– ەكسپو-2017 مامانداندىرىلعان كورمەسى بارىمىزگە ورتاق جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيدى. ءبارى جوسپارداعىداي ىسكە اسسا بىرنەشە جىل كولەمىندە جۇرگىزىلىپ كەلە جاتقان دايىندىقتىڭ جەمىسى سول بولماق. كورمە جاقىنداعان سايىن جۇمىس تا قىزا ءتۇستى. ءبىز نەگىزگى ءتورت باعىت بويىنشا جۇمىس ىستەپ كەلەمىز. ولار, نەگىزىنەن ۇيىمداستىرۋ شارالارى مەن ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى. شەتەلدىك دەلەگاتسيالاردىڭ باسىم بولىگى استاناعا الماتى ارقىلى قاتىنايتىندىقتان ۆيزالىق قولداۋ جانە ماڭىزدى رەسمي وكىلدەردى قارسى الۋ سياقتى جۇمىستارعا باسا نازار اۋدارىلادى. اعىمداعى جىلدىڭ ساۋىرىنەن باستاپ قالامىزدا ەكسپو-2017 كورمەسىنە ارنالعان سپورتتىق-مادەني شارالار ۇزبەي وتكىزىلىپ كەلەدى. رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى مارافوندار, Green Party اكتسياسى, ەكسپو اللەياسى, تاعى دا باسقا بىرقاتار شارالار كورمە اياسىندا جۇزەگە استى. «ەكسپو-دا كەزدەسەيىك» جاستار قوزعالىسى قۇرىلىپ, ءساۋىر ايىنان باستاپ ۇيىمداستىرۋ جۇمىستارىمەن اينالىسۋدا, – دەيدى ەكسپو-2017 شتابىنىڭ الماتى قالاسى بويىنشا جەتەكشىسى سامعات ەرمەكباەۆ.
كورمەنىڭ نەگىزگى تاقىرىبى تابيعاتتا بار نارسەدەن جاڭعىرمالى ەنەرگيا الۋ ماسەلەسىنە باعىتتالعاندىقتان, ەلىمىز بەن الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن كەلەتىن عالىمدار مەن ونەر يەلەرى ءوز جوبالارىن ۇسىنادى. وسى ورايدا, الماتىلىق ونەرتاپقىشتار دا ءوز ونەرلەرى مەن عىلىمي جاڭالىقتارىن پاش ەتپەك. «كورمەگە الماتىنىڭ اتىنان قاتىساتىن عالىمدار مەن ونەرتاپقىشتار 23 يننوۆاتسيالىق جوبا ۇسىناتىن بولادى. ولاردىڭ باسىم بولىگى اۋىل شارۋاشىلىعى سەكتورى ءۇشىن بيوگاز قالدىقتارىن ترانسفورماتسيالاۋ, ەنەرگيا كوزىن ۇنەمدەۋشى تەحنولوگيالار سياقتى جوبالاردى قامتيدى», دەيدى ماماندار. الماتى قالاسىندا ورنالاسقان ەلىمىزدەگى ىرگەلى مادەنيەت وشاقتارىنىڭ كوپشىلىگى ءوز ونەرلەرىن ورتاعا سالىپ, كورمە كۇندەرى ەكسپو قوناقتارىنىڭ كوزايىمىنا اينالماق.
تاعى دا ءبىر اتاپ ايتار جايت, ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسىنىڭ سالتاناتتى اشىلۋ ءراسىمىن الماتىلىقتار رەسپۋبليكا سارايىنىڭ الدىنداعى ۇلكەن ەكراننان تىكەلەي ەفيردە تاماشالاي الادى. كورمە كەزىندە ءوز ەركىمەن قىزمەت جاسايتىن ەرىكتىلەر ساپىنا الماتى قالاسىنان 900 ستۋدەنتتەن قۇرالعان ەرىكتىلەر توبى جۇمىلدىرىلىپ, ولاردى جان-جاقتى دايىنداۋ جۇمىستارى 2016 جىلدىڭ 1 قىركۇيەگىنەن باستاپ تۇراقتى تۇردە جۇرگىزىلىپ كەلەدى. ەرىكتىلەر ءۇشىن تەمىر جول بيلەتتەرى الدىن-الا جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن الىنىپ قويعان.
استانا مەن الماتى قالاسى اكىمدىكتەرىنىڭ اراسىندا جاسالعان مەموراندۋم بويىنشا كورمە كەزىندە بىرقاتار ازىق-ت ۇلىك تۇرلەرىن استاناعا تىكەلەي جەتكىزۋ جوسپارلانۋدا. س.ەرمەكباەۆتىڭ ايتۋىنشا, مەموراندۋم اياسىندا 3 اي بويى 20 مىڭ توننا ازىق-ت ۇلىك استاناعا جونەلتىلەتىن بولادى. ولاردىڭ ىشىندە كارتوپ, قىزىلشا, قىرىققابات, ءسابىز, قيار, قىزاناق, پياز, جۇگەرى, الما, المۇرت, ورىك, شابدالى سياقتى كوكونىستەر مەن جەمىس-جيدەكتەر, سونداي-اق, ەت ونىمدەرى, ءسۇت ونىمدەرىمەن قاتار باسقا دا ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى بار.
جولاۋشىلار مەن تۋريستەردى تاسىمالداۋ ماسەلەسى دە ءوز الدىنا ۇلكەن جۇمىس. الماتى قالاسى شتابى ماماندارىنىڭ بەرگەن اقپاراتى بويىنشا كورمە كەزىندە الماتىدان استاناعا تاۋلىگىنە ورتا ەسەپپەن بارلىعى 5830 ادام بارادى. ونىڭ ىشىندە, تاۋلىگىنە 13 اۋە رەيسىمەن 1100 ادام قاتىنايتىن بولادى. كۇنىنە ءبىر رەت 2924 ادامدى تاسىمالدايتىن 5 تەمىر جول پويىزى, كۇنارا 1276 ادامدى تاسىمالدايتىن 1 پويىز, 420 جولاۋشىعا ارنالعان 1 جۇيرىك پويىز اپتاسىنا ءبىر رەت الماتىلىقتاردى ەكسپو-2017 كورمەسىمەن قاۋىشتىرادى. سونىمەن بىرگە ارنايى اۆتوبۋستار كۇنىنە ەكى رەت 110 جولاۋشىدان تاسىمالداي الادى. كورمەنى تاماشالاۋ ءۇشىن شەت ەلدەردەن كەلگەن تۋريستەر مەن ترانزيتتىك جولاۋشىلار سانىنىڭ ارتۋىن ەسكەرىپ, ولارعا قوسىمشا بىرنەشە تاسىمالداۋ قۇرالدارى جۇمىلدىرىلادى. وسىلايشا, اۋە رەيستەرى, تەمىر جول پويىزدارى, ارنايى قوعامدىق كولىكتەر ارقىلى ورتا ەسەپپەن كۇنىنە 1570 جولاۋشىعا قوسىمشا قىزمەت كورسەتىلمەك. جوعارىدا اتالعان بارلىق سانداردى سارالاي كەلە, الماتى قالاسى مەن الماتى وبلىسىنان جانە قالا قوناقتارىنان بارلىعى, 500 مىڭعا جۋىق ادام ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسى كەزىندە ەلورداعا بارادى دەگەن بولجام بار.
قالاداعى «قازپوچتانىڭ» بارلىق بولىمشەلەرىندە, «مەلومان» دۇكەندەر جەلىسىندە, «مەگا الماتى», «مەگا پارك» ساۋدا ورتالىقتارىندا, قالا بويىنشا بارلىعى 71 نۇكتەدە كورمە بيلەتتەرى ساتىلۋدا. مونيتورينگ بويىنشا, باسقا وڭىرلەرگە قاراعاندا الماتىداعى بيلەتتەردىڭ ءوتۋ قارقىنى جوعارى دەيدى جاۋاپتى ماماندار. وسى رەتتە, الەۋمەتتىك ءالسىز توپتار مەن بىرقاتار حالىققا بيلەتتەر جەڭىلدىكپەن ۇسىنىلۋدا. ەكسپو-2017 ارقىلى تاۋار اينالىمى جولعا قويىلىپ, تۋريستەر ەسەبىنەن الماتىنىڭ بيۋدجەت قورى مولايىپ, قالانىڭ ينۆەستيتسيالىق الەۋەتى ارتا تۇسپەك. شەتەلدىك سەرىكتەستەرمەن ساۋدا-ەكونوميكالىق بايلانىس نىعايىپ, الىپ مەگاپوليستىڭ ەكونوميكالىق الەۋەتى تىڭ سەرپىن الادى دەگەن سەنىمدەمىز.
ارمان وكتيابر,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
