ۇلتتىق دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىن دامىتۋ جانە جاڭعىرتۋ ساياساتى مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق ءباسەكەگە قابىلەتتىلىك» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا بەرىلگەن تاپسىرمالارعا سايكەس ءجۇزەگە اسىرىلۋدا.
اقپاراتتىق جۇيەلەردى پايدالانۋ وزدىگىنەن قازاقستاندىق دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى ءۇشىن يننوۆاتسيا بولىپ تابىلمايدى. ءار ءتۇرلى اۆتوماتتاندىرۋ دەڭگەيىندەگى اقپاراتتىق جۇيەلەر ەلىمىزدىڭ مەديتسينالىق ۇيىمدارىنا بۇرىننان باستاپ ەنگىزىلە باستادى, الايدا, اتالعان پروتسەسس ارتەكتى جانە ءبىرلەسپەگەن جانە تۇپكىلىكتى پاتسيەنتتىڭ مۇقتاجدىقتارىنا بەيىمدەلمەگەن بولاتىن.
ەلەكتروندى دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ جاڭا ارحيتەكتۋراسىنىڭ نەگىزگى كومپونەنتتەرىنىڭ ءبىرى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى اقپاراتتىق ءجۇيەلەردى اقپاراتتاندىرۋ ءجانە ينتەروپەرابەلدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ پلاتفورماسى (ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسى) بولىپ تابىلادى.
ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسىن ەنگىزۋ پاتسيەنتتىڭ مۇقتاجدىقتارىنا بەيىمدەلگەن قاۋىپسىز, ءادىل, جوعارى ساپالى جانە تۇراقتى دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن مەديتسينالىق كومەكتى ۇزدىكسىز كورسەتۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ اقپاراتتىق ءجۇيەلەرىنىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلىن قامتاماسىز ەتۋ, وزەكتى, ناقتى ءجانە تولىق اقپاراتتى اۆتوماتتاندىرىلعان تۇردە جيناۋ ءمۇمكىندىگىن بەرەدى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلەكتروندى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن دامىتۋدىڭ 2013-2020 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسىنىڭ نەگىزگە الىناتىن قاعيداتتارىنىڭ ءبىرى «پاتسيەنتكە بەيىمدەلۋ» بولىپ تابىلادى. ياعني, ونى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن پاتسيەنتكە مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ كەزىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتىنىڭ ەلەكتروندى دەنساۋلىق پاسپورتى قولدانىلۋى جانە بۇل قولجەتىمدى بولۋى ءتيىس.
ەلەكتروندى دەنساۋلىق پاسپورتى پاتسيەنتتىڭ ەل ىشىندەگى مەديتسينالىق ۇيىمداردا تەكسەرۋدەن ءوتۋ جانە ەم الۋ ءناتيجەلەرى, ونىڭ ىشىندە بۇرىن اۋىرعان اۋرۋلارى مەن سوزىلمالى اۋرۋلارى, ءدارىلىك زاتتار مەن باسقالارعا اللەرگيالىق رەاكتسياسىنىڭ بار-جوعى تۋرالى ەلەكتروندى دەرەكتەر كەشەنىنەن تۇرادى.
اتالعان اقپارات ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسىنىڭ قۇرامىنا كىرەتىن بىرىڭعاي ەلەكتروندى دەنساۋلىق پاسپورتى رەپوزيتوريىندە ساقتالادى ءجانە مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە قولجەتىمدى بولادى.
پايدالانۋشىلاردىڭ ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسىندا ساقتالاتىن اقپاراتقا قولجەتىمدىلىگى مىناداي جەكە ەلەكتروندى دەنساۋلىق ساقتاۋ كابينەتتەرىنىڭ كومەگىمەن ۇيىمداستىرىلاتىن بولادى:
– پاتسيەنتتىڭ جەكە كابينەتى;
– دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەتكەرىنىڭ جەكە كابينەتى.
پاتسيەنتتىڭ جەكە كابينەتى پايدالانۋشىعا ونىڭ ەلەكتروندى دەنساۋلىق پاسپورتىنداعى دەربەس دەرەكتەرىنە, سونداي-اق, قابىلداۋعا جازىلۋ, دارىگەردى ۇيگە شاقىرۋ ءجانە باسقا دا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ ەلەكتروندى قىزمەتتەرىنە قولجەتىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتەدى.
پاتسيەنتتىڭ جەكە كابينەتىنە پاتسيەنتتىڭ دەنساۋلىعىنا بايلانىستى (مىسالى, جوسپارلى تەكسەرۋ, قاراۋ, ەگۋ) ءىس-شارالاردى وتكىزۋ قاجەتتىگى تۋرالى حابارلامالار ءتۇسەتىن بولادى.
دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا جۇمىس ىستەيتىن قىزمەتكەردىڭ جەكە كابينەتى پاتسيەنتتىڭ ەلەكتروندى دەنساۋلىق پاسپورتىمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاساۋ, ەلەكتروندى جولدامالار مەن تاعايىنداۋلاردى باسقارۋ ارقىلى قىزمەتكەر جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىگىن بەرەتىن, سونداي-اق, تالدامالىق ءجانە ستاتيستيكالىق اقپاراتقا, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ كورسەتكىشتەرى مەن ينديكاتورلارىنا قولجەتىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتەتىن ۆيرتۋالدى كەڭىستىك بولىپ تابىلادى.
وپەراتسيالىق جانە تالدامالىق ەسەپتىلىك اۆتوماتتاندىرىلعان ءتۇردە ءارتۇرلى كوزدەردەن جينالعان ءجانە دەرەكتەر ۇلگىسىنە سايكەس قۇرىلىمدالعان دەرەكتەر نەگىزىندە قالىپتاستىرىلادى.
ەلەكتروندىق دەنساۋلىق پاسپورتىن جۇرگىزۋ پروتسەسىنىڭ دۇرىس جۇمىس ىستەۋى جانە ەسەپتىلىكتى قالىپتاستىرۋ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ اقپاراتتىق ءجۇيەلەرىمەن, ونىڭ ءىشىندە مەديتسينالىق اقپاراتتىق ءجۇيەلەرمەن, ينتەروپەرابەلدىلىك پلات-فورماسىمەن ىقپالداسۋدى تالاپ ەتەدى. وسىلايشا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بىرىڭعاي ەلەكتروندى دەنساۋلىق ساقتاۋ كەڭىستىگى قۇرىلادى. دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ اقپاراتتىق ءجۇيەلەرىمەن ءتيىمدى ءوزارا ءىس-قيمىل جاساۋ ولاردىڭ ينتەروپەرابەلدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋدى, ياعني سەمانتيكالىق ۇيلەسىمدىلىكتى ساقتاپ قالۋمەن كلينيكالىق جانە كلينيكالىق ەمەس دەرەكتەرمەن الماسۋ ءمۇمكىندىگىن قامتاماسىز ەتۋدى تالاپ ەتەدى. اتالعان ماقساتتارعا قول جەتكىزۋ ءۇشىن ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسى حالىقارالىق دەڭگەيدە تانىلعان, ستاندارتتالعان ءتاسىلدەمەلەرگە نەگىزدەلگەن ىقپالداسۋ تەتىكتەرىن پايدالانادى.
ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسىنىڭ قۇرامىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلەكتروندى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى بارلىق قاتىسۋشىلار ءۇشىن اقپاراتتىق وبەكتىلەردىڭ – انىقتامالىقتار مەن جىكتەۋىشتەردىڭ, تىركەلىمدەردىڭ (پاتسيەنتتەردىڭ, مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ, دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىنىڭ جانە باسقالاردىڭ) ءبىرىڭعاي ەتالوندىق ماعىناسىن قامتاماسىز ەتەتىن ينفراقۇرىلىمدىق كومپونەنتتەر كىرەتىنىن قوسىمشا اتاپ ءوتۋ قاجەت. سونداي-اق, ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسىنىڭ قۇرامىندا اقپاراتتىق رەسۋرستار مەن دەرەكتەردى سىرتقى ءجانە ىشكى قاۋىپتەردەن قورعايتىن ەڭ زاماناۋي اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىك قۇرالدارى مەن ءراسىمدەر ىسكە اسىرىلادى.
ينتەروپەرابەلدىلىك پلاتفورماسى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ءجانە باسقارۋ شەشىمدەرىن قابىلداۋ ساپاسىن جوعارىلاتۋ جانە پاتسيەنتتى ونىڭ دەنساۋلىعى تۋرالى كەشەندى اقپاراتپەن, دەربەستەندىرىلگەن نۇسقاۋلارمەن جانە ەسكەرتۋلەرمەن قامتاماسىز ەتۋ مۇمكىندىگىن بەرۋگە ارنالعان تۇجىرىمدامانى ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىندە قۇرىلعان ىرگەلى جوبالاردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى.
سايىن شايحيەۆ,
ادىلبەك ساعاديەۆ,
قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ «رەسپۋبليكالىق ەلەكتروندىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ورتالىعى» شجق رمك
