىپتاستىرۋداعى ەلدىڭ كولىكتىك- لوگيستيكالىق كەشەنىن جاساقتاۋدان تۋىنداپ وتىر. كومپانيا «نۇرلى جول» مەملەكەتتىك ينفراقۇرىلىمدىق باعدارلاماسى مەن «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىن تابىستى جۇزەگە اسىرۋدا. بۇل ورايدا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان جاڭا جىبەك جولى جوباسىنىڭ ماڭىزى زور. تاۋەلسىزدىك جىلدارى تەمىر جول جەلىسى 2,5 مىڭ شاقىرىمدى قۇراپ, ءوزىنىڭ بۇرىنعى ۇزىندىعىنىڭ بەستەن ءبىرى قايتا جاڭعىرتتى. جولدىڭ جالپى ۇزىندىعى 16 مىڭ شاقىرىمدى قۇرادى. وسى جىلدارى اقسۋ-دەگەلەڭ, حرومتاۋ- التىنسارين, شار-وسكەمەن, جەتىگەن-قورعاس, وزەن-تۇركمەنستانمەن مەملەكەتتىك شەكارا, جەزقازعان-بەينەۋ, ارقالىق-شۇباركول, بورجاقتى-ەرساي تەمىر جولدارى سالىندى. 2008 جىلى «قتج» ۇك» اق وندىرىستىك اكتيۆىن جاڭعىرتۋدىڭ اۋقىمدى باعدارلاماسىن باستاپ كەتتى. وسى جىلدارى 1000-نان استام لوكوموتيۆ, 37,5 مىڭ جۇك ۆاگوندارى, 1500-گە جاقىن جولاۋشىلار ۆاگوندارى جاڭعىرتىلىپ, 4700 شاقىرىم جول كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلدى. سونىڭ ناتيجەسىندە لوكوموتيۆتەردىڭ توزىعى جەتۋى 78% دەن 51%-عا, جولاۋشىلار جانە جۇك ۆاگوندارىنىڭ توزىعى جەتۋى  85% دان 46% جانە 71% دەن 44% گە دەيىن تومەندەدى. تەمىرجول ينفراقۇرىلىمىنىڭ توزىعى جەتۋى  69%-دان 52%-عا دەيىن ازايدى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ بيىلعى «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋى كولىك جانە لوگيستيكا سالاسىنا جاڭا مىندەتتەر جۇكتەيدى. ەۋرازيالىق قۇرلىقتاعى جۇك اعىنىن يگەرۋ ءۇشىن كولىكتىك-لوگيستيكالىق سىرتقى جانە ىشكى جەلىلەرى جاساقتاۋدىڭ ماڭىزى زور. ول ءۇشىن كورشىلەس ەلدەرمەن ترانزيتتىك جۇكتەردىڭ ەركىن ءوتۋىن قامتاماسىز ەتۋ, كولىكتىك دالىزدەردى جاڭعىرتۋ جانە ۇيلەسىمدى جۇمىس جاساۋ ارقىلى ەلىمىزدىڭ كولىك جانە ترانزيتتىك الەۋەتىن تولىعىمەن پايدالانۋ قاراستىرىلادى. دوستىق شەكارالىق ستانتسياسىن جاڭعىرتىپ, جاڭادان التىنكول وتكەلىن اشۋ قىتايدان ەۋروپاعا شىعاتىن ترانزيتتىك جۇك كولەمىن جىلىنا 20 ميلليون تونناعا جەتكىزۋگە مۇمكىندىك اپەردى. «قورعاس-شىعىس قاقپاسى» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعى مەن حالىقارالىق دەڭگەيدەگى ديستريبۋتسيالىق ورتالىق قازاقستان مەن قىتايعا جانە ەۋروپالىق وڭىردەگى ەلدەرگە الەم نارىعىنا شىعۋىنا جول اشتى. 2015 جىلى قۇرعاق پورت پايدالانۋعا بەرىلدى. مۇندا سۇرانىس يەلەرىنە «ءبىر تەرەزە» قاعيداتى بويىنشا كولىكتىك-لوگيستيكالىق قىزمەت كەشەندى تۇردە كورسەتىلەدى. 2016 جىلى ازيا- ەۋروپا باعدارىنداعى كونتەينەرلىك جۇك تاسىمالداۋ كولەمى 2011 جىلمەن سالىستىرعاندا 100 ەسەگە ارتتى. ترانسكاسپي كولىك باعدارىمەن 2017 جىلى ترانزيتتىك تاسىمال كولەمىن ءوسىرۋ ءۇشىن كەشەندى تاريف مولشەرى بەكىتىلدى. «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق قۇرامىنا اقتاۋ تەڭىز پورتى قازىرگى زامانعى ۇلگىدەگى كوپسالالى تەرمينالى بەرىلدى. ول جاڭادان اشىلعان قۇرىق پورتىمەن تولىقتى. قازاقستان اۋماعى مەن شەتەلدەردە تەرمينالدىق ينفراقۇرىلىمدىق جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا ەل اۋماعىندا دا, كورشىلەس رەسپۋبليكالاردا كولىكتىك-لوگيستيكالىق ورتالىقتار اشۋدا. استانادا ورتالىق ازيادا, كاۆكاز, سىبىردە تەڭدەسسىز كولىكتىك-لوگيستيكالىق ورتالىق قازىردىڭ وزىندە 70 پايىزدىق كولەمدە جۇمىسپەن قامتىلدى. كەلەسى جىلى وسىنداي ورتالىقتاردى شىمكەنت, اقتوبە, وسكەمەندە اشۋ كوزدەلۋدە. 2016 جىلى «قتج» ۇك» اق اتقارعان شارالارىنا دا قاتىستى قازاقستاننىڭ حالىقارالىق لوگيستيكالىق LPI رەيتينگى 160 مەملەكەتتىڭ ىشىندە 88 -ورىننان 77-گە كوتەرىلدى. بۇل تمد اۋماعىنداعى ەلدەردىڭ كورسەتكىشىنەن جوعارى تۇر. سوڭعى جيىرما جىلدا «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق  حالىقارالىق ترانزيتتىك تاسىمالداۋدى جوعارى سەنىمدىلىكپەن ءارى جىلدام اتقارا الاتىن كومپانياعا اينالدى. بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاننىڭ كولىك-لوگيستيكالىق كەشەنى ازيا ەۋروپانىڭ ترانسقۇرلىقتىق باعدارىنىڭ ماڭىزدى بولىگى بولىپ تابىلادى.